Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Aneta Brzezińska po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale IV sprawy z wniosku P. S. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Publicznej Szkoły Podstawowej im. Maratończyków Polskich w Miłoszycach za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę postanawia: I. wymierzyć Dyrektorowi Publicznej Szkoły Podstawowej im. Maratończyków Polskich w Miłoszycach grzywnę w kwocie 200 zł (słownie: dwieście); II. zasądzić od Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. Maratończyków Polskich w Miłoszycach na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (słownie: sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pismem z 1 kwietnia 2026 r. P. S. (dalej: skarżący) zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z wnioskiem o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w M. (dalej: organ) za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Skarżący wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że 21 lutego 2026 r. złożył przez platformę E-PUAP wniosek o dostęp do informacji publicznej, zażądał udzielenia odpowiedzi poprzez przesłanie odpowiedzi za pośrednictwem E-PUAP oraz publikację informacji na stronie internetowej szkoły [...] w sekcji Szkoła, w nowej podsekcji "Budynek i teren". Z uwagi na brak odpowiedzi na wniosek, skarżący 15 marca 2026 r. skierował do organu skargę na bezczynność, która – jak podkreślił skarżący – do dnia złożenia wniosku o wymierzenie grzywny nie została przekazana do Sądu, co też uzasadnia wymierzenie organowi grzywny.

W odpowiedzi na wniosek, Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w M. przyznał, że nie udzielił odpowiedzi na wniosek o dostęp do informacji publicznej w terminie określonym w art. 13 ust. 2 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 902), dalej: u.d.i.p. z uwagi na to, że od 1 stycznia 2026 r. elektroniczna skrzynka podawcze E-PUAP nie stanowi elektronicznej skrzynki podawczej podmiotu służącej do kontaktu pomiędzy osobami fizycznymi lub podmiotami niebędącymi podmiotami publicznymi a podmiotami publicznymi, co wynika z art. 147 ust. 2 ustawy z 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 3). Przyznał, że doszło do przeoczenia wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej, poza tym wskazał, że Publiczna Szkoła Podstawowa w M. odnotowała awarię skrzynki elektronicznej E-PUAP polegającą na tym, iż w skrzynce nie była widoczna część wiadomości przychodzące (zgłoszenie Szkoły z 24 marca 2026 r. nr [...]). Z uwagi na telefoniczną interwencję skarżącego, organ mając na względzie daleko odformalizowaną procedurę złożenia wniosku o dostęp do informacji publicznej, odczytał wniosek w skrzynce E-PUAP i pismem z 20 marca 2026 r. udzielił skarżącemu wszystkich żądanych informacji oraz przesłał odpowiedź, zgodnie z żądaniem, na skrzynkę elektroniczną E-PUAP skarżącego.

Dalej organ przyznał, że pismem z 15 marca 2026 r. skarżący, przesłał do Publicznej Szkoły Podstawowej w M. skargę na bezczynność Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w M. w przedmiocie udzielenia informacji za pośrednictwem platformy E-PUAP. Dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej im. [...] w M. – jak wskazał – nie zagregował jednak na skargę i nie przekazał jej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stosownie do postanowień art. 54 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze. zm.). Działanie to nie było intencjonalne i wynika z opisanych wyżej okoliczności związanych ze skrzynką E-PUAP.

Odnosząc się do wniosku skarżącego o nałożenie kary grzywny organ wskazał, że wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. Organ podniósł, że zgodnie z art. 54 § 1a p.p.s.a. skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio. Od 1 stycznia 2026 r. elektroniczna skrzynka podawcza Szkoły jest realizowana w ramach systemu e-doręczenia pod adresem AE:PL-23695-73257-BFCHW-29 – zgodnie z obowiązującymi w roku 2026 przepisami prawa regulującymi doręczenia elektroniczne. Stosownie do treści art. 147 ust. 2 ustawy o doręczeniach elektronicznych doręczenie korespondencji do podmiotu publicznego za pośrednictwem E-PUAP przez osobę fizyczną lub podmiot niebędący podmiotem publicznym wywoływało skutek prawny do dnia 31 grudnia 2025 r. Tym samym w ocenie organu, od 1 stycznia 2026 r. doręczenie korespondencji do podmiotu publicznego za pośrednictwem E-PUAP przez osobę fizyczną lub podmiot niebędący podmiotem publicznym nie rodzi skutków prawnych. Dlatego też, zdaniem organu, nie można uznać, iż skarga złożona przez skarżącego 15 marca 2026 r. została skutecznie złożona w sposób określony w powołanym art. 54 § 1a p.p.s.a. i jako taka wymagała przekazania do Sądu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył co następuje:

Stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu, organ o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.

