![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Inne, Oddalono skargę kasacyjną, III OSK 2274/25 - Wyrok NSA z 2026-05-19, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III OSK 2274/25 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2025-11-24 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Arkadiusz Windak /sprawozdawca/ Mirosław Wincenciak /przewodniczący/ Piotr Korzeniowski |
|||
|
6480 658 |
|||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
II SAB/Wa 40/25 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-06-25 | |||
|
Inne | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną | |||
|
Dz.U. 2026 poz 143 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. 2022 poz 902 art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 2, art. 10 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 3 ust. 1 pkt 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Piotr Korzeniowski sędzia del. WSA Arkadiusz Windak (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S.O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2025 r. sygn. akt II SAB/Wa 40/25 w sprawie ze skargi S.O. na bezczynność Partii Politycznej [...] w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. |
||||
|
Uzasadnienie
Wyrokiem z 25 czerwca 2025 r. sygn. akt II SAB/Wa 40/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi S.O. na bezczynność partii [...] w przedmiocie wniosku z [...] listopada 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej: w punkcie 1) zobowiązał partię polityczną [...] z siedzibą w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego S.O. z [...] listopada 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej, w części dotyczącej rodzaju, daty zawarcia, okresu trwania, oznaczenia strony umowy i osób je reprezentujących oraz wartości umowy umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...], w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; w punkcie 2) stwierdził, że bezczynność partii politycznej [...] z siedzibą w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; w punkcie 3) oddalił skargę w pozostałym zakresie i w punkcie 4) orzekł o kosztach postępowania. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Pismem z [...] grudnia 2024 r. S.O. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność partii politycznej [...] polegającą na nierozpatrzeniu wniosku o udzielenie informacji publicznej z [...] listopada 2024 r. w zakresie udostępnienia informacji o umowie umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...], tj.: rodzaju, daty zawarcia, okresu trwania, oznaczenia stron umowy i osób je reprezentujących oraz wartości i treści umowy. Zarzucił organowi naruszenie art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902), zwanej dalej "u.d.i.p.". Skarżący wskazał, że organ publikuje część umów w Biuletynie Informacji Publicznej w rejestrze umów, w szczególności wynajmu przestrzeni na wydarzenia i biura, do czego zobowiązany jest wprost przepisami ustawy o partiach politycznych. Nie ma więc wątpliwości, że takie umowy stanowią informację publiczną. Partia polityczna z nieznanego względu nie ujawniając żądanej umowy w rejestrze i zatajając tak podstawowe informacje o wydarzeniach, które jak można sądzić, są bardzo kosztowne, tworzy środowisko korupcjogenne. W odpowiedzi na skargę partia [...] wniosła o jej oddalenie wskazując, że podtrzymuje stanowisko zawarte w piśmie z [...] listopada 2024 r. Uzasadniając wyrok z 25 czerwca 2025 r. sygn. akt II SAB/Wa 40/25 Sąd Wojewódzki wskazał, że bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów u.d.i.p., nie odmówił udostępnienia informacji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p, nie umorzył postępowania bądź też nie odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej. W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej - art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, partia polityczna należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o ile znajduje się ona w jej posiadaniu i jest uprawniona do jej udostępnienia. Wynika to z art. 4 ust. 2 u.d.i.p., który nakłada obowiązek informacyjny m.in. na partie polityczne. Natomiast żądana informacja (za wyjątkiem całości treści umowy) ma charakter informacji publicznej. Informacja ta dotyczy w znacznym zakresie finansów partii politycznej. Partie są zobligowane do ujawnienia wszelkich informacji związanych ze źródłami i sposobami gromadzenia środków finansowych oraz wskazywania celów i podstaw ich wydatkowania (zob. wyrok NSA z 25 maja 2021 r. sygn. akt III OSK 916/21). W ocenie Sądu Wojewódzkiego, wnioskowane informacje o umowie umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...] (gdzie