Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski (spr.), Sędzia WSA Andrzej Góraj, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi P. Z. na bezczynność Prezesa Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezesa Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego do rozpoznania wniosku P. Z. z dnia [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prezesa Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego na rzecz skarżącego P. Z. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

P. Z. (dalej jako "skarżący" lub "wnioskodawca") pismem z [...] czerwca 2025 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego (dalej jako: "Prezes PZSS" lub "organ") w przedmiocie jego wniosku z [...] kwietnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Jak wynika z akt sprawy, skarżący w ww. wniosku złożonym do organu za pośrednictwem poczty elektronicznej, na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wniósł o przesłanie żądanej informacji w formie skanów dokumentów na wskazany przez niego adres e-mail. Do wiadomości dołączył plik pdf zawierający wniosek, jego dane osobowe oraz kwalifikowany podpis elektroniczny. W przedmiotowym wniosku wniósł o udostępnienie następujących informacji publicznych:

1. wszystkich uchwalonych przez Walne Zgromadzenie Delegatów w latach 2020-2025 strategii działania - w rozumieniu § 25 ust. 1 pkt 1 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

2. wszystkich uchwalonych przez Walne Zgromadzenie Delegatów w latach 2020-2025 regulaminów Walnego Zgromadzenia Delegatów - w rozumieniu § 25 ust. 1 pkt 2 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

3. wszystkich uchwalonych przez Walne Zgromadzenie Delegatów w latach 2020-2025 wewnętrznych przepisów antydopingowych - w rozumieniu § 25 ust. 1 pkt 14 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

4. wszystkich sporządzonych w latach 2020-2025 protokołów z przebiegu Walnego Zgromadzenia Delegatów (wraz z załącznikami) - w rozumieniu § 25 ust. 2 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

5. wszystkich obowiązujących w latach 2020-2025 regulaminów, określających zasady

i tryb pracy Zarządu - w rozumieniu § 26 ust. 4 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

6. wszystkich sporządzonych w latach 2020-2025 protokołów z zebrań Zarządu -

w rozumieniu § 26 ust. 13 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

7. wszystkich obowiązujących w latach 2020-2025 programów działania Związku -

w rozumieniu § 27 pkt 3 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

8. wszystkich uchwalonych w latach 2020-2025 planów działania i planów finansowych Związku - w rozumieniu § 27 pkt 7 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

9. wszystkich przygotowanych w latach 2020-2025 sprawozdań z działalności Związku oraz pracy Zarządu - w rozumieniu § 27 pkt 26 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

10. wszystkich uchwalonych lub obowiązujących w latach 2020-2025 zasad funkcjonowania i regulaminu Biura Związku - w rozumieniu § 27 pkt 27 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

11. wszystkich rocznych sprawozdań Związku za lata 2020-2024 - w rozumieniu § 27 pkt 31 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

12. wszystkich uchwalonych lub obowiązujących w latach 2020-2025 regulaminów Prezydium Zarządu - w rozumieniu § 28 ust. 7 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

13. wszystkich uchwalonych lub obowiązujących w latach 2020-2025 regulaminów Komisji Rewizyjnej - w rozumieniu § 30 ust. 10 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego;

14. wszystkich zakresów czynności pracowników Biura, zatwierdzonych przez Prezesa Związku w latach 2020-2025 - w rozumieniu § 31 ust. 5 Statutu Polskiego Związku Strzelectwa Sportowego.

W odpowiedzi na ww. wniosek organ [...] kwietnia 2025 r. wysłał na wskazany przez wnioskodawcę adres e-mail dokument zatytułowany "decyzja" o odmowie udostępnienia żądanych informacji z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej, podpisany podpisem kwalifikowanym przez Prezesa PZSS.

Pismem z [...] maja 2025 r., wysłanym za pomocą poczty elektronicznej, wnioskodawca wezwał organ do prawidłowego doręczenia, wskazując, że przesłanie projektu decyzji e-mailem nie wywołuje skutków prawnych wymaganych przez przepisy procedury administracyjnej. Wskazał, że oczekuje doręczenia decyzji zgodnie

z obowiązującymi przepisami, umożliwiającymi jej ewentualne zaskarżenie.

