Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 maja 2026 r. sprawy ze skargi P. N. na bezczynność Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku, 2. stwierdza bezczynność organu bez rażącego naruszenia prawa, 3. zasądza od Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w B. na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pismem z 12 lutego 2026r. P. N. (dalej: Skarżący) złożył skargę na bezczynność Dyrektora [...] Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w B. (dalej: Dyrektor) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, polegającą na niezałatwieniu wniosku Skarżącego z dnia 20 grudnia 2025 r. w pełnym zakresie.

Zarzucił Dyrektorowi naruszenie art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U.2022 poz.902; dalej: u.d.i.p.) poprzez nieudostępnienie Skarżącemu informacji publicznej w pełnym zakresie pomimo upływu ustawowego terminu oraz braku poinformowania Skarżącego o niemożności udostępnienia informacji w terminie ustawowym wraz ze wskazaniem przyczyn opóźnienia oraz nowego terminu jej udostępnienia.

Wobec powyższego Skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności; zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku; rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym oraz zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazał, że za pośrednictwem poczty elektronicznej w dniu 20 grudnia 2025 r., w oparciu o art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 u.d.i.p. skierował do Dyrektora wniosek o udostępnienie informacji publicznej czy zajęcia z religii odbywają się pomiędzy innymi obowiązkowymi lekcjami. Zwrócił się także o podanie imienia i nazwiska każdego z katechetów nauczających religii w szkole wraz z podaniem jakiego wyznania dotyczy.

Wniósł przy tym o udostępnienie informacji na adres email w formacie PDF.

W odpowiedzi przekazanej w formie e-mail z 22 grudnia 2025r. Dyrektor podał, że lekcje religii odbywają się na skrajnych godzinach lekcyjnych. Katechetą w naszej szkole jest D. S..

W ocenie Skarżącego udzielona odpowiedź nie wyczerpuje zakresu wniosku i nie stanowi jego prawidłowego załatwienia w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przedmiot wniosku stanowi informację publiczną, albowiem dotyczy organizacji pracy szkoły publicznej oraz wykonywania przez nią zadań publicznych w zakresie edukacji. Informacje o sposobie organizacji zajęć z religii oraz o osobach prowadzących te zajęcia pozostają w bezpośrednim związku z realizacją zadań publicznych.

W niniejszej sprawie Dyrektor udzielił odpowiedzi jedynie częściowej. Wskazał sposób organizacji zajęć oraz imię i nazwisko katechety, nie odniósł się jednak do żądania dotyczącego wskazania wyznania, którego nauczanie prowadzi dany katecheta. Informacja ta stanowi element organizacji procesu nauczania religii i pozostaje w bezpośrednim związku z wykon3rwaniem zadań publicznych przez szkołę. Tym samym wniosek Skarżącego nie został rozpoznany w pełnym zakresie. Organ nie wydał również decyzji administracyjnej w części, w jakiej informacji nie udostępnił, co oznacza, że nie załatwił sprawy w sposób przewidziany ustawą.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o umorzenie postępowania w całości i rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 lub 4 p.p.s.a.

Podkreślił, że udzielił informacji na wniosek Skarżącego. Na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. uwzględnił złożoną skargę w całości i dnia 10 marca 2026r. udzielił informacji Skarżącemu w zakresie wyznania, jakiego dotyczą lekcje religii.

W tym miejscu Dyrektor wyjaśnił, że brak podania żądanych w skardze informacji nie był wynikiem opieszałości czy zatajenia jakiejś informacji, a wynikało z powszechnego pojmowania pojęcia katecheta. Zgodnie z definicją zamieszczoną w "Wielkim słowniku języka polskiego" katecheta to osoba ucząca zasad religii chrześcijańskiej w szkole. Przyjęto więc powszechne użycie określenie nauczyciela religii rzymskokatolickiej mianem katechety. W związku z tym niedoprecyzowanie w odpowiedzi wyznania nie było działaniem umyślnym. Wobec tego wniósł o nieobciążanie kosztami zastępstwa procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje

Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz.1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.

Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, a mających na celu usuniecie przeszkody do wydania decyzji (vide: T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, W. 2005).

Wyjaśnić również należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że stanowisko zbieżne z prezentowanym wyraził WSA w Gliwicach w wyrokach z 26 kwietnia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 45/16; oraz z 11 września 2018 r., sygn. akt IV SAB/Gl 125/18, LEX nr 2566412 i wyrażoną w nim argumentację Sąd w przedmiotowej sprawie w pełni akceptuje i podziela.

Uwzględniając skargę na bezczynność Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Przepis ten określa, że w tym przypadku sąd:

- zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1);

- zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2);

- stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3).

W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sąd wskazuje, że dla dopuszczalności wniesienia skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Podmiot, do którego złożono wniosek, jeśli wniosek ten dotyczy informacji publicznej, powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej tekst jedn. Dz. U. 2022r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 w/w ustawy. Możliwe jest także umorzenie postępowania w drodze decyzji w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok WSA w Gliwicach z 26.04.2016 r., sygn. akt IV SAB/Gl 45/16).

