Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 29 grudnia 2010 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant referent Marta Świetlik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 grudnia 2010 roku sprawy ze skargi Z.M. na pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Z.M. złożył wniosek do kierownika "T" o udostępnienie zawartości forum internetowego tego tygodnika, które istniało do 2009 r. i przeniesienie go na dostarczony przez stronę nośnik CD.

W odpowiedzi na powyższy wniosek pismem z dnia [...] września 2010 r. redaktor naczelny "T" poinformował, iż żądana przez Z.M. informacja odnosząca się do internetowego forum T, nie jest informacją publiczną w świetle obowiązujących przepisów prawa. W związku z powyższym odmówiono wnioskodawcy przeniesienia żądanych informacji na dysk CD.

W dniu [...] października 2010 r. Z.M. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę na odmowę udzielenia mu przedmiotowej informacji publicznej przez "urząd miasta". Jak wyjaśnił skarżący w uzasadnieniu, "T" jest zakładem budżetowym Urzędu Miasta. Ponadto wskazał, iż odmowa udzielenia informacji publicznej nastąpiła bez podstawy prawnej. Skarżący stwierdził, iż możliwe jest istnienie ograniczeń w udostępnianiu części informacji publicznej, ale nie odmowa udostępnienia ze wskazanej przez organ przyczyny.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W uzasadnieniu organ odniósł się do okreslenia czym jest informacja publiczna, powołując się na treść przepisów między innymi art. 2, art. 4 ust. 1, art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ponadto wskazał, iż w niniejszej sprawie wniosek nie dotyczył informacji publicznej w rozumieniu wymienionej ustawy o dostępie do informacji publicznej i wobec tego nie mogła być wydana decyzja administracyjna zgodnie z art. 16 cytowanej powyżej ustawy. Ponadto Prezydent Miasta zamieścił definicję forum dyskusyjnego, z której wynika, że forum to przeniesiona do struktury stron "www" forma grup dyskusyjnych, która służy do wymiany informacji i poglądów między osobami o podobnych zainteresowaniach przy użyciu przeglądarki internetowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a." podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).

Kwestią sporną w niniejszej sprawie było to, czy informacje zawarte na forum internetowym "T" są informacją publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, ze zm.).

W myśl dyspozycji art. 1 ust. 1 omawianej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, chodzi jednak o informacje publiczne objęte jednolitą definicją, która taki charakter nadaje wszelkim wiadomościom, które zostały wytworzone przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie tych kompetencji.

W piśmiennictwie przyjmuje się, że informacja publiczna to każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o polityce wewnętrznej i zagranicznej, władzach publicznych i podmiotach wykonujących zadania publiczne, danych publicznych np. treść aktów administracyjnych, o majątku publicznym (M. Mucha, Obowiązki administracji publicznej w sferze dostępu do informacji, Wrocław 2002, str. 144). Z kolei T. R. Aleksandrowicz w Komentarzu do ustawy o dostępie do informacji publicznej (Warszawa 2004, str. 74 i n.) podaje, że informacja publiczna to ogół wytworzonej i przetworzonej informacji władz publicznych lub innych osób w zakresie zadań i majątku publicznego.

Informacja nabiera charakteru publicznego poprzez jej odniesienie do publicznego charakteru organów, zadań, mienia lub majątku. Pozwala to na zarysowanie pewnych odrębności od innych płaszczyzn informacyjnych (tak M. Bednarczyk w Obowiązku bezwnioskowego udostępniania informacji publicznej, Warszawa 2008, str. 85-86).

W orzecznictwie natomiast przyjmuje się, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt II SAB/Sz 12/10, LexPolonica nr 2376190). Również w wyroku z dnia 10 września 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (sygn. akt IV SAB/Gl 45/09, LexPolonica nr 2080055) orzekł, że informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i tych, których używa się przy wykonywaniu przewidzianych przez prawo zadań.

