Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Grzegorz Saniewski sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 maja 2025 r. sprawy ze skargi H. S. na bezczynność Inspektor Sanitarny w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.

Pismem z dnia [...] września 2022 r. H. S. (dalej również "skarżąca", "strona") oraz B. S. powołując się na przepis art. 2 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 902 - dalej "u.d.i.p."), zwrócili się do Inspektor Sanitarny (dalej PPIS) o udostępnienie informacji publicznej:

1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu?

2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego?

3. Według informacji od prof. I. P. - S. ogniska odry związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w [...]? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

8. Za ile z nich wypłacono odszkodowanie?

9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia [...] grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?

10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

11. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?

13. Czy nękanie pismami i grożenie karami zwykłych ludzi za nie szczepienie dziecka, łamiąc tym podstawowe prawa i wolności człowieka zagwarantowane w Konstytucji RP oraz prawa pacjenta (ustawa z dnia 6 listopada 2008r. O prawach pacjenta i Rzeczniku Pacjenta art. 16 prawo do wyrażenia zgody na udzielenie świadczeń zdrowotnych ) należą do Państwa obowiązków?

Pismem z dnia [...] października 2022 r. organ udzielił skarżącej odpowiedzi na wszystkie zadane pytania w następujący sposób:

1. PPIS nie posiada danych dotyczących utrzymywania się odporności po podaniu szczepionek przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus Influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz Streptococcus pneumoniae u osób szczepionych na terenie powiatu sępoleńskiego.

2. PPIS nie posiada listy osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień. Jednocześnie organ nie prowadzi postępowań w stosunku do osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od obowiązkowych szczepień ochronnych. Granica wiekowa egzekwowania obowiązku szczepień określona została w § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (t.j. Dz. U z 2018r., poz. 753 z późn. zm) - Ustanowił, że "Obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw:

- błonicy obejmuje:

-- dzieci i młodzież od 7 tygodnia życia do ukończenia 19 roku życia,

-- osoby ze stycznością z chorymi na błonicę;

gruźlicy obejmuje dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15 roku życia;

inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu b obejmuje dzieci od 7 tygodnia życia do ukończenia 6 roku życia;

inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae obejmuje dzieci i młodzież od 2 miesiąca życia do ukończenia 19 roku życia;

krztuścowi obejmuje dzieci i młodzież od 7 tygodnia życia do ukończenia 19 roku życia;

nagminnemu zakażeniu przyusznic (śwince) obejmuje dzieci i młodzież od 13 miesiąca życia do ukończenia 19 roku życia;

odrze obejmuje dzieci i młodzież od 13 miesiąca życia do ukończenia 19 roku życia;

ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis) obejmuje dzieci i młodzież od 7 tygodnia życia do ukończenia 19 roku życia;

różyczce obejmuje dzieci i młodzież od 13 miesiąca życia do ukończenia 19 roku życia;

tężcowi obejmuje:

-- dzieci i młodzież od 7 tygodnia życia do ukończenia 19 roku życia,

-- osoby zranione, narażone na zakażenie;

wirusowemu zapaleniu wątroby typu B obejmuje:

dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19 roku życia,

zakażeniom wywołanym przez rotawirusy obejmuje dzieci po ukończeniu 6 tygodnia życia do ukończenia 32 tygodnia życia.

3. PPIS nie prowadzi rejestrów dotyczących realizacji obowiązkowych szczepień ochronnych w podziale na narodowość, poza szczepieniami akcyjnymi wynikającymi z bieżących zagrożeń epidemicznych. W okresie ostatnich 5 lat, na terenie powiatu sępoleńskiego nie przeprowadzano szczepień akcyjnych u osób narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej. PPIS posiada dane dotyczące realizacji szczepień u osób narodowości ukraińskiej przebywający w Polsce w związku z konfliktem zbrojnym na Ukrainie za okres tj. od. [...].07.2022r. do dnia sporządzenia pisma. W danym okresie wykonano:

trzy szczepienia p/ko inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae,

dwa szczepienia p/ko inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu b, -jedno szczepienie p/ko odrze, śwince i różyczce,

-jedno szczepienia p/ko gruźlicy,

-jedno szczepienie p/ko zakażeniom wywołanym przez rotawirusy, -jedno szczepienie p/ko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B,

-jedno szczepienie szczepionką skojarzoną przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu Haemophilus influenzae typu b, wirusowemu zapaleniu wątroby typu B.