Po otrzymaniu ww. wiadomości e-mail od wnioskodawcy, organ zweryfikował formalnie możliwość wydania decyzji i stwierdził wystąpienie braków formalnych we wniosku Skarżącego.

W związku z powyższym, [...] maja 2025 r. Prezes PZSS działając na podstawie art. 63 § 2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej jako "K.p.a.", za pośrednictwem poczty elektronicznej, wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego własnoręcznego podpisu pod wnioskiem oraz wskazania adresu do doręczeń

w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

Następnie, [...] maja 2025 r. organ działając na podstawie art. 64 § 2 K.p.a. zarządzeniem z ww. dnia pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania.

Pismem z [...] czerwca 2025 r. skarżący złożył wskazaną na wstępie skargę na bezczynność organu, w której zarzucił naruszenie:

1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych

w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji, 2) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

w zakresie w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji na wniosek,

3) art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej

w zakresie, w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona

w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia złożenia wniosku poprzez brak zastosowania, polegający na niezrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji.

Wobec powyższego skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, w sposób zgodny

z obowiązującymi przepisami o doręczeniach elektronicznych lub pisemnych,

z poszanowaniem skuteczności złożonego wniosku. Nadto wniósł o zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że [...] maja 2025 r. otrzymał od organu, za pomocą poczty elektronicznej, wiadomość z plikiem pdf z wezwaniem do "uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia [...].04.2025 przez opatrzenie go własnoręcznym podpisem i podanie adresu do doręczeń." Powyższy cytat wskazuje jasno, że osoby zajmujące się przetwarzaniem jego wniosku o udzielenie informacji publicznej nie otworzyły go oraz nie zapoznały się z jego treścią ani formą. Wniosek został opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, co stanowi formę równoważną podpisowi własnoręcznemu, zgodnie z art. 25 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego

i Rady (UE) nr 910/2014 (elDAS). W świetle obowiązujących przepisów prawa, żądanie opatrzenia wniosku podpisem własnoręcznym, mimo że został on opatrzony kwalifikowanym podpisem elektronicznym, jest całkowicie bezpodstawne. Działanie to skutkuje de facto odmową rozpoznania wniosku, co stanowi bezczynność organu. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji upłynął, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, po 14 dniach od złożenia wniosku. Pomimo upływu tego terminu podmiot zobowiązany, do którego skierowano wniosek, nie udzielił odpowiedzi w sposób zgodny z przepisami K.p.a. To zaś czyni niniejszą skargę zasadną i konieczną.

W odpowiedzi na skargę Prezes PZSS wniósł o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu organ przyznał, że wysłanie pliku za pośrednictwem poczty elektronicznej e-mail zawierającego dokument zatytułowany "decyzja" o odmowie udostępnienia żądanej informacji, podpisany podpisem kwalifikowanym przez Prezesa PZSS nie mogło stanowić doręczenia decyzji. Niemniej jednak w dniu [...] maja 2025 r. organ wezwał skarżącego do uzupełnienia braku formalnego podpisu pod wnioskiem oraz wskazania adresu do doręczeń w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. O ile bowiem zgodnie z ustawą

o dostępie do informacji publicznej wniosek może być złożony za pośrednictwem poczty elektronicznej e-mail, to z momentem przekształcenia w postępowanie administracyjne konieczna jest weryfikacja złożonego wniosku pod kątem spełnienia wymogów formalnych podania zgodnie z K.p.a.

Powołując się na wyrok NSA z 15 kwietnia 2024 r., III OSK 650/22, LEX nr 3756733 Prezes PZSS wskazał, że przechodząc w tryb K.p.a., korespondencja związana z postępowaniem administracyjnym powinna być przeprowadzana w formie pisemnej z uwagi na brak prawnej możliwości posiadania przez organ elektronicznej skrzynki podawczej (a tym samym przyjmowania i wysyłania pism w postaci elektronicznej). Stąd niezbędne było uzupełnienie braku formalnego wniosku skarżącego o podpis (w tym rozumieniu podpis własnoręczny) oraz wskazanie adresu do doręczeń.

