![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6559, Środki unijne, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, II GSK 229/08 - Wyrok NSA z 2008-07-10, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II GSK 229/08 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2008-01-15 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Andrzej Kisielewicz /przewodniczący/ Małgorzata Korycińska /sprawozdawca/ Marzenna Zielińska |
|||
|
6559 | |||
|
Środki unijne | |||
|
I SA/Bd 559/07 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2007-10-10 | |||
|
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa | |||
|
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny | |||
|
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 135 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 8 i art. 9 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 229 poz 2273 art. 1 pkt 6, art. 3 ust. 2 pkt 1 Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej Dz.U. 2005 nr 17 poz 142 § 3, § 7 ust. 1, § 6 ust. 2 pkt 2, § 6 ust. 2a, § 5, § 7a i b, § 9 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich Dz.U.UE.L 2004 nr 153 poz 30 art. 36 Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenie Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR). |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędziowie NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Marzenna Zielińska Protokolant Magdalena Sagan po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora K. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. z dnia 10 października 2007 r. sygn. akt I SA/Bd 559/07 w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Dyrektora K. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B., 2) zasądza od M.P. na rzecz Dyrektora K. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. kwotę 280 (słownie: dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. |
||||
|
Uzasadnienie
I Zaskarżonym skargą kasacyjną wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. uchylił zaskarżoną przez M.P. decyzję Dyrektora K. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (zwanej dalej ARiMR) w T. z dnia [...] maja 2007 r. i utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z dnia [...] stycznia 2007 r. odmawiające skarżącemu przyznania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z dnia [...] stycznia 2006 r. o umorzeniu postępowania z wniosku Z.S. w sprawie przyznania pomocy, określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości oraz zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd przytoczył na wstępie stan faktyczny oraz motywy podjętych w sprawie rozstrzygnięć, z których wynikało, że w dniu 5 stycznia 2006 r. M.P. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w G. wniosek o pomoc DSU w związku z przekazaniem na jego rzecz gospodarstwa rolnego przez poprzedniego posiadacza, jego teścia – Z.S. Następnie, z uwagi na wejście w życie rozporządzenia z dnia 1 sierpnia 2006 r. (Dz. U. Nr 142, poz. 1016), zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 1 sierpnia 2006 r., zmieniającego rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 17, poz. 142), zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 18 stycznia 2005 r., M.P. w dniu 24 sierpnia 2006 r. ponownie złożył wniosek o przyznanie pomocy DSU dołączając plan dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów UE, kopię aktu notarialnego umowy darowizny z dnia 20 kwietnia 2005 r. (Repertorium [...]) oraz oświadczenie o chęci kontynuacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania opracowanym przez Z.S., w stosunku, do którego postępowanie zostało umorzone. Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. organ I instancji odmówił M.P. przyznania pomocy DSU wskazując, po pierwsze, że we wszystkich sprawach wszczętych na wnioski złożone po wyczerpaniu w dniu 14 marca 2005 r. limitu środków istniała konieczność wydania decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej. Po wtóre organ uznał, że w sprawie tej nie miało miejsca przeniesienie posiadania całego gospodarstwa rolnego przez Z.S. na rzecz M.P., a jedynie jego części. Ponadto, w razie zbycia prawa, w miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni wyłącznie w przypadku, gdy nastąpi to w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego, a postępowanie z wniosku Z.S. zostało umorzone decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w G. z dnia [...] stycznia 2006 r. w związku z jego przejściem na rentę strukturalną i zaprzestaniem działalności rolniczej oraz utratą statusu producenta rolnego. Po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania M.P., organ odwoławczy decyzją z dnia [...] maja 2007 r. utrzymał w mocy z decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. uzasadniając uchylenie wydanych w sprawie decyzji stwierdził, że w sprawie tej doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na rozstrzygniecie. Sąd I instancji zauważył, że skarżący złożył w dniu 5 stycznia 2006 r. - w trakcie toczącego się z wniosku Z.S. postępowania - wniosek o przyznanie płatności DSU, a zatem jeszcze przed umorzeniem postępowania wobec Z.S. Zdaniem Sądu, zasługuje na wiarę twierdzenie skarżącego, iż uzyskał on informację od pracownika organu, że przejęcie płatności jest możliwe, jednakże skarżący musi złożyć osobny wniosek o płatność, a wówczas pomimo tego, że fundusze są już wyczerpane, otrzyma płatność, gdyż jego wniosek zajmie miejsce wniosku poprzedniego posiadacza. Sąd podkreślił, że do 1 sierpnia 2006 r. przepisy prawa nie zawierały uregulowania umożliwiającego przejmującemu gospodarstwo rolne ubiegania się o przyznanie płatności, której dotyczył wniosek poprzedniego posiadacza rolnego. Z pism kierowanych przez organ do M.P. wynika, że organ traktował go jako podmiot uprawniony do przejęcia płatności po zbywcy gospodarstwa rolnego. Dopiero w dniu [...] stycznia 2007 r. organ I instancji wydał decyzję, którą odmówił przyznania M.P. pomocy DSU powołując się na decyzję wydaną prawie rok wcześniej, a umarzającą postępowanie wobec poprzedniego producenta rolnego. Należy stwierdzić, że swoim działaniem przez kilkanaście miesięcy organ utwierdzał stronę skarżącą oraz poprzedniego producenta rolnego w przekonaniu, że nie ma przeszkód do przejęcia płatności. Sąd I instancji uznał za istotne w tej sprawie, że błędne informacje były udzielane skarżącemu w trakcie toczącego się postępowania w stosunku do zbywcy gospodarstwa rolnego, jak i bezpośrednio przed wszczęciem postępowania z wniosku skarżącego z dnia 5 stycznia 2006 r. Sąd wskazał na obowiązek organów - mieszczący się w ramach treści art. 9 k.p.a. - udzielania informacji związanych z prawidłowym zainicjowaniem postępowania administracyjnego i podkreślił, że prawo do informacji wyrażone jest także w Europejskim Kodeksie Dobrej Administracji (art. 10 ust. 3). Sąd powołał się również na orzecznictwo NSA powstałe na gruncie art. 9 k.p.a. w przedmiocie nieznajomości prawa przez osoby, które nie są zorientowane w problematyce prawnej. Sąd stwierdził, że organy naruszyły podczas rozstrzygania tej sprawy również art. 8 k.p.a. Udzielenie błędnej informacji, w konsekwencji której wydano decyzję uniemożliwiającą przejęcie przez skarżącego płatności DSU naruszało bowiem zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, wykracza bowiem poza granice praworządnego i sprawiedliwego postępowania. Sąd I instancji zauważył ponadto, że z przepisu § 7a rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r., który wszedł w życie na mocy rozporządzenia z dnia 1 sierpnia 2006 r. w dniu 9 sierpnia 2006 r. wynika możliwość prawnego przejęcia płatności przez następcę. Gdy do przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego doszło pod rządami starych przepisów, jednak w czasie, w którym nie doszło już do umorzenia postępowania wobec zbywcy gospodarstwa rolnego, byłaby podstawa do przejęcia płatności. Sąd miał przy tym na uwadze, że wolą ustawodawcy było, aby następca miał prawo do ubiegania się o dofinansowanie po poprzednim producencie rolnym. Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy również wyjaśnić, czy skarżący przejął w posiadanie całość gospodarstwa rolnego po poprzedniku, czy też część, jak stwierdził organ I instancji w uzasadnieniu decyzji. W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że udzielanie błędnych informacji w toku postępowania wszczętego z wniosku zbywcy gospodarstwa rolnego z dnia 23 lutego 2005 r. oraz w postępowaniu z wniosku skarżącego z dnia 5 stycznia 2006 r., prowadzonych w ramach jednej sprawy o przyznanie pomocy DSU, naruszających art. 8 i art. 9 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygniecie, implikowało wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji zaskarżonej do Sądu, decyzji ją poprzedzającej oraz decyzji umarzającej postępowanie wszczęte z wniosku zbywcy gospodarstwa rolnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. II W skardze kasacyjnej Dyrektor K. Oddziału Regionalnego ARiMR w T. zaskarżył powyższy wyrok w całości domagając się jego uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi temu organ zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: - art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez: a) błędne ustalenie przez Sąd, że organ rozpatrujący sprawę udzielił stronie błędnych informacji, b) ustalenie, że błędne informacje skutkowały wydaniem przez organ decyzji uniemożliwiającej przejęcie przez stronę płatności oraz uniemożliwiły zaskarżenie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku złożonego przez Z.S., c) przyjęcie, że organ traktował stronę jak podmiot uprawniony do przejęcia płatności z wniosku złożonego przez Z.S., d) przyjęcie, że organ nie kwestionował w toku postępowania zarzutu udzielenia błędnych informacji stronie. Zdaniem organu, powyższych błędnych ustaleń dokonał Sąd wbrew zawartemu w aktach sprawy materiałowi dowodowemu, zaprzeczającemu prawidłowości tych ustaleń Sądu. W konsekwencji, Sąd I instancji błędnie przyjął, że organy administracji w tej sprawie naruszyły przepisy art. 8 i art. 9 k.p.a., co stanowi naruszenie przez Sąd przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy. - art. 134 § 1 oraz art. 135 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd, że zasada niezwiązania sądu administracyjnego granicami skargi może być rozumiana, jako zezwolenie na wzruszenie przez sąd administracyjny decyzji organu wydanej w innej sprawie administracyjnej z punktu widzenia materialnoprawnego, to jest decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie dotyczącej wycofanego wniosku Z.S., co w konsekwencji doprowadziło do błędnego rozstrzygnięcia przez Sąd. 2) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 7a ust. 1 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. oraz § 2 rozporządzenia z dnia 1 sierpnia 2006 r. poprzez przyjęcie, iż pomimo nie spełnienia przez stronę wymogu przejęcia całości gospodarstwa, przysługiwałaby mu dopłata z tytułu DSU, gdyby postępowanie wobec wniosku złożonego przez teścia strony – Z.S. nie zostało umorzone. W uzasadnieniu wnoszący skargę kasacyjną organ podkreślił, że nie można twierdzić, iż ewentualne informacje, co do możliwości przejęcia płatności DSU przez przejmującego gospodarstwo, przekazane pół roku po przekazaniu gospodarstwa, skutkowały decyzją uniemożliwiającą przejęcie przez stronę płatności DSU. Z akt sprawy nie wynika, że organy traktowały stronę, jako podmiot uprawniony do przejęcia płatności po zbywcy gospodarstwa. W pismach kierowanych do strony sformułowano stanowisko, iż brak interpretacji Ministra Rolnictwa uniemożliwia wydanie decyzji, nie zaś, że płatność przysługuje. Wadliwa jest, zatem konstatacja, że organ wprowadził w błąd stronę, tym bardziej, że strona na tę okoliczność nie przytoczyła żadnego dowodu. Ponadto, Sąd pominął fakt, iż przekazanie gospodarstwa nastąpiło przeszło pół roku wcześniej niż został złożony wniosek przez M.P., oraz że uzyskanie prawa do renty - decyzją z czerwca 2005 r. - uzasadniało umorzenie wniosku Z.S. z urzędu i nie miała na to wpływu ewentualna informacja dotycząca możliwości przejęcia płatności. Zdaniem skarżącego organu, nawet gdyby przyjąć, że nastąpiło przekazanie błędnej informacji, co do możliwości wstąpienia w miejsce poprzedniego wnioskodawcy (nie zaś przyznania płatności), to fakt udzielenia stronie i jego teściowi informacji po dniu 20 kwietnia 2005 r. (przejęcie gospodarstwa), świadczy o naruszeniu przez Sąd przepisu art. 133 § 1 p.p.s.a. Ponadto, Sąd wzruszając decyzję z dnia [...] stycznia 2006 r. w sprawie z wniosku Z.S., wyszedł poza granice sprawy będącej przedmiotem skargi, naruszając przepisy art. 134 i 135 p.p.s.a. Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego skarżący organ podniósł, że nawet przyjmując założenie Sądu, iż strona wraz z teściem zostali wprowadzeni w błąd w przedmiocie możliwości dokonania transferu płatności w okresie przed dniem 8 sierpnia 2006 r., to błąd ten nie wpłynął na wynik sprawy, bowiem w okresie składania przez M.P. wniosku o przyznanie płatności (styczeń 2006 r.) nie było podstaw prawnych do wstąpienia przez niego do postępowania prowadzonego z wniosku jego teścia. Nawet gdyby nie został on błędnie poinformowany o możliwości transferu - to i tak wobec niego zapadłaby decyzja odmawiająca przyznania płatności z powodu wyczerpania limitu środków przeznaczonych na pomoc DSU. Ponadto, wnioskodawca i tak nie spełniał wymogów znowelizowanego rozporządzenia (§ 7a ust. 1), bowiem nie przejął całości gospodarstwa, co jest bezsporne. Nie ma przy tym znaczenia możliwość pozostawienia przekazywanego gospodarstwa do 0,5 ha w działaniu renty strukturalne, skoro program pomocowy w zakresie DSU taką sytuację wykluczał. Wadliwie, zatem Sąd nakazał wyjaśnić, czy strona przejęła całość, czy też część gospodarstwa po poprzedniku. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej zostało w polskim prawodawstwie wprowadzone art. 1 pkt 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej /Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm./. Zgodnie z delegacją ustawową zawartą w art. 3 ust. 2 pkt 1 Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich /Dz. U. Nr 17, poz. 142 ze zm./. W myśl § 3 tego rozporządzenia, w zakresie istotnym dla rozpoznawanej sprawy, płatność jest udzielana producentowi rolnemu, który jest wpisany do ewidencji producentów, prowadzi określoną działalność rolniczą oraz zobowiąże się do realizacji przedsięwzięcia określonego w planie dostosowania gospodarstwa rolnego do standardów Unii Europejskiej, zwanego "planem dostosowania", w terminie określonym w tym planie. Stosownie z kolei do § 7 ust. 1 omawianego rozporządzenia decyzję o przyznaniu płatności przyznaje się na wniosek producenta, a do tego wniosku należy dołączyć m.in. plan dostosowania. W planie tym wnioskodawca jest zobligowany zawrzeć informację opisującą przedsięwzięcie oraz termin jego realizacji /§ 6 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia/. Wskazać przy tym należy, że maksymalne terminy realizacji określonych przedsięwzięć zostały wprowadzone przepisami rozporządzenia i dla przedsięwzięcia, objętego wnioskiem Z.S. i M.P., termin ten był do dnia 31 grudnia 2007 r. /§ 6 ust. 2 a rozporządzenia/. Płatność wypłaca się w dwóch ratach – pierwszą ratę wypłaca się w terminie 60 dni od dnia, gdy decyzja, o której mowa w § 7 ust. 1, stała się ostateczna, a drugą ratę wypłaca się w terminie 60 dni od dnia, w którym producent rolny złożył oświadczenie o zakończeniu realizacji inwestycji /§ 9 rozporządzenia/. W świetle przytoczonych rozwiązań prawnych nie może budzić wątpliwości, że wsparcie finansowe na realizację omawianego działania jest udzielane wówczas, gdy producent rolny zobowiąże się do realizacji określonego przedsięwzięcia, stanowiącego warunek jego przyznania. Komentowane rozporządzenie zostało zmienione rozporządzeniem z dnia 1 sierpnia 2006 r. /Dz. U. Nr 142, poz. 1016/, zwanym dalej rozporządzeniem zmieniającym, które weszło w życie z dniem 9 sierpnia 2006 r. Rozporządzenie zmieniające dodało m.in. § 7 a stanowiący, że w przypadku, gdy w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności nastąpi przeniesienie posiadania całości gospodarstwa rolnego na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży albo innej umowy, płatność przysługuje temu podmiotowi, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego podmiot ten: 1) złoży wniosek o przyznanie płatności, której dotyczył wniosek poprzedniego posiadacza gospodarstwa rolnego; 2) będzie realizował przedsięwzięcie określone w planie dostosowania opracowanym przez poprzedniego posiadacza gospodarstwa rolnego. W ocenie strony skarżącej, a także Sądu I instancji, do czasu wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego, w obowiązującym przed tą zmianą stanie prawnym nie istniała możliwość kontynuowania postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku poprzedniego producenta rolnego. Nowy posiadacz gospodarstwa rolnego mógł złożyć wniosek o przyznanie płatności, ale wniosek ten wszczynał nowe postępowanie niezależnie