![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480 658, Dostęp do informacji publicznej, Inne, Oddalono skargę, II SAB/Lu 179/25 - Wyrok WSA w Lublinie z 2026-02-05, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II SAB/Lu 179/25 - Wyrok WSA w Lublinie
|
|
|||
|
2025-12-09 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie | |||
|
Bartłomiej Pastucha. Brygida Myszyńska-Guziur /sprawozdawca/ Joanna Cylc-Malec /przewodniczący/ |
|||
|
6480 658 |
|||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
Inne | |||
|
Oddalono skargę | |||
|
Dz.U. 2026 poz 143 art. 149 § 1 i § 2; art. 3 § 2 pkt 8; art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. 2022 poz 902 art. art. 1 ust. 1; art. 4 ust. 1 [kt 4; art. 5 ust. 1; art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d i e; art. 16; art. 19; art.20; Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia WSA Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) Sędziowie Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 lutego 2026 r. sprawy ze skargi K. C. na bezczynność Prezesa "[...] J. P." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. |
||||
|
Uzasadnienie
K. C. (dalej jako "Skarżący", "Wnioskodawca") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność [...] J. P. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] (dalej również jako "Spółka", "[...]") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności Stadniny; zobowiązanie do rozpatrzenia wniosku i udostępnienia żądanej informacji publicznej; stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania na rzecz Skarżącego. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że wnioskiem z dnia 17 października 2025 r. zwrócił się do [...] o przedstawienie wyników finansowych za III (czyt. trzy) kwartały 2025 r. Stan na dzień 30 września 2025 r. Podał, że w odpowiedzi z dnia 31 października 2025 r. (pismo znak: [...]), Spółka poinformowała, że: żądany zakres informacji stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa, informacje te nie podlegają udostępnieniu, spółka nie udzieli odpowiedzi merytorycznej. Jednocześnie Spółka nie wydała decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, mimo że odmowa udzielenia informacji z powołaniem się na tajemnicę przedsiębiorstwa zawsze wymaga wydania decyzji. W ocenie Skarżącego pismo z 31 października 2025 r. nie jest decyzją administracyjną, ponieważ: nie zawiera rozstrzygnięcia w formie decyzji, nie odnosi się do poszczególnych elementów żądania, nie wskazuje podstawy prawnej odmowy w trybie decyzyjnym oraz nie zawiera pouczenia o środkach zaskarżenia. Skarżący podał, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem NSA (m.in. I OSK 89/21,1 OSK 2139/16), organ pozostaje w bezczynności, gdy: nie udostępnia informacji publicznej, ani nie wydaje decyzji odmawiającej tłumacząc odmowę np. tajemnicą przedsiębiorstwa. Stadnina jest spółką w 100% należącą do Skarbu Państwa, realizuje zadania publiczne, a jej działalność - w tym dokumenty finansowe, organizacyjne i dotyczące gospodarowania mieniem - stanowi informację publiczną. W związku z powyższym zdaniem Skarżącego Spółka naruszyła: - art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 – dalej powoływana jako "u.d.i.p.") przekraczając termin na udostępnienie informacji, - art. 16 u.d.i.p. - nie wydając decyzji odmawiającej, - art. 61 Konstytucji RP, - art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p. - błędnie kwalifikując informację jako niedostępną. W odpowiedzi na skargę p.o. prezesa zarządu spółki wniosła o jej oddalenie. W uzasadnieniu podano m.in., że Skarżący w treści pisma stanowiącego przedmiot postępowania z 17 października 2025 r., w którym zredagował swoje zapytanie, nie wskazywał, iż działa w ramach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący nie tylko nie wskazał wprost podstawy prawnej swojego zapytania, tj. nie wskazuje odpowiedniego przepisu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale także takiego wniosku nie formułuje w sposób dorozumiany. Skarżący zapytany o podstawę swojego działania nie złożył odpowiedzi. Zwrócono uwagę, że Skarżący w treści pisma z 17 października 2025 r. nie użył sformułowania, które jego adresatowi chociażby sugerowałoby, iż jego autor domaga się dostępu do informacji publicznej. Co więcej działania K. C. Posła na Sejm RP jakie podejmował wobec [...] dotychczas wskazywały, że występuje on w trybie innej ustawy niż ta wskazana w treści skargi. W dotychczasowej aktywności Posła K. C., wskazywano na tzw. kontrole poselskie wykonywane w trybie ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora. Termin "kontrola poselska" jest używany w języku potocznym, zaś ww. ustawa o wykonywaniu mandatu posła i senatora w art. 20 taki rodzaj aktywności posła nazywa interwencją. Wskazano, że Poseł K. C. wykonywał interwencje bezpośrednio w siedzibie [...], które odnotowane zostały w dzienniku kontroli. W treści dziennika kontroli, którego odpis został załączony, dokonywano zapisu "kontrola poselska". Zapis ten opatrzony był podpisem Skarżącego. Ponadto podczas jednej z takich wizyt w [...] Skarżący wręczył pismo zatytułowane "kontrola poselska", w treści którego domagał się przedstawienia "rachunku zysków i strat