Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka Sędzia WSA Małgorzata Walentek Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2014 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...] roku nr [...].

Zastępca Kierownika Działu Świadczeń Ośrodka Pomocy Społecznej w G., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta G., decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił z dniem [...] decyzję z dnia [...] Nr [...], którą przyznał T.K. zasiłek pielęgnacyjny.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że na wniosek strony złożony w dniu [...] decyzją z dnia [...] nr [...] przyznano T.K. prawo do zasiłku pielęgnacyjnego od [...] bezterminowo. Z informacji z dnia [...] uzyskanej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. wynika, że od dnia [...] strona pobiera dodatek pielęgnacyjny. Zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego. W związku z tym od dnia [...] T.K. nie posiada uprawnień do zasiłku pielęgnacyjnego.

Od tej decyzji odwołanie wniosła strona. Stwierdziła, że treść ww. decyzji jest dla niej, jako osoby [...]-letniej ze znacznym stopniem niepełnosprawności, krzywdząca i niezrozumiała. Obecnie, po wyjaśnieniu treści przepisów oraz jej sytuacji zrozumiała dlaczego decyzja została uchylona, ale nie zgadza się z jej uchyleniem z mocą [...] lat wstecz. Podała, że w [...] r., gdy miała [...] lata zwróciła się do ZUS-u o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego gdyż miała orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności wydane na stałe. Została poinformowana, że w tej sprawie ma się zwrócić do OPS w G., co uczyniła. Decyzją z dnia [...] OPS w G. przyznał jej zasiłek pielęgnacyjny bezterminowo. Sądziła, że skoro zasiłek przyznano jej bezterminowo to jedynie zmiana orzeczenia o stopniu niepełnosprawności byłaby zmianą, którą winna zgłosić do organu wypłacającego to świadczenie. ZUS, po niecałym roku później przyznał jej dodatek pielęgnacyjny z urzędu, nie występowała o jego przyznanie. Była przekonana, iż jest to dodatek do renty związany z jej wiekiem, a klauzula o konieczności powiadomienia organu wypłacającego zasiłek odnosi się do osób, które dostały zasiłek na czas określony. Strona podniosła też, że po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania zwróciła się do OPS z pismem, "ale została zignorowana", wydano decyzję, w której nie wyjaśniono dalszych konsekwencji. Wniosła o zmianę daty uchylenia decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny.

Decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną m.in. na podstawie art. 138 §.1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. orzekło utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że ustaliło, iż w dniu [...] wpłynęła do OPS w G. Referat Świadczeń Rodzinnych informacja z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z., że T.K. od dnia [...] pobiera dodatek pielęgnacyjny. W związku z powyższą informacją organ pismem z dnia [...] (doręczonym dorosłemu domownikowi w dniu [...]) zawiadomił ww. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie uchylenia decyzji z dnia [...] Nr [...] przyznającej zasiłek pielęgnacyjny, informując jednocześnie o możliwości czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Po otrzymaniu zawiadomienia strona w piśmie z dnia [...] przesłała do organu wyjaśnienie, którego treść jest taka sama jak treść odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Dodatkowo strona zwróciła się do organu o przedstawienie wyjaśnień, co do okoliczności przyznanych jej świadczeń, które "przecież miały osobie chorej i w podeszłym wieku umożliwić codzienne funkcjonowanie". W dniu [...] organ wydał decyzję w przedmiotowej sprawie, od której strona wniosła odwołanie.

Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 16 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i 3, ust. 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje (...) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, osobie, która ukończyła 75 lat, w wysokości 153,00 zł miesięcznie.

Organ odwoławczy zaakcentował, że w myśl postanowień art. 16 ust. 6 zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego, a z załączonych do sprawy dowodów wynika, że T.K. pobiera dodatek pielęgnacyjny wypłacany wraz z rentą od dnia [...], tj. od miesiąca, w którym ukończyła 75 rok życia. Zatem od tego dnia nie przysługuje jej prawo do zasiłku pielęgnacyjnego przyznanego przez OPS w G. decyzją z dnia [...] nr [...]. W decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny, jak również w decyzji zmieniającej wysokość zasiłku pielęgnacyjnego (z dnia [...]) organ pierwszej instancji pouczył stronę o obowiązku niezwłocznego powiadomienia o każdej zmianie mającej wpływ na prawo do świadczeń. Informacja taką zawierał również wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego a w pouczeniu do tego wniosku jest zawarta informacja, że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje "osobnie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, z późn.zm.) oraz na podstawie innych ustaw.