od tego czy został złożony wówczas, gdy przed organem toczyła się jeszcze sprawa z wniosku poprzednika, czy też wtedy, gdy sprawa taka była już ostatecznie załatwiona, co do zasady decyzją o umorzeniu postępowania. W kwestionowanym skargą kasacyjną wyroku Sąd I instancji wywodził, że "oczywistym jest, że w tym też czasie (do 1 sierpnia 2006 r.) przepisy nie zawierały uregulowania umożliwiającego przejmującemu gospodarstwo rolne ubieganie się o przyznanie płatności, której dotyczył wniosek poprzedniego posiadacza rolnego". Omówiony zarówno przez Sąd I instancji, jak i orzekające w sprawie organy stan prawny nie jest wyczerpujący, gdyż nie odnosi się do prawa wspólnotowego. Pomoc finansowa udzielana na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej regulowana jest zarówno przepisami ROZPORZĄDZENIA RADY (WE) NR 1257/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) oraz zmiany i uchylenia niektórych rozporządzeń /Dz.U.UE.L.99.160.80/, jak i była normowana w stanie prawnym obowiązującym w rozpoznawanej sprawie ROZPORZĄDZENIEM KOMISJI (WE) NR 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) /Dz.U.UE.L.04.153.30/. Zgodnie z obowiązującym do dnia 1 stycznia 2007 r. art. 36 Rozporządzenia Komisji Nr 817/2004, w przypadku, gdy podczas okresu ważności zobowiązania podjętego, jako warunek przyznania wsparcia beneficjent przekazuje całość lub część swojego gospodarstwa innej osobie, ta ostatnia może przejąć zobowiązanie na pozostały okres. Jeśli zobowiązanie nie jest przekazywane, beneficjent zwraca przyznane mu wsparcie. W zacytowanym przepisie prawodawca wspólnotowy posłużył się zwrotem "okresu ważności zobowiązania". Istotnym dla dalszych rozważań jest, zatem ustalenie, kiedy owo zobowiązanie w rozumieniu komentowanego przepisu powstaje. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarówno z przepisów prawa krajowego, jak i z art. 36 rozporządzenia Komisji Nr 817/2004 wynika, że zobowiązanie do realizacji przedsięwzięcia, na które zostało udzielone wsparcie w ramach działania dostosowania gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej powstaje z chwilą wypłaty pierwszej raty przyznanego wsparcia /§ 9 ust. 2 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r./. Składając wniosek o przyznanie wsparcia na realizację jednego z przedsięwzięć określonych w § 5 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. wraz z planem dostosowania producent rolny w istocie zgłasza zamiar realizacji takiego przedsięwzięcia. Decyzja o przyznaniu płatności umożliwia mu realizację tego zamiaru z chwilą wypłaty pierwszej raty, stanowiącej zaliczkę na poczet realizacji inwestycji. Przy takim przyjęciu rozumienia zwrotu "okres ważności zobowiązania" użytego w art. 36 rozporządzenia Komisji Nr 817/2004, spójna z taką wykładnią jest dalsza część tego przepisu stanowiąca, że jeżeli zobowiązanie nie jest przekazywane beneficjent zwraca przyznane mu wsparcie. Przechodząc na przepisy prawa krajowego zauważyć należy, że omówiony przepis prawa wspólnotowego został doprecyzowany w § 7 b rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. wprowadzonym rozporządzeniem zmieniającym. Przepis ten stanowi, że w przypadku, gdy w okresie od dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności do dnia złożenia oświadczenia, o którym mowa w § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b, nastąpi przeniesienie posiadania całości gospodarstwa rolnego na rzecz innego podmiotu w wyniku umowy sprzedaży albo innej umowy, płatność przysługuje temu podmiotowi, jeżeli w terminie 35 dni od dnia przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego podmiot ten złoży wniosek o przyznanie płatności, która przysługiwała poprzedniemu posiadaczowi gospodarstwa rolnego, będzie realizował przedsięwzięcie określone w planie dostosowania opracowanym przez poprzedniego posiadacza gospodarstwa rolnego oraz zobowiąże się do zapłaty na rzecz Agencji równowartości kwoty płatności uzyskanej przez poprzedniego posiadacza gospodarstwa rolnego, jaką posiadacz ten byłby obowiązany zwrócić, jeżeli nie zrealizowałby w terminie przedsięwzięcia określonego w planie. Przywołany w przytoczonym przepisie § 9 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia odnosi się do oświadczenia o zakończeniu realizacji