Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2026 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję P. sp. z o.o. w K. z dnia 30 stycznia 2026 r. nr [...] w przedmiocie informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od P. sp. z o.o. w K. na rzecz skarżącego 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżoną decyzją z 30 stycznia 2025 r., P. Spółka Akcyjna z siedzibą w K. (dalej jako: organ, Spółka, P.), działając na podstawie art. 138 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego tj. (Dz.U.) dalej k.p.a. w związku z art. 17 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej u. d. i. p.) po rozpatrzeniu wniosku M. N. (dalej: strona, skarżący, wnioskodawca), o ponowne rozpatrzenie wniosku z dnia 22 grudnia 2025 r., zakończonej decyzją z dnia 5 stycznia 2025 r., nr [...] utrzymała w mocy ww. decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskodawca pismem z dnia 22 grudnia 2025 r wystąpił do P. S.A. o udostępnienie danych w formie elektronicznej na adres: [...] w oparciu o regulacje ustawy o dostępie do informacji obejmujących wykaz zwałowisk odpadów pogórniczych (hałd) oraz osadników mułowych zlokalizowanych na terenie województwa śląskiego, dla których nie wydano ostatecznej decyzji o uznaniu rekultywacji za zakończoną, danych dotyczących charakterystyki odpadów, stanie prawnym obiektów objętych rekultywacją oraz infrastruktury kolejowej związanej w ww. obiektami P. S.A.

W odpowiedzi na powyższy wniosek P. S.A. wydała decyzję z dnia 5 stycznia 2026 r. w przedmiocie odmowy udzielenia informacji w żądanym przez wnioskodawcę zakresie.

W ramach uzasadnienia decyzji odmownej Spółka wskazała, iż wnioskowana informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 5 ust. 2 u. d i p., i jako taka nie podlega udostępnieniu.

W dniu 16 stycznia 2026 r. wnioskodawca złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W treści wniosku wskazał, iż w jego ocenie decyzja została wydana z naruszeniem prawa.

Wnioskodawca podniósł następujące zarzuty:

a) Naruszenie art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (u.z.n.k.) w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez oparcie odmowy wyłącznie na przesłance formalnej (woli Spółki), przy niewykazaniu przesłanki materialnej (obiektywnej wartości gospodarczej), co stoi w sprzeczności z wyrokiem NSA z dnia 25.02.2025 r. (sygn. III OSK 6712/21).

b) Błąd w wykładni prawa polegający na nieuprawnionym przenoszeniu standardów ochrony tajemnicy z reżimu zamówień publicznych (orzecznictwo KIO) na grunt ustawy o dostępie do informacji publicznej, co prowadzi do nadmiernego i nieuzasadnionego rozszerzenia zakresu tajemnicy przedsiębiorstwa.

c) Naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia pozornego oraz zaniechanie przeprowadzenia testu proporcjonalności interesu publicznego i prywatnego.

W uzasadnieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wnioskodawca wskazał, iż w jego ocenie decyzja jest wadliwa, gdyż w jego ocenie, nie została spełniona materialna przesłanka odmowy udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorstwa. Podniósł ponadto, że spółka, dokonując wykładni pojęcia "tajemnicy przedsiębiorstwa", bezzasadnie oparła się na interpretacji tego pojęcia prezentowanej w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej. Wnioskodawca zarzucił również, iż spółka nie przeprowadziła testu proporcjonalności ważącego interes publiczny z interesem społecznym, ani nie wykazała, że ujawnienie żądanych informacji mogłoby narazić ją na realną szkodę majątkową.

W związku z powyższym Spółka zaskarżoną decyzją z 30 stycznia 2025r. utrzymała w mocy ww. decyzję z dnia 5 stycznia 2025 r., nr [...] odmawiającą udostępnienia informacji publicznej.

Spółka podkreśliła, iż w związku z faktem, że wnioskodawca zwrócił się o udostępnienie informacji dotyczących środowiska i wpływu działalności górniczej na środowisko, w jej ocenie nie jest obowiązana do udostępnienia wnioskowanych informacji, gdyż nie jest objęta katalogiem podmiotów zobowiązanych do stosowania tej ustawy. Wskazała, iż zgodnie z art. 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji o środowisku są władze publiczne. Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 15a ww. ustawy pod pojęciem władz publicznych należy rozumieć: Sejm, Senat, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, organy administracji, sądy, trybunały oraz organy kontroli państwowej i ochrony prawa.