W świetle powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, że strona była prawidłowo pouczona o obowiązku niezwłocznego powiadomienia organu wypłacającego jej zasiłek pielęgnacyjny o każdej zmianie, która ma wpływ na prawo do tego świadczenia, a także o tym że zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego i obowiązku tego nie dopełniła. W związku z tym od dnia [...] pobierała jednocześnie dodatek pielęgnacyjny i zasiłek pielęgnacyjny. Wypłacony stronie po dniu [...] zasiłek pielęgnacyjny jest nienależnie pobranym świadczeniem rodzinnym.

Dalej Kolegium podniosło, że stosownie do treści art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych organ właściwy oraz marszałek województwa mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych (...) albo osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne. Stąd też Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z przepisami prawa i zasługuje na utrzymanie w mocy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżaca T.K. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. poprzez nie ustosunkowanie się w uzasadnieniu decyzji do okoliczności faktycznych sprawy podnoszonych przez odwołującą się, nie wzięcia pod uwagę bezczynności organów administracji w toku poprzedzającym wsteczne uchylenie decyzji poprzez nie analizowanie faktów znanych z urzędu, nie wzięcie pod uwagę okoliczności uzasadniających brak świadomości strony, co do nienależnego pobierania zasiłku, oraz naruszenie art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że strona była wystarczająco poinformowana o uwarunkowaniach prawnych przyznanych świadczeń i w związku z tym była świadoma konsekwencji "nie przypomnienia" organowi administracji o faktach znanych mu z urzędu i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w części nadającej jej moc wsteczną od [...] ewentualnie w przypadku braku możliwości prawnych takiego orzeczenia o uchylenie tych decyzji w całości oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji. Skarżąca zarzuciła Kolegium, że nie przedstawiło w uzasadnieniu decyzji takiej treści, która pozwala sądzić, że wzięto pod uwagę okoliczności ważne w sprawie czyli jej motywację do pobierania świadczeń. Na koniec skarżąca stwierdziła, że okoliczności wpływające na zmianę sytuacji, tj. wiek znajdowały się w aktach i MOPS i ZUS i to również długoletnia bezczynność tych organów administracji przyczyniła się do zaistniałej sytuacji, a konsekwencje ma ponieść tylko ona. W treści skargi powtórzono nadto argumenty odwołania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało wcześniej prezentowana argumentację.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje.

W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją, czy decyzja wiąże się z negatywnymi skutkami dla strony i im podobnych. Sąd związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu , nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpatrując przedmiotową skargę, Sąd stwierdził, że wydane w sprawie decyzje zostały podjęte z naruszeniem prawa, o jakim mowa wyżej. Skarga zatem musiała odnieść skutek.

W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność braku podstaw prawnych do wypłacania stronie równolegle zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego, a odczucia osobiste strony skarżącej nie mogą zmienić tego stanu rzeczy.

Regulacja dokonana w zakresie obu uprawnień nie pozostawia organom luzu decyzyjnego i rozważania na temat szczególnej sytuacji zdrowotnej lub życiowej strony rozumianych, jako jej słuszny interes nie mają wpływu na załatwienie sprawy. Zgodnie z regulacją ustawy z dnia 28 listopada 2003r o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 poz. 1456) wsparcie w postaci zasiłku pielęgnacyjnego przeznaczone jest dla określonego kręgu podmiotów, który to krąg wyznacza treść art. 16 ust. 2 i ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepisy te jednoznacznie wskazują, w jakiej sytuacji osobie niepełnosprawnej, która ukończyła lat 16 przysługuje prawo do zasiłku pielęgnacyjnego, a ustawodawca nie dopuścił żadnych wyjątków od zasad wyrażonych we wskazanych normach. Podkreślenia wymaga, że jednoznaczne i czytelne brzmienie art. 16 ust. 6 tej ustawy nie budzi wątpliwości, co do wykluczenia z kręgu uprawnionych do zasiłku pielęgnacyjnego osoby uprawnione do pobierania dodatku pielęgnacyjnego.

