![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Inspektor Sanitarny, Oddalono skargę, II SAB/Lu 65/25 - Wyrok WSA w Lublinie z 2025-07-24, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II SAB/Lu 65/25 - Wyrok WSA w Lublinie
|
|
|||
|
2025-06-05 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie | |||
|
Anna Strzelec Bartłomiej Pastucha. /sprawozdawca/ Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/ |
|||
|
6480 658 |
|||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
III OSK 2241/25 - Postanowienie NSA z 2026-04-28 | |||
|
Inspektor Sanitarny | |||
|
Oddalono skargę | |||
|
Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 902 art. 1, art. 4, art. 6, art. 13, art. 14, art. 16 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Dz.U. 2023 poz 338 art. 2, art. 5 Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t. j.) Dz.U. 2024 poz 924 art. 17, art. 21, art. 30 Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.) |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 lipca 2025 r. sprawy ze skargi K. M. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Biłgoraju w przedmiocie udostępnienie informacji publicznej oddala skargę. |
||||
|
Uzasadnienie
Sygn. akt II SAB/Lu [...] U Z A S A D N I E N I E Wnioskiem z dnia 18 marca 2025 r. (data wpływu: 19 marca 2025 r.) K. M. (dalej także jako "wnioskodawczyni’ lub "skarżąca"), powołując się na przepisy art. 2 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako "u.d.i.p."), zwróciła się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. (dalej także jako "organ" lub "Inspektor") o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: 1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu? 2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego? 3. Według informacji od prof. I. P. - S. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? 7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 11. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności. 12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? 13. W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka? 14. Czy Minister Zdrowia wydając rozporządzenie w sprawie szczepień obowiązkowych zastępujące uchylony przez Trybunał Konstytucyjny komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dokonał analizy sytuacji epidemiologicznej zgodnie z treścią art. 17 ust. 10 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych? 15. Jeśli tak, to gdzie możemy zapoznać się z tą analizą? 16. Jeśli nie ma analizy zawartej w delegacji ustawowej upoważniającej Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, to czy takie rozporządzenie jest zgodne z Konstytucją RP? 17. Z czego wynika różnica w zakresie szczepień obowiązkowych w dwóch sąsiadujących ze sobą państwach z zapewnionym w ramach Unii Europejskiej prawem do swobodnego przepływu osób np. w Niemczech jedno szczepienie obowiązkowe od 2017 r., w Polsce dziecko otrzymuje ponad 40 dawek szczepień? Pismem z dnia 2 kwietnia 2025 r. Inspektor, działając na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., poinformował wnioskodawczynię, że odpowiedź na wniosek nie zostanie udzielona w terminie 14 dni ze względu na czasochłonność przygotowania żądanych danych. Organ wskazał jednocześnie, że informacje prześle w terminie do dnia 18 kwietnia 2025 r. Pismem z dnia 17 kwietnia 2025 r. organ udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek, odnosząc się w następujący sposób do zadanych w nim pytań: Odnośnie do pytania nr 1 - nie dysponujemy danymi. Odnośnie do pytania nr 2 - w ciągu ostatnich 5 lat do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. nie zostały zgłoszone osoby dorosłe uchylające się od szczepień. Odnośnie do pytania nr 3 - Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. nie dysponuje takimi danymi statystycznymi. Odnośnie do pytania nr 4 - Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. nie dysponuje takimi danymi statystycznymi Odpowiadając na pytanie nr 5 — nie nakładano grzywien. Odnośnie do pytania nr 6 - w ciągu ostatnich 5 lat Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. nie otrzymał informacji o zgonach. Odnośnie do pytania nr 7 - w ciągu ostatnich 5 lat odnotowano 2 przypadki ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych. Odnośnie do pytań nr 8,9,10,11,12 - nie posiadamy informacji. Odnośnie do pytania nr 13 - obowiązek szczepień wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1b) i ust. 2, art. 17 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm., dalej jako "u.z.z.ch.z."), § 2, § 3, § 4, § 5, § 6, § 7, § 8, § 9 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 roku w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2077 ze zm., dalej jako "r.o.s.o."). Odnośnie do pytania nr 14,15,16,17 - nie posiadamy informacji. Pismem z dnia 23 kwietnia 2025 r. K. M., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na bezczynność Inspektora w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą wniosła pismem z dnia 18 marca 2025 r. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej. W oparciu o powyższe zarzuty zażądała zobowiązania organu do rozpoznania przedmiotowego wniosku i udzielenia informacji publicznej. Ponadto wniosła o orzeczenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a także wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 935 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy. Zwróciła się również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ, mimo ciążącego na nim obowiązku, do dnia sporządzenia skargi nie udostępnił skarżącej innych informacji, poza zawartymi w piśmie z dnia 17 kwietnia 2025 r. Przesłane przez organ odpowiedzi, zdaniem skarżącej, są natomiast niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia informacji publicznej. Organ winien był udostępnić informację publiczna na żądanie strony skarżącej, albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia tej informacji, stosownie ją uzasadniając. W odpowiedzi na skargę Inspektor wniósł o oddalenie skargi w całości, w tym w zakresie zawartych w niej wniosków o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszenie prawa dopuściła się bezczynności oraz o wymierzenie organowi grzywny. Ponadto wniósł o zasądzenie od skarżącej od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie Inspektora skarga nie jest zasadna. Organ podniósł, że udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek w takim zakresie, w jakim dysponował danymi. Organ podtrzymał wyjaśnienia zawarte w piśmie z dnia 17 kwietnia 2025 r., iż nie posiada danych objętych pytaniami nr: 1, 3, 4, 8, 9, 10, 11, 12, 14, 15, 16 i 17. Ponadto zwrócił uwagę, że wbrew zarzutom skargi, nie odsyłał wnioskodawczyni do żadnych publikacji. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu jako bezzasadna. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. nie dopuścił się bowiem zarzucanej mu bezczynności w sprawie wniosku skarżącej z dnia 18 marca 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej. O bezczynności na gruncie u.d.i.p. można mówić co do zasady wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji z mocy art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., w określonym w art. 13 ust.1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, oraz przyczynach niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2), ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16). Podjęcie powyższych czynności uzależnione jest jednak od stwierdzenia w pierwszej kolejności, że wniosek dotyczy informacji mającej charakter informacji publicznej (art. 1 ust. 1). Jeżeli bowiem wniosek nie dotyczy informacji publicznej, jego adresat winien jedynie powiadomić wnioskodawcę o tej okoliczności, natomiast skarga na bezczynność w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, nie może wówczas zostać uwzględniona. Ponadto podmiot objęty regulacją art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p. zwolniony jest z obowiązku udostępnienie informacji publicznej, której nie posiada. Z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. wprost bowiem wynika, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. W razie niedysponowania żądaną informacją publiczną, po stronie adresata wniosku nie powstaje również obowiązek wydania decyzji przewidzianej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wskazanie, iż podmiot, do którego skierowano żądanie udzielenia informacji publicznej, informacji tej nie posiada, nie stanowi bowiem odmowy jej udzielenia (por. wyroki NSA: z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 289/02 i z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1644/09). Nie budzi wątpliwości, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. należy do podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Do organów władzy publicznej niewątpliwie zaś należą państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, którzy – jako organy rządowej administracji zespolonej w powiecie – wykonują zadania Państwowej Inspekcji Sanitarnej określone w rozdziale 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 416 ze zm., dalej jako "u.p.i.s." – art. 10 ust. 1 pkt 3). Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Stosownie do pierwszego z tych przepisów, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 u.d.i.p., pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów (por. wyroki NSA: z dnia 25 marca 2003 r., sygn. akt II SA 4059/02; z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1846/18). W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowią co do zasady informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 u.p.i.s. w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 września 2017 r., II SAB/Po 96/17; wyrok WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r., II SAB/Sz 119/18). Informację publiczną stanowią więc przede wszystkim informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych wynikające z prowadzonych przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych oraz wojewódzkich inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz ust. 4 u.z.z.ch.z. oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. Nr 254, poz. 1711, dalej jako "r.n.o.p."). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (art. 21 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 5 r.n.o.p.). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.z.z.ch.z., państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej prowadzą też rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Rejestr chorób zakaźnych zawiera wymienione enumeratywnie w ustawie dane osoby zakażonej, chorej lub zmarłej z powodu choroby zakaźnej, a także osób narażonych na chorobę zakaźną lub podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną (art. 30 ust. 2 u.z.z.ch.z.). Źródłami danych do rejestru są m.in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze. Powyższe dane również stanowią więc informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. W zakresie obowiązkowych szczepień ochronnych wskazać zaś należy, że z art. 17 u.z.z.ch.z. wynika, że organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest poprzez przekazywane im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych sporządzane na urzędowych formularzach, których wzory oraz tryb przekazywania określono w r.o.s.o. Z kolei we wzorach tego rodzaju sprawozdań określonych w załącznikach nr 4 i 5 do rozporządzenia jedynie zbiorczo wskazano liczbę osób poddanych szczepieniom w danym kwartale oraz liczbę osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje, że organ nie udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek w czternastodniowym terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jednakże z zachowaniem tego terminu, działając na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p., powiadomił skarżącą o przyczynach braku możliwości udostępnienia żądanych informacji w terminie 14 dni oraz wskazał termin, w jakim udzieli odpowiedzi na wniosek. W ocenie Sądu, wydłużenie przez organ terminu udzielenia żądanych informacji w ramach uprawnienia przewidzianego w art. 13 ust. 2 u.d.i.p., uznać należy za usprawiedliwione wobec obszernego zakresu przedmiotowego wniosku. Podkreślić należy, że dokonując zawiadomienia w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. organ zachował wymogi określone w tym przepisie, albowiem poinformował wnioskodawczynię o powodach opóźnienia oraz wskazał termin, w jakim udostępni informację, nie dłuższy niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Termin ten został wyznaczony przez Inspektora na dzień 18 kwietnia 2025 r. Jak wynika z akt sprawy, organ termin ten następnie zachował, albowiem odpowiedział na wniosek skarżącej w dniu 17 kwietnia 2025 r. W udzielonej odpowiedzi organ odniósł się kolejno do wszystkich pytań zawartych we wniosku skarżącej. Skarżąca zarzuca jednak, że odpowiedź organu jest niekompletna, nie precyzując przy tym w jakim zakresie – w jej ocenie – udzielone jej informacje nie czynią zadość jej żądaniu. Tymczasem skuteczne zarzucenie organowi udzielenia niewyczerpującej informacji publicznej wymaga sprecyzowania, które odpowiedzi są niepełne (niejasne) oraz w jakim zakresie wymagają – zdaniem strony – uzupełnienia. Ogólne wskazanie, że organ udzielił niewystarczającej odpowiedzi na pytania zawarte we wniosku nie pozwala na zweryfikowanie stanowiska strony (por. wyroki WSA w Poznaniu z 24 listopada 2022 r., II SAB/Po 162/22 i II SAB/Po 163/22). Skoro więc skarżąca – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – nie sprecyzowała, w jakim zakresie odpowiedź organu jest dla niej niesatysfakcjonująca, już choćby z tego względu skarga na bezczynność nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd z urzędu również bowiem nie dostrzegł oczywistych uchybień w tym zakresie, a nie jest rolą Sądu doprecyzowanie wniosku o dostęp do informacji publicznej. Ponadto, odnosząc się szczegółowo do treści pytań skarżącej, uznać należy, że w istocie jedynie informacje objęte punktami 2 i 3 oraz 5, 6, 7 i 8 (statystyki dotyczące szczepień, ilość grzywien nałożonych na lekarzy z uwagi na niezgłoszenie niepożądanego odczynu poszczepiennego, ilość niepożądanych odczynów poszczepiennych w postaci zgonu, ilość i rodzaj zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz ilość wypłaconych odszkodowań za odczyny poszczepienne), stanowią informacje publiczne w rozumieniu u.d.i.p. Organ ustosunkował się do wszystkich tych pytań. W zakresie pytań 2, 5, 6 i 7, organ udzielił skarżącej żądane informacje w sposób i w zakresie adekwatnym do treści jej żądania. Z kolei odnosząc się do pytań 3 i 8 organ wyjaśnił, że nie dysponuje żądanymi informacjami. W ocenie Sądu brak jest podstaw by kwestionować prawdziwość wyjaśnień organu dotyczących braku posiadania informacji objętych pytaniami 3 i 8 wniosku. Odnośnie do pytania o statystyki szczepień wykonanych u osób o określonej narodowości (romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej – pytanie 3), stwierdzić należy, że nie jest to informacja, co do której przepisy nakazywałyby gromadzenie jej przez organ. Osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres krótszy niż trzy miesiące są zwolnione z obowiązku poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym, z wyjątkiem szczepień poekspozycyjnych (art. 17 ust. 1a u.z.z.c.z.). W zakresie tego obowiązku ustawodawca nie różnicuje cudzoziemców ze względu na narodowość i tym podobne cechy (por. wyrok WSA w Lublinie z 25 lipca 2024 r., sygn. akt II SAB/Lu 78/24 i cytowane tam orzecznictwo). Zastrzeżeń Sądu nie budzi również twierdzenie organu o nieposiadaniu informacji o wypłaconych odszkodowaniach (pytanie 8). Jakkolwiek informacja taka walor informacji publicznej, ponieważ dotyczy majątku publicznego, to niewątpliwie Inspektor nie zajmuje się kwestią wypłaty odszkodowań z tytułu wystąpienia niepożądanych odczynów poszczepiennych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.c.