Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł (sprawozdawca), Asesor sądowy WSA Adam Osik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi Fundacji "I." z siedzibą w W. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Prezes Sądu Okręgowego w Słupsku dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku Fundacji "I." z siedzibą w W. o udostępnienie informacji publicznej, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku na rzecz Fundacji "I." z siedzibą w W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Fundacja "I." z siedzibą w W. (dalej także jako: "Fundacja") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skargę, w imieniu Fundacji, podpisał Prezes Zarządu - F. S.

W skardze zawarto wniosek o: zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku Fundacji z dnia 1 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; stwierdzenie, że organ dopuścił się w rozpoznaniu wniosku Fundacji bezczynności, która nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od organu na rzecz Fundacji zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w dniu 1 listopada 2025 r. Fundacja wystosowała do organu, za pośrednictwem platformy ePUAP, wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazania mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów sądu.

Organ, w odpowiedzi na wniosek, przesłał w dniu 7 listopada 2025 r. do Fundacji wezwanie do uzupełnienia wniosku poprzez uprawdopodobnienie faktu, że osoba fizyczna widniejąca we wniosku jest uprawniona do reprezentowania osoby prawnej będącej wnioskodawcą w sprawie zgodnie z właściwymi zapisami statutowymi.

Do dnia wniesienia skargi Fundacja nie otrzymał od organu żadnej innej korespondencji w przedmiocie wniosku z dnia 1 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Zdaniem Fundacji, wniosek z dnia 1 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej został podpisany podpisem kwalifikowanym osoby uprawnionej do składania oświadczeń woli w imieniu Fundacji, a ustalenie tego faktu możliwe było na podstawie samej treści wniosku oraz informacji dostępnych w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 902; zwana dalej jako: "u.d.i.p.") nie przewiduje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku o udostępnienie informacji publicznej, poza utrwaleniem go w formie pisemnej. Wynika to z braku konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej, nie musi wykazać się jakimkolwiek uzasadniającym to interesem faktycznym lub prawnym. Wniosek składany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Minimalne wymogi odnośnie do takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone. Do wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie trzeba także załączać dokumentów wykazującym umocowanie do reprezentacji osoby prawnej, jeżeli organ nie ma zamiaru wydawać decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Jedynym wymogiem stawianym wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej jest utrwalenie go w formie pisemnej, a ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych nakazuje za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną i to nawet wówczas, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny.

W postępowaniu z wniosku o udostępnienie informacji publicznej przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. W niniejszej sprawie organ nie wskazywał jednak, aby miał zamiast wydania jakiejkolwiek decyzji.

Konkludując, Fundacja stoi na stanowisku, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku wystosowane przez organ nie znajdowało oparcia w przepisach ustawy o dostępie do informacji, jak również w stanie faktycznym sprawy (wniosek został opatrzony podpisem osoby uprawnionej do reprezentowania Fundacji).

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Okręgowego w Słupsku wniósł

o uwzględnienie skargi w całości oraz umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Organ poinformował, że żądana informacja publiczna została udostępniona Fundacji w dniu 9 kwietnia 2026 r.

Zdaniem organu, jego działanie - polegające na wezwaniu osoby składającej wniosek o udostępnienie informacji publicznej do uprawdopodobnienia umocowania do działania w imieniu Fundacji - było działaniem, które miało na celu wyjaśnić, kto jest rzeczywistym wnioskodawcą. Nie jest jego rolą, jak zostało to podniesione w skardze, samodzielne ustalanie na podstawie informacji w Krajowym Rejestrze Sądowym, kto jest faktycznym autorem wniosku o udostępnienie informacji publicznej, bądź jakiekolwiek inne określanie tego, w zamian za wnioskodawcę. Winna być to kwestia nie budząca wątpliwości już w chwili złożenia wniosku. Organ nadmienił przy tym, że fakt wysłania wezwania z dnia 7 listopada 2025 r. przeczy stwierdzeniu, że dopuścił się w rozpoznaniu wniosku Fundacji bezczynności.

Uzasadniając wniosek o umorzenie postępowania organ wskazał, że - po nadesłaniu skargi na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej i załączonych do niej dokumentów (aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego uprawdopodobniającego fakt, że osoba fizyczna, tj. F. S., który złożył podpis pod skargą, a uprzednio pod wnioskiem, jest uprawniony do właściwego reprezentowania Fundacji) - przekazał Fundacji żądaną informację.

W związku z tym, zdaniem organu, przyczyna skargi ustała, bowiem wnioskowana informacja została udostępniona.

W piśmie procesowym z dnia 30 kwietnia 2026 r. Fundacja podtrzymała skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej powoływanej w skrócie jako "p.p.s.a.") orzeka w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9).

Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a.

Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1).

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie zaś z § 2 omawianego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Orzekając w tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga podlega uwzględnieniu.

W niniejszej sprawie Fundacja zarzuca Prezesowi Sądu Okręgowego w Słupsku bezczynność w sprawie udzielenia informacji publicznej.

Fundacja domagała się udostępnienia informacji publicznej w trybie przewidzianym przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Treść żądanej informacji została przytoczona na początku niniejszego uzasadnienia.

