Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Joanna Człowiekowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków-Prądnik Biały w Krakowie M. P. sprawy ze skargi M. K. i K. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostepnienie informacji publicznej skargę oddala

Wnioskiem z dnia 16 września 2025 r. (data wpływu do organu 17 września 2025 r.) K. K. i M. K. zwrócili się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z wnioskiem o udostępnienie następujących informacji:

1) Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania urzędu?

2) Czy urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego?

3) Według informacji od prof. I. P. - S. ogniska odry

w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania urzędu?

4) Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania urzędu na przestrzeni ostatniego roku?

5) Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania całego kraju urzędu na przestrzeni ostatnich 5 lat?

6) Czy rozróżnia się w statystykach urzędu jak i całego kraju przypadki gruźlicy poszczepiennej? Jeśli tak to ile takich było (w zakresie pytań 4 i 6), a jeśli nie to co jest przyczyną braku takiego rozróżnienia?

7) Z jakiego powodu Główny Inspektor Sanitarny w przypadku wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego po szczepieniu przeciwko gruźlicy nie zaleca wykonywać posiewu w kierunku prątka szczepionkowego BCG?

8) Czy prawdą jest, że większość przypadków gruźlicy wśród dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna?

9) Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

10) Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich

5 lat na terenie działania urzędu?

11) Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

12) Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

13) Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

14) Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?

15) W jaki sposób można ubiegać się o odszkodowanie za śmierć na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

16) W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać

w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

17) Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca się przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?

18) W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień, w związku

z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) organ uważa, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka?

19) Czy Minister Zdrowia wydając rozporządzenie w sprawie szczepień obowiązkowych zastępujące uchylony przez Trybunał Konstytucyjny komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dokonał analizy sytuacji epidemiologicznej zgodnie z treścią art. 17 ust. 10 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych?

20) Jeśli tak, to zwrócono się o możliwość zapoznania się z tą analizą?

21) Jeśli nie ma analizy zawartej w delegacji ustawowej upoważniającej Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, to czy takie rozporządzenie jest zgodne

z Konstytucją RP?

22) Z czego wynika różnica w zakresie szczepień obowiązkowych w dwóch sąsiadujących ze sobą państwach z zapewnionym w ramach Unii Europejskiej prawem do swobodnego przepływu osób np. w Niemczech jedno szczepienie obowiązkowe od 2017 r., w Polsce dziecko otrzymuje ponad 40 dawek szczepień?

W odpowiedzi na powyższy wniosek, w piśmie z dnia 1 października 2025 r. znak: NE.1331.7.2025 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w W. wskazał, że nie wszystkie żądane do udostępnienia informacje stanowią informację publiczną. Organ wskazał, że posiada przede wszystkim informacje, które zostały bezpośrednio przez niego wytworzone oraz te, których używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań. Dodał, że "Informacje dotyczące polityki szczepień ochronnych, prawidłowości zasad funkcjonowania organów inspekcji sanitarnej, ochrony zdrowia, metod postępowania leczniczego nie są uważane za informację publiczną w rozumieniu ustawy, skutkiem czego organ nie jest zobowiązany do ich udzielenia." Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, w wyroku

z dnia 21 lutego 2019 r. w sprawie o sygnaturze akt II SAB/Rz 128/18.

Organ wyjaśnił, że obowiązek wykonania u dziecka obowiązkowych szczepień ochronnych wynika wprost z przepisów ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 924 ze zm.) oraz Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2025 r. poz. 782). Treść wskazanej ustawy dostępna jest na stronie: Internetowy System Aktów Prawnych (ISAP) oraz na stronie Rządowego Centrum Legislacji (RCL).

Odnosząc się kolejno do sformułowanych we wniosku pytań szczegółowych organ podał, co następuje:

Ad 1

PPIS w W. nie prowadzi badań w zakresie utrzymania się odporności po podaniu szczepionek. Każda szczepionka posiada kartę "Charakterystyka Produktu Leczniczego", w której zawarte są wszystkie informacje dotyczące przedmiotowego preparatu szczepionkowego, w tym sposób przeprowadzania szczepienia danym preparatem.

Ad 2

PPIS w W. nie posiada listy osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień, ponieważ na terenie działania tutejszego organu w ciągu ostatnich 5 lat nie było takiego przypadku.

Ad 3

PPIS w W. nie posiada informacji w powyższym zakresie. Organ nie prowadzi takich statystyk.

Ad 4

Na terenie działania tutejszego urzędu odnotowano na przestrzeni ostatniego roku 12 przypadków gruźlicy.