Organ stwierdził, że pomimo prawidłowego doręczenia wezwania, skarżący nie uzupełnił wskazanych braków w wyznaczonym terminie. W związku z powyższym, zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a. stosowanym odpowiednio na podstawie przepisów ustawy

o dostępie do informacji publicznej, Prezes PZSS pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Dlatego też, w niniejszej sprawie nie sposób zarzucić organowi bezczynności. Postępowanie w sprawie nie mogło być prawidłowo zakończone z uwagi na nieusunięcie przez skarżącego braków formalnych, o których został on szczegółowo poinformowany wraz z wyznaczeniem odpowiedniego terminu do ich uzupełnienia.

W tej sytuacji organ nie miał możliwości dalszego prowadzenia postępowania, ani wydania formalnej decyzji w sprawie.

Końcowo organ dodał, że nawet gdyby skarżący w terminie dopełnił obowiązku uzupełnienia braków formalnych, to Prezes PZSS byłby zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji z uwagi na nadużycie prawa do informacji publicznej. Skoro zaś wniosek stanowił nadużycie prawa, skarga na bezczynność jest bezprzedmiotowa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W myśl art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2022 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przy czym zgoda stron na rozpatrzenie skargi w trybie uproszczonym nie jest wymagana. Z uwagi na to, że przedmiotem złożonej skargi jest bezczynność organu - Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organów określonych w pkt 1 – 4a. Celem skargi na bezczynność jest zwalczanie zwłoki w załatwieniu sprawy.

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność organu, stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl § 1a tego przepisu, sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że celem skargi na bezczynność organu administracji, jest doprowadzenie do wydania przez ten organ decyzji administracyjnej (lub innego aktu) w sprawie wszczętej żądaniem strony.

Wskazać należy, że zastosowanie w przedmiotowej sprawie miały przepisy ustawy

z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej też jako "u.d.i.p.")

Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.

Ustawodawca w przepisie art. 6 ust. 1 u.d.i.p. dokonał przykładowego wyliczenia, jaka informacja stanowi informację publiczną. W orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się w związku z tym, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych,

a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów i danych.

Ustawa o dostępie do informacji publicznej służy realizacji konstytucyjnego prawa dostępu do wiedzy na temat działalności organów władzy publicznej, osób pełniących funkcje publiczne, organów samorządu gospodarczego i zawodowego,

a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (art. 61 ust. 1 Konstytucji RP). Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach. Ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy.

W sprawie niniejszej nie było kwestią sporną, że Prezes PZSS jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.

Przepis ten stanowi, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 11 sierpnia 2020 r., sygn. akt I OSK 158/20 podkreślił, że polski związek sportowy należy uznać za szczególny rodzaj organizacji społecznej (tj. trwałego zrzeszenia osób fizycznych lub osób prawnych, które są związane wspólnym celem i stałą więzią organizacyjną, niewchodzącego w skład aparatu państwowego i niebędącego jednocześnie spółką prywatną), działającej w formie prawnej stowarzyszenia (związku stowarzyszeń), tj. dobrowolnego, samorządnego i trwałego zrzeszenia o celach niezarobkowych, które samodzielnie określa swoje cele, programy działania i struktury organizacyjne oraz uchwala akty wewnętrzne dotyczące jego działalności (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach, Dz. U. z 2020 r. poz. 2261). Przepisy ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2020 r., poz. 1133), nie ograniczają przy tym znacząco sfery samorządności (samodzielności, autonomii) polskich związków sportowych w porównaniu ze "zwykłymi" stowarzyszeniami.

W konsekwencji tworzenie polskich związków sportowych stanowi przejaw konstytucyjnej wolności zrzeszania się (art. 12 i art. 58 Konstytucji RP; wolność zrzeszania znajduje oparcie także w licznych aktach prawa międzynarodowego

i wspólnotowego), która jest realizowana zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym i może podlegać wyłącznie takim ograniczeniom, które są przewidziane przez przepisy rangi ustawowej, niezbędnym do zapewnienia interesów bezpieczeństwa państwowego lub porządku publicznego oraz ochrony zdrowia lub moralności publicznej albo ochrony praw i wolności innych osób (art. 1 ust. 1 i 2 Prawa o stowarzyszeniach). Jako organizacje społeczne, do których stosuje się przepisy o stowarzyszeniach, polskie związki sportowe mają prawo wypowiadania się w sprawach publicznych,

w szczególności związanych z przedmiotem i celami ich działalności (art. 1 ust. 3 Prawa

o stowarzyszeniach).