Charakter zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego jest porównywalny na gruncie wykładni celowościowej i funkcjonalnej – oba świadczenia przysługują bowiem osobom niezdolnym do samodzielnej egzystencji - patrz wyrok NSA z dnia 20 marca 2012 r. o sygn. akt I OSK 1919/11 (dostępny w internetowej bazie orzeczeń CBOSA).

Zasiłek pielęgnacyjny, w myśl art. 16 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków, wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje wyłącznie osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i osobie, która ukończyła 75 rok życia (art. 16 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych). Dodatek pielęgnacyjny, jak stanowi art. 75 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przysługuje osobie uprawnionej do emerytury i renty, jeżeli osoba ta została uznana za całkowicie niezdolną do pracy oraz do samodzielnej egzystencji, albo ukończyła 75 lat. Cele, jakiemu służyć mają uprawnienia wynikające ze wskazanych przepisów są więc tożsame.

Koniecznym i odpowiadającym ratio legis rozwiązaniem legislacyjnym było zatem uregulowanie zbiegu uprawnień, tak aby zapobiec pobieraniu świadczenia o tym samym charakterze i spełniającym identyczną funkcję z dwóch źródeł.

Bezspornym przy tym jest, ze strona skarżąca nie wypełniła obowiązku zawiadomienia o zmianach w jej sytuacji finansowej skutkującego uznaniem wypłaconego jej świadczenia, jako nienależnie pobrane. Zaniedbanie to skutkowało wypłatą świadczenia, które nie należało się stronie skarżącej. Za taki stan rzeczy ponosi ona winę ze względu na brak spełnienia obciążających go obowiązków, które przyjął do wiadomości. Strona skarżaca była należycie pouczona o obowiązku "niezwłocznego" powiadomienia. "Niezwłoczność" oznacza działanie natychmiastowe, podejmowane w najbliższej możliwej odległości czasowej od zdarzenia stanowiącego jego przyczynę i nie wymaga głębszego precyzowania, co do okresu czasu. Wynika to z brzmienia art. 25 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W przepisie tym wskazuje się, iż w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania dochodu lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1, jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia rodzinne. Jeżeli strona nie zrozumiała pouczenia nie powinna składać pod nim podpisu lecz domagać się szerszego wyjaśnienia. Złożenie podpisu pod pouczeniem i oświadczeniem stanowi natomiast dowód na zrozumienie i przejęcie do wiadomości podpisanej treści. Jeśli osoba ubiegająca się o świadczenie rodzinne składa w tym celu wniosek, będąc właściwie pouczoną o braku prawa do pobierania świadczenia, warunek z art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych należy uznać za spełniony. Żaden przepis powołanej ustawy nie nakłada na organ obowiązku ustalania, czy strona wnosząca o przyznanie świadczenia rodzinnego zrozumiała treść pouczenia, które podpisała. Takiej powinności organu nie da się także wyprowadzić z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2011r. sygn. akt I OSK 1325/11).

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że jednym z warunków uznania świadczenia za nienależnie pobrane ustawodawca czyni wcześniejsze pouczenie świadczeniobiorcy o braku prawa do pobierania świadczenia przy zaistnieniu określonych okoliczności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19.stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 535/08 publ. Lex nr 499576, czy wyrok z dnia 4 października 2011r., w sprawie o sygn. akt I OSK 762/11 publ CBOS, w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż dla prawidłowego ustalenia istnienia obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia decydujące znaczenie ma świadomość osoby pobierającej świadczenie). Niezbędnym elementem uznania, iż dane świadczenie jest świadczeniem nienależnie pobranym jest bowiem świadomość dotychczas uprawnionego, że uprawnienie do jego otrzymania ustało. Dlatego w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie świadczeń rodzinnych organ obciążony został obowiązkiem pouczenia strony postępowania o skutkach wynikających z nienależnego pobrania świadczenia ustawodawca, a także o obowiązku strony niezwłocznego powiadamiania o wszelkich okolicznościach, które mogłyby mieć wpływ na to uprawnienie, w szczególności o zmianach w sytuacji rodzinnej czy finansowej. Po stronie podmiotu uprawnionego do świadczenia istnieje bowiem obowiązek informowania organu o zmianach swojej sytuacji.