4. PPIS nie prowadzi rejestru i nie posiada informacji w zakresie ilości odroczonych przez lekarzy szczepień w ciągu ostatnich 5 lat na terenie powiatu sępoleńskiego. Lekarz przeprowadzając kwalifikacyjne badanie lekarskie przed szczepieniem ocenia czy istnieją przeciwskazania do wykonania szczepienia. Przeciwskazania umieszcza producent. Informacja dotycząca przeciwskazań do podania szczepionki umieszczona jest w Karcie Charakterystyki Produktu Leczniczego oraz ulotce dołączonej do opakowania preparatu szczepionkowego.

5. PPIS w ciągu ostatnich 5 lat nie nakładał na lekarzy grzywien w związku z niezgłoszeniem niepożądanego odczynu poszczepiennego.

6. Do PPIS w okresie ostatnich 5 lat nie wpłynęło zgłoszenie zgonu dotyczącego dzieci i dorosłych do 19 roku życia, które zmarły w okresie do 4 tygodni od wykonania szczepienia.

7. Do PPIS w okresie ostatnich 5 lat nie wpłynęło żadne zgłoszenie wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego - ciężkiego.

8. PPIS nie posiada informacji w zakresie wypłaty odszkodowań z tytułu ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych.

9. PPIS nie jest uprawniony do interpretacji wymienionych przepisów prawa. W przypadku wątpliwości należy zwrócić się do Ministra Zdrowia.

10. Zasady i tryb ubiegania się o świadczenie kompensacyjne zostały określone w artykułach od 17a do 17i - ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t. j. Dz. U. z 2022r. poz. 1657 z późn. zm.).

11. PPIS nie posiada informacji w zakresie badań jakie można wykonać u dziecka w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoboru odporności. Informacje takie posiada lekarz, który w zależności od wskazań zdrowotnych u pacjenta może podjąć decyzję o konieczności przeprowadzenia stosownych badań.

12. Program Szczepień Ochronnych (PSO) jest oparty na danych dotyczących aktualnej sytuacji epidemiologicznej chorób zakaźnych. Jest opracowywany na podstawie zaleceń szerokiego grona uznanych ekspertów, lekarzy pediatrów, zakaźników, specjalistów zdrowia publicznego i epidemiologów sformalizowanych jako Rada Sanitarno-Epidemiologiczna organu doradczego GIS oraz Pediatrycznego Zespołu Ekspertów ds. Programu Szczepień Ochronnych przy Ministrze Zdrowia, rekomendacji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC). Na kształt PSO wpływają także opinie konsultantów krajowych z różnych dziedzin medycyny. Eksperci swoje rekomendacje opierają na potwierdzonych danych z badań klinicznych i obserwacyjnych, sytuacji epidemiologicznej w kraju oraz krajach sąsiednich oraz zaleceniach dotyczących szczepień w innych krajach.

Obowiązek szczepień jest uregulowany w przepisach prawa i ma ścisły związek z zapobieganiem szerzeniu się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych (art. 68 ust. 4 Konstytucji RP). Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 1657 z późn. zm.) osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddania się szczepieniom ochronnym. Wykonując delegację art. 17 ust 10 w/w ustawy Minister Zdrowa w dniu 18 sierpnia 2011r. wydał rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (t.j. Dz. U z 2018r., poz. 753 z późn. zm.), gdzie w § 5 zapisano, że obowiązkowe szczepienia ochronne są prowadzone zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, o którym mowa w art. 17 ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Wskazany zatem komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego, którego załącznikiem jest Program Szczepień Ochronnych określa w jakich latach życia należy szczepić dzieci przeciwko określonym chorobom. Jest on wskazówką dla lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej kwalifikujących do szczepień ochronnych.

Kwestie sposobu egzekwowania obowiązku szczepień, jako obowiązku o charakterze niepieniężnym, zostały określone w przepisach ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm.). Zgodnie z art. 2 § 1 pkt 10 ww. ustawy - egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki niepieniężne pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczegółowego. Zgodnie z art. 3 § 1 ww. ustawy - egzekucję administracyjną stosuje się nie tylko do obowiązków, które wynikają z decyzji lub postanowień właściwych organów, lecz w zakresie administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego również wtedy, gdy obowiązki wynikają bezpośrednio z przepisu prawa (tj. nie podlegają konkretyzacji w formie decyzji administracyjnych), chyba że przepis szczególny zastrzega dla tych obowiązków tryb egzekucji sądowej.

Zgodnie z art. 5 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej są uprawnione do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku szczepień, tj. są wierzycielem w rozumieniu art. 1a ww. ustawy. Art. 6 § 1 tej ustawy jednocześnie nakłada na organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, jako wierzycieli, obowiązek podejmowania wszelkich czynności zmierzających do zastosowania przewidzianych w przepisach prawa środków egzekucyjnych, w celu nakłonienia osoby uchylającej się do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych.