W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.

Zauważyć także należy, że stosownie do art. 21 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a., z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi, co stanowi regulację szczególną wobec uregulowań zawartych w p.p.s.a.

Powyższe przepisy ustanawiają zatem obowiązek przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy przez każdy podmiot do którego ona wpłynęła, niezależenie od uznania czy skarga należy do kognicji sądu administracyjnego, ani stwierdzenia, że dany podmiot nie jest organem administracji publicznej, dysponentem lub zobowiązanym do udostępnienia żądanych informacji, bądź też że wnioskowane dane nie stanowią informacji publicznej. Samo wystosowanie skargi za pośrednictwem danego podmiotu obliguje go do nadania jej biegu i wywiązania się z obowiązku jej przekazania. Dopiero Sąd w toku zainicjowanego w ten sposób postępowania sądowego skargą uprawniony jest dokonać oceny żądania i ustalić, czy skarga mieści się w zakresie właściwości sądów administracyjnych, czy żądane informacje stanowią informacją publiczną oraz czy adresat wniosku o udzielenie tych informacji zobowiązany był do rozpatrzenia wniosku stosownie do przepisów u.d.i.p. To wyłącznie Sąd jest władny do dokonania oceny skargi tak pod względem formalnym jak i merytorycznym, a organ nie może go w tym zastępować, nawet pozostając w uzasadnionym przekonaniu o niedopuszczalności skargi, czy też nieprawidłowym jej nadaniu, czy też "nieskutecznym złożeniu" tj. niezgodnie z wymogami art. 54 § 1a p.p.s.a. Dlatego też podniesiona przez organ okoliczność, że od 1 stycznia 2026 r. – na mocy przepisów ustawy z 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 3) – zostały wdrożone e - doręczenia, które w istotny sposób zmieniły sposób wnoszenia pism do organów drogą elektroniczną – nie może stanowić przesłanki uwalniającej organ od obowiązku przekazania do Sądu wniesionej przez skarżącego skargi na bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udzielenie informacji publicznej.

Dalej podnieść należy, że w sprawach o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie akt w sprawach dotyczących skarg na decyzje/bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej Sąd bada jedynie, czy organ wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 p.p.s.a., a ich niewypełnienie jest wyłączną przesłanką orzeczenia o jej wymierzeniu organowi (art. 55 § 1 p.p.s.a.).

Instytucja wymierzenia grzywny ma na celu przede wszystkim wyegzekwowanie od organu wypełnienia obowiązków wskazanych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Obok funkcji dyscyplinującej polegającej na przymuszeniu organu do przesłania skargi, odpowiedzi na skargę oraz akt sprawy, grzywna pełni także funkcję represyjną. Jest to uzasadnione potrzebą ochrony konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki, o czym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, a którego realizacja napotyka przeszkodę w razie niedopełnienia przez organ obowiązków wynikających z art. 54 § 2 p.p.s.a. (por. uchwała NSA z 3 listopada 2009 r. II GPS 3/09). Instytucja wymierzenia grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni też funkcję prewencyjną, bowiem ukaranie organu służy również zapobieganiu naruszenia prawa w przyszłości.

Użyte przez ustawodawcę w art. 55 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "sąd może orzec" o wymierzeniu grzywny oznacza, że podejmując rozstrzygnięcie w tej sprawie Sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także okoliczność, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Co należy jednak podkreślić, wymierzenie grzywny organowi może nastąpić w każdym przypadku niewypełnienia obowiązków, nawet jeżeli dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. nastąpiło przed rozpoznaniem przez sąd wniosku o wymierzenie grzywny.

Jak wynika z treści odpowiedzi na skargę – w rozpoznawanej sprawie – organ przyznał, że nie przekazał do Sądu skargi skarżącego z 15 marca 2026 r., a tym samym bezspornie nie sprostał obowiązkowi wynikającemu z art. 55 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Zważywszy na powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, uznał wniosek skarżącego za zasadny. Wymiar grzywny został wyliczony zaś na podstawie art. 154 § 6 p.p.s.a. W ocenie Sądu wymierzenie organowi administracji publicznej grzywny w wysokości 200 zł będzie wystarczające i adekwatne do zaniedbania obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach znajduje uzasadnienie w art. 200 i 205 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a.