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych – jako dotyczące majątku publicznego – mają walor informacji publicznej, nie sposób przyjąć, aby informacje te pozostawały w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej. Odpowiedź organu w tym zakresie jest wyczerpująca i wiarygodna. Raz jeszcze podkreślić należy, że w sytuacji, w której organ w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej informuje wnioskodawcę, że nie dysponuje żądaną informacją, nie można mu skutecznie zarzucić bezczynności w załatwieniu wniosku. Jest to bowiem zgodna z prawem forma załatwienia wniosku w przypadku nieposiadania przez jego adresata żądanej informacji publicznej. W zakresie dotyczącym pytań 1, 4 oraz od 9-17, żądane informacje nie posiadają waloru informacji publicznej i już tylko z tego względu – niezależnie od treści odpowiedzi udzielonych na te pytania – organowi nie można skutecznie zarzucić bezczynności. Informacji publicznej nie stanowią bowiem dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 u.z.z.ch.z. w powiązaniu z przepisami r.o.s.o. Nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. opinie i stanowiska dotyczące wiedzy medycznej, farmakologii, jakości i skuteczności leków i szczepień, ochrony zdrowia oraz metod postępowania leczniczego (por. np. wyrok WSA w Szczecinie z 16 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Sz 211/22; wyrok WSA w Lublinie z 16 marca 2023 r. sygn. akt II SAB/Lu 10/23, CBOSA). Zagadnienia te nie mieszczą się w zakresie informacji o sprawach publicznych rozumianych jako informacje wytworzone przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne lub inne podmioty, które wykonują funkcje i zadania publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, ani też informacje odnoszące się do władz, osób i innych podmiotów publicznych (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 lutego 2024 r., sygn. akt II SAB/Łd 129/23; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt IV SAB/Po 69/24). Z tego względu nie stanowi informacji publicznej wiedza objęta pytaniami numer 1, 4, 11 i 17 wniosku skarżącej. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, oraz pytania stanowiące w istocie prośbę o udzielenie porady prawnej (pytania numer 9, 10, 13-16). Odpowiedź na te pytania sprowadza się do znajomości przepisów prawa, których treść nie stanowi informacji publicznej, a ponadto należy stwierdzić, że Inspektor nie ma kompetencji do badania konstytucyjności przepisów (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SAB/Bd 16/24). W orzecznictwie sądów administracyjnych nie wzbudza wątpliwości, że nie jest także informacją publiczną zagadnienie dotyczące działalności Światowej Organizacji Zdrowia (por. m. in. wyroki WSA w Lublinie: z dnia 16 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Lu 9/23 i II SAB/Lu 10/23, z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt II SAB/Lu 161/22). Odnośnie do informacji objętych pytaniami nr 14-17, należy dodatkowo zauważyć, że niezależnie od ich kwalifikacji na gruncie u.d.i.p. wykraczają one poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, odnoszą się do bowiem do zakresu działania Ministra Zdrowia. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, nie można, w ocenie Sądu, zarzucić organowi bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej z dnia 18 marca 2025 r. Skoro zagadnienia objęte pytaniami 1, 4 i od 9 do 17 nie mieszczą się w pojęciu informacji publicznej, organ nie miał obowiązku udostępnienia tych informacji na zasadach określonych w art. 13 ust. 1 i art. 14 ust. 1 u.d.i.p., ani też nie miał podstaw do wydania w odniesieniu do tej części wniosku decyzji odmownej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Przy czym niezależnie od tego organ, w odniesieniu do jednego z tych pytań (nr 13), pomimo braku obowiązku w tym zakresie, w miarę możliwości poinformował skarżącą o kwestiach, których wyjaśnienia zażądała. Odnośnie zaś do pytań, które dotyczyły informacji publicznych, organ udostępnił spośród tych informacji te, które posiadał (pytania nr 2, 5, 6 i 7), natomiast co do pozostałych (pytania nr 3 i 8) wyjaśnił, że informacjami tymi nie dysponuje. Niezrozumiałe jest wobec tego twierdzenie skarżącej, że udzielono jej odpowiedzi niepełnej, zwłaszcza, że skarżąca, będąc reprezentowaną przez zawodowego pełnomocnika w osobie adwokata, na żadnym etapie postepowania nie skonkretyzowała, gdzie upatruje braki w udzielonej informacji, a jedynie w lakoniczny sposób odwołała się do orzecznictwa dotyczącego udzielenia informacji publicznej w sposób niejasny lub niepełny. Przy czym nawet gdyby powyższy zarzut odnieść do tych spośród żądanych informacji, które miały walor publiczny, lecz nie znajdowały się w posiadaniu organu, nie może on zostać uwzględniony. Organ nie może bowiem udostępnić informacji, której nie posiada bez względu na to, czy zdaniem wnioskodawcy winien nią dysponować (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 11 sierpnia 2020 r., sygn. akt II SAB/Kr 83/20). Wbrew zatem zarzutom skargi, organ nie naruszył wskazanych w niej przepisów u.d.i.p. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. |
||||