Spółka zaznaczyła, że przedsiębiorca górniczy jako podmiot prywatny prowadzący działalność gospodarczą nie jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu powyższej ustawy, a zatem nie jest zobowiązany do udzielania informacji o środowisku w trybie tej ustawy. W konsekwencji zdaniem Spółki wniosek w zakresie informacji środowiskowych nie może zostać uwzględniony, gdyż przedsiębiorca górniczy nie posiada statusu podmiotu zobowiązanego.

Niezależnie od powyższego Spółka wskazała, iż wnioskowane informacje nie zasługują na uwzględnienie, gdyż zostały objęte tajemnicą przedsiębiorstwa Spółki.

Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy Spółka wskazała, że nie zasługują one na uwzględnienie ponieważ zasadność objęcia żądanych informacji ochroną tajemnicy przedsiębiorstwa, nie tylko poprzez spełnienie przesłanek formalnych, lecz również poprzez wykazanie ich rzeczywistej wartości gospodarczej, stanowiącej materialną podstawę odmowy udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu decyzji z dnia 5 stycznia 2026 r. Spółka w sposób wyczerpujący wykazała, że wnioskowane informacje posiadają wartość gospodarczą i jako takie podlegają ochronie.

Nadto Spółka wskazała, iż wnioskowane informacje obejmujące wykaz zwałowisk odpadów, ich lokalizację, charakterystykę składowanych odpadów oraz informacje o powiązaniu składowisk z infrastrukturą techniczną i logistyczną podlegają ochronie, gdyż stanowią istotny element wiedzy operacyjnej Spółki, związanej z organizacją procesów gospodarki odpadami. Spółka wskazała, że ujawnienie szczegółowych informacji dotyczących lokalizacji zwałowisk, rodzaju i charakterystyki składowanych odpadów, a także stopnia ich powiązania z infrastrukturą, mogłoby umożliwić podmiotom trzecim dokonanie pogłębionej analizy skali działalności Spółki, jej potencjału logistycznego oraz zdolności operacyjnych. Tego rodzaju wiedza pozwalałaby na identyfikację newralgicznych obszarów działalności, w tym miejsc generujących szczególne nakłady organizacyjne i finansowe. Spółka podniosła, iż żądane informacje mogą ujawniać kierunki planowanych działań inwestycyjnych Spółki, oraz przewidywane etapy i harmonogramy tych zamierzeń. Spółka uzasadniła, iż dysponowanie kompletnym zestawieniem decyzji administracyjnych, wraz z pozostałymi informacjami, umożliwiałoby podmiotom trzecim odtworzenie sekwencji przyszłych zamierzeń inwestycyjnych Spółki, w tym przewidywanie kolejnych postępowań przetargowych, zapotrzebowania na określone usługi, materiały lub roboty budowlane, a także skali i czasu ich realizacji. Tego rodzaju wiedza w ocenie Spółki wykracza poza zwykłą informację publiczną i stanowi istotny element planowania operacyjnego oraz finansowego Spółki, W szczególności informacje te w ocenie spółki mogłyby zostać wykorzystane przez podmioty ubiegające się o zamówienia (np. w zakresie transportu, robót ziemnych, dostaw materiałów) do uzyskania nieuprawnionej przewagi negocjacyjnej. Znajomość przyszłych potrzeb Spółki, ich zakresu i kolejności realizacji pozwalałaby takim podmiotom na odpowiednie kształtowanie ofert, strategii cenowych lub warunków handlowych z naruszeniem zasady równości stron oraz uczciwej konkurencji.

Zdaniem Spółki w realiach przedmiotowej sprawy powyższe przesłanki tajemnicy przedsiębiorstwa zostały spełnione ponieważ Spółka w sposób wyczerpujący wykazała, że ujawnienie wnioskowanych informacji mogłoby prowadzić do naruszenia jej interesów gospodarczych ponieważ przedstawione uzasadnienie nie ma charakteru pozornego, lecz konkretny. Spółka wskazała, że zestawienie żądanych przez wnioskodawcę informacji w tym ujawnienie szczegółowych informacji dotyczących lokalizacji zwałowisk, rodzaju i charakterystyki składowanych odpadów, a także stopnia ich powiązania z infrastrukturą, mogłoby umożliwić podmiotom trzecim dokonanie pogłębionej analizy skali działalności Spółki, jej potencjału logistycznego oraz zdolności operacyjnych.

Spółka wskazała, że wykonała test proporcjonalności interesu społecznego z interesem korporacyjnym i wynikiem tego testu była konieczność odmowy udostępnienia wnioskowanych informacji.

