![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Starosta, Oddalono skargę, II SAB/Ol 42/26 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2026-04-09, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II SAB/Ol 42/26 - Wyrok WSA w Olsztynie
|
|
|||
|
2026-03-04 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie | |||
|
Beata Jezielska Grzegorz Klimek Katarzyna Matczak /przewodniczący sprawozdawca/ |
|||
|
6480 658 |
|||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
Starosta | |||
|
Oddalono skargę | |||
|
Dz.U. 2022 poz 902 art. 1 ust. 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Dz.U. 2025 poz 46 art. 156 § 1, 5, 5b Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi P. K. na bezczynność Zarządu Powiatu O. w udostępnieniu informacji publicznej oddala skargę. |
||||
|
Uzasadnienie
Wnioskiem z 3 lutego 2026 r., przesłanym drogą elektroniczną, P. K. (dalej jako: "wnioskodawca", "skarżący"), powołując się na art. 2 ust. 1 oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako: "u.d.i.p."), zwrócił się do Zarządu Powiatu (dalej jako: "organ", "Zarząd Powiatu") o udostępnienie informacji publicznej poprzez przesłanie na podany adres e-mail: - skanów wszelkich zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa składanych w latach 2024-2026 w imieniu Zarządu Powiatu do organów ścigania (policja, prokuratura), - informacji, czy w wyniku złożonych zawiadomień organy ścigania: 1. wszczęły dochodzenie lub śledztwo, 2. odmówiły wszczęcia dochodzenia lub śledztwa, 3. umorzyły dochodzenie lub śledztwo, 4. postawiły komukolwiek zarzuty karne - ze wskazaniem rozstrzygnięcia dla każdego złożonego zawiadomienia, - skanów wszelkich pism kierowanych do prokuratury, które w latach 2024-2026 podpisane zostały przez starostę [...] A. W. lub/i wicestarostę [...] K. Z. lub/i członka etatowego zarządu Powiatu P. S. W dniu 16 lutego 2026 r. organ zwrócił się do wnioskodawcy o wyjaśnienie jakich konkretnie dokumentów się domaga, tj. jaka konkretnie informacja publiczna pozostaje w kręgu jego zainteresowania. Organ oświadczył, że wskazanie konkretnej kategorii spraw lub obszaru działalności organu, którego zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa oraz pisma kierowane do prokuratury mają dotyczyć (np. zawiadomienia dotyczące mienia powiatowego, ochrony środowiska, spraw prowadzonych na podstawie prawo o ruchu drogowym, itp.) pozwoli na realizację wniosku. Stwierdzono, że obecne sformułowanie wniosku ("wszelkie zawiadomienia" oraz "wszelkie pisma kierowane do prokuratury") uniemożliwia jednoznaczną identyfikację dokumentów będących w zainteresowaniu wnioskodawcy. Organ podał, że prowadzi korespondencję z prokuraturą w różnorodnych sprawach (karnych, cywilnych, administracyjnych), a ich identyfikacja bez określenia cech pism jest niemożliwa. Podkreślono, że "pisma do prokuratury" to także odpowiedzi na wezwania, przesyłanie dokumentacji medycznej/geodezyjnej czy opinie. Organ wskazał, że w razie nieprzesłania wyjaśnień do dnia 24 lutego 2026 r. wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania. W dniu 19 lutego 2026 r. skarżący, reprezentowany przez adwokata, wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie rozpoznania wniosku z 3 lutego 2026 r. Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności organu i zobowiązanie Zarządu Powiatu do rozpoznania wniosku w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu, gdyż złożony wniosek był jasny, konkretny i precyzyjny, a więc nie wymagał doprecyzowania. Zdaniem skarżącego, organ wbrew logice twierdzi, że bez podania zawężonego obszaru tematycznego nie jest w stanie zidentyfikować zawiadomień, które złożył. Podkreślił, że przedmiotem zainteresowania są wszelkie zawiadomienia. Zarzucił, że żądanie organu nie ułatwia, a utrudnia realizację wniosku. W odpowiedzi na skargę Zarząd Powiatu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie. Dodatkowo wyjaśniono, że w Starostwie Powiatowym nie jest prowadzony rejestr zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Zawiadomienia są sporządzane oraz przechowywane przez merytoryczne wydziały Starostwa Powiatowego, jak również odpowiedzialne za realizację określonych zadań jednostki organizacyjne powiatu, takie jak: Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie, Zarząd Dróg Powiatowych czy Powiatowy Urząd Pracy. Podkreślono, że prowadzi korespondencję z prokuraturą w różnorodnych sprawach (karnych, cywilnych, administracyjnych), a ich identyfikacja bez określenia cech pism jest niemożliwa. Skarżący przez nieudzielenie odpowiedzi na wezwanie uniemożliwił organowi procedowanie, niejako odstępując od swojego żądania. Podmiot zobowiązany do udostepnienia informacji publicznej nie ma obowiązku "domyślać się" intencji wnioskodawcy. Wniosek musi dotyczyć konkretnej istniejącej informacji publicznej. Organ wskazał, że w dniu 27 sierpnia 2025 r. skarżący złożył podobny wniosek i w sprawie tej orzekał WSA w Olsztynie, który skargę oddalił wyrokiem z 11 grudnia 2025 r., sygn. akt II SAB/Ol 156/25. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny czy sprawa podlegała załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje w zwłoce w rozpatrzeniu wniosku. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd z urzędu ustala stan faktyczny i bada jakie przepisy prawa powinny mieć zastosowanie w sprawie, a następnie poczynione ustalenia konfrontuje z postępowaniem organu. W rozpoznawanej sprawie skarżący domagał się informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Stosownie do art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. W myśl art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych, a jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej, zgodnie z art. 10 u.d.i.p., na wniosek. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. następuje w drodze decyzji administracyjnej. Te ostatnie przepisy określają prawną formę działania organów, przy czym mają zastosowanie w ściśle określonych sytuacjach. Mianowicie wynika z nich, że decyzja wydawana jest, gdy wystąpią przesłanki uzasadniające odmowę udostępnienia informacji publicznej oraz gdy zaistnieją podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 14 ust. 2 u.d.i.p. W pozostałych przypadkach załatwienie sprawy dostępu do informacji publicznej ma formę czynności materialno-technicznej, tj. udostępnienia informacji lub pisma informacyjnego skierowanego do wnioskodawcy. Zgodnie z utrwalonym w judykaturze stanowiskiem organ może poprzestać na pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy, gdy nie jest podmiotem zobowiązanym w świetle art. 4 u.d.i.p., gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdy nie dysponuje on przedmiotową informacją oraz gdy w zakresie żądanej informacji publicznej przepisy prawa wprowadzają odrębny tryb dostępu (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 127/15 i powołane tam orzecznictwo, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako: "CBOSA"). Przyjmuje się też, że podmiot zobowiązany jest zwolniony z obowiązku udostępniania żądanych informacji publicznych, jeżeli wykaże, że wnioskodawca jest już w ich posiadaniu albo prawomocnie odmówił uprzednio ich udostępnienia (por. wyroki NSA z 15 marca 2024 r. sygn. akt III OSK 225/22; z 28 sierpnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2172/14publ. w CBOSA). Odnosząc powyższe uwagi do treści wniosku stwierdzić pozostaje, że niewątpliwie adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Zgodnie bowiem z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz.U. z 2025 r. poz. 1684) zarząd powiatu jest organem wykonawczym powiatu. Nie ulega też wątpliwości, że co do zasady pisma urzędowe sporządzone przez piastunów organu, adresowane do innych organów państwowych stanowią informację publiczną, w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. W orzecznictwie sądów administracyjnych przez "informację publiczną" rozumie się każdą wiadomość wytworzoną przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które