za pierwszy kwartał 2025". Powyższe zachowanie Skarżącego, tj. brak wskazywania w jakiejkolwiek korespondencji lub ustnie, iż domaga się dostępu informacji publicznej, wskazywanie przez Skarżącego, iż działa w trybie tzw. kontroli poselskiej definiowanej w innej ustawie niż ustawa o dostępie do informacji publicznej skutkowało tym, że [...] nie miała podstaw do tego, aby uznać, iż jest obligowana do działania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zwrócono uwagę, że pierwsza informacja o takim trybie postępowania pojawia się dopiero w treści skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Wobec faktu, że pismo Skarżącego z 17 października.2025 opatrzone jest znakiem graficznym "Sejm Rzeczypospolitej Polskiej" z podpisem wskazującym wprost na złożenie pisma w wykonaniu mandatu posła, a także wobec faktu, że we wcześniejszej aktywności Skarżącego o tożsamym charakterze wskazywano wprost, iż dokonywana jest "kontrola poselska", [...] nie miała podstaw do tego aby przyjąć, iż zobowiązana jest tym razem do działania w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie zaś ustawy O wykonywaniu mandatu posła i senatora. [...] do czasu wniesienia skargi nie była informowana o tym, że Skarżący domaga się dostępu do informacji publicznej, a jednocześnie wskazywał wprost, iż działa w trybie ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora. [...] pozostawała w usprawiedliwionym okolicznościami sprawy i zachowaniem Skarżącego przekonaniu, iż nie jest wymagana decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W kontekście zarzutów Skarżącego wskazano, że [...] nie jest organem administracji publicznej, lecz spółką prawa handlowego. Wątpliwości zatem budzi fakt czy [...] podlega przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej, tym bardziej że złożone zapytanie nie dotyczyło dotacji, lub jakichkolwiek środków publicznych pochodzących ze Skarbu Państwa, a wyników finansowych spółki prawa handlowego. Wskazano również, że Skarżący żądając podania wyniku finansowego za III kwartały 2025 nie sprecyzował co powyższy termin oznacza. [...] jako spółka prawa handlowego obowiązana jest przedstawić sprawozdanie finansowe za cały rok obrotowy, nie zaś za poszczególne kwartały. Dane ekonomiczne składające się na treść sprawozdania finansowego za dany rok, przed jego sporządzeniem i publikacją stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Dane te posiadają wartość gospodarczą, nie są powszechnie znane a ustawowy obowiązek publikacji obejmuje wyłącznie sprawozdanie za cały rok obrotowy. Powyższe dane nie stanowią informacji publicznej. Brak jest podstawy prawnej obligującej spółkę prawa handlowego do publikacji i udostępniania szczątkowych danych finansowych. Powyższe dane mają wpływ na ocenę danego podmiotu w jego relacjach z bankami, kontrahentami itp. [...] organizując publiczne aukcje zachowuje w tajemnicy szczątkowe dane finansowe, bowiem te mogłyby wpłynąć na postawę kontrahentów, wysokość postąpień w aukcji itp. [...] wykonuje obowiązki wynikające z ustawy O Krajowym Rejestrze Sądowym publikując sprawozdanie finansowe za dany rok obrotowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje w zwłoce w rozpatrzeniu wniosku. Uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania Sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., który określa, że w tym przypadku sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przedmiotowa skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W przedmiotowej sprawie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W ocenie Sądu p.o. Prezesa [...] nie można w niniejszej sprawie zarzucić bezczynności w rozpatrzeniu wniosku z dnia 17 października 2025 r. na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tym miejscu wskazać należy, że stosownie do art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. Jest to zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Przy czym art. 6 zawiera przykładowy katalog informacji publicznych, o czym przekonuje użycie w jego treści słów "w szczególności". Tak szerokie pojmowanie prawa dostępu do informacji publicznej ma umocowanie konstytucyjne. Art. 61 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP stanowią, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 1). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Przepisy u.d.i.p. nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi, które nie zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.) obowiązek ich udostępnienia w trybie wnioskowym bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Wbrew stanowisku p.o. Prezesa [...], nie ulega wątpliwości, że Spółka ta jest podmiotem obowiązanym do udzielenia informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. W myśl art. 4 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. [...] J. P. S. z o.o. jest jednoosobową Spółką Skarbu Państwa. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 826), Skarb Państwa powierza Krajowemu Ośrodkowi Wsparcia Rolnictwa wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia Skarbu Państwa. Stadnina jest jednoosobową spółką Skarbu Państwa, której wyłącznym udziałowcem jest Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, a jej prezes, jako reprezentant państwowej osoby prawnej, ma obowiązek udostępniania informacji publicznych, stosownie do treści art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Zdaniem Sądu nie ulega również wątpliwości, że informacja objęta wnioskiem Skarżącego stanowi informację o sprawach publicznych, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d/ i e/ u.d.i.p., tj. informacje o majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 tej ustawy pochodzącym z zadysponowania majątkiem o którym mowa w lit. a-c oraz o pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach; informacje o dochodach i stratach spółek handlowych, w których podmioty, o których mowa w lit. a-c mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów kodeksu spółek handlowych oraz dysponowaniu tymi dochodami i sposobie pokrywania strat. W przedmiotowej sprawie podkreślić należy, że Skarżący - K. C. wniosek z dnia 17 października 2025 r. podpisał jako Poseł na Sejm RP, w związku z powyższym, w ocenie Sądu, nie może być on zakwalifikowany jako żądanie udostępnienia informacji publicznej na gruncie tej ustawy. Dodatkowo na nagłówku wniosku znajduje się znak graficzny Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej oraz napis K. C. Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem Sądu na podstawie treści pisma z 17 października 2025 r. skierowanego do p.o. Prezesa Zarządu w [...] J. P. sp. z o.o. nie sposób wyprowadzić wniosku, że żądanie udostępnienia informacji dokonane zostało na podstawie u.d.i.p., tj. w oderwaniu od sprawowanej funkcji posła, bez związku z uprawnieniami wynikającymi z odrębnego aktu prawnego. W tym miejscu należy wskazać, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 r., poz. 907), posłowie i senatorowie mają prawo uzyskiwać od członków Rady Ministrów oraz przedstawicieli właściwych organów instytucji państwowych i samorządowych informacje i wyjaśnienia w sprawach wynikających z wykonywania obowiązków poselskich lub senatorskich. Stosownie zaś do art. 19 ust. 1 powołanej ustawy, w wykonywaniu mandatu poseł lub senator ma prawo, jeżeli nie narusza dóbr osobistych innych osób, do uzyskiwania informacji i materiałów, wstępu do pomieszczeń, w których znajdują się te informacje i materiały, oraz wglądu w działalność organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego, a także spółek z udziałem Skarbu Państwa oraz zakładów i przedsiębiorstw państwowych i samorządowych, z zachowaniem przepisów o tajemnicy prawnie chronionej. W powołanych przepisach art. 16, art. 19 oraz art. 20 ww. ustawy brak jest jednak jakiegokolwiek odwołania do zasad uregulowanych w u.d.i.p. Nie wskazuje się tam nadto na jakiekolwiek sytuacje, w których dopuszczalne było wydawanie decyzji - np. w sprawie odmowy udzielenia informacji posłowi lub senatorowi z powołaniem się czy to na którąkolwiek z tajemnic ustawowych czy na ochronę prywatności. Działania podejmowane w tym trybie nie są podejmowane również w formie postanowienia, czy też w formie aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., podlegających kontroli sądowoadministracyjnej. Z powołanych wyżej przepisów ustawy jednoznacznie wynika, że poseł (senator), korzystając z wymienionych tam uprawnień, działa "w wykonywaniu mandatu", bądź "w wykonywaniu swych obowiązków poselskich lub senatorskich". Nie występuje jako indywidualny podmiot praw i obowiązków, wobec którego organowi administracji przysługiwałoby prawo i obowiązek podjęcia władczego, jednostronnego rozstrzygnięcia o żądaniu udostępnienia informacji i materiałów. Z chwilą wystąpienia przez posła na podstawie art. 19 ustawy o umożliwienie dostępu do materiałów, pomieszczeń czy informacji nie zawiązuje się sprawa administracyjna wymagająca jej zakończenia w formie decyzji administracyjnej. W przedmiotowej sprawie, zdaniem Sądu, bezsprzecznie wynika z wniosku z dnia 17 października 2025 r., że K. C. zwrócił się do p.o. Prezesa Zarządu w [...] J. P. sp. z o.o. nie jako "każdy" (art. 2 ust.1 u.d.i.p.), ale jako poseł w trybie interwencji poselskiej. Zastosowanie znajdują tym samym przepisy ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, a nie ustawy o dostępie do informacji publicznej, na którą Wnioskodawca wskazuje w skardze do tut. Sądu. W związku z powyższym, skoro wniosek Skarżącego z dnia 17 października 2025 r. nie podlegał rozpatrzeniu przez Spółkę na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, brak było podstaw do stwierdzenia, że [...] była bezczynna w jego rozpatrzeniu na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej na dzień wniesienia skargi do tut. Sądu. Oceny Sądu w tym zakresie nie zmienia ani to, że wniosek skierowany jest do podmiotu zobowiązanego na gruncie u.d.i.p., ani to, że żądanie przedstawione w trybie interwencji poselskiej odnosi się do informacji stanowiących informację o sprawie publicznej. Należy podkreślić, że Wnioskodawca nie występował w tej sprawie jak każdy korzystający z uprawnień wynikających z ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale jako funkcjonariusz publiczny korzystający z uprawnień przewidzianych ustawą o wykonywaniu mandatu posła i senatora Mając powyższe rozważania na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a., oddalił skargę. |
||||