Zdaniem Spółki ujawnienie kompleksowych informacji dotyczących potencjału surowcowego poszczególnych obiektów - w tym w szczególności możliwości sprzedaży materiałów zdeponowanych na obiektach, stanu zaawansowania procesów rekultywacyjnych, obowiązujących umów z kontrahentami oraz dostępności infrastruktury transportowej - mogłoby prowadzić do osłabienia jej pozycji negocjacyjnej, a tym samym narazić Spółkę na potencjalną szkodę majątkową. Dane obejmujące lokalizację obiektów wraz z dostępem do infrastruktury transportowej, kubaturę oraz charakterystykę odpadów (w tym występowanie zjawisk termicznych, skutkujących powstaniem kruszywa przepalonego) stanowią podstawę do szacowania potencjału surowcowego obiektów, jak również do prowadzenia negocjacji handlowych z podmiotami zainteresowanymi odzyskiem materiałów.

W tym stanie rzeczy w ocenie Spółki wnioskowane informacje posiadają istotną wartość gospodarczą i jako takie nie mogą zostać udostępnione.

Nadto w ocenie organu nie jest trafne także stanowisko skarżącego, jakoby odwołanie się przez Spółkę do rozumienia pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa zaprezentowanego w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej prowadziło do zawężenia zakresu tego pojęcia na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Spółka podkreśliła, że ustawa ta nie zawiera legalnej definicji tajemnicy przedsiębiorstwa, w związku z czym w orzecznictwie sądów administracyjnych powszechnie akceptowana jest praktyka sięgania do definicji tego pojęcia uregulowanej w art. 11 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, a zatem przepisu który leży u podstaw analizy KIO.

Jako przykład Spółka wskazała orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2025 r. sygn. akt III OSK 2356/23. Tym samym Spółka była uprawniona do posłużenia się rozumieniem pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa wyrażonym w orzeczeniu Krajowej Izby Odwoławczej, o ile pozostaje ono zbieżne z wykładnią tego pojęcia przyjmowaną przez sądy administracyjne.

Organ nadmienił, że zbieżność ta znajduje również wyraz w utrwalonym orzecznictwie NSA, zgodnie z którym zastrzeżenie poufności informacji może zostać uznane za usprawiedliwione wyłącznie wówczas, gdy łącznie spełnione zostaną przesłanki określone w art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

Zdaniem organu pojęcia i kryteria wypracowane w orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej, przenikają się z wykładnią prezentowaną przez sądy administracyjne i pozostają z nią zgodne co do istoty. Co więcej, jak wynika z powyższego orzeczenia, pojęcie tajemnicy przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji jest szersze niż rozumienie tego pojęcia na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Okoliczność ta potwierdza, że w niniejszej sprawie nie mogło dojść do zawężenia pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W rezultacie Spółka była uprawniona do wykorzystania dorobku orzeczniczego Krajowej Izby Odwoławczej w zakresie wykładni pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa a podniesiony w tym zakresie zarzut należało uznać za chybiony.

Spółka wskazała, że posiada oraz stosuje Politykę Bezpieczeństwa Informacji, która opisuje zasady ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa. Wnioskowane dokumenty, objęte są klauzulą "Tajemnica Przedsiębiorstwa" wynikającą z Polityki Bezpieczeństwa Informacji P.. Poza obostrzeniami jw., podejmowane są przez P. konkretne działania faktyczne, mające na celu ochronę treści wnioskowanych dokumentów, w tym zapewnienie, aby informacja zawarta w dokumentacji nie została udostępniona lub wyjawiona osobom nieuprawnionym.

Spółka zaznaczyła, że stosuje i egzekwuje wobec wszystkich pracowników stosowanie zasad wynikających z Polityki Bezpieczeństwa Informacji P.. Polityka ta określa sposób zabezpieczenia Informacji oraz zabezpieczenia pomieszczeń, w których informacje te są przechowywane. Dostęp do danych stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa posiadają jedynie upoważnione osoby, które dodatkowo są zobowiązane do stosowania fizycznych środków ochrony informacji, taki jak nadzór nad przechowanymi informacjami, nadzór nad dostępem do pomieszczeń, w których te informacje są przechowywane. W zakresie w jakim informacje przechowywane są w systemach informatycznych P. stosuje właściwe dla tych systemów środki ochrony, a dostęp do nich posiadają jedynie zweryfikowani użytkownicy.

Podsumowując organ stwierdził, że analogicznie, wszelkie dokumenty wynikające z realizacji tych umów, w tym potencjalne sprawozdania, raporty czy rozliczenia (gdyby takie istniały w posiadaniu Spółki), również stanowiłyby informacje objęte tajemnicą przedsiębiorcy. Udostępnienie takich materiałów mogłoby bowiem ujawnić szczegóły dotyczące stosunków gospodarczych, polityki finansowej, przychodów, kosztów i innych informacji posiadających wartość gospodarczą dla obu stron.

