![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Inspektor Sanitarny, Oddalono skargę, II SAB/Po 81/26 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2026-06-02, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II SAB/Po 81/26 - Wyrok WSA w Poznaniu
|
|
|||
|
2026-03-26 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu | |||
|
Arkadiusz Skomra /sprawozdawca/ Jacek Rejman Paweł Daniel /przewodniczący/ |
|||
|
6480 658 |
|||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
Inspektor Sanitarny | |||
|
Oddalono skargę | |||
|
Dz.U. 2024 poz 924 art. 21 ust. 3 pkt 2, art. 21 ust. 1, art. 30 ust. 1, art. 52, art. 17 Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.) Dz.U. 2022 poz 902 art. 4, art. 13 ust. 1 i 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Daniel Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Skomra (sprawozdawca) Asesor WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 czerwca 2026 r. w sprawie ze skargi M. I. na bezczynność Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. |
||||
|
Uzasadnienie
M. I. (dalej jako: "Skarżący") pismem z 28 stycznia 2026 r. (data wpływu do organu 2 luty 2026 r.) wniósł do Inspektor Sanitarny (dalej jako: "organ" lub "PPIS") wniosek o udostępnienie informacji publicznej na wskazane 35 pytań. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny pismem z dnia 13 lutego 2026 r. udzielił Skarżącemu odpowiedzi na wniesione pismo. Pismem z 4 marca 2026 r. Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...], zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nieudostępnienie informacji publicznej oraz wniosła o: 1) zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego do rozpoznania wniosku i udzielenia informacji publicznej; 2) orzeczenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej również jako: "p.p.s.a.") w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; 4) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w zakresie dotyczącym szczepień ochronnych. Pismem z dnia 13 lutego 2026 r. organ udzielił odpowiedzi na powyższy wniosek, niemniej jednak, zdaniem Skarżącego organ udzielił "w nikłym stopniu odpowiedzi na pytania", odsyłając Skarżącego do publikacji. Do dnia złożenia skargi Skarżącego nie udzielono innych informacji poza zawartymi w piśmie z dnia 13 lutego 2026 r. W ocenie Skarżącego odpowiedzi oraz odesłanie do publikacji są niewystarczające, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę PPIS wniósł o oddalenie skargi w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, a z ostrożności procesowej o uznanie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i nie wymierzanie organowi grzywny. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w niektórych sprawach - w zakresie pytań nr: 1, 3, 4,6, 8,12,13,16,17,18,22,23,24,26,27,31,32,33 i 35 nie udzielenie odpowiedzi uzasadniono bądź nieposiadaniem przez PPIS wystarczających danych, bądź tym, że pytanie nie dotyczyło "informacji publicznej" w rozumieniu art. 6 u.d.i.p., bądź też (wjednym przypadku) udzielenia informacji o możliwości złożenia wniosku o informację przetworzoną. Zatem organ administracji nie zaniechał odniesienia się do zapytań, lecz ustosunkował się do nich w każdym z przypadków. Odsyłanie w zakresie niektórych pytań do powszechnie dostępnych stron internetowych Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego, Państwowego Zakładu Higieny, Ministerstwa Zdrowia, Głównego Inspektora Sanitarnego czy Polskiego Towarzystwa Wakcynologii, przy braku posiadania danych dla udzielenia odpowiedzi nie może być oceniane za działanie o cechach bezczynności. PPIS podniósł, iż pytania uznane przez organ administracji za wykraczające poza zakres pojęcia "informacji publicznej" nie dotyczyły informacji mieszących się w tym pojęciu, nie odnoszą się bowiem do faktów, lecz do wiedzy organu administracji na temat zjawisk. Tymczasem zgodnie ze poglądami judykatury - wnioskiem o udzielenie informacji publicznej mogą być pytania o określone fakty, o stan zjawisk na dzień udzielania odpowiedzi. Informacje publiczne odnoszą się do pewnych danych, a nie są środkami do ich kwestionowania [por. wyrok NSA z dnia 07.03.2012 r. sygn. akt IOSK2445/11; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 06.09. 