Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Asesor WSA Anna Kopeć po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. B. w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skargę oddala

Pismem z dnia 22 września 2025 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. B. wpłynął wniosek M. K. (zwanego dalej także skarżącym) o udostępnienie informacji publicznej. W treści wniosku skarżący wniósł o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1) Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania organu?

2) Czy organ posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego?

3) Według informacji od prof. I. P.-S. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania organu?

4) Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania organu na przestrzeni ostatniego roku?

5) Ile odnotowano przypadków gruźlicy na terenie działania całego kraju urzędu na przestrzeni ostatnich 5 lat?

6) Czy rozróżnia w statystykach Państwa urzędu jak całego kraju rozróżnia się przypadku gruźlicy poszczepiennej? Jeśli tak to ile takich było (w zakresie pytań 4 i 6), a jeśli nie to co jest przyczyną braku takiego rozróżnienia?

7) Z jakiego powodu Główny Inspektor Sanitarny w przypadku wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego po szczepieniu przeciwko gruźlicy nie zaleca wykonywać posiewu w kierunku prątka szczepionkowego BCG?

8) Czy prawdą jest, że większość przypadków gruźlicy wśród dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna?

9) Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?

10) Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?

11) Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?

12) IIe odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?

13) Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?

14) Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?

15) W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?

16) W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.

17) Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?

18) W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka?

19) Czy Minister Zdrowia wydając rozporządzenie w sprawie szczepień obowiązkowych zastępujące uchylony przez Trybunał Konstytucyjny komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego dokonał analizy sytuacji epidemiologicznej zgodnie z treścią art. 17 ust. 10 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych?

20) Jeśli tak, to gdzie możemy zapoznać się z tą analizą?

21) Jeśli nie ma analizy zawartej w delegacji ustawowej upoważniającej Ministra Zdrowia do wydania rozporządzenia, to czy takie rozporządzenie jest zgodne z Konstytucją RP?

22) Z czego wynika różnica w zakresie szczepień obowiązkowych w dwóch sąsiadujących ze sobą państwach z zapewnionym w ramach Unii Europejskiej prawem do swobodnego przepływu osób np. w Niemczech jedno szczepienie obowiązkowe od 2017 r., w Polsce dziecko otrzymuje ponad 40 dawek szczepień?