W konsekwencji organ zaskarżoną decyzją uznał, iż decyzja z dnia 5 stycznia 2025 r. została wydana prawidłowo, z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa oraz zasad wynikających z ugruntowanego orzecznictwa sądów administracyjnych. Natomiast zarzuty podniesione przez wnioskodawcą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy są bezzasadne.

W skardze z dnia 12 lutego 2026 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił:

1.Rażące naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.) poprzez:

- Niedochowanie ustawowego terminu załatwienia sprawy i fikcyjność daty wydania decyzji ponieważ organ opatrzył decyzję datą 30 stycznia 2026 r., jednak weryfikacja kwalifikowanego podpisu elektronicznego wykazuje, że decyzja weszła do obrotu prawnego dopiero w dniu 6 lutego 2026 r. Oznacza to, że 14-dniowy termin na rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (złożonego 13 stycznia 2026 r.) został przekroczony, a data nagłówkowa dokumentu nie odzwierciedla momentu wydania aktu administracyjnego.

- Nierozpoznanie istoty sprawy w zakresie wniosku z dnia 25 listopada 2025 r. o udostępnienie informacji o środowisku. Organ zignorował ten wniosek, błędnie przyjmując, że jako przedsiębiorca górniczy nie jest podmiotem zobowiązanym do stosowania ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, co stoi w sprzeczności z jego statusem podmiotu wykonującego zadania publiczne i gospodarującego mieniem Skarbu Państwa.

-Sporządzenie uzasadnienia pozornego, opartego na ogólnikach ("beletrystyce"), co stoi w jaskrawej sprzeczności z przywołanym przez sam Organ orzecznictwem Krajowej Izby Odwoławczej (sygn. akt KIO [...]), nakazującym ścisłe dowodzenie przesłanek tajemnicy przedsiębiorstwa.

2.Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie:

- Art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wzw. z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (dalej: u.z.n.k.) poprzez uznanie, że informacje o negatywnym oddziaływaniu na środowisko (pożary hałd, kody odpadów) stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Organ oparł się na wybiórczej interpretacji wyroku WSA II SA/Wa 553/15, ignorując wymóg "wymierności" wartości informacji oraz fakt, że obciążenia środowiskowe (pasywa) nie stanowią aktywów podlegających ochronie konkurencyjnej.

- Art. 16 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie (...) poprzez jego niezastosowanie. Przepis ten wprowadza bezwzględny zakaz utajniania informacji o ilości i rodzaju odpadów oraz ich oddziaływaniu na środowisko, co organ całkowicie pominął, próbując przenieść ciężar sprawy wyłącznie na grunt u.d.i.p.

- Naruszenie zasady proporcjonalności (wyrażonej m.in. w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz w wyroku WSA II SA/Wa 1335/24) poprzez odmowę udostępnienia informacji w całości, zamiast dokonania anonimizacji ewentualnych danych wrażliwych, przy jednoczesnym udostępnieniu danych statystycznych i środowiskowych.

- Naruszenie § 1 ust. 3 oraz § 4 ust. 1 "Polityki Informacyjnej Spółki P. S.A." (Zał. nr 1 do Uchwały Zarządu nr [...]) poprzez działanie wbrew własnym regulacjom wewnętrznym, gwarantującym interesariuszom dostęp do rzetelnej informacji.

W związku z powyższym strona wniosła o:

1. Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji z dnia 5 stycznia 2026 r. w całości.

2. Zobowiązanie organu do udostępnienia wnioskowanej informacji w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku.

3. Zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła stan faktyczny sprawy i m.in. wskazała, że organ naruszył termin wejścia zaskarżonej decyzji do obrotu prawnego ponieważ decyzja opatrzona datą 30 stycznia w nagłówku nie ma waloru prawnego i nie może sanować bezczynności organu.

Zdaniem strony nie można utajnić faktu istnienia problemu środowiskowego, nazywając go "strategią inwestycyjną" ponieważ pożar hałdy to nie jest unikalne know-how P., które konkurencja chciałaby "ukraść". To jest sytuacja awaryjna. Uznanie informacji o awariach i odpadach za "wartość gospodarczą" prowadziłoby do absurdu, w którym każda nieprawidłowość w działaniu spółki Skarbu Państwa byłaby utajniana jako "tajemnica handlowa".

Według strony nawet gdyby przyjąć, że pewne elementy (np. nazwy kontrahentów odbierających urobek) stanowią tajemnicę. Organ nie miał prawa odmówić udostępnienia informacji w całości ponieważ zgodnie z aktualną linią orzeczniczą (m.in. wyrok WSA w Warszawie z 13.02.2025 r., II SA/Wa 1335/24), podmiot zobowiązany powinien dokonać anonimizacji danych wrażliwych i udostępnić resztę dokumentu. P. S.A. utajniła wszystko: powierzchnię hałd (daną geometryczną), kody odpadów (dane środowiskowe) i fakt występowania pożarów. Jest to działanie nieproporcjonalne i naruszające konstytucyjne prawo do informacji.