2017 r., sygn. akt IV SAB/Po 41/17]. W zakresie więc pytań skarżących PPIS bądź udzielił informacji wprost, bądź też wobec nieposiadania danych lub dla uniknięcia wypowiadania się w imieniu kompetentnych organów lub instytucji - wskazał skarżącej źródło uzyskania informacji o poruszonym zakresie spraw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej również jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Równocześnie, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 powyższej ustawy kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekania w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie pozostaje bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w postępowaniu wszczętym na wniosek Skarżącego z dnia 28 stycznia 2026 r. (wpływ do organu 2 luty 2026 r.). W myśl art. 21 in principio ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, w skrócie "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednakże zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej (czyli nie jest wymagane "wyczerpanie środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.), ani też wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA"). Zasady tej nie zmieniło wprowadzenie do art. 37 k.p.a. (a w ślad za tym: także do art. 52 § 2 p.p.s.a.), z dniem 1 czerwca 2017 r. – mocą ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935) – nowego środka zaskarżenia bezczynności lub przewlekłości postępowania organu administracji, w postaci ponaglenia (w miejsce dotychczas stosowanych w takich przypadkach: zażalenia albo wezwania do usunięcia naruszenia prawa). Poza tym do skarg na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA: z 11.05.2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11 – CBOSA). Oznacza to, że skarga na bezczynność może być skutecznie wniesiona aż do chwili ustania stanu bezczynności, tj. do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej przez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por. wyrok NSA z 29.04.2011 r., I FSK 249/10, CBOSA; por. też wyrok WSA z 27.10.2011 r., II SAB/Po 60/11, CBOSA). Trafność takiej wykładni potwierdza obecnie – dodany z dniem 01 czerwca 2017 r. – przepis art. 53 § 2b ab initio p.p.s.a., zgodnie z którym skargę na bezczynność można wnieść "w każdym czasie". Mając wszystko to na uwadze, Sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną i przystąpił do jej merytorycznego rozpoznania. W przypadku skarg na bezczynność, kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla których akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną, czy niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" (bierności) podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu. Wówczas sąd zobligowany jest do rozpoznania skargi i rozstrzygnięcia, czy żądana informacja jest informacją publiczną i czy rzeczywiście wnioskodawca mógł skutecznie domagać się jej udostępnienia. Należy w tym miejscu od razu podkreślić, że aby można było uznać, iż nie zachodzi bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej – także takiej, której organ nie posiada – podmiot zobowiązany do jej udzielenia w formie uregulowanej ustawą o dostępie do informacji publicznej powinien wypowiedzieć się w tym przedmiocie. Tylko w takim przypadku uwolni się od zarzutu bezczynności w sprawie. Identycznie powinien postąpić w sytuacji, gdy posiada żądane informacje, lecz z uwagi na ograniczenia dostępu nie może ich udostępnić (zob. wyrok NSA z 17.04.2013 r., I OSK 3109/12; por. też wyrok NSA z 22.02.2019 r., I OSK 414/17, CBOSA). Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej o bezczynności można mówić wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia, który to pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy w formie i terminach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że Skarżący był zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W niniejszej sprawie nie jest również przedmiotem sporu, iż państwowy powiatowy inspektor sanitarny był podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.. Oceniając zakres przedmiotowy wniosku Skarżącego wskazać należy, iż zgodnie z definicją sformułowaną w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., informacją publiczną podlegającą udostępnieniu na zasadach i w trybie ustawy jest każda informacja o sprawach publicznych. Doprecyzowaniem tej definicji jest art. 6 u.d.i.p., który w formie przykładowego (tj. otwartego) katalogu wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Wnioskiem z 28 stycznia 2026 r., który wpłynął do organu 2 lutego 2026 r. M. I. zwrócił się do Inspektor Sanitarny o udostępnienie informacji publicznej: "1. Na ile lat utrzymuje się odporność po szczepieniach: błonica, tężec, krztusiec, polio, Hib, gruźlica, WZW, odra, świnka, różyczka, pneumokoki? 2. Ile przypadków gruźlicy odnotowano w ostatnim roku na terenie działania urzędu? 3. Ile przypadków gruźlicy odnotowano w Polsce w ostatnich 5 latach? 4. Czy statystyki rozróżniają gruźlicę poszczepienną? Jeśli tak - ile? Jeśli nie - dlaczego? 5. Dlaczego GIS nie zaleca posiewu w kierunku prątka BCG przy NOP? 6. Czy większość gruźlicy u dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna? 7. Ile ciężkich NOP odnotowano w ostatnich 5 latach i jakich? 8. Za ile przypadków wypłacono odszkodowania? 9. Ile dzieci i osób <19 lat zmarło do 4 tygodni po szczepieniu w ostatnich 5 latach? 10. Czy istnieje lista dorosłych uchylających się od szczepień? Jeśli nie - dlaczego? 11. Ile postępowań przymuszających prowadzono wobec dorosłych w ostatnich 5 latach? 12. Statystyki szczepień osób romskich, czeczeńskich i ukraińskich w ostatnich 5 latach? 13. Ile szczepień odroczono w ostatnich 5 latach? 14. Kto ustala przeciwwskazania do szczepień i kto za to odpowiada? 15. Ile nałożono kar na lekarzy za brak zgłoszenia NOP? 16. Jak ubiegać się o odszkodowanie za zgon związany z NOP? 17. Jak lekarz wyklucza nadwrażliwość na składniki szczepionki - jakie badania? 18. Czy WHO zaleca przymus szczepień? W jakiej formie? 19. Na jakiej podstawie prawnej urząd uznaje dane szczepienia za obowiązkowe po wyroku TK SK 81/19? 20. Czy Minister Zdrowia sporządził analizę epidemiologiczną przewidzianą w treści art 17 ust. 10 i stanowiącą określenie delegacji ustawowej? Gdzie ją opublikowano? 21. Czy brak analizy nie czyni rozporządzenia niezgodnym z Konstytucją? (rozporządzenie wydane poza delegacją ustawową)? 22. Z czego wynika różnica: Niemcy - 1 obowiązkowe szczepienie, Polska - ponad 40 dawek? 23. Ile zgłoszeń NOP odrzucono w ostatnich 5 latach i dlaczego? 24. Czy prowadzone są statystyki dotyczące regresu rozwojowego po szczepieniu? Jeśli nie - dlaczego? 25. Ile kontroli przeprowadzono wobec lekarzy niewykonujących pełnej kwalifikacji? 26. Czy urząd bada skuteczność działań informacyjnych o szczepieniach? 27. Czy członkowie zespołów doradczych w tym sam Główny Inspektor Sanitarny składają oświadczenia o braku konfliktu interesów? Prośba o wzory i częstotliwość aktualizacji? 28. Jaki odsetek badań nad bezpieczeństwem szczepionek finansują producenci? 29. Czy urząd analizował zanieczyszczenia w szczepionkach (mikrocząstki, DNA)? Prośba o raporty. 30. Czy urząd nadzoruje badania przed- i porejestracyjne szczepionek? 31. Czy istnieją statystyki NOP przy jednoczesnym podaniu wielu szczepionek? Jak raportować NOP po podaniu wielu szczepionek na jednej wizycie? 32. Czy prowadzi się badania porównawcze dzieci szczepionych i częściowo szczepionych? 33. Czy posiadacie dane o liczbie dzieci z autyzmem 2000-2024 i czy dane są korelowane z obciążeniem szczepieniami? 34. Czy szczepionki są testowane laboratoryjnie po dostawie do Polski? 