Polski związek sportowy, jakim jest Polski Związek Strzelectwa Sportowego, może być utworzony, jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r.

o sporcie, w celu organizowania i prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie. Utworzenie polskiego związku sportowego przez związek sportowy wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw kultury fizycznej (art. 7 ust. 2). W sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie do polskiego związku sportowego stosuje się przepisy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach (art. 7 ust. 3).

W myśl art. 13 ust. 1 ustawy o sporcie, polski związek sportowy ma wyłączne prawo do: (1) organizowania i prowadzenia współzawodnictwa sportowego o tytuł Mistrza Polski oraz o Puchar Polski w danym sporcie; (2) ustanawiania i realizacji reguł sportowych, organizacyjnych i dyscyplinarnych we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez związek, z wyjątkiem reguł dyscyplinarnych dotyczących dopingu w sporcie; (3) powołania kadry narodowej oraz przygotowania jej do igrzysk olimpijskich, igrzysk paraolimpijskich, igrzysk głuchych, mistrzostw świata lub mistrzostw Europy; (4) reprezentowania tego sportu w międzynarodowych organizacjach sportowych.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ww. ustawy, nadzór nad działalnością polskich związków sportowych sprawuje minister właściwy do spraw kultury fizycznej, m.in. przez kontrolę polskiego związku sportowego (ust. 3 pkt 2), której zakresem objęta jest działalność polskiego związku sportowego pod względem zgodności z przepisami prawa, postanowieniami statutu oraz postanowieniami regulaminów tego związku (ust. 4). Zatwierdza on też w drodze decyzji statut polskiego związku sportowego oraz jego zmiany (art. 21 ust. 1).

Stosownie natomiast do treści art. 29 ust. 1 ustawy o sporcie, minister właściwy do spraw kultury fizycznej może dofinansowywać uprawianie lub organizowanie sportu oraz jego promocję. Tenże minister, w myśl art. 29 ust. 7 ww. ustawy, w zakresie dofinansowania zadań związanych z przygotowaniem kadry narodowej do udziału

w igrzyskach olimpijskich, igrzyskach paraolimpijskich, igrzyskach głuchych, mistrzostwach świata lub mistrzostwach Europy, może zlecać polskim związkom sportowym, Polskiemu Komitetowi Olimpijskiemu i Polskiemu Komitetowi Paraolimpijskiemu realizację zadań publicznych z pominięciem otwartego konkursu ofert, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2019 r. poz. 688, 1570 i 2020 oraz

z 2020 r. poz. 284). Przepisy art. 47 i art. 151 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r.

o finansach publicznych stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z kolei z § 11 pkt 1 Statutu PZSS podstawowymi celami tego Związku są: wszechstronny rozwój i upowszechnianie wszystkich dyscyplin sportu zaliczanych do sportu strzeleckiego, zapewnienie polskiemu sportowi strzeleckiemu wysokiej rangi w sportowym współzawodnictwie międzynarodowym, reprezentowanie, ochrona praw

i interesów oraz koordynacja działań wszystkich członków Związku. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że PZSS jest podmiotem wykonującym zadania publiczne, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Jak wskazuje natomiast utrwalone orzecznictwo sądowoadministracyjne, podmioty wymienione w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. są zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej wtedy, gdy informacja ta ma związek z wykonywaniem zadania publicznego. Nie można przyjmować, że jeśli taki podmiot wykonuje zadania publiczne, to jest zawsze zobowiązany do udostępnienia informacji. Jeśli informacja nie dotyczy wykonywanych przezeń zadań publicznych, to w konsekwencji, jednocześnie, określony podmiot nie występuje w roli podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej (zob. wyroki NSA: z 27 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 2917/15 oraz z 13 lutego 2019 r. sygn. akt I OSK 242/17).

Skoro zaś spełniony został zarówno zakres przedmiotowy i podmiotowy wniosku skarżącego, do rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie pozostaje czy miała miejsce bezczynność organu w udostępnieniu żądanej przez skarżącego informacji publicznej.