Strona wskazała, że zaskarżona decyzja Spółki jest wadliwa formalnie (wydana po terminie) i merytorycznie (oparta na błędnej wykładni pojęcia tajemnicy przedsiębiorstwa, sprzeczna z orzecznictwem KIO i WSA oraz naruszająca bezwzględne przepisy ochrony środowiska).

Nadto Spółka wskazała, iż wnioskowane informacje obejmujące wykaz zwałowisk odpadów, ich lokalizację, charakterystykę składowanych odpadów oraz informacje o powiązaniu składowisk z infrastrukturą techniczną i logistyczną podlegają ochronie, gdyż stanowią istotny element wiedzy operacyjnej Spółki, związanej z organizacją procesów gospodarki odpadami. Spółka wskazała, że ujawnienie szczegółowych informacji dotyczących lokalizacji zwałowisk, rodzaju i charakterystyki składowanych odpadów, a także stopnia ich powiązania z infrastrukturą, mogłoby umożliwić podmiotom trzecim dokonanie pogłębionej analizy skali działalności Spółki, jej potencjału logistycznego oraz zdolności operacyjnych. Tego rodzaju wiedza pozwalałaby na identyfikację newralgicznych obszarów działalności, w tym miejsc generujących szczególne nakłady organizacyjne i finansowe. Spółka podniosła, iż żądane informacje mogą ujawniać kierunki planowanych działań inwestycyjnych Spółki, oraz przewidywane etapy i harmonogramy tych zamierzeń. Spółka uzasadniła, iż dysponowanie kompletnym zestawieniem decyzji administracyjnych, wraz z pozostałymi informacjami, umożliwiałoby podmiotom trzecim odtworzenie sekwencji przyszłych zamierzeń inwestycyjnych Spółki, w tym przewidywanie kolejnych postępowań przetargowych, zapotrzebowania na określone usługi, materiały lub roboty budowlane, a także skali i czasu ich realizacji. Tego rodzaju wiedza w ocenie Spółki wykracza poza zwykłą informację publiczną i stanowi istotny element planowania operacyjnego oraz finansowego Spółki, W szczególności informacje te w ocenie spółki mogłyby zostać wykorzystane przez podmioty ubiegające się o zamówienia (np. w zakresie transportu, robót ziemnych, dostaw materiałów) do uzyskania nieuprawnionej przewagi negocjacyjnej. Znajomość przyszłych potrzeb Spółki, ich zakresu i kolejności realizacji pozwalałaby takim podmiotom na odpowiednie kształtowanie ofert, strategii cenowych lub warunków handlowych, z naruszeniem zasady równości stron oraz uczciwej konkurencji.

W odpowiedzi na skargę, organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Nadto organ wskazał, że nie jest obowiązany do udostępnienia wnioskowanych informacji, gdyż stanowią one informacje o stanie środowiska i jako takie podlegają reżimowi ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Spółka stwierdziła, że nie należy do katalogu podmiotów zobowiązanych do stosowania ww. ustawy.

Ponadto zdaniem organu wnioskowane informacje nie podlegają udostępnieniu ze względu na to, iż zostały objęte tajemnicą przedsiębiorstwa P.

Informacje obejmujące wykaz zwałowisk odpadów, ich lokalizację, charakterystykę składowanych odpadów oraz informacje o powiązaniu składowisk z infrastrukturą techniczną i logistyczną mają charakter wewnętrzny, techniczny oraz strategiczny. Informacje te świadczą o uwarunkowaniach wpływających na możliwości techniczne i opłacalność ekonomiczną prowadzenia działalności w zakresie pozyskiwania odpadów w celu pozyskania z nich kruszywa. Dane te stanowią istotny element wiedzy operacyjnej Spółki, związanej z organizacją procesów gospodarki odpadami. Wnioskowane dane stanowią podstawę do szacowania potencjału surowcowego obiektów, jak również do prowadzenia negocjacji handlowych z podmiotami zainteresowanymi odzyskiem materiałów. Ujawnienie szczegółowych informacji dotyczących lokalizacji zwałowisk, rodzaju i charakterystyki odpadów (które to dane określają potencjał surowcowy), a także stopnia ich powiązania z infrastrukturą, mogłoby umożliwić podmiotom trzecim dokonanie pogłębionej analizy skali działalności spółki w zakresie odzysku odpadów, jej potencjału surowcowego oraz logistycznego. Z tego względu są to informacje posiadające konkretną wartość gospodarczą i handlową, co czyni w pełni uzasadnionym traktowanie tych informacji w kategorii tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Nie są to bowiem informacje powszechnie znane ani łatwo dostępne dla osób spoza przedsiębiorstwa, a ich ujawnienie mogłoby skutkować pozyskaniem przez konkurencję wartościowych danych, w dodatku bez konieczności ponoszenia kosztów. Tego rodzaju informacje stanowią o przewadze konkurencyjnej, a ich ujawnienie pociąga ryzyko jej utraty. Udostępnienie tych informacji mogłoby zatem negatywnie wpłynąć na działalność Spółki.