Ad 5

Na terenie działania tutejszego urzędu na przestrzeni 5 ostatnich lat odnotowano 54 przypadki gruźlicy, natomiast organ nie prowadzi statystyk dla całego kraju. O powyższe informacje należy zwrócić się do Głównego Inspektora Sanitarnego lub do Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH - Państwowy Instytut Badawczy (NIZP PZH-PIB).

Ad 6

PPIS w W. nie posiada żądanej informacji. Organ nie prowadzi statystyk w tym zakresie.

Ad 7

Pytanie nie stanowi informacji publicznej w ramach działania organu.

Ad 8

Pytanie nie stanowi informacji publicznej w ramach działania organu.

Ad 9

PPIS w W. nie posiada informacji o liczbie szczepień odroczonych przez lekarzy. Organ prowadzi rejestr osób uchylających się od szczepień, które są zgłaszane przez świadczeniodawców. Kwestia szczepień ochronnych na obszarze RP jest uregulowana w Ustawie z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz w akcie wykonawczym do ww. ustawy, to jest Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które zawiera szczegółowe wskazania do szczepień oraz schematy i dawkowanie szczepionek. Wykonanie szczepienia poprzedzone jest lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepień, które jest niezbędnym elementem procedury szczepienia. Tak więc przeciwwskazania do szczepienia określa w ramach swoich kompetencji wiedzy i umiejętności lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne do szczepienia. Ponadto, każda szczepionka służąca do realizacji szczepień ochronnych posiada kartę "Charakterystyka Produktu Leczniczego" zawierającą dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania przedmiotowego preparatu oraz przeciwwskazań do przeprowadzenia szczepienia tym preparatem. Aktualne i naukowo udokumentowane informacje o szczepieniach w Polsce są dostępne na stronach:

https://szczepienia.pzh.gov.pl https://www.gov.pl/web/gis/szczepienia4

Producenci szczepionek w trakcie procesu produkcyjnego odpowiadają za ich bezpieczeństwo i ustalenie przeciwwskazań do stosowania danej szczepionki, które ujęte są w każdej Charakterystyce Produktu Leczniczego.

Ad 10

W ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu nie nałożono grzywien na lekarzy w związku z obowiązkiem zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego. Kontrole nie wykazały nieprawidłowości w tym zakresie.

Ad 11

W ciągu ostatnich 5 lat na terenie działalności tutejszego organu nie odnotowano żadnego śmiertelnego przypadku niepożądanego odczynu poszczepiennego (NOP) u dziecka i osoby dorosłej do 19 roku życia. Organ nie prowadzi rejestru zgonów dzieci i dorosłych do 19 r. życia, które nastąpiły w okresie do 4 tygodni od szczepienia.

Ad 12

W ciągu 5 ostatnich lat odnotowano 3 ciężkie niepożądane odczyny poszczepienne i były to następujące niepożądane odczyny poszczepienne (NOP):

- NOP ciężki: reakcja ogólna: gorączka, najwyższa temperatura - 38,0-38,4, czas utrzymywania się gorączki: dłużej, powikłania: duszności, kaszel, utrata przytomności, nagłe zatrzymanie krążenia, zgon (po szczepionce C. ),

- NOP ciężki: reakcja ogólna: gorączka najwyższa temperatura - 39,0-39,4 czas utrzymywania się gorączki do 24h, powikłania: cierpnienie nogi ból brzucha do 24 godzin, ciężka anemia (po szczepionce COVID-19 V. J.),

- NOP ciężki: reakcja miejscowa: nasilony odczyn w miejscu wstrzyknięcia o średnicy większej niż 10 cm, utrzymujący się ponad 3 dni, reakcja ogólna: gorączka najwyższa temperatura - 39,5-39,9 czas utrzymywania się gorączki: dłużej, epizod hypotoniczno

-hyporeaktywny, powikłania: duszności wymagające tlenoterapii (po szczepionce C.

Ad 13

Organ nie posiada żądanej informacji publicznej. Posiadanie tej informacji nie leży w zakresie kompetencji Inspekcji Sanitarnej.