Pismem z dnia 6 października 2025 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. udzielił skarżącemu następujących odpowiedzi na jego pytania. W zakresie pytania 1 organ poinformował, że nie prowadzi badań w zakresie utrzymania się odporności po podaniu szczepionek. Każda szczepionka posiada kartę "Charakterystyka Produktu Leczniczego", w której zawarte są wszystkie informacje dotyczące przedmiotowego preparatu szczepionkowego, w tym sposób przeprowadzania szczepienia danym preparatem. Odnośnie od pytania 2 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. poinformował, że obowiązek szczepień ochronnych wynika z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, ust. 2 oraz art 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi aktem wykonawczym do tej ustawy jest rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych które zawiera m.in.; wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osoby lub grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę powstania obowiązku szczepień ochronnych. W zakresie pytania 3 organ nie posiada informacji w powyższym zakresie. Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie prowadzą takich statystyk. W zakresie pytania 4 organ stwierdził, że na terenie działania tutejszego urzędu odnotowano na przestrzeni ostatniego roku 8 przypadków gruźlicy. Odnośnie do pytania 5 organ poinformował, że na terenie działania tutejszego urzędu na przestrzeni 5 ostatnich lat odnotowano 56 przypadków gruźlicy, natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. nie prowadzi statystyk dla całego kraju. O powyższe informacje proszę wnioskować do Głównego Inspektora Sanitarnego lub do Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH - Państwowy Instytut Badawczy (NIZP PZH-PIB). W zakresie pytania 6 organ nie posiada takich danych i informacji. Rejestr gruźlicy oparty jest o zgłoszenia przypadków zachorowań na gruźlicę przez lekarzy i żaden ze zgłoszonych przypadków nie został rozpoznany jako gruźlica poszczepienna. Odnośnie do pytania 7 organ poinformował, że pytanie nie stanowi informacji publicznej w zakresie organu. Odnośnie pytania 8 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. poinformował, że pytanie nie stanowi informacji publicznej w ramach tutejszego organu. W zakresie pytania 9 organ wskazał, że nie posiada informacji o liczbie szczepień odroczonych przez lekarzy. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. prowadzi wykaz osób uchylających się od szczepień, które są zgłaszane przez świadczeniodawców. Kwestia szczepień ochronnych na obszarze RP jest uregulowana w Ustawie z dnia 5 grudnia* 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz w akcie wykonawczym do ww. ustawy, to jest Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które zawiera szczegółowe wskazania do szczepień oraz schematy i dawkowanie szczepionek. Wykonanie szczepienia poprzedzone jest lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepień, które jest niezbędnym elementem procedury szczepienia. Tak więc przeciwwskazania do szczepienia określa w ramach swoich kompetencji wiedzy i umiejętności lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne do szczepienia. Ponadto, każda szczepionka służąca do realizacji szczepień ochronnych posiada kartę "Charakterystyka Produktu Leczniczego" zawierającą dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania przedmiotowego preparatu oraz przeciwwskazań do przeprowadzenia szczepienia tym preparatem. Aktualne i naukowo udokumentowane informacje o szczepieniach w Polsce są dostępne na stronach: [...] [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. informuje, że producenci szczepionek w trakcie procesu produkcyjnego odpowiadają za ich bezpieczeństwo i ustalenie przeciwwskazań do stosowania danej szczepionki, które ujęte są w każdej Charakterystyce Produktu Leczniczego. W zakresie pytania 10 organ poinformował, że w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania urzędu nie nałożono grzywien na lekarzy w związku z obowiązkiem zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego. Kontrole nie wykazały nieprawidłowości w tym zakresie. W odniesieniu do pytania 11 organ wskazał, że w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działalności tutejszego organu nie odnotowano żadnego śmiertelnego przypadku niepożądanego odczynu poszczepiennego (NOP). W zakresie pytania 12 organ wskazał, że w ciągu 5 ostatnich lat odnotowano jeden ciężki niepożądany odczyn poszczepienny - ciężka nawrotowa postać Zespołu Guillaina-Barrego. W odniesieniu do pytania 13 organ stwierdził, że nie posiada żądanej informacji publicznej. Posiadanie tej informacji nie leży w zakresie kompetencji Inspekcji Sanitarnej. W zakresie pytania 14 organ wskazał, że nie ma ono charakteru informacji publicznej. Pytanie dotyczy uzyskania stanowiska organu. Profilaktyka szerzenia się chorób zakaźnych jest konstytucyjnym obowiązkiem władz krajowych zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, cyt: "ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego (...) zdrowia {...). Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności r praw". Taką ustawą, jest Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi nakładająca na obywatela obowiązek realizacji szczepień ochronnych. Ponadto, także art. 8 ust. 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dopuszcza ingerencję władzy publicznej w życie prywatne i rodzinne jednostki, w przypadkach przewidzianych ustawą, z uwagi na ochronę zdrowia innych osób. Obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ma ścisły związek z zapobieganiem szerzeniu się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Profilaktyka przed chorobami epidemicznymi jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych również zgodnie z art 68 ust 4 Konstytucji RP. To w ramach realizacji tego obowiązku państwo opracowuje Program Szczepień Ochronnych, który corocznie jest modyfikowany stosownie do aktualnej wiedzy epidemiologicznej. Nie jest to naruszenie powszechnie obowiązującego porządku prawnego, lecz realizacja konstytucyjnego obowiązku, który właśnie poprzez coroczną aktualizowaną wiedzę najlepiej realizuje obowiązek szczepień ochronnych. Szczepienia ochronne stanowią prewencję nie tylko jednostek, lecz całego społeczeństwa, gdyż chronią wszystkich przed chorobami zakaźnymi (wyrok NSA - II OSK 933/16). W odniesieniu do pytania 15 organ wskazał, że z dniem 27 stycznia 2022 r. do ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi dodane zostały przepisy dotyczące świadczeń kompensacyjnych (art. 17a). Ww. świadczenia przyznawane są przez Rzecznika Praw Pacjenta. Zgodnie z art. 17e ust. 1 cyt "Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego wnosi się do Rzecznika Praw Pacjenta." Z kolei art. 17e ust 3 stanowi, że cyt.: "Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego może być złożony w terminie roku od dnia, który był ostatnim dniem obserwacji albo hospitalizacji, o których mowa w art. 17a ust 1, nie później niż po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art, 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7." Ponadto zgodnie z art. 21 ust 6 i ust 7 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi "6. Koszty świadczeń zdrowotnych, udzielanych w związku z leczeniem niepożądanych odczynów poszczepiennych ubezpieczonych, są finansowane na zasadach określonych w przepisach o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. 