35. Czy urząd monitoruje działania lobbystyczne producentów wobec instytucji państwowych? Zdaniem Sądu z obszernego zakresu przedstawionych we wniosku Skarżącego pytań, nie wszystkie z podniesionych kwestii mogą być uznane za żądanie udzielenia przez organ informacji publicznej, czyli informacji, które odnoszą się do publicznej sfery działalności tego organu, wytworzone lub posiadane przez ten organ. Część podnoszonych kwestii dotyczy informacji ogólnych dotyczących ochrony zdrowia, w szczególności związanych z problematyką szczepień, w których posiadaniu są inne organy. Zgodnie z art. 1 ustawy z 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. 2024 r., poz. 416, dalej jako: u.p.i.s.), została ona powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego. Wykonywanie zadań określonych w art. 1 u.p.i.s. polega na sprawowaniu zapobiegawczego (art. 3 u.p.i.s.) i bieżącego (art. 4 u.p.i.s.) nadzoru sanitarnego oraz prowadzeniu działalności zapobiegawczej i przeciwepidemicznej w zakresie chorób zakaźnych i innych chorób powodowanych warunkami środowiska (art. 5 u.p.i.s.), a także na prowadzeniu działalności oświatowo-zdrowotnej (art. 6 u.p.i.s.). W orzecznictwie wskazuje się, że informację publiczną stanowią informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s., czyli w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie. Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. 2024 r., poz. 924, dalej jako: u.z.z.c.z.), państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki, właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej, prowadzą rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Źródłami danych do rejestru są m. in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze (por. m. in. wyrok NSA z 12 stycznia 2023 r., III OSK 6176/21 i cyt. tam orzecznictwo). Objęte spornym wnioskiem informacje w części leżą poza obszarem publicznej działalności inspektora sanitarnego. Pytania dotyczące zagadnień z zakresu wiedzy medycznej (specjalistycznej), metod postępowania leczniczego, farmakologii dotyczącej szczepień ochronnych nie stanowią informacji publicznej. Informacji publicznej nie stanowią bowiem dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych, wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres wyznacza art. 17 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. 2024 r. poz. 924; dalej jako: u.z.z.c.z.) w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. 2011 r., nr 182, poz. 1086). Z tego względu nie stanowi informacji publicznej wiedza na temat utrzymywania się odporności po podaniu szczepionki, której dotyczy pytanie 1 zawarte we wniosku (por. wyrok WSA w Łodzi z 20 lutego 2024 r., II SAB/Łd 129/23 i cyt. tam orzecznictwo). Podobny charakter ma pytanie numer 14, które dotyczy listy przeciwskazań do szczepień i tego, kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia. Pytanie jest dość niejasne, ale sprowadza się do wiedzy medycznej, a częściowo także prawniczej – ale niewątpliwie są to informacje z zakresu wiedzy specjalistycznej. Taki sam charakter ma również jak również pytanie 17 dotyczące lekarza wykluczającego nadwrażliwość na składniki szczepionki. Wypada także zauważyć, że przeciwskazania do podania leku są wskazywane w Charakterystyce Produktu Leczniczego, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. 2024 r., poz. 686). Również odpowiedź na pytanie, w jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem (pytanie numer 17) niewątpliwie stanowi element wiedzy medycznej (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 czerwca 2024 r., IV SAB/Po 69/24). Organ w trybie informacji publicznej nie jest zobligowany do odpowiedzi na pytania dotyczące wiedzy prawniczej, zmierzające do udzielania porady prawnej lub dokonania przez organ wykładni przepisów. Nie stanowią one informacji publicznej. Taki charakter mają zapytania o zgodność obowiązku poddania się szczepieniu z Konstytucją RP (pytanie numer 19), a także o tryb dochodzenia odszkodowania w związku z negatywnymi następstwami szczepienia (pytanie numer 16) (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 9 kwietnia 2024 r., II SAB/Bd 16/24). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że nie jest także informacją publiczną zagadnienie dotyczące działalności Światowej Organizacji Zdrowia - pytanie nr 18 (por. m. in. wyroki WSA w Lublinie: z 16 marca 2023 r., II SAB/Lu 9/23 i II SAB/Lu 10/23, z 24 stycznia 2023r., II SAB/Lu 161/22 oraz cyt. tam orzecznictwo). Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym. Aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, musi odnosić się do sfery faktów (czyli do istniejącego już stanu rzeczy oraz do czynności dokonanych już przez organ władzy publicznej), a nie do sfery przypuszczeń, bądź podejrzeń podmiotu domagającego się udostępnienia informacji, względnie przekonań tego podmiotu co do potencjalnej szkodliwości szczepień i niezgodności regulacji dotyczących szczepień obowiązkowych z innymi przepisami (por. wyroki WSA w Poznaniu z dnia 14 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Po 99/17 oraz z dnia 13 lutego 2020 r. sygn. akt II SAB/Po 132/19). Informacje dotyczące polityki szczepień ochronnych, prawidłowości zasad funkcjonowania organów inspekcji sanitarnej, ochrony zdrowia, metod postępowania leczniczego nie są uważane za informację publiczną w rozumieniu ustawy, skutkiem czego organ nie jest zobowiązany do ich udzielenia. Z tych też względów pytania odnoszące się do analiz epidemiologicznych (pytanie 20) czy też zgodności rozporządzenia z Konstytucją (pytanie 21) nie stanowiły informacji publicznej. Ponadto za informacje publiczną w żadnym wypadku nie można uznać pytań dotyczących finansowania badań przez producentów szczepionek (pytanie 28), analizy zanieczyszczenia szczepionek (pytanie 29), nadzoru nad badaniami nad szczepionkami (pytanie 30), badań porównawczych dzieci zaszczepionych jak i częściowo zaszczepionych (pytanie na 32). Ponadto zgodzić należy się z organem, iż żaden przepis nie nakłada na organ obowiązku szczepień obowiązkowych w innych krajach, co skutkuje niemożliwością udzielenia odpowiedzi na pytanie dotyczących różnic w szczepieniach w Niemczech i w Polsce. Ponadto w zakresie pytań 13 (liczba odroczonych szczepień), 23 (liczba odrzuconych zgłoszeń NOP), 31 (statystyki NOP przy jednoczesnym podaniu wielu szczepionek), czy też pytania 33 (liczba dzieci z autyzmem) organ nie posiadając i nie gromadząc takich danych słusznie wyłącznie wskazał, iż nie posiada żądanej informacji czy tez że określonych danych nie gromadzi. Podkreślenia wymaga, iż organ ma obowiązek udzielić informacji publicznej tylko wtedy, gdy taką informację publiczną rzeczywiście sam posiada. Oczywistym jest zatem, że gdy dany organ nie posiada informacji publicznej, bo nie jest ona związana z jego kompetencjami, a tym bardziej wtedy, gdy nie została ona w ogóle wytworzona, nie ma obowiązku udzielić wnioskodawcy żądanej przez niego informacji. Powyższe znajduje umocowanie w ustawie, to jest w art. 4 ust. 3 u.d.i.p. stanowiącym, że podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, obowiązane są do udostępnienia informacji publicznej będącej w ich posiadaniu. Zasadą zatem pozostaje, ze organy władzy publicznej obowiązane są do udostępnienia informacji, mających charakter informacji publicznych, ale tylko wtedy gdy są to informacje, które posiadają. W sytuacji zatem, gdy dany organ, do którego skierowany został wniosek nie dysponuje żądanymi informacjami publicznymi, nie wydaje decyzji, ponieważ nie ma do tego podstaw prawnych, ale zobowiązany jest do wyjaśnienia wnioskodawcy, że z uwagi na ich brak nie ma możliwości ich udostępnienia, o czym może poinformować wnioskodawcę zwykłym pismem informacyjnym (tak jak w przypadku pytań o informację niemającą charakteru informacji publicznej). W zakresie pytania nr 8 (odszkodowania za niepożądane odczyny poszczepienne) skarżąca domagała się z kolei udzielenia