Wyjaśnić w tym miejscu należy, że przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia bezczynności. W piśmiennictwie przyjmuje się jednak, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności

w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109). Wskazać należy, że zgodnie z art. 13 u.d.i.p. adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej obowiązany jest co do zasady udostępnić informację publiczną

w formie czynności materialno-technicznej, gdy jest jej dysponentem (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.) oraz nie zachodzą przesłanki wyłączające możliwość jej udostępnienia, określone w art. 5 ust. 1 - 2a u.d.i.p., bądź odmówić udostępnienia informacji publicznej z powodu ograniczeń wymienionych w art. 5 ust. 1 - 2a u.d.i.p. stosownie do treści art. 16 ust. 1 u.d.i.p., czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej.

Zaznaczenia przy tym wymaga, że organ winien podjąć ww. działania

w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Ustawodawca przewidział, że jeżeli adresat wniosku dysponował żądaną informacją, winien on - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Brak zaś podjęcia przez podmiot obowiązany któregokolwiek z ww. działań, uzasadnia podniesienie zarzutu bezczynności.

Wskazać należy, że u.d.i.p. w istocie nie przewiduje jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku, poza utrwaleniem go w formie pisemnej (możliwe jest zatem jego przesłanie także drogą elektroniczną, bez użycia podpisu elektronicznego). Wynika to

z braku konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej, nie musi wykazać się jakimkolwiek uzasadniającym to interesem faktycznym lub prawnym. Wniosek składany w trybie u.d.i.p. nie musi zatem odpowiadać żadnym szczególnym wymogom formalnym. Nie stanowi on podania w rozumieniu art. 63 K.p.a., gdyż na tym etapie postępowania nie stosuje się przepisów K.p.a. Minimalne wymogi odnośnie do takiego wniosku muszą obejmować jasne sformułowanie, z którego wynika, co jest przedmiotem żądania udostępnienia informacji publicznej, niezbędne jest bowiem wykazanie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana

w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku, co uzasadnia przyjęcie, iż postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane

i uproszczone. Z tego też względu np. brak autoryzowanego podpisu na wniosku

o udostępnienie informacji publicznej nie stanowi jego braku formalnego (por. wyroki NSA z 16 marca 2009 r., I OSK 1277/08; z 30 listopada 2012 r., I OSK 1991/12; NSA

z 27 marca 2018 r., I OSK 1701/16, wyrok NSA z 13 września 2024 r., III OSK 3268/23, CBOSA).

Istotnym dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest, że wniosek

o udostępnienie informacji publicznej musi jednak spełniać wymogi określone w art. 63 K.p.a. w sytuacji, w której występują podstawy do wydania decyzji w oparciu o art. 16 u.d.i.p. Z chwilą wpłynięcia do organu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, organ obowiązany jest ustalić, czy przedmiot wniosku rzeczywiście dotyczy informacji publicznej, a jeśli tak, to o jakim charakterze (informacje proste czy przetworzone), czy informacje te znajdują się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy podmiot zobowiązany posiada środki techniczne umożliwiające udostępnienie informacji

w sposób wskazany przez wnioskodawcę oraz czy udostępnienie żądanych informacji nie podlega ograniczeniu ze względu na tajemnice prawnie chronione. Jeżeli wniosek dotyczy informacji publicznej, a brak ustawowych ograniczeń w jej udostępnieniu, organ jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w drodze czynności materialno-technicznej. W tych sytuacjach wniosek nie musi spełniać wymogów określonych w K.p.a. Dopiero ustalenie, że istnieje podstawa do odmowy udostępnienia informacji publicznej bądź umorzenia postępowania o udostępnienie informacji

w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., uzasadnia wezwanie wnioskodawcy

o uzupełnienie braków formalnych wniosku, jeżeli wniosek jest obarczony brakami,

o jakich stanowi K.p.a. Dopiero bowiem w takiej sytuacji - z mocy art. 16 ust. 2 u.d.i.p. - do decyzji, a w konsekwencji i postępowania poprzedzającego jej wydanie, znajdują zastosowanie przepisy K.p.a. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku znajduje uzasadnienie, po dokonaniu powyższej analizy i uzewnętrznieniu zamiaru organu.