Przechodząc na grunt rozpatrywanej sprawy należy zaznaczyć – na co zwrócił uwagę NSA w wyroku z 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 50/06 - że o bezczynności organu możemy mówić wyłącznie wtedy, kiedy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Oznacza to, iż w grę wchodzi tak przedmiotowy, jak i podmiotowy zakres ustawy o dostępie do informacji publicznej a organ pozostaje w zwłoce (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SAB/Bd 31/14).

Nie jest kwestią sporną w niniejszej sprawie, że Dyrektor jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Wynika to z art.. 4 ust. 1 pkt. 5 u.d.i.p., według którego obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Dyrektor szkoły, będącej szkołą publiczną w rozumieniu art. 8 ust. 2 pkt 1 w związku z ust. 3 z 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz.1043 z późn. zm., dalej: u.p.o.) kieruje działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentuje ją na zewnątrz (por. art. 68 ust. 1 pkt. 1 u.p.o.).

W rozpatrywanej sprawie Skarżący domagał się udostępnienia informacji czy zajęcia z religii odbywają się pomiędzy innymi obowiązkowymi lekcjami oraz podania imienia i nazwiska każdego z katechetów nauczających religii w szkole, a także podania jakiego wyznania dotyczy.

Wnioskowane przez Skarżącego informacje objęte są zakresem art. 6 ust. 1 pkt. 3 lit. b u.d.i.p. według którego udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o zasadach funkcjonowania podmiotów w tym o trybie działania państwowych osób prawnych i osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej.

Opierając się na dokonanych ustaleniach stwierdzić należy, że niniejsza skarga jest dopuszczalna a jej przedmiotem jest bezczynność Dyrektora w zakresie rozpoznania wniosku Skarżącego z 20 grudnia 2025r. o udostępnienie informacji publicznej.

Przechodząc kolejno do zbadania zasadności wywiedzionej skargi w kontrolowanej sprawie o bezczynność stwierdzić należy, że ocena działań organu podjętych w celu załatwienia wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej uzasadnia zarzut jego bezczynności.

Ustawodawca ustalił, że jeżeli adresat wniosku dysponował żądaną informacją, to powinien - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie może być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Z kolei według art. 17 u.d.i.p. do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania.

Mając na uwadze powyższe o bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej można mówić wówczas, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot nie podejmuje w przewidzianym w ustawie terminie odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, a organ nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Przy czym dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Wniesienie skargi jest zatem uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w razie odmowy podjęcia określonego działania, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby podmiot mylnie sądził, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej lub innego aktu czy czynności (por. wyrok NSA z 10 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 675/15; wyrok WSA w Białymstoku z 24 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Bk 60/22). Warto zauważyć naruszenie tych obowiązków prowadzi do stanu bezczynności (por. wyrok NSA z 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt III OSK 4455/21). Niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. oznacza, że pozostaje on w bezczynności (por. wyrok NSA z 27 czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK 2512/15; wyrok WSA we Wrocławiu z 18 sierpnia 2022 r., sygn. akt IV SAB/Wr 160/22).

Przenosząc powyższe na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić trzeba, co bezspornie wynika z akt, że Dyrektor - w reakcji na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 20 grudnia 2025r. – nie podjął przypisanego regulacjami u.d.i.p. działania. W ustawowo określonym 14 - dniowym terminie żądana informacja została przez Dyrektora udostępniona ale tylko w zakresie części wnioskowanych informacji. Udostępnienie informacji odnośnie wyznania katechety i tym samym realizacja całości wniosku Skarżącego miało miejsce po złożeniu przez niego skargi na jego bezczynność dopiero pismem z 10 marca 2016r.

Sąd podkreśla, że załatwienie wniosku przez organ po wniesieniu skargi nie zwalnia Sądu z badania bezczynności i jej charakteru. Rozpoznanie skargi na bezczynność organu, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania w określonym terminie aktu. Stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, nawet jeżeli wniosek strony został załatwiony przez organ w toku postępowania sądowego (już po wniesieniu skargi), obliguje Sąd do oceny czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Jak wyżej wykazano, bezczynność Dyrektora w załatwieniu wniosku Skarżącego wystąpiła (punkt 2 wyroku).

Jednocześnie Sąd stwierdził, że nie ma ona charakteru rażącego, o czym orzekł w punkcie 2 wyroku. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności czy oczywistego lekceważenia przepisów (por. np. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II GSK 1619/18). Istota rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Taka sytuacja szczególna w badanej sprawie nie zaistniała. Świadczy o tym reakcja Burmistrza na złożoną skargę i zrealizowanie złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

W związku z faktem, iż Dyrektor udzielił Skarżącemu odpowiedzi na wniosek po wniesieniu skargi, Sąd orzekł o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. (pkt. 1 wyroku).

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935z późn. zm.). Zasądzona kwota 597 zł stanowi zwrot wpisu od skargi w wysokości 100 zł, zwrot wynagrodzenia pełnomocnika Skarżącego w wysokości 480 zł oraz opłata skarbowa za złożone pełnomocnictwo w wysokości 17 zł. (pkt. 3 wyroku).