informacji publicznej, co do której organ nie ma wiedzy, ponieważ w zakresie jego kompetencji nie leży przyznawanie tego rodzaju odszkodowań, a organem właściwym w tym zakresie pozostaje wyłącznie Rzecznik Praw Pacjenta. Natomiast w zakresie pytania nr 10 (liczba osób dorosłych uchylających się od szczepień) i pytania nr 12 (liczba osób zaszczepionych z rozbiciem na wskazane przez skarżącą konkretne narodowości) skarżąca domagała się udzielenia przez organ informacji, których organ nie posiada, ponieważ tego rodzaju statystyk nie obejmują ani prowadzone przez niego rejestry, ani też przekazywane mu przez podmioty prowadzące szczepienia informacje zawarte w kwartalnych sprawozdaniach. Co prawda organ oświadczył gotowość przygotowania stosownych zestawień ale dopiero po wykazaniu przez stronę istotności dla interesu publicznego wnioskowanej informacji do czego strona została wezwana w odpowiedzi na pytanie 12. Organ prawidłowo poinformował zatem Skarżącego, że nie posiada informacji w żądanym zakresie. Sąd stanął na stanowisku, mając na uwadze dokonaną wyżej analizę kompetencji organów inspekcji sanitarnej, że udzieloną przez organ w tym zakresie odpowiedź należy uznać jako wystarczającą. Należy również dodatkowo dostrzec, że organ udzielił Skarżącemu w odpowiedzi informacji i wyjaśnień, których zakres wykracza poza wykonanie obowiązku udzielenia informacji publicznej. Na tej podstawie nie można również sformułować, po uzyskaniu tego rodzaju dodatkowych odpowiedzi, zarzutu pozostawania w bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udzielnie informacji publicznej. Zauważyć przy tym należy, że po uzyskaniu odpowiedzi strona skarżąca nie zgłaszała organowi zastrzeżeń, co do kompletności lub jasności udzielonych informacji, lecz skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego, w której przywołano fragment z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż niepełna lub niejasna odpowiedź wyczerpuje znamiona bezczynności. Jak już odnotowano powyżej, na etapie postępowania sądowo-administracyjnego (w skardze) nie wskazano na czym polega niepełność lub niejasność udzielonej odpowiedzi, w tym zwłaszcza, które z wypowiedzi organu są dla Skarżącemu niewystarczające. Rozpoznanie wniosku wbrew ocenie Skarżącemu było tym samym pełne. Nie budzi również wątpliwości Sądu, że udzielenie odpowiedzi na wniosek nastąpiło również terminowo. W przedmiotowej sprawie podstawowy termin 14 dni na rozpoznanie wniosku w związku z jego wpływem do organu w dniu 2 lutego 2026 r. upływał z dniem 16 lutego 2026 r. Przed upływem tego terminu w dniu 13 lutego 2026 r. organ udzielił odpowiedzi na wniosek. Podsumowując stwierdzić należy, że organ udzielił odpowiedzi na pytania Skarżącemu w ustawowym terminie, w miarę posiadanych informacji - w sposób możliwie pełny i konkretny. Uczynił to, udzielając wystarczająco szczegółowych odpowiedzi na wszystkie zadane pytania. Stąd też brak podstaw do zarzucenia organowi bezczynności w udostępnieniu żądanej informacji publicznej. W zapytaniach dotyczących kwestii niebędących w zakresie kompetencji PPIS organ wskazał, w jakich specjalistycznych jednostkach można uzyskać odpowiedzi. Żadne z 35 pytań nie pozostało bez odpowiedzi. Zarzuty skargi okazały się zatem bezpodstawne. Brak jest też dokładnego wskazania przez skarżącego, w jakim zakresie – jej zdaniem – odpowiedzi były "nikłe", co nie pozwala na szersze ustosunkowanie się do tego zarzutu. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. Natomiast odnosząc się do wniosku pełnomocnika organu o zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania, Sąd informacyjnie wskazuje, że zgodnie z art. 200 p.p.s.a prawo do żądania zwrotu kosztów postępowania od organu ma wyłącznie strona skarżąca i to tylko w przypadku uwzględnienia wniesionej przez nią skargi. Na etapie postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości uwzględnienia wniosku o zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania. |
||||