Spółka wskazała, że należy do grupy przedsiębiorstw, których podstawowy kierunek działalności ma istotne znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego kraju stanowiącego istotny element bezpieczeństwa państwa. Spółka jest operatorem infrastruktury krytycznej w rozumieniu ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym. Oznacza to, że prowadzona przez Spółkę działalność również dotyczy sfer kluczowych dla funkcjonowania państwa.

W ocenie Spółki nie można pomijać, że dane dotyczące gospodarowania odpadami, w tym ich składu a zwłaszcza powiązania poszczególnych obiektów z infrastrukturą kolejową mają znaczenie nie tylko gospodarcze, lecz również systemowe. Ujawnienie takich informacji może generować ryzyka wykraczające poza zwykłą sferę konkurencyjności rynkowej i oddziaływać na bezpieczeństwo infrastruktury krytycznej.

W ocenie P. żądane przez wnioskodawcę informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, a P. posiada interes w zakresie ochrony tych informacji z uwagi na ich wagę między innymi walory gospodarcze i ekonomiczne przedsiębiorstwa, wewnętrzne uregulowania organizacyjne, know - how organizacyjne, wartości techniczne, technologiczne przedsiębiorstwa. Informacje te przedstawiają wartość gospodarczą dla P. a ich ujawnienie może powodować niekorzystne skutki ekonomiczne i gospodarcze dla P.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga okazała się uzasadniona.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania. Realizacja prawa dostępu do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach i na przewidzianych ustawą zasadach wymaga jednoczesnego zaistnienia dwóch pozytywnych przesłanek: przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy, a adresatem żądania musi być podmiot obowiązany do jej udostępnienia w świetle art. 4 ust. 1 lub 2 ustawy.

Przepis art. 2 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.

W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, że organ jako Spółka Skarbu Państwa jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia posiadanej informacji publicznej, a informacje żądane przez skarżącego we wniosku z 22 grudnia 2025 r. stanowią informację publiczną.

Zgodnie bowiem z treścią art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Przy czym sprawą publiczną jest działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i wskazanych samorządów: gospodarczego i zawodowego oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, czyli mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016 r., str. 23). Ponadto, jak wskazuje treść art. 6 u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o: majątku, którym dysponują podmioty zobowiązane do udzielania informacji publicznej tj. podmioty z art. 4 ust. 1 u.d.i.p. (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit f) a także o majątku publicznym, w tym o majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit c) oraz o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit a – c oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit d).

Zasadą jest, że informacja o majątku, którym dysponują władze publiczne oraz podmioty realizujące w imieniu tych władz zadania publiczne, podlega udostępnieniu podmiotowi zainteresowanemu.

Wskazane przez skarżącego we wniosku z 22 grudnia 2025 r. informacje dotyczą dysponowania przez organ majątkiem publicznym. Udostępnieniu podlegają informacje o wszelkiego rodzaju nieruchomościach, ruchomościach, innych składnikach majątku, tj. prawach autorskich, know-how itp., jak również dochodach własnych, wydatkach, środkach pochodzących ze wsparcia zewnętrznego, w tym dotacjach i subwencjach. Sposób wykorzystania tego majątku nie może być wyłączony spod kontroli społecznej w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p. Zgodnie z tym przepisem udostępnieniu podlega informacja publiczna, dotycząca majątku jednostek samorządu terytorialnego.

Wniosek o udzielenie informacji publicznej powinien być załatwiony albo przez udzielenie żądanych informacji (w formie czynności materialno–technicznej), albo przez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy, albo przez zawiadomienie wnioskodawcy, że żądana informacja nie może być udzielona w trybie ustawy, albo przez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sytuacji określonej w art. 14 ust. 2 i w sytuacji określonej w art. 15 ust. 2, gdy wnioskujący wycofa uprzednio złożony wniosek. Art. 16 ust. 1 ustawy ma przy tym zastosowanie wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania i spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej). Tym samym, w sytuacji, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, która nie jest informacją publiczną, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą. Natomiast, w razie stwierdzenia, że informacje, o które wnioskuje strona są co do zasady objęte zakresem wskazanej ustawy, nie podlegają jednak udostępnieniu ze szczególnych powodów (np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy), organ ma obowiązek wydać odmowną decyzję administracyjną, w której uzasadni szczegółowo, dlaczego odmówił wnioskującemu dostępu do poszczególnych informacji.