realizują zadania publiczne bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie swoich kompetencji. Informacją publiczną jest więc informacja o aktywności podmiotów wymienionych w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. ukierunkowana na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie celów publicznych (por. wyroki NSA: z 22 czerwca 2018 r. sygn. akt I OSK 218/18, z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14, dostępne w CBOSA). Należy jednak uwzględnić, że norma kolizyjna zawarta w art. 1 ust. 2 u.d.i.p. wyłącza stosowanie przepisów u.d.i.p. w przypadku istnienia regulacji szczególnych o dostępie do informacji publicznych. Norma ta wyłącza stosowanie przepisów ustawy w sytuacji, w której inna ustawa reguluje ten sam zakres. Pozwala to na wyodrębnienie dwóch grup informacji: podlegających udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie o dostępie do informacji publicznej oraz takich które ujawnia się na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawach szczególnych. W przypadku kolizji przepisy zawarte w ustawach odrębnych mają pierwszeństwo i wyłączają stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takiej sytuacji podmiot zobowiązany zawiadamia jedynie wnioskodawcę pismem, że żądana informacja nie może być udostępniona w trybie przewidzianym w omawianej ustawie. W niniejszej sprawie takie wyłączenie ma zastosowanie do tiret pierwsze oraz drugie wniosku, w których skarżący domagał się udostępnienia skanów wszelkich zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa z lat 2024-2026 składanych do prokuratury i policji i informacji o skutkach tych zawiadomień. Żądane zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przestępstwa po przekazaniu ich organom ścigania wchodzą w skład akt postępowania karnego. Natomiast dostęp do akt postępowania karnego reguluje art. 156 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 46; dalej: "k.p.k."). Zgodnie z art. 156 § 1 k.p.k., stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta sprawy sądowej oraz daje możność sporządzenia z nich odpisów lub kopii. Za zgodą prezesa sądu akta te mogą być udostępnione również innym osobom. Informacje o aktach sprawy mogą być udostępnione także za pomocą systemu teleinformatycznego, jeżeli względy techniczne nie stoją temu na przeszkodzie. Ponadto z art. 156 § 5 k.p.k. wynika, że w toku postępowania przygotowawczego akta sprawy mogą być w wyjątkowych wypadkach za zgodą prokuratora udostępnione innym osobom. Z kolei stosownie do art. 156 § 5b k.p.k., przepis § 5 stosuje się odpowiednio do udostępniania akt zakończonego postępowania przygotowawczego. Przepisy art. 156 § 1 i 5 k.p.k. adresowane są do każdego oraz zawierają zamkniętą i zupełną regulację zasad dostępu do akt postępowania karnego i znajdujących się w nich informacji publicznych, tak na etapie postępowania przygotowawczego, jak i sądowego. W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że powołane przepisy k.p.k. stanowią "przepisy innych ustaw", w rozumieniu art. 1 ust. 2 u.d.i.p., określające odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, które w całości wyłączają zastosowanie przepisów u.d.i.p. do informacji publicznych znajdujących się w aktach sprawy karnej. Przepisy u.d.i.p. nie stanowią alternatywnego i konkurencyjnego wobec przepisów k.p.k. sposobu pozyskiwania odpisów dokumentów czy informacji znajdujących się w aktach postępowania przygotowawczego (por. uchwałę NSA z 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 7/13 i wyroki NSA z: 29 maja 2024 r., sygn. akt III OSK 1170/22; 23 października 2024 r., sygn. akt III OSK 1342/24, 17 grudnia 2024 r., sygn. akt II OSK 1510/23, publ. w CBOSA) . Zauważyć trzeba, że w sprawie nie ma znaczenia, że skarżący nie skierował wniosku dostępowego do organów ścigania, tylko do podmiotu zawiadamiającego. Dostęp do dokumentów i informacji ściśle związanych z postępowaniem karnym może nastąpić tylko w trybie k.p.k. (por. wyroki: WSA w Gdańsku z 9 stycznia 2026 