![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480, Dostęp do informacji publicznej, Prezes Sądu, Oddalono skargę kasacyjną, III OSK 358/25 - Wyrok NSA z 2026-03-06, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III OSK 358/25 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2025-02-24 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Hanna Knysiak - Sudyka Olga Żurawska - Matusiak Wojciech Jakimowicz /przewodniczący sprawozdawca/ |
|||
|
6480 | |||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
II SA/Wa 227/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-10-24 | |||
|
Prezes Sądu | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną | |||
|
Dz.U. 2026 poz 143 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. 2022 poz 902 art. 1 ust. 1, art. 1 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Olga Żurawska-Matusiak Sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 227/24 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2024 r., nr BSA I.0532.16.2023 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M.S. na rzecz Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. |
||||
|
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 227/24 oddalił skargę M. S. (dalej także jako: skarżący) na decyzję Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego (dalej także jako: organ) z dnia 22 stycznia 2024 r., nr BSA I.0532.16.2023 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Wnioskiem z dnia 6 grudnia 2023 r. skarżący, na podstawie art. 61 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej, poprzez wskazanie liczby wydanych zarządzeń lub postanowień przez Sąd Najwyższy w trybie art. 535 § 2 Kodeksu postępowania karnego w 2023 roku (do dnia wpłynięcia wniosku). W odpowiedzi na powyższy wniosek organ pismem z dnia 18 grudnia 2023 r. wezwał skarżącego do wykazania, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma, że uzyskanie przez skarżącego żądanej informacji ma szczególne znaczenie dla interesu publicznego. Organ przyjął bowiem, że informacja będąca przedmiotem wniosku skarżącego ma charakter przetworzony. Organ wyjaśnił także, że nie dysponuje gotową bazą danych o wskazanej przez skarżącego charakterystyce, a ponadto nie jest możliwe wygenerowanie takiego zestawienia w sposób automatyczny z systemów wykorzystywanych do obsługi administracyjnej Sądu Najwyższego. Organ podkreślił, że spełnienie oczekiwań skarżącego wiązałoby się ze stworzeniem tylko dla niego i na jego żądanie bazy danych zawierającej liczbę wskazanych we wniosku z dnia 6 grudnia 2023 r. dokumentów z akt spraw karnych Sądu Najwyższego (zarządzeń lub postanowień) wydanych przez Sąd Najwyższy we wskazanym przez skarżącego okresie (od dnia 1 stycznia do dnia 12 grudnia 2023 r.) na podstawie ściśle określonej podstawy prawnej, tj. art. 535 § 2 Kodeksu postępowania karnego. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wskazał, ze nie zgadza się z zakwalifikowaniem żądanych przez niego informacji jako przetworzonych i podniósł, że jego zdaniem informację będącą przedmiotem jego wniosku można uzyskać w sposób "prosty" poprzez dostępne systemy informatyczne, które umożliwiają odszukanie orzeczeń bazując na ich podstawie prawnej. Skarżący dodał także, że Sąd Najwyższy gromadzi dane statystyczne, m.in. w postaci liczby wydanych orzeczeń z danej kwalifikacji prawnej, a zatem w ocenie skarżącego stanowisko podmiotu zobowiązanego w tym zakresie nie jest prawidłowe. Następnie skarżący wnioskiem z dnia 1 stycznia 2024 r. wniósł o udostępnienie informacji publicznej w postaci: 1. wskazania liczby uwzględnionych wniosków złożonych przez skazanych lub ich obrońców w trybie art. art. 535 § 2 Kodeksu postępowania karnego w 2023 roku; 2. wskazania liczby skazanych pozbawionych wolności, którzy zostali sprowadzeni na rozprawę w Sądzie Najwyższym w 2023 roku. Decyzją z dnia 22 stycznia 2024 r., nr BSA I.0532.16.2023 organ, na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, po rozpatrzeniu wniosków skarżącego z dnia 6 grudnia 2023 r. i z dnia 1 stycznia 2024 r., odmówił udostępnienia żądanych w nich informacji publicznych. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskowana przez skarżącego informacja stanowi informację publiczną, w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Jednak stwierdził jednocześnie, że treść wniosków z dnia 6 grudnia 2023 r. i z dnia 1 stycznia 2024 r. świadczy o tym, że informacja ta ma charakter przetworzony, a ta w świetle art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie może zostać udostępniona bez wykazania interesu publicznego. Organ podkreślił bowiem, że nie znajduje się w posiadaniu gotowej informacji o wskazanej przez skarżącego charakterystyce, a ponadto nie jest możliwe wygenerowanie takiego zestawienia w sposób automatyczny z systemów wykorzystywanych do obsługi administracyjnej Sądu Najwyższego, bowiem funkcjonalności takiej nie posiadają informatyczne narzędzia wykorzystywane do obsługi działalności orzeczniczej i administracyjnej Sądu Najwyższego. Jak wskazał organ, spełnienie oczekiwań wnioskodawcy jedynie w ramach pierwszego żądania wymagałoby stworzenia tylko dla niego i na jego żądanie informacji o liczbie wskazanych we wniosku z dnia 6 grudnia 2023 r. dokumentów z akt spraw karnych Sądu Najwyższego (zarządzeń lub postanowień) wydanych przez Sąd Najwyższy w podanym przez wnioskodawcę okresie (od dnia 1 stycznia do 12 grudnia 2023 r.) na podstawie ściśle określonej podstawy prawnej (art. 535 § 2 Kodeksu postępowania karnego), który stanowi, że strony pozbawionej wolności nie sprowadza się na rozprawę, chyba że Prezes Sądu Najwyższego lub Sąd Najwyższy uzna to za konieczne. To z kolei w ocenie organu oznaczałoby konieczność przedsięwzięcia żmudnych i czasochłonnych kwerend akt spraw karnych w ramach właściwych izb Sądu Najwyższego (Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych oraz Izba Karna) w celu zgromadzenia liczby interesujących skarżącego orzeczeń. Organ podkreślił, że od stycznia do listopada 2023 roku w ramach samej jedynie Izby Karnej Sądu Najwyższego załatwiono łącznie ponad 3900 spraw, co z kolei ilustruje szacunkową liczbę akt, które należałoby szczegółowo zbadać w związku z żądaniem skarżącego. Organ dodał, że kolejne żądania skarżącego, które zostały przedstawione w treści pisma z dnia 1 stycznia 2024 r. zdają się być jeszcze bardziej skomplikowane i wymagają one od organu dodatkowego przetworzenia informacji ze względu na sposób rozstrzygnięcia wniosku (uwzględnienie), a także kwerendy akt tradycyjnych bądź elektronicznych pod kątem odszukania informacji o sprowadzeniu osoby pozbawionej wolności na rozprawę w roku 2023. Z tych przyczyn organ uznał, że spełnienie żądania wnioskodawcy wiąże się z wytworzeniem nieistniejącej dotychczas informacji, która jest dodatkowo czasochłonna, co należy uznać za przetworzenie. Organ dodał, że trudno jest przy tym jednoznacznie oszacować czas kwerendy akt wymaganej do wytworzenia żądanej informacji, ale nie ulega wątpliwości, że uwzględniałaby ona około 4000 akt fizycznych lub elektronicznych. Następnie organ wskazał, że skarżący nie wykazał, aby uzyskanie informacji przetworzonej było szczególnie istotne dla interesu publicznego. Po pierwsze, we wnioskach z dnia 6 grudnia 2023 r. i 1 stycznia 2024 r. nie podał jakichkolwiek okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Po drugie, również jego odpowiedź na wezwanie organu z dnia 30 grudnia 2023 r. nie zawiera argumentacji, która zostałaby uznana przez organ za szczególne uzasadnienie interesu publicznego w pozyskaniu żądanej informacji przetworzonej. Skarżący, jak zauważył organ, w istocie zakwestionował jedynie w tym piśmie kwalifikację żądanej informacji jako informacji przetworzonej. Odnosząc się do powołanej przez skarżącego argumentacji organ dodał, że jego twierdzenia są całkowicie nietrafne i nie znajdują oparcia w rzeczywistości, bowiem wbrew argumentacji przedstawianej przez skarżącego, żądanych informacji nie można odszukać w prosty sposób, a Sąd Najwyższy nie posiada narzędzi informatycznych, które umożliwiłyby proste wygenerowanie żądanej informacji, a ponadto nie prowadzi szczegółowej statystyki w zakresie, który pokrywałby się z żądaniem skarżącego. Organ ponownie podkreślił, że system informatyczny funkcjonujący w Sądzie Najwyższym nie pozwala na odszukanie orzeczeń bazując na ich podstawie prawnej. Niezależnie od powyższego organ wskazał, że niewykazanie interesu publicznego przez zobowiązany do tego podmiot nie oznacza automatycznie konieczności wydania decyzji odmownej, bowiem w takiej sytuacji organ winien z urzędu zbadań czy w danej sprawie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie zainteresowanemu podmiotowi przetworzonej informacji publicznej. Organ uznał jednak, po przeprowadzonej analizie sprawy, że przesłanka interesu społecznego nie została w sprawie spełniona, bowiem skarżący nie wykazał, że informacja, o którą wniósł, mogłaby zostać wykorzystana w celu wywierania wpływu na poprawę funkcjonowania Sądu Najwyższego, czy sądownictwa w ogólności. Spełnienie tej przesłanki jest zaś niezbędne dla uznania, że żądana informacja ma znaczenie dla interesu publicznego. W piśmie z dnia 28 stycznia 2024 r. skarżący wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję organu i wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz od organu kosztów postępowania, zarzucił naruszenie: 1. art. 61 ust. 1 i 2 w związku z art. 61 ust. 3 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP przez nieprawidłowe zastosowanie polegające na ograniczeniu konstytucyjnego prawa, które to ograniczenie nie spełnia przesłanek konieczności i proporcjonalności, a ponadto nie znajduje uzasadnienia w potrzebie ochrony nakazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wartości prawnie chronionych; 2. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przedmiotem wniosku była informacja przetworzona; 3. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przesłanka szczególnej istotności dla interesu publicznego nie została spełniona w niniejszej sprawie; 4. art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez brak zastosowania polegający na braku wskazania w uzasadnieniu decyzji imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania; 5. art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dokładnego wyjaśnienia sprawy; 6. art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przedstawienie wadliwego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł przede wszystkim, że nie jest dla niego jasne, na jakiej podstawie organ połączył jego wnioski z dnia 6 grudnia 2023 r. oraz z dnia 1 stycznia 2024 r. do wspólnego rozpoznania, ponieważ w jego ocenie powinny być one rozpoznane w dwóch odrębnych postępowaniach. Ponadto, skarżący wskazał, że odnośnie wniosku z dnia 1 stycznia 2024 r. organ nie wykonał żadnych czynności oprócz wydania decyzji administracyjnej, która to powinna odnosić się wyłącznie do wniosku z dnia 6 grudnia 2023 r. Skarżący nie zgodził się także z zakwalifikowaniem żądanych przez niego informacji jako przetworzonych, a wskazywane przez organ czynności rzekomo konieczne do realizacji jego wniosku, zdaniem skarżącego są niezgodne z rzeczywistością oraz przedstawione w sposób ogólnikowy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi skarżącego w przypadku nieuzupełnienia przez niego braku fiskalnego lub o oddalenie skargi jako bezzasadnej i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do kwestii połączenia rozpoznania wniosków skarżącego organ wskazał, że dotyczą one tej samej materii, a więc bezpodstawne byłoby rozdzielenie ich rozpoznania na dwa odrębne postępowania. Organ zaznaczył, że połączył wnioski do wspólnego rozpoznania z uwagi na ekonomikę postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wa 227/24 oddalił skargę skarżącego na decyzję organu z dnia 22 stycznia 2024 r., nr BSA I.0532.16.2023 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał na wstępie, że nie jest przedmiotem sporu w tej sprawie, że żądana przez skarżącego we wnioskach z dnia 6 grudnia 2023 r. oraz z dnia 1 stycznia 2024 r. informacja stanowi informację publiczną. Tej okoliczności organ nie kwestionuje i tę ocenę organu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał w całości podzielił. Ponadto, Sąd I instancji uznał także za prawidłowe przyjęte przez organ stanowisko, że żądana przez skarżącego informacja publiczna w obydwu ww. wnioskach stanowi informację przetworzoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, że jak wynika z oświadczenia organu, nie prowadzi on rejestrów żądanych informacji, brak jest również możliwości ich prostego wygenerowania z istniejących systemów informatycznych. W konsekwencji udostępnienie żądanych przez skarżącego informacji wymaga dokonania kwerendy tysięcy tomów akt prowadzonych w formie papierowej lub elektronicznej w celu odnalezienia wskazywanych przez skarżącego zarządzeń i postanowień, ich analizy merytorycznej w celu zidentyfikowania wniosków uwzględnionych, a także ustalenia liczby skazanych doprowadzonych na rozprawę. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organu, że podjęcie tego rodzaju działań byłoby czasochłonne, a więc, wymagałoby przetworzenia informacji, a w konsekwencji wytworzenia nowej informacji. Sąd I instancji zaznaczył, że nie można oczekiwać od organu, że będące w jego dyspozycji zbiory dokumentów lub systemy informatyczne prowadzone przez organ będą zapewniały podmiotom wnioskującym o udostępnienie informacji publicznej uzyskanie tej informacji z uwzględnieniem dowolnego, przyjętego przez wnioskodawcę, kryterium. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że jeżeli – tak jak miało to miejsce w niniejszej sprawie – organ nie dysponuje informacją w formie żądanej we wniosku, a jej przygotowanie wymaga dokonania szczegółowej analizy intelektualnej bardzo obszernego zbioru dokumentów, udostępnienie informacji wymagać będzie jej uprzedniego przetworzenia. Sąd I instancji stwierdził więc, że organ prawidłowo przyjął, że skarżący żąda udostępnienia informacji przetworzonej, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Następnie Sąd I instancji wskazał, że zbadanie, czy podmiot domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej wykazał szczególny interes publiczny spoczywa na podmiocie obowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył jednocześnie, że w rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący został wezwany przez organ do wykazania, że uzyskanie wnioskowanej przez niego informacji przetworzonej będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego, jedynie co do wniosku z dnia 6 grudnia 2023 r. Wezwanie takie nie odnosiło się natomiast do treści wniosku z dnia 1 stycznia 2024 r. Jednak w ocenie Sądu I instancji, powyższe nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem skarżący ani w odpowiedzi na wezwanie organu, ani w kolejnym wniosku z dnia 1 stycznia 2024 r., ani w skardze do sądu administracyjnego, a także w toku postępowania przed sądem administracyjnym, nie powołał się na jakiekolwiek okoliczności, które mogłyby uzasadnić spełnienie omawianej przesłanki. Zdaniem Sądu I instancji, wystąpienie w tej sprawie szczególnej istotności dla interesu publicznego w udostępnieniu żądanej we wnioskach: z dnia 6 grudnia 2023 r. oraz z dnia 1 stycznia 2024 r. informacji nie wynika również – jak słusznie zauważył organ – z charakteru żądanej informacji. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podzielił stanowisko organu co do niewystąpienia w tej sprawie określonej w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przesłanki udostępnienia żądanej w obydwu wnioskach informacji publicznej przetworzonej, uznając postawione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego za niezasadne. Sąd I instancji stwierdził, że z uwagi na fakt, że obydwa wnioski skarżącego dotyczyły wspólnej tematyki, tj. stosowania przez Sąd Najwyższy instytucji uregulowanej w art. 535 § 2 Kodeksu postępowania karnego, a przyczyna odmowy udostępnienia żądanej informacji była tożsama dla obydwu wniosków, jako prawidłowe należało ocenić wydanie przez organ jednej decyzji administracyjnej w przedmiocie zarówno wniosku skarżącego z dnia 6 grudnia 2023 r., jak i wniosku z dnia 1 stycznia 2024 r. Odnosząc się do postawionego w skardze zarzutu naruszenia art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnił, że zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji. W zaskarżonej decyzji, jak zauważył Sąd I instancji, podano imiona i nazwiska osób, które sporządziły i zaakceptowały tę decyzję. Wprawdzie nie wskazano funkcji pełnionych przez te osoby, lecz w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie to uchybienie pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, a skarżący takiego wpływu w żaden sposób nie wykazał. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący i zaskarżając ten wyrok w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, pozostawienie rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za obie instancje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz oświadczając, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie, zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, tzn. nie uchylił zaskarżonej decyzji, mimo że zebrany w sprawie materiał dowodowy za tym przemawia, zaś naruszenie przez organ administracji przepisów postępowania (tj. art. 1 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) miało istotny wpływ na wynik sprawy; 2. art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez oddalenie skargi i w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji wydanej przez organ administracji, pomimo naruszenia przez organ wskazanych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przepisów proceduralnych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca kasacyjnie podniosła, że organ, a w ślad za nim Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dowolnie uznał jakoby skarżący, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, miał obowiązek wykazywania szczególnej istotności interesu publicznego w swoim wniosku o udostepnienie informacji publicznej w zakresie wyszczególnionym w tym wniosku. W ocenie skarżącego kasacyjnie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie określa takiego obowiązku, a jego domniemanie stanowi efekt rozszerzającej wykładni ww. przepisu. Ponadto, skarżący kasacyjnie dodał, że nie istniały żadne przeszkody po stronie organu, by ten z urzędu (bez wykazywania szczególnej istotności żądanej informacji przez skarżącego) dostrzegł istnienie po stronie skarżącego takich okoliczności w zamiarze uzyskania informacji publicznej, jak na przykład okoliczność, że udostępnienie skarżącemu żądanych przez niego informacji stworzy realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów w sprawach penitencjarnych lub lepszej ochrony interesu publicznego. Skarżący kasacyjnie podkreślił przy tym, że nie musi dysponować szczegółową wiedzą na temat oceny występowania szczególnej istotności żądanej informacji dla interesu publicznego. Jednak w jego ocenie z treści składanych przez niego pism można wywnioskować, że żądana informacja dotyczy szerszej grupy osób, co wskazywało, że działanie organów i innych podmiotów realizujących zadania publiczne wywołało lub wywoła skutki dotyczące potencjalnie dużego kręgu adresatów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz o zasądzenie na rzecz organu kosztów postepowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oświadczając jednocześnie, że zrzeka się rozprawy w niniejszej sprawie. Organ podtrzymał stanowisko wyrażane dotychczas w toku postępowania oraz dodał, że żądana w sprawie informacja być może miała istotne znaczenie dla skarżącego, jednak nie jest to jednoznaczne z przyjęciem, że jej udostępnienie było szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jednocześnie organ podkreślił, że interesu publicznego nie można w prosty sposób wywodzić jedynie z faktu, że dana informacja dotyczyła szerszej grupy osób. Ponadto organ dodał, że potrzeba zaspokojenia własnych potrzeb i interesu prywatnego świadczy o nadużywaniu prawa do informacji, a właśnie z taką sytuacją w ocenie organu mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, w której żądanie skarżącego nie jest nastawione na abstrakcyjne dobro ogółu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według art. 182 § 3 p.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Z uwagi na zgodny wniosek stron postępowania skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. W skardze kasacyjnej sformułowano wyłącznie zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie. Konstrukcja zarzutów skargi kasacyjnej umożliwia ich łączne rozpoznanie, bowiem autor skargi kasacyjnej na ich podstawie ograniczył się wyłącznie do wytknięcia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenia przepisów o blankietowym charakterze, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (na podstawie pierwszego zarzutu) i art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. (na podstawie drugiego zarzutu). Konstrukcja tych zarzutów świadczy zatem o ich wadliwości. Przede wszystkim przechodząc do analizy zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej, w pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, jak i art. 151 p.p.s.a., których naruszenie zarzuca autor skargi kasacyjnej, podobnie zresztą jak art. 146 § 1, art. 147, art. 149 § 1, czy też art. 161 § 1 p.p.s.a., mają charakter ogólny (blankietowy) i określają kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania. Tego typu przepisy nie mogą więc stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia art. 151, czy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zobowiązana jest więc bezpośrednio powiązać omawiany zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – Sąd I instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Naruszenie ww. przepisów jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym (por. wyroki NSA: z dnia 30 kwietnia 2015 r., I OSK 1701/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1595/14, z dnia 29 kwietnia 2015 r., I OSK 1596/14, z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 1088/14, z dnia 8 kwietnia 2015 r., I OSK 71/15, z dnia 9 stycznia 2015 r., I OSK 638/14). Brak takiego powiązania w omawianych zarzutach czyni je więc nieskutecznymi. Niezależnie jednak od tego, z uwagi na to, że strona skarżąca kasacyjnie wytyka Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., podkreślenia dodatkowo wymaga to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę w niniejszej sprawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., nie stosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. określającego kompetencje sądu w razie uwzględnienia skargi na decyzję lub postanowienie, a zatem przede wszystkim z tego powodu nie mógł naruszyć tego przepisu. Niezależnie od powyższego nawet jeśli przyjąć, że na podstawie pierwszego zarzutu strona skarżąca kasacyjnie powiązała zarzut naruszenia niestosowanego w sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. z art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj.: Dz.U. z 2022 r., poz. 902) – dalej: u.d.i.p., tj. z przepisami o materialnoprawnym charakterze i w ten sposób usiłowała podważyć stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie co do uznania wydanej w sprawie decyzji za prawidłową, dodać należy, że w realiach niniejszej sprawy, w której wydano decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej, w celu podważenia przedstawionego w niej stanowiska organu, czy też zakwestionowania prawidłowości, czy też kompletności uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia i oceny powyższych kwestii dokonanej przez Sąd I instancji, konieczne jest wskazanie odpowiednich przepisów postępowania zawierających unormowania dotyczące postępowania w sprawie zainicjowanej wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, tj. art. 16 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym "Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (...)" w powiązaniu z właściwymi przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691 ze zm.) – dalej zwanej: k.p.a. Tymczasem omawiany zarzut, na podstawie którego zarzucono Sądowi I instancji naruszenie niestanowiącego podstawy wydanego w sprawie wyroku art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w powiązaniu z art. 1 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (po przyjęciu powyższego w ramach rekonstrukcji zarzutu skargi kasacyjnej), wymogu tego nie spełnia. Podkreślenia wymaga, że sprawa, której przedmiotem jest kwestia udostępnienia informacji publicznej, jest z tego względu sprawą specyficzną, bowiem dotyczy oświadczenia wiedzy, a nie oświadczenia woli organu, jakie jest właściwe dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 k.p.a., a przewidziana w u.d.i.p. forma decyzji dla odmowy udostępnienia informacji publicznej służy przede wszystkim zagwarantowaniu praw procesowych, w tym zwłaszcza prawa do odwołania na drodze administracyjnej. Z tego względu konieczna stała się wyraźna deklaracja ustawodawcy wyrażona w art. 16 ust. 2 u.d.i.p. o dopuszczalności stosowania w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji dla skuteczności zarzutu wadliwego oddalenia skargi na decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej konieczne jest wskazanie na naruszenie art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez zastosowanie w sprawie określonych przepisów k.p.a., z wyjaśnieniem, w jaki sposób odnoszą się one do specyfiki sprawy dostępu do informacji publicznej. Skoro rozpoznawana skarga kasacyjna wymogu tego nie spełnia, to czyni to rozpatrywany zarzut nieskutecznym. Skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty okazały się nieskuteczne, Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw do jej uwzględnienia, co skutkowało oddaleniem skargi kasacyjnej w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. |
||||