w 2024 r. odbył się VI Kongres [...]) w zakresie: rodzaju, daty zawarcia, okresu trwania oznaczenia stron umowy i osób je reprezentujących oraz wartości umowy stanowią informację publiczną. Powyższe stanowisko potwierdza unormowanie art. 27a ustawy o partiach politycznych, który wprowadza obowiązek rejestrowania wszystkich umów. Przepis art. 27a ust. 1, 2 i 3 ustawy o partiach politycznych stanowi, że partia polityczna jest obowiązana do prowadzenia i bieżącego aktualizowania rejestru umów. Rejestr umów jest zbiorczym zestawieniem informacji o umowach zawartych przez partię polityczną. Rejestr umów prowadzi się w formie elektronicznej. Partia polityczna udostępnia rejestr umów na swojej stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej. W rejestrze zamieszcza się: 1) numer umowy - o ile taki nadano; 2) datę i miejsce zawarcia umowy; 3) okres obowiązywania umowy; 4) oznaczenie stron umowy, w tym przedstawicieli stron; 5) określenie przedmiotu umowy; 6) wartość przedmiotu umowy, 7) tryb zawarcia umowy. Brak publikacji danych o umowie uniemożliwia powołanie się na argument, że informacja publiczna podlega udostępnieniu w innej formie. Informacji o przedmiotowej umowie nie zamieszczono w BIP, zatem podlega udostępnieniu w trybie wnioskowym. Według Sądu I instancji, odmiennie należy natomiast ocenić przedmiot wniosku w części dotyczącej udostępnienia treści żądanej umowy. Umowa najmu zawarta przez partię polityczną nie spełnia przesłanki z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. aby zaliczyć ją do dokumentów urzędowych. Stanowi ona dokument prywatny - patrz wyrok NSA z 27 listopada 2024 r. sygn. akt III OSK 825/24. Prawo wglądu do dokumentów zawierających informację publiczną (udostępnienia dokumentu jako nośnika tej informacji) jest stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. ograniczone do dokumentów urzędowych. W rezultacie wnioskodawca nie ma prawa do żądania udostępnienia określonej treści i postaci dokumentu prywatnego, może natomiast domagać się zawartej w nim informacji, jeżeli jest to informacja publiczna. Wprawdzie we wniosku nie wskazano, że przedmiotem żądania jest kopia umowy lecz jej treść, niemniej jednak nie sprecyzowano w nim o jaką konkretnie wnioskodawcy informację chodzi. Udostępnienie całości treści umowy sprowadzałoby się w istocie do udostępnienia całości informacji zarówno prywatnej, jak stanowiącej informację publiczną. Wobec tego nie wiadomo jakich, czego dotyczących i w jakim zakresie informacji z treści przedmiotowej umowy domaga się wnioskodawca. Skoro tak, to nie sposób ocenić, czy chodzi o informacje publiczne. Zatem wniosku nie można rozpoznać, bowiem nie stanowi on wniosku w rozumieniu art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Skoro nie wiadomo jakich informacji żąda wnioskodawca, to nie wiadomo nawet, czy chodzi o informacje, które poza podlegającymi udostępnieniu w BIP, w przedmiotowej umowie są zawarte. Podsumowując Sąd I instancji wskazał, że partia polityczna [...] zobowiązana była rozpatrzyć wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, zawarty w piśmie z [...] listopada 2024 r. w sprawie informacji o umowie umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...] w zakresie: rodzaju, daty zawarcia, okresu trwania, oznaczenia stron umowy i osób je reprezentujących oraz wartości umowy, jako stanowiących informację publiczną, z zachowaniem trybu, formy i terminu, przewidzianych w u.d.i.p., czego nie uczyniła, naruszając normę art. 13 ust. 1 tej ustawy. Uzasadniało to uwzględnienie wniesionej skargi we wskazanej części. Sąd stwierdził, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 149 § 1a P.p.s.a., wniosek skarżącego został rozpatrzony, a nieudostępnienie części wnioskowanej informacji wynikało jedynie z nieprawidłowej wykładni przepisów u.d.i.p. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Oddalając skargę w pozostałym zakresie Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a. jak w pkt 3 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od opisanego wyroku wniósł S.O., reprezentowany przez radcę prawnego, zaskarżając go w części, co do pkt 3, w którym Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie (tj. w zakresie, w jakim organ pozostaje bezczynny z powodu udostępnienia informacji publicznej w części dotyczącej treści umowy umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...]). Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie: 1) przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. przez oddalenie skargi na bezczynność w części, w jakiej organ pozostawał bezczynny co do udostępnienia treści umowy najmu, podczas gdy dopiero z treści umowy wynika sposób wydatkowania przez organ majątku publicznego, którym dysponuje; 2) prawa materialnego: a) art. 10 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. oraz art. 11 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że żądanie udostępnienia treści umowy najmu jest za mało precyzyjne, ponieważ nie wiadomo jakich, czego dotyczących i w jakim zakresie informacji z treści przedmiotowej umowy żąda, co doprowadziło do uznania, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej ma nieprawidłowo określony przedmiot, podczas gdy sformułował swój wniosek precyzyjnie, biorąc pod uwagę fakt, że nie zna treści umowy (dopiero żąda dostępu do jej treści), a chce uzyskać informacje o majątku publicznym partii oraz jej finansowaniu i nie jest w stanie wskazać konkretnych elementów, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego oddalenia skargi w części dotyczącej bezczynności w zakresie żądania udostępnienia treści umowy; b) art. 3 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu a priori, iż skoro żądany dokument nie stanowi dokumentu urzędowego i nie można zapewnić do niego wglądu, to jest on "dokumentem prywatnym", zaś jego treść nie podlega udostępnieniu z uwagi na zbyt ogólny zakres wniosku, podczas gdy nie można umowy najmu zawartej przez partię uznać za dokument prywatny, jeśli zaś prawo do informacji publicznej podlegało ograniczeniu, to organ mógł zastosować mechanizm określony w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku co do pkt 3 i zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej w pozostałej części, tj. co do treści umowy umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w [...]. Skarżący kasacyjnie wniósł o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, z uwzględnieniem opłaty skarbowej w wysokości 17 zł. Oświadczył, że zrzeka się rozprawy. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, ustawodawca nie tworzy w u.d.i.p. rozróżnienia na dokument urzędowy i dokument prywatny. Zastrzega jedynie w art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p., że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do wglądu do dokumentów urzędowych Oznacza powyższe jedynie, że w ramach dostępu do informacji publicznej, niezawartej w dokumencie urzędowym, nie ma konieczności zapewnienia dostępu do nośnika tej informacji (wyrok NSA z 20 listopada 2024 r. sygn. akt III OSK 738/24). Nie może natomiast wykładnia art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p., ani art. 6 ust. 2 u.d.i.p. prowadzić do stwierdzenia, że podmioty zobowiązane do udostępniania informacji publicznej wytwarzają dokumenty prywatne. Z samego faktu, że umowa najmu nie jest dokumentem urzędowym, nie wynika możność uznania jej za dokument prywatny. Dokumentem prywatnym jest dokument dotyczący spraw bardzo osobistych, np. życia rodzinnego, stanu zdrowia czy zamożności (wyrok NSA z 30 października 2012 r. sygn. akt I OSK 1696/12). Za dokument prywatny nie można jednak uznać umowy najmu zawartej przez partię. "Jeżeli treść umowy zawiera informację o działalności podmiotów wskazanych w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP w zakresie tam przewidzianym, to jest informacją publiczną niezależnie od tego, czy umowa ta została zawarta w reżimie prawa prywatnego czy w reżimie prawa publicznego" (wyrok NSA z 20 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 2194/22). Zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy o partiach politycznych, majątek partii politycznej przynajmniej w części, która pochodzi z subwencji budżetu państwa, można określić jako majątek publiczny (choć jednocześnie "także majątek partii politycznej uzyskany z darowizn, spadków i zapisów, nie jest wyłącznie sprawą wewnętrzną partii politycznej, w zakresie w jakim środki finansowe pochodzące z tych źródeł gromadzone są w ramach Funduszu Wyborczego (art. 35 i nast. ustawy o partiach politycznych)". Potwierdzeniem jawności przeznaczenia majątku partii politycznych jest zobowiązanie ich do ujawniania w rejestrze umów określonych informacji (art. 27a ust. 6 ustawy o partiach politycznych). Informację publiczną stanowi więc niewątpliwie kwestia wydatkowania majątku partii i na co zostanie przeznaczony, jak również kopie faktur i umów, jako dokumenty związane z zawieraniem i wykonywaniem umów (wyrok NSA z 26 czerwca 2025 r. sygn. akt III OSK 2856/24). Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. W tych okolicznościach w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonej podstawy kasacyjnej. Skargą kasacyjną zaskarżono wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w części, co do punktu 3 o oddaleniu skargi na bezczynność partii politycznej [...] w zakresie rozpoznania żądania udostępnienia treści umowy dot. korzystania przez partię z hali sportowej w [...]