Ad 14

Pytanie nie ma charakteru informacji publicznej. Pytanie dotyczy uzyskania stanowiska organu. Profilaktyka szerzenia się chorób zakaźnych jest konstytucyjnym obowiązkiem władz krajowych zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, cyt: "ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego (...) zdrowia (...). Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw". Taką ustawą, jest ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi nakładająca na obywatela obowiązek realizacji szczepień ochronnych. Ponadto, także art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dopuszcza ingerencję władzy publicznej w życie prywatne i rodzinne jednostki, w przypadkach przewidzianych ustawą, z uwagi na ochronę zdrowia innych osób. Obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ma ścisły związek z zapobieganiem szerzeniu się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych również zgodnie z art. 68 ust. 4 Konstytucji RP. To w ramach realizacji tego obowiązku państwo opracowuje Program Szczepień Ochronnych, który corocznie jest modyfikowany stosownie do aktualnej wiedzy epidemiologicznej. Nie jest to naruszenie powszechnie obowiązującego porządku prawnego, lecz realizacja konstytucyjnego obowiązku, który właśnie poprzez coroczną aktualizowaną wiedzę najlepiej realizuje obowiązek szczepień ochronnych. Szczepienia ochronne stanowią prewencję nie tylko jednostek, lecz całego społeczeństwa, gdyż chronią wszystkich przed chorobami zakaźnymi (wyrok NSA - IIOSK 933/16).

Ad 15

Z dniem 27 stycznia 2022 r. do ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi dodane zostały przepisy dotyczące świadczeń kompensacyjnych (art. 17a). Ww. świadczenia przyznawane są przez Rzecznika Praw Pacjenta. Zgodnie z art. 17e ust. 1 cyt. "Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego wnosi się do Rzecznika Praw Pacjenta." Z kolei art. 17e ust. 3 stanowi, że cyt.: "Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego może być złożony w terminie roku od dnia, który był ostatnim dniem obserwacji albo hospitalizacji, o których mowa w art. 17a ust 1, nie później niż po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2, art.17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7." Ponadto zgodnie z art. 21 ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi "6. Koszty świadczeń zdrowotnych, udzielanych w związku z leczeniem niepożądanych odczynów poszczepiennych ubezpieczonych, są finansowane na zasadach określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. 7. Koszty świadczeń zdrowotnych, udzielanych w związku z leczeniem niepożądanych odczynów poszczepiennych osób nieposiadających uprawnień z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego, są finansowane

z budżetu państwa z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw zdrowia".

Ad 16

Wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego każdorazowo poprzedzone jest lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepień, które jest niezbędnym elementem procedury szczepienia zgodnie z art. 17 Ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Tak więc przeciwwskazania do szczepień określa w ramach swoich kompetencji wiedzy i umiejętności lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne do szczepienia.

Ad 17

Tak, Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne jako najskuteczniejszy i bezpieczny sposób walki z chorobami zakaźnymi. W zakresie drugiej części pytania: Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? - treść tego pytania nie mieści się w katalogu informacji, jaki podlega udostępnieniu określonemu w art. 6 u.d.i.p.

Ad 18

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie uchylił obowiązku szczepień ochronnych w Polsce. Trybunał Konstytucyjny wydając w dniu 9 maja 2023 r. wyrok nie zakwestionował istnienia obowiązku szczepień, a wskazał na konieczność dostosowania stanu prawnego PSO zgodnie z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3

w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Minister Zdrowia realizując orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego określił w drodze rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych wydanego na podstawie art. 17 ust. 10 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi terminy wymagalności oraz liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, natomiast PSO na dany rok ogłoszony przez GIS w formie komunikatu w dzienniku urzędowym Ministra Zdrowia ma charakter instrukcji co do sposobu realizacji szczepień ochronnych w określonych schematach.

Podstawą prawną do poddania się obowiązku szczepień ochronnych przeciw wybranym chorobom zakaźnym jest art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t. j. Dz. U z 2024 r. poz. 924 z późn. zm.). Przepisy określające obowiązek poddawania dzieci szczepieniom ochronnym ustanawiają prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Art. 17 ust. 1 ww. ustawy przewiduje obowiązek osób, określonych na podstawie ust. 10 pkt 2, do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1. Stosownie do art. 17 ust. 10 pkt 1 i 2 minister właściwy do spraw zdrowia określił, w drodze rozporządzenia, m. in. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osoby lub grupy osób obowiązane do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień na te osoby, schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich poddania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia - uwzględniając przy tym dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia oraz aktualną wiedzę medyczną.

Również orzecznictwo sądów (vide: wyrok WSA w Łodzi III SA/Łd 312/23) wskazuje jasno, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych, który egzekwowany jest bez konieczności wydawania w tym przedmiocie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, t. j. decyzji czy postanowienia. Wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami ustawy Kodeks wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, jest bezpośrednio wykonywalny. Jego niedochowanie, aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu.