W myśl art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (ust 2).

Przepis art. 11 ust. 4 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, stanowi, że tajemnicę przedsiębiorstwa stanowią nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Powyższe wskazuje, iż dla odmowy udostępnienia określonej informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy spełnione muszą być przesłanki formalne i materialne (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka – Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, str. 118 – 119, a także wyroki NSA: z 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 192/13; z 29 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 2490/14; z 17 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1993/16, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przesłanka formalna wyraża się w zamanifestowaniu woli konkretnego przedsiębiorcy utajnienia określonych informacji. Z kolei, przesłanka materialna polega na tym, że informacje objęte tajemnicą przedsiębiorcy powinny stanowić informacje, których ujawnienie mogłoby mieć wpływ na jego sytuację ekonomiczną, jakkolwiek nie muszą mieć same w sobie wartości gospodarczej. Obie te przesłanki muszą być spełnione, aby dana informacja publiczna podlegała ochronie z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. Wobec powyższego stwierdzić należy, że uzasadnienie decyzji odmawiającej udostępnienia informacji z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) powinno zawierać pełną argumentację wskazującą na okoliczność spełnienia zarówno przesłanek formalnych, jak i materialnych orzeczonej odmowy. Konieczne bowiem jest wykazanie, że konkretne informacje zawierają tajemnicę przedsiębiorstwa. Szczególnie precyzyjne i wyczerpujące uzasadnienie powinny zawierać te decyzje, w których dokonuje się analizy takich klauzul generalnych jak tajemnica przedsiębiorcy i tajemnica przedsiębiorstwa.

Odmowa udzielenia informacji nie może opierać się na powołaniu przepisów i ogólnikowym stwierdzeniem, że mają one zastosowanie w sprawie ze względu na stanowisko organu, że wnioskowane informacje posiadają istotną wartość gospodarczą i dlatego nie mogą zostać udostępnione.

Zdaniem Sądu już z powyższego względu zaskarżona decyzja wymyka się spod kontroli.

Tajemnicę przedsiębiorcy wyprowadza się z tajemnicy przedsiębiorstwa i pojęcia te w zasadzie pokrywają się zakresowo, choć tajemnica przedsiębiorcy w niektórych sytuacjach może być rozumiana szerzej (zob. wyrok NSA z 5 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 511/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podkreślić należy, że każda nieujawniona do wiadomości publicznej informacja techniczna, technologiczna, organizacyjna przedsiębiorstwa lub inna informacja posiadająca wartość gospodarczą, co do której przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności powinna być przed jej udostępnieniem w trybie przepisów u.d.i.p. indywidualnie oceniona pod kątem zakwalifikowania jej jako tajemnicy przedsiębiorcy. Podczas analizy powyższych okoliczności istotne jest także, że ograniczenie dostępności informacji publicznej ze względu na tajemnicę ustawowo chronioną ma charakter wyjątku od zasady jawności informacji publicznej. Wystarczającą przesłanką dla uznania pewnych danych za objętych tajemnicą przedsiębiorstwa jest to, że mają one wartość gospodarczą dla przedsiębiorcy, który podjął kroki w celu utajnienia tych danych. Strona powołująca się tajemnicę przedsiębiorcy powinna wykazać istnienie konkretnej okoliczności i sporządzając motywy decyzji przedstawić w nich swoją argumentację w sposób wyczerpujący.

Sąd dał wiarę organowi w kwestii rozbieżności pomiędzy datą wskazaną w treści pisma a datą jego podpisania jako oczywistej omyłki pisarskiej.

Natomiast Sąd nie podzielił stanowiska organu, że nie jest on obowiązany do udostępnienia wnioskowanych informacji, gdyż stanowią one informacje o stanie środowiska i jako takie podlegają reżimowi ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie ponieważ u.d.i.p. pozwala na uzyskiwanie informacji obejmującej wykaz zwałowisk odpadów, ich lokalizację oraz charakterystykę składowanych odpadów.

W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji z 30 stycznia 2025 r. nie spełnia opisanych wyżej kryteriów. Uzasadnienie pomimo swej obszerności jest ogólnikowe. Organ powołał się na fakt, iż odmowa udostępnienia żądanych informacji ze względu na to, iż zostały objęte tajemnicą przedsiębiorstwa P.