Jak bowiem podkreślił NSA w wyroku z 16 grudnia 2009 r., I OSK 1002/09, wszystkie te przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz o umorzeniu postępowania), bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy (podpisu elektronicznego) na wniosku

o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak winien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 K.p.a. Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji odmownej oraz o umorzeniu postępowania stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, że Kodeks ten ma zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji (podjęcie decyzji administracyjnej w sytuacji niepodpisania wniosku wykazuje cechy działania organu z urzędu, co w przypadku postępowania wszczynanego jedynie na wniosek oznacza wydanie decyzji nieważnej - art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.).

Stanowisko to zostało zaakceptowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. postanowienie NSA z 29 lutego 2012 r., I OW 196/11; wyroki NSA: z 4 lutego 2016 r., I OSK 873/15; z 26 maja 2017 r., I OSK 2534/16; z 27 września 2017 r., I OSK 7/17; z 12 października 2017 r., I OSK 430/17; z 18 stycznia 2018 r., I OSK 758/16, CBOSA). Zauważyć należy, że Prezes PZSS w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, iż korespondencja związana z postępowaniem administracyjnym powinna być przeprowadzana w formie pisemnej z uwagi na brak prawnej możliwości posiadania przez organ elektronicznej skrzynki podawczej, a tym samym przyjmowania i wysyłania pism w postaci elektronicznej. Dlatego też niezbędne było uzupełnienie braku formalnego wniosku skarżącego o jego własnoręczny podpis. Organ nie miał bowiem możliwości dalszego prowadzenia postępowania, ani wydania formalnej decyzji

w sprawie.

Prawidłowo zatem w niniejszej sprawie organ uznał, że należy wezwać skarżącego do uzupełnienia braku formalnego jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej poprzez złożenie własnoręcznego podpisu pod przedmiotowym wnioskiem. O ile bowiem zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej wniosek może być złożony za pośrednictwem poczty elektronicznej e-mail, to z momentem przekształcenia w postępowanie administracyjne konieczna jest weryfikacja złożonego wniosku pod kątem spełnienia wymogów formalnych podania zgodnie z K.p.a.

Niemniej jednak, wskazać należy, że wezwanie przez organ skarżącego do wskazania adresu do doręczeń nie było prawidłowe. Jak bowiem wynika z wniosku skarżącego z [...] kwietnia 2025 r. przedmiotowy wniosek zawierał dane osobowe skarżącego, w tym adres do doręczeń.

W konsekwencji powyższego, w ocenie Sądu w składzie orzekającym

w niniejszej sprawie, organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku z [...] kwietnia 2025 r. Z przekazanych bowiem Sądowi akt administracyjnych sprawy nie wynika aby organ doręczył skarżącemu w sposób przewidziany w K.p.a. zarządzenie

z 26 maja 2025 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania z uwagi na nieusunięcie braków formalnych. W aktach sprawy brak jest też zwrotnego potwierdzenia odbioru przez skarżącego przesyłki zawierającej przedmiotowe zarządzenie. Tym samym skarga na bezczynność organu jest zasadna.

W związku z powyższym Sąd stosownie do art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a, zobowiązał Prezesa PZSS do rozpoznania wniosku skarżącego z [...] kwietnia 2025 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, o czym orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

Stwierdzając stan bezczynności organu, Sąd uznał w punkcie drugim sentencji wyroku, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi bowiem posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie.

W judykaturze przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest stan,

w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo

w sposób oczywisty, przy czym każdorazowo taka ocena musi być dokonana przy uwzględnieniu okoliczności danej sprawy (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. CBOSA). Podkreśla się również, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności

z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być szczególnie znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego (prawnego) uzasadnienia (por. wyrok NSA z 24 lipca 2015 r., sygn. akt II OSK 3237/14, publ. LEX nr 1803268; wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ. CBOSA). Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca.

Mając na względzie wszystko powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, 3 i § 1a orzekł jak w punktach 1 - 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi (100 złotych), Sąd postanowił na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 209 p.p.s.a. - jak w punkcie trzecim sentencji wyroku.