7. Koszty świadczeń zdrowotnych, udzielanych w związku z leczeniem niepożądanych odczynów poszczepiennych osób nieposiadających uprawnień z tytułu ubezpieczenia zdrowotnego, są finansowane z budżetu państwa z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw zdrowia. W zakresie pytania 16 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. poinformował, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego każdorazowo poprzedzone jest lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do szczepień, które jest niezbędnym elementem procedury szczepienia zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Tak więc przeciwwskazania do szczepień określa w ramach swoich kompetencji wiedzy i umiejętności lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne do szczepienia. W odniesieniu do pytania 17 organ stwierdził, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne jako najskuteczniejszy i bezpieczny sposób walki z chorobami zakaźnymi. W zakresie drugiej części pytania Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. poinformował, że treść tego pytania nie mieści się w katalogu informacji, jaki podlega udostępnieniu określonemu w art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W zakresie pytania 18 organ poinformował, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie uchylił obowiązku szczepień ochronnych w Polsce. Podkreślić należy, iż Trybunał Konstytucyjny wydając w dniu 9 maja 2023 r. wyrok, nie zakwestionował istnienia obowiązku szczepień, a wskazał na konieczność dostosowania stanu prawnego PSO zgodnie z art. 47 w związku z art. 31 ust 3 w związku z art 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Minister Zdrowia realizując orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego określił w drodze rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych wydanego na podstawie art. 17 ust. 10 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu chorób zakaźnych u ludzi terminy wymagalności oraz liczby dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, natomiast PSO na dany rok ogłoszony przez GIS w formie komunikatu w dzienniku urzędowym Ministra Zdrowia ma charakter instrukcji co do sposobu realizacji szczepień ochronnych w określonych schematach. Podstawą prawną do poddania się obowiązku szczepień ochronnych przeciw wybranym chorobom zakaźnym jest art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Przepisy określające obowiązek poddawania dzieci szczepieniom ochronnym ustanawiają prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Art 17 ust. 1 w/w ustawy przewiduje obowiązek osób, określonych na podstawie ust. 10 pkt 2, do poddawania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust 10 pkt 1. Stosownie do art. 17 ust 10 pkt 1 i pkt 2 minister właściwy do spraw zdrowia określił, w drodze rozporządzenia, m. in. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osoby lub grupy osób obowiązane do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień na te osoby, schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich poddania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia - uwzględniając przy tym dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia oraz aktualną wiedzę medyczną. Również orzecznictwo sądów (vide: wyrok WSA w Łodzi III SA/Łd 312/23) wskazuje jasno, że obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych, który egzekwowany jest bez konieczności wydawania w tym przedmiocie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, t. j. decyzji czy postanowienia. Wykonanie tego obowiązku z mocy prawa zabezpieczone jest przymusem administracyjnym oraz odpowiedzialnością regulowaną przepisami ustawy Kodeks wykroczeń. Oznacza to, że wynikający z przepisów prawa obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, jest bezpośrednio wykonywalny. Jego niedochowanie, aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie przymusowe dochodzenie poddania dziecka szczepieniu ochronnemu. Zgodnie z § 3 ust. 2 obowiązującego obecnie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych w Załączniku Nr 1 do w/w rozporządzenia określone zostały schematy obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży, obejmujące liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia podstawowego lub przypominającego, z uwzględnieniem wieku osoby objętej obowiązkiem szczepienia. Wskazane rozporządzenie w załączniku nr 1 określa schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. Obowiązek wykonania obowiązkowego szczepienia kalendarzowego dzieci i młodzieży staje się wymagalny z pierwszym dniem opóźnienia względem końcowego terminu wykonania danego szczepienia. Upływ wskazanego w załączniku nr 1 terminu na wykonanie szczepienia skutkuje możliwością wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez uprawniony organ administracji publicznej, o ile przekroczenie tego terminu nie jest uzasadnione stwierdzeniem przez lekarza sprawującego nadzór nad szczepieniami obowiązkowymi przeciwskazań do wykonania szczepienia i jego odroczenia. W odniesieniu do pytania 19 organ wskazał, że nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie. W zakresie pytania 20 Państwowy Powiatowy inspektor Sanitarny w S. B. nie posiada żądanej informacji, tj. czy Minister Zdrowia przeprowadził analizę objętą zapytanie, nie jest również w stanie podać, gdzie można zapoznać się z tą analizą. W odniesieniu do pytania 21 wskazał, że nie odnosi się do informacji o charakterze informacji publicznej. Organów inspekcji sanitarnej nie obciąża obowiązek gromadzenia informacji pozwalających na udzielenie odpowiedzi na ww. pytanie, tak samo organ odpowiedział na pytania od 19 do 22.