r., sygn. akt III SAB/Gd 479/25; WSA w Bydgoszczy z 12 marca 2025 r., sygn. akt II SAB/Bd 127/24; WSA w Szczecinie z, sygn. akt I SA/Sz 777/24; WSA w Olsztynie z 7 czerwca 2022 r., sygn. akt II SAB/Ol 117/22 i powołane w nich orzecznictwo, publ. w CBOSA). Przepisów u.d.i.p. nie stosuje się, gdy są one nie do pogodzenia z przepisami ustaw szczególnych, które w sposób odmienny regulują zasady i tryb dostępu do informacji publicznej. W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 20 kwietnia 2021 r. o zmianie ustawy Kodeks Karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 poz.1023), mocą której dodany został art. 156 § 5b k.p.k. (druk IX.867, dostępny w LEX) wyjaśniono, że przepis ten ma na celu jednoznaczne ukształtowanie podstawy do udostępniania akt zakończonych postępowań przygotowawczych, zapewniającej możliwość szerokiego udostępnienia materiałów określonej sprawy w przypadkach takie udostępnienie uzasadniających, z drugiej zaś strony gwarantującej ochronę materiałów w sprawach, które pomimo formalnie zapadłej decyzji o zakończeniu postępowania przygotowawczego nie są sprawami zakończonymi w sensie merytorycznym (np. sprawy zakończone umorzeniem z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa albo braku wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie) i mogą zostać podjęte w razie ujawnienia nowych faktów, dowodów lub zaistnienia określonych zdarzeń prawnych. Autorzy projektu dostrzegli, że do udostępniania akt zakończonych postępowań przygotowawczych stosowane były do tego czasu regulacje ustawy o dostępie do informacji publicznej, przy czym niejednokrotnie były one stosowane niewłaściwie, prowadząc do nieadekwatnego zakresowo w stosunku do celów tej ustawy ujawniania informacji zawartych w aktach postępowań karnych. Szczególnie jaskrawymi przypadkami niewłaściwego stosowania tej ustawy w odniesieniu do materiałów postępowania przygotowawczego były przypadki udostępniania takich akt w całości, pomimo że znaczna ilość dokumentów w nich zawartych nie obejmuje informacji publicznej. W przytaczanym uzasadnieniu podniesiono, że niewłaściwa interpretacja przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i ich nieprawidłowe stosowanie może doprowadzić do udostępnienia niewykrytemu sprawcy przestępstwa lub osobie działającej na jego zlecenie dokumentów z akt umorzonego postępowania przygotowawczego, co ułatwi mu uniknięcie odpowiedzialności karnej. Jako zagrażające konstytucyjnie gwarantowanym wolnościom i prawom należy ocenić potencjalne ujawnienie w tym trybie okoliczności dotyczących życia prywatnego określonych osób, a także ujawnienie danych osobowych, w tym danych wrażliwych, zawartych w materiałach postępowania. Projektowane rozwiązanie, przewidujące odpowiednie stosowanie do akt zakończonego postępowania przygotowawczego reguł określonych w art. 156 § 5 k.p.k., pozwoli na objęcie ochroną informacji zawartych w materiałach sprawy, w celu zagwarantowania możliwości efektywnego kontynuowania postępowania w przypadku zaistnienia do tego podstaw oraz zapewnienia dostatecznej ochrony interesów osób uczestniczących w postępowaniu, z drugiej zaś strony pozwoli na udostępnianie akt sprawy w przypadkach za tym przemawiających, np. do celów naukowych, analitycznych lub szkoleniowych. Ustalenie, że wnioskowane informacje publiczne w omówionym zakresie nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p, lecz w trybie przewidzianym w art. 156 § 5 k.p.a., nie wymaga wydania decyzji administracyjnej z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., co podkreślić trzeba, lecz poinformowania wnioskodawcy na piśmie o niemożliwości udostępnienia żądanych danych. W ocenie Sądu obowiązek informacyjny spełniło pismo organu z 16 lutego 2026 r., stanowiące odpowiedź na wniosek, którym odmówiono zasadnie realizacji wniosku, choć z innych przyczyn. Odnosząc się natomiast do zawartego we wniosku odrębnie żądania skanów wszelkich pism kierowanych do prokuratury z lat 2024-2026, podpisanych przez starostę lub wicestarostę