Zgodnie z § 3 ust. 2 obowiązującego obecnie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U.

z 2025 r. poz.782) w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia określony zostały schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. Obowiązek wykonania obowiązkowego szczepienia kalendarzowego dzieci i młodzieży staje się wymagalny z pierwszym dniem opóźnienia względem końcowego terminu wykonania danego szczepienia. Upływ wskazanego w załączniku nr 1 terminu na wykonanie szczepienia skutkuje możliwością wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez uprawniony organ administracji publicznej, o ile przekroczenie tego terminu nie jest uzasadnione stwierdzeniem przez lekarza sprawującego nadzór nad szczepieniami obowiązkowymi przeciwskazań do wykonania szczepienia i jego odroczenia.

Ad 19

Powyższe pytanie nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie.

Ad 20

Skoro PPIS w W. nie posiada żądanej informacji, tj. czy Minister Zdrowia przeprowadził analizę objętą zapytaniem, nie jest w stanie podać, gdzie można zapoznać się z tą analizą.

Ad 20

Powyższe pytanie nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie.

Ad 21

Powyższe pytanie nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie.

Ad 22

Powyższe pytanie nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie. PPIS

w W. nie ma kompetencji do ustalania Programu Szczepień Ochronnych

w Polsce, ani oceniania Programu Szczepień Ochronnych w Niemczech.

M. K. i K. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektor Sanitarnego w W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając organowi naruszenie przepisów art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2 art. 3 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p.

Mając na uwadze powyższe skarżący wnieśli o:

- zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. h do rozpoznania wniosku i udzielenia informacji publicznej,

- orzeczenie, że bezczynność, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

- wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a.,

- zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji. Do dnia wniesienia skargi nie udostępniono skarżącym odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku. Zdaniem skarżących organ winien był udostępnić informację publiczną na żądanie strony skarżącej, albo wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia stosownie uzasadniając decyzję.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, podnosząc, że nie był bezczynności w związku z wnioskiem skarżących. Pismem z dnia 1 października 2025 r. udostępnił bowiem skarżącym wnioskowaną informację, bądź informując, że nie posiada wnioskowanej informacji, czy też, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej. Z kolei, jeżeli chodzi o odesłanie wnioskodawców do udostępnionych publicznie informacji, miało to na celu wykazanie wnioskodawcom, iż żądana przez nich informacja jest jawna i opublikowana, zatem nie wymaga udostępnienia na wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026 r. poz. 143, dalej: P.p.s.a.) sprawa niniejsza ze skargi na bezczynność została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie

w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W myśl art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art.

3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Według § 1a powołanego przepisu jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce

z rażącym naruszeniem prawa. Wedle zaś § 1b art. 149 P.p.s.a. Sąd, w przypadku

o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Zgodnie z § 2 art. 149 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości lub w części (art. 151 P.p.s.a.).

Zauważyć również należy, że stosownie do art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p) do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy P.p.s.a., z tym że: 1) przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, 2) skargę rozpatruje się w terminie 30 dni od dnia otrzymania akt wraz z odpowiedzią na skargę. Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie wymaga poprzedzenia jej środkiem zaskarżenia wskazanym w art. 52 P.p.s.a.

Skarga w przedmiotowej sprawie okazała się bezzasadna.

Prawo dostępu do informacji publicznej wyrażone zostało w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, który stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji

o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych

w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Stosownie do art. 61 ust. 2 Konstytucji RP prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu.

Sposób realizacji prawa do informacji publicznej określa ww. ustawa z dnia

6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Określa ona m.in., że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie (art. 1 ust. 1), a nadto określa podmioty zobowiązane do udzielania informacji publicznej (art. 4), jak też katalog informacji (otwarty) mieszczących się w zakresie przedmiotowym prawa do informacji publicznej (art. 6).

Rozpatrzenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga ustalenia następujących kwestii: czy adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym

do udostępnienia żądanej informacji, czy przedmiot wniosku dotyczy informacji publicznej, czy żądana informacja publiczna znajduje się lub może się znajdować

w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, czy jest to informacja prosta czy przetworzona, czy udostępnienie żądanych informacji nie podlega ograniczeniu ze względu na wartości prawnie chronione, czy organ posiada środki techniczne umożliwiające udostępnienie informacji w sposób wskazany przez wnioskodawcę.

