Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Dnia 11 stycznia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.) Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2010 r. przy udziale - sprawy ze skargi B. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę. LS

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], po rozpoznaniu odwołania B. M. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] roku, Nr [...].

Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, organ I instancji decyzją z dnia [...] roku, Nr [...] przyznał B. M. zasiłek stały w kwocie 444 zł miesięcznie w okresie od marca 2009 roku do lutego 2012 roku. Następnie, decyzją z dnia [...] roku organ I instancji zmienił decyzję z dnia [...] roku, w części dotyczącej sposobu realizacji świadczenia, w ten sposób, że od lipca 2009 roku zasiłek stały będzie realizowany w wysokości 100 zł miesięcznie – wypłata w kasie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej i w wysokości 344 zł miesięcznie – realizacja w sklepie Nr [...] w B. przy ul. W. [...]. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy wykazał, iż B. M. nadużywa alkoholu, a przyznane świadczenie może być przeznaczane na zakup alkoholu. Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 2008 roku Nr 115, poz. 728 ze zm.), w przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego. Biorąc pod uwagę ten przepis i zaistniały w sprawie stan faktyczny, organ zmienił sposób realizacji świadczenia. Przy czym organ uznał, iż z uwagi na fakt, że strona nie posiada środków finansowych na zakup odzieży, bielizny osobistej, część zasiłku stałego w wysokości 100 zł miesięcznie będzie wypłacana w gotówce.

W odwołaniu od powyższej decyzji B. M. wskazał, że nie nadużywa alkoholu, ale jednocześnie nie ma obowiązku utrzymywać abstynencji. Zdaniem odwołującego się, dowody zebrane przez organ są mało wiarygodne.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] roku utrzymało w mocy rozstrzygnięcie I instancji. W treści uzasadnienia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, że organ I instancji zmienił decyzją przyznającą świadczenie modyfikując sposób wypłaty części świadczenia mając na uwadze negatywne zachowanie polegające na nadużywaniu alkoholu. Zdaniem organu postawa osoby korzystającej z pomocy społecznej świadczy o marnotrawieniu przez niego przyznanych środków i korzystaniu z nich w sposób niezgodny z przeznaczeniem. Dalsze wypłacanie świadczenia w pełni w formie pieniężnej nie znajduje uzasadnienia. Fakt nadużywania alkoholu przez stronę potwierdzają notatki służbowe pracowników organu I instancji, oświadczenie żony odwołującego się i pismo poświadczające interwencję Policji w mieszkaniu odwołującego się. W tej sytuacji, organ odwoławczy uznał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza fakt marnotrawienia przyznanych środków i korzystania z nich w sposób niezgodny z przeznaczeniem w związku z nadużywaniem alkoholu. Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, że zastosowana zmiana formy świadczenia jest łagodniejszą formą załatwienia sprawy, gdyż organ mógł odmówić przyznania świadczenia. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ wskazał, że nie podziela poglądu o konieczności utrzymania abstynencji, zważywszy na sytuację zdrowotną, osobistą strony, jak i cele pomocy społecznej.

W skardze do sądu administracyjnego B. M. wskazał, że jest porządnym obywatelem, któremu dzieje się krzywda. Przyczyną interwencji Policji, o której napisał organ była awantura wszczęta przez żonę skarżącego, gdy ten chciał wywiesić pranie na balkonie. Zdaniem skarżącego, nie nadużywa on alkoholu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Stosownie do uregulowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala.

W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji.

Na wstępie wskazać należy, iż materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (t. j. Dz. U. z 2008 roku Nr 115, poz. 728 ze zm.). Zgodnie z jego treścią, w przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego.

Wśród zasad i celów pomocy społecznej zostały również wskazane możliwości odmowy udzielenia pomocy, jej wstrzymania i zmodyfikowania, będące następstwem negatywnych zachowań świadczeniobiorcy. Miejsce tych przepisów w ustawie wskazuje, jak wielką uwagę należy przywiązywać do współdziałania świadczeniobiorcy z jednostkami organizacyjnymi i pracownikami pomocy społecznej. W ustępie 1 i 2 komentowanego przepisu zostały wymienione rodzaje negatywnych zachowań beneficjentów. Pierwszym z nich jest marnotrawstwo własnych zasobów finansowych lub przyznanego świadczenia. Z przypadkiem marnotrawienia będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy świadczeniobiorca przeznacza środki na coś, co nie jest niezbędną potrzebą bytową, wydaje pieniądze niegospodarnie, rozrzutnie.

W stanie faktycznym sprawy organy uznały, że skarżący marnotrawi otrzymywane środki finansowe w postaci zasiłku stałego, wobec czego organy zmieniły formę wypłaty tego świadczenia. Po zmianie skarżący otrzymuje część świadczenia za pośrednictwem wskazanego sklepu spożywczego, w którym może on odbierać żywność. Tylko część otrzymywanego świadczenia w postaci 100 zł jest wypłacana w gotówce do rąk skarżącego. Podstawę takich działań stanowiło uznanie organu, że skarżący marnotrawi otrzymane świadczenie, bowiem nadużywa alkoholu. Ustalenia takie potwierdzają dokumenty załączone do akt administracyjnych, a w szczególności notatki służbowe, pismo potwierdzające interwencję Policji i oświadczenie żony skarżącego. Dodatkowo, w aktach administracyjnych znajdują się kserokopie zaświadczeń lekarskich wystawionych przez lekarzy psychiatrów i karta informacyjna leczenia szpitalnego. Wszystkie te dokumenty potwierdzają stwierdzone u skarżącego rozpoznanie w postaci zespołu zależności alkoholowej. Dokumenty te potwierdzają także kilkakrotne pobyty skarżącego w szpitalu psychiatrycznym z tego powodu. Wśród dokumentów znajduje się również kserokopia postanowienia Sądu Rejonowego o zastosowaniu wobec skarżącego środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia go w szpitalu psychiatrycznym. W tak ustalonym stanie faktycznym, poza sporem pozostaje fakt, że skarżący jest uzależniony od alkoholu. Skład orzekający rozpoznający niniejszą sprawę ustalenie takie uznał za prawidłowe. Tym samym Sąd nie podzielił twierdzenia skarżącego, że nie nadużywa on alkoholu. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący napisał, że nie musi utrzymywać abstynencji, nie nadużywa alkoholu, ale jak chce to pije. Jednocześnie, z drugiej strony skarżący dołączył do akt administracyjnych kserokopię dowodu zakupu leku, który jest stosowany także w leczeniu psychoz alkoholowych.

W konkluzji należy wskazać, że organy jedynie zmieniły formę wypłaty przyznanego zasiłku stałego. Jego wysokość nie uległa zmianie. Owszem, sytuacja skarżącego uległa zmianie, ale nie można powiedzieć, że sytuacja ta się pogorszyła. Zauważyć także należy, iż skarżący w toku postępowania administracyjnego miał możliwość wyboru sklepu, w którym będzie realizowane świadczenie. Skarżący własnoręcznie potwierdził otrzymanie tego pisma, tym niemniej nie wskazał sklepu, w którym chciałby realizować świadczenie. W tej sytuacji, nie można uznać, że wskazanie sklepu przez organ stanowi naruszenie prawa.

Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.

K.O.