13. PPIS realizuje swój ustawowy obowiązek w zakresie egzekwowania wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (t.j. Dz. U. z 2021r., poz. 195 z późn. zm.) -"Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegania i zwalczania chorób należy ustalanie zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowanie nadzoru w tym zakresie".

Pismem z dnia [...] października 2022 r. (tożsamym w treści z pismem z dnia [...] września 2022 r.) skarżąca oraz B. S. powołując się na przepis art. 2 w zw. z art. 15 u.d.i.p., ponownie zwrócili się do PPIS o udostępnienie informacji publicznej.

Pismem z dnia [...] listopada 2022 r. PPIS poinformował skarżącą, że informację otrzymała w dniu [...] października 2022 r.

Następnie pismem z dnia [...] grudnia 2024 r. skarżąca reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika wniosła do tut Sądu skargę na bezczynność PPIS zarzucając mu naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. W oparciu o tak skonstruowane zarzuty strona wniosła o:

- zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] września 2024 r. i udzielenia informacji publicznej,

- orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

- wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 - dalej "p.p.s.a.") w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.,

- zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że skarżąca złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej do PPIS doręczony dnia [...] października 2024 r. Pismem z [...] października 2024 r. PPIS udzielił odpowiedzi udzielając w nikłym stopniu odpowiedzi na pytania i odsyłając do publikacji. Do dnia wniesienia skargi skarżącej nie udostępniono innych informacji poza zawartymi w piśmie z [...] października 2024 r. mimo obowiązku PPIS. Przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające podobnie jak odesłanie do publikacji, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia skarżącej informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że pismem z [...] października 2022 r. udzielono skarżącej wszechstronnych wyjaśnień.

Ponadto PPIS podniósł, że do organu nie wpłynął żaden wniosek skarżącej datowany na dzień [...] października 2024 r. W przedmiotowej skardze błędnie wskazano datę wniosku o udostępnienie informacji publicznej tj. - rok 2024 zamiast 2022.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnić należy, że niniejszą sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 p.p.s.a. Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1).

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Zgodnie zaś z § 2 omawianego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

W rozpatrywanej sprawie osią sporu pomiędzy stronami postępowania jest ustalenie, czy PPIS pozostaje bezczynny w sprawie udostępnienia informacji publicznej określonej w treści wniosku skarżącej z dnia z [...] września 2022 r. (mylnie podana data w skardze wskazująca na dzień [...] września 2024 r.).

Rozstrzygając powyższy spór w pierwszej kolejności wskazania wymaga, że w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sąd administracyjny bada, czy żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego w u.d.i.p., a także czy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Poza tym sąd administracyjny musi ocenić, jakie działania podjęto w celu załatwienia wniosku, czy zostały dokonane w wymaganej formie, a jeśli udzielono żądanej informacji, czy została ona udzielona w pełni, a więc, czy podmiot zobowiązany wywiązał się ze wszystkich obowiązków nałożonych ustawą (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 3109/12).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej, przy czym w myśl art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

Bezspornym w sprawie jest, że PPIS w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

Przechodząc zatem do oceny, czy wniosek skarżącej dotyczy informacji publicznej wyjaśnić należy, że w judykaturze Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że definicja pojęcia "informacji publicznej", wynikająca z art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 u.d.i.p., ma szeroki zakres przedmiotowy i obejmuje każdą wiadomość wytworzoną przez szeroko rozumiane władze publiczne i osoby pełniące funkcje publiczne lub odnoszącą się do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszącą się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem publicznym. Katalog informacji wymienionych w art. 6 u.d.i.p. ma otwarty charakter i wymienia jedynie przykładowe kategorie danych, które stanowią informację publiczną (por. wyrok z 4 lutego 2016 r. sygn. akt I OSK 2223/14). W jedynym z wyroków Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził zaś, że w u.d.i.p. nie określono zamkniętego katalogu informacji publicznej, ponieważ ustawodawca chciał, aby społeczeństwo posiadało instrument do jak najszerszej kontroli instytucji publicznych. Taki instrument, aby był sprawny, powinien obejmować jak największą liczbę stanów faktycznych. Liczba ta nie może być ograniczona, ponieważ dynamiczny charakter stosunków społeczno-gospodarczych rodzi nowe sytuacje, w których pojawia się aktywność podmiotów publicznych. Ta aktywność w państwie demokratycznym powinna być poddana kontroli społecznej za pośrednictwem narzędzia, jakim jest prawo dostępu do informacji publicznej. Dlatego też uznaje się, że w demokratycznym państwie prawa jak najszerszy katalog informacji musi być przedmiotem kontroli społecznej (por. wyrok z 30 września 2015 r. sygn. akt I OSK 2093/14). Podkreśla się przy tym, że aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi odnosić się do sfery faktów (czyli do istniejącego już stanu rzeczy oraz do czynności dokonanych już przez organ władzy publicznej), a nie do sfery przypuszczeń, bądź informacji, których organ nie wytworzył, nie jest w ich posiadaniu lub zdarzeń przyszłych (por. wyrok NSA z 24 marca 2022 r. sygn. akt III OSK 1187/21).