Jeśli zatem przedmiotem żądania wnioskodawcy jest informacja publiczna w rozumieniu ww. ustawy, a organ będący adresatem wniosku taką informację posiada, udostępnia ją w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Jeśli natomiast udostępnienie informacji publicznej jest niedopuszczalne z przyczyn określonych w ustawie, organ powinien odmówić udostępnienia informacji publicznej, co wymaga podjęcia rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

O bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej można mówić z kolei

w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia tej informacji nie podejmuje

w przewidzianym w ustawie terminie odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, a organ nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. W doktrynie podkreśla się również, że z bezczynnością w zakresie dostępu do informacji publicznej będziemy mieli do czynienia wtedy, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2-miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. Oznacza to, że z bezczynnością w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia nie tylko wtedy, gdy adresat wniosku milczy, lecz także gdy odmawia takiej informacji w nieprzewidzianej do tej czynności formie prawnej. Odmowa udzielenia informacji powinna bowiem mieć formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast kiedy adresat wniosku odmawia udostępnienia informacji publicznej z powodu nieposiadania żądanej informacji, to nie wydaje decyzji, lecz informuje o tym wnioskodawcę pismem. Podobnie, jeżeli objęta wnioskiem informacja nie ma charakteru informacji publicznej, z bezczynnością adresata wniosku mamy do czynienia wówczas, gdy nie powiadamia pisemnie o tym fakcie wnioskodawcy (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, "Ustawa

o dostępie do informacji publicznej. Komentarz", wyd. III, WK 2016).

W przedmiotowej sprawie skarżący M. K. i K. K. zwrócili się z wnioskiem z 16 września 2025 r. (data wpływu 17 września 2025 r.) do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. o udostępnienie informacji w zakresie 22 szczegółowych pytań. Organ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 1 października 2025 r.

Nie ulega wątpliwości, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny

w W. stanowi organ władzy publicznej, a tym samym, co do zasady, podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Bezsporne pozostaje też, że organ udzielił odpowiedzi na przedmiotowy wniosek

w dniu 1 października 2025 r., czym dochował terminu określonego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Sporna w niniejszej sprawie pozostaje okoliczność, czy udzielając odpowiedzi na wniosek w ww. terminie organ dokonał odpowiednich czynności, które zwalniają go z zarzutu bezczynności.

Zdaniem skarżących organ winien był udostępnić wnioskowaną informację publiczną w pełnym zakresie, względnie odmówić udostępniania informacji, w drodze decyzji. Z takim stanowiskiem nie sposób się jednak zgodzić. Po pierwsze, w okolicznościach sprawy nie ujawniły się żadne podstawy do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Taka sytuacja mogłaby zachodzić, gdyby żądanie udostępnienia informacji publicznej nie mogło być zrealizowane ze względu na szczególne ograniczenia np. wynikające z ochrony prywatności, tajemnic prawem chronionych, dotyczące informacji przetworzonej. Po drugie, udzieloną przez organ terminowo odpowiedź Sąd ocenia jako jasną, pełną i wyczerpującą.

Nie ma w tym miejscu potrzeby szczegółowej analizy poszczególnych pytań i odpowiedzi, które przywołane zostały powyżej in extenso, tym bardziej, że w skardze sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika nie sprecyzowano w jakim dokładnie zakresie odpowiedź organu uznają skarżący za niepełną i niewystarczającą. Zdaniem Sądu organ należycie odniósł się do pytań, które nawiązywały do jego właściwości rzeczowej i miejscowej. I tak w odpowiedzi na pytania 2, 4, 5, 10, 11, 12, podał konkretne dane liczbowe. Również w pozostałym zakresie organ udzielił informacji adekwatnej do treści pytania. W odniesieniu do części pytań wskazał, że nie posiada określonej informacji, co zgodne jest z art. 4 ust. 3 u.d.i.p., który stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji (vide: odpowiedzi na pytania 1, 3, 6, 9,13). W odniesieniu do pozostałych pytań organ naprowadził na kompetencje innych organów lub instytucji prowadzących działania w sferze ochrony zdrowia, w tym profilaktyki chorób przez szczepienia. Organ przywołał również adekwatne do treści pytania przepisy prawa oraz wyjaśnił znaczenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, do którego nawiązano we wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Podsumowując, Sąd stwierdza, że organ udzielił terminowo odpowiedzi na wniosek M. K. i K. K. o udostępnienie informacji publicznej, a jednocześnie brak jest podstaw by uznać udzieloną odpowiedź za niekompletną i niejasną.

W konsekwencji należało oddalić skargę w całości, uznając za niezasadne wszystkie zgłoszone w skardze zarzuty i wnioski. Dlatego Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 P.p.s.a.