. W zakresie żądania informacji publicznej o pozostałych danych dot. tej umowie, tj. jej rodzaju, daty zawarcia, okresu trwania, stron umowy i osób je reprezentujących oraz wartości umowy, Sąd Wojewódzki uwzględnił skargę. Uznał, że partia polityczna [...] zobowiązana była w tym zakresie rozpatrzyć wniosek z [...] listopada 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej z zachowaniem trybu, formy i terminu przewidzianych w u.d.i.p. W sprawie nie jest sporne, że partia polityczna [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jej posiadaniu (art. 4 ust. 2 u.d.i.p.). Natomiast na tle zarzutów materialnych skargi kasacyjnej wyłonił się spór co do charakteru umowy partii z innym podmiotem o korzystanie z hali sportowej w kontekście pojęcia informacji publicznej i sądowej kwalifikacji żądania udostępnienia całej treści umowy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd Wojewódzki dokonał prawidłowej analizy wniosku z [...] listopada 2024 r. pod kątem tego, czy zawiera żądanie udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. W konsekwencji tej analizy zasadnie uznał, że żądanie treści spornej umowy nie stanowi wniosku z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Sąd I instancji właściwie ocenił, że umowa partii politycznej umożliwiająca korzystanie z hali sportowej jako całościowy dokument nie spełnia przesłanek z art. 6 ust. 2 u.d.i.p., aby móc ją zaliczyć do dokumentu urzędowego. Zarzuty skargi kasacyjnej (pkt 2 lit. a i b) kwestionujące poprawność powyższego stanowiska Sądu nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Przy czym dostrzec trzeba, że skarżący kasacyjnie nie zarzucił Sądowi I instancji dokonania wadliwej wykładni art. 1 ust. 1 u.d.i.p. przez przyjęcie, że pojęcie informacji publicznej obejmuje całą treść umowy. Odpowiadając na argumenty do zgłoszonych zarzutów przypomnieć trzeba, że w art. 6 ust. 2 u.d.i.p. ustawodawca definiuje jako przedmiot informacji publicznej dokument urzędowy, określając go jako treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Natomiast w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. uregulowano, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych. Na zasadzie art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do wglądu do dokumentów urzędowych. Kluczowe znaczenie ma tu też treść też art. 6 u.d.i.p., który określa ustawowy, przykładowy katalog informacji, które należy traktować jako informację publiczną oraz art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z tą ostatnią normą, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Zestawiając wymienione regulacje nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego kasacyjnie, że na tle przepisów u.d.i.p. ustawodawca nie rozróżnia dokumentu prywatnego od dokumentu urzędowego i każdy dokument wytworzony przez podmiot publiczny będzie dokumentem urzędowym. Wprawdzie nie jest wykluczona sytuacja, że dokumenty prywatne znajdujące się w posiadaniu organu będą mogły stanowić podstawę wniosku o informację publiczną, jednakże wówczas, gdy taką informację publiczną w swej treści będą zawierać. W literaturze i judykaturze podkreśla się, że wnioskodawca nie ma prawa wynikającego z art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. do żądania udostępnienia określonej treści i postaci dokumentu prywatnego, może natomiast domagać się zawartej w nim informacji, jeżeli jest to informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska: Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz Wolters Kluwer Warszawa 2016 do art. 6; wyrok NSA z 27 listopada 2024 r. sygn. akt III OSK 825/24). W orzecznictwie przyjmuje się również, że żądanie udostępnienia informacji publicznej przez udostępnienie dokumentu prywatnego w postaci w jakiej został on utrwalony, nie podlega uwzględnieniu na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej (por. wyrok NSA z 7 sierpnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2799/13). Naczelny Sąd Administracyjnym w składzie obecnym poglądy te w pełni podziela. Ponadto zauważyć należy, że prawodawca w ustawie z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1215) wprowadził obowiązek rejestrowania umów partii politycznych i publikowania go w Biuletynie Informacji Publicznej, co trafnie dostrzegł Sąd Wojewódzki. Zgodnie z art. 27a ust. 6 ustawy o partiach politycznych, rejestr umów partii musi zawierać kluczowe informacje o zawartej umowie, takie jak: numer umowy (jeśli nadano), strony umowy, datę i miejsce zawarcia umowy, okres obowiązywania umowy, oznaczenie stron umowy, w tym przedstawicieli stron, określenie przedmiotu