Pismem z dnia 24 października 2025 r. M. K. wniósł skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. B. polegającą na nieudostępnieniu informacji publicznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez nieudostępnienie informacji publicznej i wniósł o:

1) zobowiązanie organu do rozpoznania ich wniosku z dnia 14 kwietnia 2025 r. i udzielenia informacji publicznej,

2) orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) wymierzenie na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi grzywny w maksymalnej wysokości,

4) zasądzenie kosztów postępowania (w tym kosztów zastępstwa adwokackiego).

W ocenie skarżącego, przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia im informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. B. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że wszystkie informacje znajdujące się w posiadaniu organu zostały udzielone. Organ nie dysponuje danymi, o które wnioskowano w odniesieniu do części pytań. Organ nie jest zobowiązany do sporządzania analiz, interpretacji, opinii prawnych ani wyjaśnień medycznych, ponadto nie stanowi to informacji publicznej. Z kolei odesłanie do publikacji stanowi prawidłową formę odpowiedzi, gdy organ nie posiada własnych danych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do brzmienia art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.). Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Według art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z § 1b sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).

Sąd rozpatrując skargę wniesioną na bezczynność lub przewlekłość organu administracji publicznej ogranicza się wyłącznie do ustalenia, czy organowi można przypisać lub nie - stan bezczynności lub przewlekłości. Dodać przy tym należy, że w postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, nie jest możliwe badanie innych kwestii aniżeli obiektywny fakt pozostawania organu podatkowego w zwłoce.

Sąd administracyjny rozpoznając sprawę ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania bada czy podejmowane czynności zmierzały do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu były podejmowane, a także czy czynności podejmowane przez organ nie miały charakteru pozornego.

Podkreślenia wymaga, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podejmuje żadnych czynności lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub też nie podejmuje przewidzianej prawem czynności.

Natomiast przewlekłe prowadzenie postępowania ma miejsce wówczas, gdy organ podejmuje wprawdzie działania, ale robi to opieszale lub skuteczność podejmowanych czynności jest wątpliwa. Dotyczy to także sytuacji, gdy organ podejmuje czynności nie zmierzając wprost i skutecznie do finalnego załatwienia sprawy. Przewlekłość w prowadzeniu postępowania występuje wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją, bądź mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy.

W kontrolowanej sprawie skarżący domagal się udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, zwanej dalej jako: "u.d.i.p."). Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.

Zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Z kolei w art. 6 u.d.i.p. ustawodawca zawarł przykładowy katalog informacji i dokumentów stanowiących informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 u.d.i.p., uwzględniającej nadto normatywne źródło prawa do informacji publicznej zawarte w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78, poz. 483 ze zm.), pod pojęciem informacji publicznej należy rozumieć wszelkie fakty dotyczące spraw publicznych, rozumianych jako działalność zarówno organów władzy publicznej, jak i samorządów gospodarczych i zawodowych oraz osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym (zob. w tej materii: M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28-29).