lub członka etatowego Zarządu Powiatu, wskazanych z imienia i nazwiska, to zgodzić należy się z organem, że tak sformułowany wniosek uniemożliwiał jego realizację w trybie u.d.i.p. Zasadnie też wskazał organ w odpowiedzi na skargę, że podobny wniosek skarżący złożył uprzednio w innej sprawie, gdzie zapadł już prawomocny wyrok tutejszego Sądu z 11 grudnia 2025 r., sygn. akt II SAB/Ol 156/25, który zawiera wiążącą ocenę prawną, zgodnie z art. 170 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 170 p.p.s.a., oznacza, że ani organ administracji, ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się jemu w pełnym zakresie. Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy zaistniałych po wydaniu wyroku, a także w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego przedmiotową ocenę (zob. wyrok NSA z 22.02.2024 r., sygn. akt I OSK 2202/20, CBOSA). Z powołanego wyroku wynika, że wnioskiem z 27 sierpnia 2025 r. skarżący zwrócił się do organu o udostępnienie skanów wszelkich pism z lat 2024-2025 skierowanych do instytucji publicznych (w tym prokuratury, innych jednostek samorządu terytorialnego, w których opisywano działalność osób pełniących funkcje radnych Rady Powiatu [...] obecnej kadencji. Oba wnioski nie są wprawdzie tożsame, gdyż późniejszy wniosek dotyczy wydłużonego czasokresu oraz ograniczony został tylko do urzędu prokuratury i dotyczy wszelkiej tematyki, a nie tylko radnych. Jednak w ponowionym wniosku skarżący w istocie rozszerzył tylko zakres żądania względem prokuratury w stosunku do załatwionego już odmownie wniosku z sierpnia 2025 r., ignorując całkowicie ocenę prawną tut. Sądu, który wyraźnie wyjaśnił skarżącemu, że przedmiotem żądania powinny być określone informacje, a nie ogólnie wskazane zbiory dokumentów. Sąd wskazał skarżącemu, że domaganie się wszelkich pism z lat 2024-2025 kierowanych przez wskazane osoby do instytucji publicznych (w tym prokuratury) jest zbyt ogólnikowe i niejednoznaczne. Sąd podkreślił, że wniosek dotyczący udostępnienia informacji publicznej powinien precyzować, o jaki rodzaj informacji chodzi. Pozwala to organowi na prawidłowe odczytanie intencji wnioskodawcy i załatwienie sprawy m.in. przez zakwalifikowanie żądanych informacji jako publicznych i ewentualnie na ograniczenie dostępu do nich z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 3 ust. 1 i art. 5 ust. 2 u.d.i.p. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi być na tyle precyzyjny i jasny, by określenie adresata wniosku, przedmiotu wniosku i zakresu wniosku nie budziło żadnych wątpliwości. Niesprecyzowane wnioski o informacje, obiektywnie niepozwalające ustalić treści żądania wnioskodawcy - nie stanowią wniosków o informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., a w rezultacie nie podlegają rozpatrzeniu w jej trybie. Przytoczona ocena prawna jest wiążąca w niniejszej sprawie, ponieważ wniosek ponowiony obejmuje swym zakresem wniosek prawomocnie załatwiony. Rozszerzenie wniosku co do wszelkiej tematyki pism i czasokresu, czy ograniczenie wniosku co do adresata pism (prokuratury) nie zmienia istoty rzeczy, że skarżący w dalszym ciągu nie podaje jakich spraw żądane pisma miałyby dotyczyć. Podkreślić pozostaje, że żądane pisma mogą wchodzić w skład akt różnych postępowań, na co zasadnie zwracał uwagę organ, do których dostęp może być uregulowany odrębnymi przepisami. Akta takie mogą niewątpliwie zawierać informacje publiczne, ale w trybie u.d.i.p. nie można żądać udostępnienia zbioru dokumentów składającego się na akta sprawy, ale konkretnych informacji. Stanowisko takie jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, co potwierdza w szczególności uchwała NSA z 9 grudnia 2013 r. sygn. I OPS 7/13, publ. w CBOSA. Warunkiem skorzystania z uprawnienia do uzyskania informacji w oparciu o przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej jest skonkretyzowanie wniosku. Przedmiotem regulacji zawartej w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. są dane obiektywne, fakty, wydarzenia