Zgodnie ze Słownikiem języka polskiego PWN (pod red. E. Sobol, Warszawa 2005, str. 213) forum to spotkanie poświęcone omawianiu spraw z określonej dziedziny; też: grupa ludzi biorących udział w takim spotkaniu. Podobną definicję zawiera Uniwersalny słownik języka polskiego (red. S. Dubisz, Warszawa 2003r., str. 934). Wobec tego na forum osoby zainteresowane poruszaną na nim tematyką mogą dzielić się poglądami, wiadomościami czy spostrzeżeniami (forum dyskusyjne).

W niniejszej sprawie chodziło o forum internetowe, czyli z wykorzystaniem nośnika informacji, jakim w tym przypadku jest internet.

Wobec powyższego nawet jeśli na forum "T" poruszane były tematy związane ze sprawami publicznymi, to informacje te nie stanowią informacji w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W regulaminie ww. forum (dostępnym na jego stronie internetowej http: [...]) określono, że regulamin ten określa zasady świadczenia usługi przez T, polegającej na umożliwieniu swoim użytkownikom bezpłatne uczestnictwa na Forum Dyskusyjnym, będącym miejscem wymiany opinii, ale także wszystkich innych tematów, które interesują użytkowników. Informacje zawarte na forum są informacjami wytworzonymi przez przypadkowe osoby, często wypowiadające się w danej sprawie anonimowo. Dostęp do Forum Dyskusyjnego mają wszyscy użytkownicy Internetu.

Punkt 4 wskazanego Regulaminu stanowi, że użytkownik, który umieścił opinię w Forum Dyskusyjnym tygodnikkrag.pl jest traktowany jak uczestnik Forum Dyskusyjnego. Uczestnicy Forum Dyskusyjnego publikują swoje komentarze i opinie wyłącznie na własną odpowiedzialność. T nie ponosi jakiejkolwiek odpowiedzialności za treści zamieszczane przez użytkowników na łamach Forum Dyskusyjnego (pkt 9 Regulaminu). Jedyną "ingerencją" T w treść przedmiotowego forum było usuwanie informacji o treści obraźliwej, wulgarnej, nawołującej do pogardy, dyskryminacji, nienawiści i przemocy w jakiejkolwiek formie, stojącej w sprzeczności z polskim prawem itp.

Informacją publiczną będzie więc np. udostępnianie corocznych sprawozdań dotyczących finansów i działalności "T" jako jednostki należącej do sektora finansów publicznych (zakład budżetowy), udostępnianie struktury organizacyjnej zakładu, wskazanie podmiotów reprezentujących jednostkę, itp.

W tym miejscu wskazać należy, iż przepis art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przewiduje obowiązek organu do wydania decyzji, który ma zastosowanie tylko wówczas, gdy spełniony jest warunek przedmiotowy - sprawa ma charakter informacji publicznej i podmiotowy - istnieje podmiot zobowiązany. Brak jednego z tych elementów oznacza zakaz załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej.

Wydanie w takich warunkach decyzji - stanowi o braku jej podstawy prawnej i winno skutkować stwierdzeniem jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2. k.p.a. W przedmiotowej sprawie nie został wypełniony warunek przedmiotowy, tj. wnioskowana informacja nie miała charakteru publicznego w rozumieniu omawianej ustawy. W wyroku z dnia 11 stycznia 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt I OSK 1541/09, LexPolonica nr 2233082) orzekł, iż czym innym jest odmowa prawa dostępu do informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2001 r. Nr 112 poz. 1198, ze zm.), czym innym zaś odmowa dostępu do informacji, która informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy nie jest.

Ponadto wskazać należy, że w utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, iż w sytuacji, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, iż żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2008 r., sygn. akt I OSK 873/2008, LexPolonica nr 2255812, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2002 r., sygn. akt II SAB 180/02 (niepubl.), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września2002 r., sygn. akt II SAB 289/02 (niepubl.), wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 3301/02, Monitor Prawniczy 2003 z. 3 s. 196).

W sytuacji, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, iż żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą.

W tym stanie rzeczy skoro podniesione zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zmianami).