Przedmiotowa ustawa, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, normuje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz co ważne, procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Natomiast pojęcie bezczynności zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r., poz. 1691 z ze zm., dalej - "k.p.a.") przez wskazanie, że jest to stan, w którym nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy organ administracji publicznej nie podjął w przewidzianym terminie żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, ale pomimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął w terminie stosownej czynności (zob. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el.). W postępowaniu toczącym się na podstawie u.d.i.p. nie stosuje się przepisów k.p.a., z wyjątkiem, o którym mowa w art. 16 ust. 2 u.d.i.p., wobec czego przed wniesieniem skargi nie ma obowiązku wyczerpania trybu przewidzianego w art. 53 § 2b p.p.s.a., a zatem nie zachodziła konieczność wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).

Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w myśl art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p., odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega przede wszystkim na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji lub też, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej.

Poza sporem było w niniejszej sprawie, że Prezes Sądu Okręgowego w Słupsku jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej oraz że żądana przez Fundację informacja taki charakter miała. Bezsporne było również, że organ w ustawowym terminie nie udzielił wnioskodawcy żądanej informacji publicznej.

Fundacja wniosek o udzielenie informacji publicznej złożyła w dniu 1 listopada 2025 r., zaś organ odpowiedzi udzielił dopiero po wniesieniu skargi, a mianowicie pismem z dnia 9 kwietnia 2026 r., udostępniając żądane informacje. Nie było w sprawie kwestionowane, że organ pismem z dnia 7 listopada 2025 r. wezwał Fundację do uzupełnienia braku złożonego wniosku poprzez uprawdopodobnienie faktu, że osoba fizyczna widniejąca we wniosku jest uprawniona do reprezentowania osoby prawnej będącej wnioskodawcą w sprawie zgodnie z właściwymi zapisami statutowymi. Fundacja nie odpowiedziała na powyższe wezwanie, natomiast w dniu 26 marca 2026 r. wniosła skargę na bezczynność, do której został dołączony aktualny odpis Krajowego Rejestru Sądowego. Ponieważ, w ocenie Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku, odpis ten uprawdopodobnił fakt, że osoba fizyczna (F. S., który złożył podpis pod skargą, a uprzednio pod wnioskiem), jest uprawniona do właściwego reprezentowania Fundacji, przekazał żądaną informację.

W tym aspekcie sprawy trzeba wskazać, że postępowanie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym. W ustawie o dostępie do informacji publicznej nie ma bowiem wskazania jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem w formie pisemnej). Ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych nakazuje zaś za wniosek pisemny uznawać również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną i to nawet wówczas, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2009 r., I OSK 1277/08). Nadto, wniosek składany w trybie tej ustawy nie stanowi podania w rozumieniu art. 63 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów tej ustawy. Tylko w sytuacji wydania decyzji administracyjnej (o odmowie udostępnienia informacji publicznej, o umorzeniu postępowania), braki wniosku o udostępnienie informacji publicznej w zakresie danych osobowych i adresowych, podpisu wnioskodawcy powinny być usuwane w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. (por. wyroki NSA: z dnia 18 stycznia 2019 r., I OSK 1742/18; z dnia 16 października 2018 r., I OSK 2621/16; z dnia 29 kwietnia 2020 r., I OSK 3085/19; z dnia 22 marca 2018 r., I OSK 2399/16). Minimalne wymogi wniosku o udostępnienie informacji publicznej obejmują jasne sformułowanie żądania oraz wskazanie adresata (choćby poprzez podanie adresu e-mail). We wniosku z dnia 1 listopada 2025 r. zostało jednoznacznie określone żądanie (informacje objęte wnioskiem) oraz adresat (Fundacja "I." w W). Można dodać, że z wezwania z dnia 7 listopada 2025 r. nie wynika, aby organ zamierzał wydać decyzję administracyjną o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Brak było zatem podstaw do wzywania Fundacji do usunięcia braku wniosku. Jak podniósł WSA w Opolu w wyroku z dnia 6 czerwca 2016r., w sprawie II SAB/Op 29/16, kwestia podmiotowości prawa do informacji publicznej uregulowana została w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. (z zastrzeżeniem art. 5), zgodnie z którym prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu. Wobec tego badanie kwestii, kto złożył wniosek i w czyim nastąpiło to imieniu, jest czynnością zbędną. Jest to okoliczność bez jakiegokolwiek znaczenia prawnego dla sprawy oraz nie jest to fakt prawotwórczy na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej

Zatem skoro w dacie wniesienia skargi, organ pozostawał w bezczynności w załatwieniu wniosku Fundacji (nie udzielił wnioskowanej informacji), Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt pierwszy sentencji wyroku).

Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość kwalifikowaną, kiedy zachowanie organu posiadałoby pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie. Ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji w tym zakresie uznaniu sądu orzekającego, opierającemu się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Zakwalifikowanie bezczynności jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa będzie więc zasadne, gdy stan bezczynności jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Z taką sytuacją, zdaniem Sądu, nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W tym zakresie uwzględnić należało fakt, że organ nie pozostawił wniosku bez odpowiedzi, wezwał Fundację do uzupełnienia jego braków i ostatecznie rozpoznał wniosek. Co prawda, organ udostępnił wnioskowaną informację publiczną dopiero po wniesieniu skargi, to jednak nie można uznać, aby zachowanie się organu stanowiło przejaw uporczywości w braku udzielenia informacji lub złej woli.

O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w punkcie drugim sentencji wyroku.

Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).