czy wiadomości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 27 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 2149/16, CBOSA). Wnioskodawca powinien zatem wskazać o jaką konkretnie informację mu chodzi lub co ma być jej przedmiotem, tj. jakich faktów ma dotyczyć. Dopiero wówczas można ocenić, czy żądana informacja ma walor informacji publicznej, czy organ jest w jej posiadaniu, czy może ją udostępnić w formie czynności materialno-technicznej (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.), czy też zachodzą podstawy do odmowy jej udostępnienia na zasadzie art. 3 ust. 1 pkt 1 lub art. 5 u.d.i.p. w drodze decyzji administracyjnej. Żądanie "wszelkich pism" nie wskazuje zaś, o jakie konkretnie informacje wnioskodawca się zwraca i czy nie jest już w ich posiadaniu (por. wyroki WSA w Olsztynie z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt II SAB/Ol 66/23; wyrok NSA z 12 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1710/17, publ. w CBOSA). W związku z powyższym organ zasadnie zwrócił się do skarżącego pismem z 16 lutego 2026 r. o sprecyzowanie zakresu wniosku i wskazanie, jakich konkretnie dokumentów domaga się wnioskodawca. Skarżący na skierowane do niego wezwanie organu nie zareagował. W związku z tym organ był uprawniony do pozostawienia jego wniosku bez rozpoznania. Niewątpliwie organ podjął działania mające na celu załatwienie przedmiotowego wniosku. Zasadność takiego działania potwierdził prawomocny wyrok w sprawie sygn. akt II SAB/Ol 156/25. W wyroku tym Sąd wyjaśnił, że wniosek o udzielenie informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej nie stanowi podania w indywidualnej sprawie administracyjnej w rozumieniu art. 63 k.p.a., a w konsekwencji nie podlega rygorom Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie oznacza to jednak, że do postępowania dotyczącego informacji publicznej nie stosuje się pewnych ogólnych zasad odnoszących się do postępowań administracyjnych. Mają one charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania władzy publicznej. Pozwalają adresatowi wniosku na jego zgodne z prawem rozpoznanie, zapewniają ponadto należytą ochronę praw przysługujących wnioskodawcy (por. uzasadnienie uchwały NSA z 9 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 7/13; wyrok NSA z 19 lutego 2014 r., sygn. akt I OSK 903/13; wyrok NSA z 18 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3521/15; wyrok NSA z 18 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 1077/21). Do zasad takich należy zaliczyć m.in. te, które zostały sformułowane w art. 7 k.p.a. Każdy wniosek, niezależnie od tego, jaki rodzaj postępowania ma wszczynać, musi zawierać co najmniej takie dane i być na tyle precyzyjny, aby możliwe było jego załatwienie zgodnie z prawem. Nie można więc wykluczyć, że także i wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej nie będzie nadany bieg, jeśli jego treść nie pozwoli na ustalenie przedmiotu i istoty żądania, a wnioskujący takiego braku nie uzupełni. Czynności zmierzające do uzupełnienia takiego wniosku, czy też ustalenia rzeczywistej treści żądania nie będą co prawda podejmowane w trybie art. 64 k.p.a., ale w realizacji ogólnych zasad wynikających zarówno z przepisów u.d.i.p., jak i z art. 6-12 k.p.a. Te ostatnie bowiem, jakkolwiek zamieszczone w kodeksie mającym zastosowanie do postępowań w sprawach rozstrzyganych decyzją administracyjną, mają charakter uniwersalny i należy je odnosić do każdego działania administracji (władzy) publicznej (zob. wyrok WSA w Krakowie z 13 listopada 2007 r., II SAB/Kr 58/07; wyrok WSA w Olsztynie z 12 kwietnia 2012 r., II SAB/Ol 33/12; H. Knysiak-Molczyk, Granice prawa do informacji w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, Warszawa 2013, s. 224-225). W świetle powyższych rozważań stwierdzić należy, że organ nie dopuścił się bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej. W tym stanie rzeczy skarga jako bezzasadna, podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. |
||||