Udostępnianiu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o ich organizacji oraz o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b i lit. d u.d.i.p.). Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.d.i.p., informację publiczną stanowi również informacja o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym między innymi o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (pkt 3 lit. a) oraz dane publiczne, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności m.in. treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (pkt 4 lit. a).

Za bezsporne w sprawie należy uznać, że adresat wniosku – Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Miechowie – jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, gdyż zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest organem władzy publicznej.

W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowią co do zasady informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416) w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Po 96/17; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 listopada 2018 r. sygn. akt II SAB/Sz 119/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).

Informację publiczną stanowią więc przede wszystkim informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, wynikające z prowadzonych przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych oraz wojewódzkich inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm., dalej: u.z.z.ch.z.) oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. z 2024 r. poz. 138). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (art. 21 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 5 w/w rozporządzenia). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.z.z.ch.z., państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej prowadzą też rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Rejestr chorób zakaźnych zawiera wymienione enumeratywnie w ustawie dane osoby zakażonej, chorej lub zmarłej z powodu choroby zakaźnej, a także osób narażonych na chorobę zakaźną lub podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną (art. 30 ust. 2 u.z.z.ch.z.). Źródłami danych do rejestru są m.in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze. Powyższe dane również stanowią więc informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p.

W ocenie Sądu, z obszernego zakresu przedstawionych we wniosku skarżącego pytań, nie wszystkie z podniesionych kwestii mogą być uznane za żądanie udzielenia przez organ informacji publicznej, czyli informacji, które odnoszą się do publicznej sfery działalności tego organu, wytworzone lub posiadane przez ten organ. Zobowiązany organ w prawidłowy sposób rozpoznał zakres swoich obowiązków i pojęcie informacji publicznej.

W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził, że PPIS odpowiedział skarżącemu w wymaganym ustawą terminie, odnosząc się do wszystkich pytań zawartych we wniosku z dnia 22 września 2025 r. Wskazać trzeba, że informacji publicznej nie stanowią dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 u.z.z.ch.z. w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, w tym wnioski stanowiące w istocie prośbę o udzielenie porady prawnej. Informacji publicznej nie dotyczą też pytania z zakresu wiedzy medycznej. Nadto wiedza organu o stanowisku Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie szczepień ochronnych oraz w zakresie regulacji prawa krajowego czy prawa innych państw wykracza poza pojęcie informacji publicznej. Działalność organizacji międzynarodowej (w tym Niemiec) nie dotyczy władz polskich i gospodarowania mieniem publicznym. Również obowiązujące powszechnie przepisy prawa krajowego nie są informacją publiczną. Co więcej, w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest obowiązany dokonywać ocen konstytucyjności prawa krajowego, jego wykładni, udzielać porad prawnych ani medycznych, czy też oceniać racjonalność bądź celowość regulacji prawnych stanowiących podstawę działania tego organu. Innymi słowy, na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej nie można domagać się dokonywania przez organ oceny prawidłowości funkcjonowania tego bądź innych organów władzy publicznej (tak: wyrok WSA w Lublinie z 28 grudnia 2022 r., II SAB/Lu 139/22).

Zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącego, że odpowiedzi organu należało uznać za niewystarczające. Skuteczne postawienie zarzutu dotyczącego udzielenia niewyczerpujących odpowiedzi na pytania postawione we wniosku o udostępnienie informacji publicznej wymaga precyzyjnego wskazania, które odpowiedzi są niejasne (niepełne) oraz w jakim zakresie organ powinien je uzupełnić.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, nie można zdaniem Sądu zarzucić organowi bezczynności. Organ udzielił w terminie odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżącego, na które obowiązany był odpowiedzieć. Wbrew zatem zarzutom skargi organ nie naruszył wskazanych w niej przepisów prawa z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani nie dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił jako bezzasadną.