Akta sprawy potwierdzają, że pomimo pobierania zasiłku pielęgnacyjnego strona skarżąca nie powiadomiła organu o fakcie pobierania dodatku pielęgnacyjnego, pomimo prawidłowego pouczenia o konieczności informowania o wszelkich okolicznościach mających wpływ na uprawnienia do otrzymania świadczeń rodzinnych. Zaznaczyć trzeba, iż osobista ocena strony skarżącej charakteru tych świadczeń, nie zmienia faktu braku powiadomienia o równoległym ich pobieraniu. Ustawodawca w art. 16 ust. 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie czyni żadnych wyjątków od zawartej tam kategorycznej zasady i polemika z jej treścią nie może odnieść skutku na etapie postępowania sądowoadministarcyjnego. Z mocy Konstytucji RP sądy, a w tym sądy administracyjne związane są zapisami ustawowym.

Art. 32 ust. 1 ustawy stanowi, że organ właściwy oraz marszałek województwa mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego albo osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne.

Podzielić należy utrwalony już w orzecznictwie sądowoadministracyjnym taki sposób wykładni powołanego wyżej przepisu według którego legitymuje on właściwy organ do wydania decyzji orzekającej o zmianie wysokości świadczenia czy też okresu na jaki świadczenie zostało przyznane, z zastrzeżeniem, że takie działanie możliwe jest jedynie na przyszłość, a decyzja oparta na art. 32 ust. 1 ustawy ma charakter konstytutywny. W sytuacji natomiast, gdy upłynął okres na jaki świadczenie przyznano, zastosowanie może mieć tylko instytucja zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 19 stycznia 2009 r. sygn. akt I OSK 535/08, 10 lipca 2009 r. sygn. I OSK 1501/08, 4 lutego 2010 r. sygn. I OSK 1208/09, I OSK 1035/11 oraz z dnia 29 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 945/12). Sąd Administracyjny – w składzie tu orzekającym - nie podziela natomiast poglądu prawnego wyrażonego w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 1208/09 według którego wyjątkowo uchylenie lub zmiana decyzji przyznającej świadczenie rodzinne może nastąpić z mocą wsteczną w sytuacji, gdy osoba nienależnie pobrała świadczenie. Poglądu takiego nie sposób pogodzić z konstytutywnym charakterem decyzji opartej na art. 32 ust. 1 ustawy.

Zatem decyzja wydana na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy powinna wyeliminować na przyszłość pobieranie świadczenia w postaci zasiłku pielęgnacyjnego, natomiast w stosunku do okresu wcześniejszego, znaleźć powinna zastosowanie regulacja dotycząca nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego.

Godzi się zaznaczyć, ze taki pogląd zaprezentował już wcześniej Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 332/13 (niepublikowany).

Skoro zaś zaskarżona do sądu I instancji decyzja utrzymywała w mocy decyzję organu I instancji orzekającą o pozbawieniu strony skarżącej prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z mocą wsteczną, to utrzymanie w mocy takiej decyzji przez organ odwoławczy nastąpiło z naruszeniem prawa materialnego - art. 32 ust. 1 ustawy przez jego błędne zastosowanie.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji uwzględnią wyżej zaprezentowaną wykładnię przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych i wydadzą w tym zakresie odpowiednie rozstrzygnięcie. Nadto organy rozważą, czy bardzo ogólnikowo sformułowane pouczenie o obowiązkach strony zawarte w decyzji z dnia [...], było zrozumiałe dla strony skarżącej, zważając na jej podeszły wiek i kondycję psycho-fizyczną. Zwrócą także uwagę na fakt, ze właśnie tylko wspomniane pouczenie było dostępne skarżącej przez okres pobierania świadczenia, albowiem pouczenie o wykluczeniu jednoczesnego pobierania dodatku pielęgnacyjnego znajduje się jedynie we wniosku skarżącej o przyznanie świadczenia z roku [...], do którego to dokumentu skarżąca nie miała stałego dostępu.