przedsięwzięcia. Zarówno zatem art. 36 rozporządzenia Komisji Nr 817/2004, jak i § 7 b rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. /wprowadzony rozporządzeniem zmieniającym z dniem 9 sierpnia 2006 r./ reguluje kwestię związaną z kontynuacją przedsięwzięcia, a nie kontynuacją postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku poprzedniego producenta rolnego o przyznanie wsparcia finansowego. Rację ma Sąd I instancji twierdząc, że do dnia wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego przepisy nie zawierały uregulowań umożliwiających przejmującemu gospodarstwo rolne ubieganie się o przyznanie płatności w postępowaniu wszczętym z wniosku poprzednika prawnego. Mimo tego prawidłowego, co do zasady poglądu, Sąd I instancji uznał, że był uprawniony do uchylenia decyzji w przedmiocie umorzenia postępowania zapadłej w innej sprawie administracyjnej. W tej sytuacji zarzut skargi kasacyjnej naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. należy uznać za usprawiedliwiony. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy", o którym mowa w obu tych przepisach oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy, na co słusznie zwraca uwagę strona skarżąca, należy kierować się właśnie tymi elementami. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. Rozpoznając sprawę ze skargi M.P. Sąd I instancji nie był władny do kontrolowania decyzji zapadłej w innej sprawie administracyjnej wszczętej na skutek wniosku innego podmiotu. Uchylając decyzję umarzającą postępowanie w sprawie o przyznanie pomocy finansowej Z.S. Sąd I instancji wyszedł poza granice rozpoznawanej sprawy, a zatem naruszył zarówno art. 134 § 1 p.p.s.a., jak i art.135 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej w obrębie podstawy określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. postawiono także zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 133 § 1 p.p.s.a., który powiązano z art. 8 k.p.a. i 9 k.p.a. w taki sposób, że wywodzono, iż skład orzekający z pism znajdujących się w aktach sprawy administracyjnej, a kierowanych do skarżącego wywiódł tezę o naruszeniu przez organ zasad postępowania administracyjnego określonych w przywołanych przepisach k.p.a. Zarzut skonstruowany w taki sposób należy uznać za usprawiedliwiony. Uchylenie kontrolowanej przez sąd administracyjny decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. jest dopuszczalne tylko wówczas, gdy stwierdzone naruszenia przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z naruszeniem zasad wynikających z art. 8 k.p.a. i art. 9 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy na skutek błędnego działania organu strona nie podjęła przysługujących jej środków, które przewidywały przepisy prawa obowiązujące w danym stanie faktycznym. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji powiązał naruszenie wskazanych przepisów k.p.a. przede wszystkim, ze sprawą toczącą się z wniosku Z.S. wykazując, że gdyby nie błędne informacje udzielane skarżącemu, jego teść dążyłby do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o umorzeniu. Jak już wcześniej wykazano w wiążącym stanie prawnym nie zachodziła tożsamość sprawy administracyjnej, ponadto, co umknęło Sądowi I instancji w budowaniu omawianej tezy – decyzją z dnia [...] marca 2005 r. przyznano Z.S. prawo do renty strukturalnej, a zatem zaistniała obligatoryjna przesłanka do umorzenia postępowania w sprawie z wniosku tego podmiotu o przyznanie pomocy. Natomiast za nieuzasadniony uznać należy zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego. Wbrew temu, co twierdzi strona skarżąca Sąd I instancji nie dokonał wykładni § 7 a ust. 1 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 2005 r. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd w zaleceniach, co do dalszego postępowania wyraźnie wskazał, że należy wyjaśnić czy rzeczywiście skarżący przejął w posiadanie całe gospodarstwo rolne po poprzedniku. W tej sytuacji nie można się zgodzić z kasatorem, że Sąd przyjął, iż mimo nie przekazania w całości gospodarstwa rolnego skarżącemu przysługuje pomoc finansowa na dostosowanie gospodarstwa do standardów Unii Europejskich. Z naprowadzonych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a. i art. 203 pkt 2 orzekł jak w sentencji. |
||||