Przenosząc powyższe ogólne uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że w rozpoznawanej sprawie organ w odpowiedzi na wniosek skarżącej w ustawowym terminie wystosował do niej pismo z dnia [...] października 2022 r., w którym udzielił odpowiedzi na zadane przez stronę wszystkie 13 pytań. W związku z powyższym zdaniem Sądu brak jest jakichkolwiek podstaw do formułowania stanowiska o naruszeniu art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Skoro zobowiązany organ udzielił odpowiedzi w terminie 14 dni od wpływu wniosku, a z treści pisma wynika, że udzielił odpowiedzi wskazując na dane jakie posiada, bądź w odpowiedzi na określone pytania wyjaśnił, że nie posiada danych informacji albo, że dana informacja nie stanowi informacji publicznej, to nie sposób zarzucić mu bezczynności. Wskazania wymaga, że organ który nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej, nie ma bowiem obowiązku jej udostępnienia (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Nie ma również obowiązku wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (wyrok WSA w Krakowie z 14.07.2017 r., II SAB/Kr 119/17).

Co więcej, Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko, że oceny czy organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie może kształtować tylko i wyłącznie przypisywanie organowi powinność dysponowania żądaną informacją. Organ nie może udostępnić informacji, której sam nie posiada bez względu na to, czy zdaniem wnioskodawcy winien nią dysponować (wyrok WSA w Krakowie z 11.08.2020 r., II SAB/Kr 83/20, LEX nr 3075983). W konsekwencji uznać należy, że skoro organ udzielił odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżącej, na które zobowiązany był odpowiedzieć, to nie można zarzucać mu naruszenia prawa. Zaakcentowania również wymaga, że informacji publicznej nie stanowią dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 ustawy o zapobieganiu zwalczaniu chorób zakaźnych w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, w tym wnioski stanowiące w istocie prośbę o udzielenie porady prawnej. Informacji publicznej nie dotyczą też pytania z zakresu wiedzy medycznej. Nadto wiedza organu o stanowisku Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie szczepień ochronnych oraz w zakresie regulacji prawa krajowego wykracza poza pojęcie informacji publicznej. Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy bowiem polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym. Również obowiązujące powszechnie przepisy prawa krajowego nie są informacją publiczną. Co więcej, w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest obowiązany dokonywać ocen dotyczących konstytucyjności prawa krajowego, jego wykładni, udzielać porad prawnych ani medycznych, czy też oceniać racjonalności bądź celowości regulacji prawnych stanowiących podstawę działania tego organu. Innymi słowy, na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej nie można domagać się dokonywania przez organ oceny prawidłowości funkcjonowania tego bądź innych organów władzy publicznej (por. wyrok WSA w Lublinie z 28 grudnia 2022 r., II SAB/Lu 139/22).

Reasumując stwierdzić należy, że ustawa o dostępie do informacji publicznej daje prawo do uzyskania informacji o sprawach publicznych, natomiast część wskazanych przez skarżącą informacji, w zakresie podnoszonych przez nią zagadnień - nie stanowi informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Kwestie poruszane w części pytań odnoszą się do wyrażenia pewnego osądu przez organ, opinii, a zatem do jego subiektywnej oceny lub pouczenia o treści obowiązujących przepisów. Odpowiedzi na te pytania nie mogą więc stanowić informacji publicznej.

Należy także zauważyć, że poza zaprzeczeniem faktowi uzyskania wnioskowanej informacji publicznej, skarga nie zawiera indywidulanych, odnoszących się do okoliczności faktycznych tej konkretnej sprawy, zarzutów. Skarga nie wskazuje chociażby, z jakich powodów udzielona skarżącej informacja nie wyczerpuje zakresu przedmiotowego wniosku. Potencjalne samo niezadowolenie strony z uzyskanych informacji nie może kreować zasadności skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Organ udzielił odpowiedzi na pytania, które dotyczyły informacji publicznej, w której był posiadaniu. Ponadto, pomimo braku obowiązku w tym zakresie, w miarę możliwości poinformował skarżącą o kwestiach prawnych, o wyjaśnienie których wnosiła we wniosku. Skoro zatem organ udzielił odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżącej, na które zobowiązany był odpowiedzieć, to nie można zasadnie zarzucać naruszenia prawa art. 2 ust. 2 u.d.i.p. Jakichkolwiek podstaw faktycznych pozbawiony jest również zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organ nie przyjmował, że żądanie wniosku dotyczy informacji przetworzonej.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.