umowy, tryb zawarcia umowy oraz wartość umowy. Niewątpliwie takie rozwiązanie prawne ma na celu zachowanie zasady transparentności finansów partii politycznych, na którą zwrócił uwagę skarżący kasacyjnie. Zasada ta stanowi odzwierciedlenie konstytucyjnej zasady jawności finasowania partii (art. 11 ust. 2 Konstytucji RP), której ustawowym wyrazem jest z kolei art. 23a ustawy o partiach politycznych, stanowiący o tym, że źródła finasowania partii politycznych są jawne. Na tle ww. regulacji w orzecznictwie funkcjonuje pogląd, że partie są zobligowane do ujawnienia wszelkich informacji związanych ze źródłami i sposobami gromadzenia środków finansowych oraz do wskazywania celów i podstaw wydatkowania. Zasada konstytucyjna jawności finansów odnosi się bowiem do szeroko rozumianego finansowania, a zatem zarówno do pozyskiwania środków finansowych, jak i sposobu wydatkowania tego rodzaju środków. W konsekwencji informacją publiczną jest zarówno informacja dotycząca źródeł finansowania partii politycznej, jak i wydatkowania środków finansowych przez partie (por. wyrok NSA z 20 czerwca 2024 r. sygn. akt III OSK 2194/22). Skład orzekającym w niniejszej sprawie pogląd ten podziela i jednocześnie wskazuje, że w ramach zasady jawności finasowania partii politycznych nie można przyjąć, iż umowa partii politycznej o korzystanie z danego pomieszczenia stanowi w całości informację publiczną i w związku z tym jej cała treść podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p. Istotnie, treść tego rodzaju umowy może zawierać i z reguły zawiera pewne informacje publiczne, przede wszystkim związane z wydatkowaniem (takie jak koszty wynajmu poniesione przez partię z pozyskanych publicznych środków), jednak nie można uznać, że wszystkie postanowienia umowy o korzystanie z obiektu dotyczą spraw publicznych. Zaprezentowane stanowisko koresponduje z wolą ustawodawcy, który w ustawie o partiach politycznych wprowadził obowiązek prowadzenia aktualnego rejestru umów partii, według określonego wzoru (vide: art. 27a ust. 10 ww. ustawy) i ustalił w art. 27a ust. 6 tej ustawy jakie dane o umowie udostępnia się na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej. Wzór rejestru umów określa w drodze rozporządzenia Minister właściwy do spraw finansów publicznych, po zasięgnięciu opinii Państwowej Komisji Wyborczej, mając na uwadze konieczność zapewnienia kompletności, jednolitości i przejrzystości informacji zamieszczanych w tym rejestrze oraz łatwości wyszukiwania tych informacji (zob. rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 23 maja 2022 r. w sprawie wzoru rejestru umów zawartych przez partię polityczną). Ponadto należy zwrócić uwagę na treść art. 27a ust. 4 ww. ustawy, wedle którego, informacje w rejestrze umów dotyczą umów, które mogą podlegać udostępnieniu na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902). Przepisy art. 5 ust. 1, 2 i 2a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stosuje się odpowiednio. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że elementami umowy zawartej przez partię, które podlegają powszechnej publikacji, są m.in. wartość umowy i przedmiot umowy. Skoro Sąd I instancji zobowiązał partię do rozpatrzenia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej o umowie umożliwiającej korzystanie z hali sportowej w zakresie powyższych danych, to nie można zaakceptować stanowiska skarżącego kasacyjnie, iż nieudostępnienie mu treści całej umowy uniemożliwi mu poznanie informacji o wydatkowaniu środków należących do partii i celu na które zostały one przeznaczone. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w okolicznościach tej sprawy należało przyjąć, iż brak jest podstaw do nałożenia na partę polityczną obowiązku udostępnienia całej treści umowy, o czym prawidłowo orzekł Sąd I instancji. Zasadnie uznał Sąd Wojewódzki, że skoro strona nie wskazała jakich konkretnych informacji oczekuje to nie sposób ocenić (bez określonego przedmiotu żądania), czy chodzi o informacje publiczne, czy też nie. W konsekwencji poprawne jest stanowisko Sądu I instancji dyskwalifikujące żądanie strony w omawianym obszarze jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w rozumieniu art. 10 ust. 1 u.d.i.p. W rezultacie nie było przesłanek do stwierdzenia, że partia dopuściła się bezczynności w rozpoznaniu wniosku w analizowanym zakresie. Wobec powyższego zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. przez oddalenie skargi na bezczynność organu co do udostępnienia całej treści umowy, należało ocenić jako niezasadny. Z podanych względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu, o czym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 p.p.s.a. |
||||