Zdaniem Spółki żądane informacje obejmujące wykaz zwałowisk odpadów, ich lokalizację, charakterystykę składowanych odpadów oraz informacje o powiązaniu składowisk z infrastrukturą techniczną i logistyczną mają charakter wewnętrzny, techniczny oraz strategiczny. Informacje te świadczą o uwarunkowaniach wpływających na możliwości techniczne i opłacalność ekonomiczną prowadzenia działalności w zakresie pozyskiwania odpadów w celu pozyskania z nich kruszywa. Dane te stanowią istotny element wiedzy operacyjnej Spółki, związanej z organizacją procesów gospodarki odpadami. Udostępnienie tych informacji mogłoby zatem negatywnie wpłynąć na działalność Spółki.

Należy jednak podkreślić, że to nie jedynie wola strony decyduje o tym, że dane informacje stanowią informację publiczną.

Obowiązkiem organu było prawidłowe uzasadnienie podjętego rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska. Poprawne pod względem merytorycznym uzasadnienie ma kluczowe znaczenie dla realizacji zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Istotą tej zasady jest to, by każdy uczestnik postępowania był przekonany, że bierze udział w rzetelnie prowadzonym procesie. Jeżeli zapadło negatywne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody. W ocenie Sądu, organ naruszył powyższe przepisy, ponieważ zaskarżone rozstrzygnięcie nie zawiera przekonującego uzasadnienia. Organ nie wskazał szczegółowo i zasadnie z czego wywodzi przesłankę odmowy udzielenia informacji i na czym opiera swoje uzasadnienie ponieważ z powodu nie załączenia przedmiotowych dokumentów do akt sprawy kwestia sprawia, że ich ocena wymyka się Sądowi spod kontroli.

NSA w uzasadnieniu wyroku z 1 sierpnia 2019 r. sygn. I OSK 2335/17 (publ.: LEX nr 2733605), wskazał, że ustanowione w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. wyłączenia mają charakter wyjątkowy, a jako takie, nie mogą być wykładane rozszerzająco. Wskazanie konkretnej podstawy i zakresu "utajnienia" danej informacji jest konieczne ze względu na specyficzny charakter objęcia ochroną tajemnicy przedsiębiorcy. Kontrola sądowa w tym zakresie nie może być iluzoryczna, a w związku z tym musi być ona w zasadzie prowadzona na podstawie dokumentów źródłowych. W takich przypadkach organ musi szczegółowo określić, biorąc pod uwagę podstawy ochrony tajemnicy przedsiębiorcy, z czego wywodzi daną przesłankę odmowy i w czym znajduje ona uzasadnienie. Dopiero taka argumentacja organu, w połączeniu z udostępnionymi sądowi administracyjnemu materiałami źródłowymi, umożliwia temu sądowi ocenę zasadności zastosowanych przesłanek utajnienia danej informacji publicznej" (por. wyrok NSA z 1 sierpnia 2019 r., I OSK 2335/17, LEX nr 2733605). Nie jest zatem dopuszczalne w świetle przepisów u.d.i.p. powoływanie się na przesłankę wyłączenia informacji z obowiązku jej udostępnienia bez wskazania konkretnej argumentacji, uzasadniającej przyczyny uznania, że zachodzą szczególne okoliczności wskazane w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Tylko jasne, nieabstrakcyjne i szczegółowe przedstawienie stanowiska może oprzeć się zarzutowi naruszenia w decyzji przepisu art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z 18 maja 2018 r. sygn. akt I OSK 684/17).

W przedmiotowej sprawie decyzje organu zawierają jedynie ogólnikowe oraz gołosłowne informacje i jako takie wymykają się spod kontroli, zwłaszcza, że jak to już było wspomniane organ nie przedłożył Sądowi dokumentów źródłowych, zawierających informację publiczną, bez której nie można ocenić prawidłowości rozstrzygnięcia.

Należy wskazać, że celem dostępu do informacji publicznej jest zagwarantowanie transparentności działalności organów władzy publicznej lub podmiotów wykonujących zadania publiczne.

Konsekwencją braku należytego i przekonującego uzasadnienia decyzji, było naruszenie art. 61 ust. 3 Konstytucji oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zakresie w jakim w przepisach tych przewidziano możliwość odmowy udostępnienia informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy i prywatność osoby fizycznej.

Rozpatrując sprawę ponownie, organ będzie związany oceną prawną Sądu i rozpatrzy wniosek skarżącego w trybie u.d.i.p.

Uwzględniając powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję organu. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożył się zwrot uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu od skargi w wysokości 100 zł.