Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie: Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant: St. sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę. LS

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2016r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] maja 2016r. znak: [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] maja 2016r. znak: [...] Prezydent Miasta Ł., po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] kwietnia 2016r., odmówił przyznania M. P. prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko P. P. ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego uprawniającego do świadczenia.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją M. P. złożył odwołanie.

Powołaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpoznaniu odwołania M. P., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przywołał przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016r. poz. 195), dalej powoływanej jako "ustawa", stwierdzając, że rodzina wnioskodawcy składa się z dwóch osób, w tym dziecka o lekkim stopniu niepełnosprawności, które jest pierwszym dzieckiem w rodzinie, co – w myśl art. 2 pkt 9 ustawy – sprawia, że do przyznania prawa do świadczenia wychowawczego wymagane jest spełnianie przesłanki kryterium dochodowego na osobę w wysokości 800 zł. Następnie organ stwierdził, że w roku 2014r. będącym rokiem bazowym przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego dochód rodziny wyniósł 20.429,44 zł, przy czym po roku bazowym sytuacja zawodowa strony nie zmieniała się. Zatem rodzina odwołującego się na gruncie ustawy uzyskała dochód w wysokości 1.702,45 zł miesięcznie, co czyni dochód na osobę w rodzinie w wysokości 851,23 zł.

Uwzględniając powyższe okoliczności Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że prawidłowe są ustalenia decyzji organu I instancji, iż dochód rodziny w przeliczeniu na osobę przekracza kryterium dochodowe, co oznacza, iż nie jest spełniona przesłanka, o której mowa w art. 5 ust. 3 ustawy, a w konsekwencji brak jest podstaw do przyznania odwołującemu wnioskowanego świadczenia we wskazanym okresie.

Jednocześnie odnosząc się do zarzutów strony zawartych w odwołaniu Kolegium zauważyło, że załączone wyciągi nie wskazują, że świadczenie rentowe strony było pomniejszone o egzekucję administracyjną. Tym samym – w ocenie organu – kwota, która jest egzekwowana, nadal jest dochodem strony.

Podsumowując Kolegium uznało, że organ I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie, zaś wydana decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wywiódł M. P. podnosząc, że odmowa przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko P.P. z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności jest nieuzasadnionym rozróżnianiem rodzin wychowujących dziecko z niepełnosprawnością w stopniu lekkim z rodzinami, które wychowują dzieci z niepełnosprawnością w stopniu umiarkowanym lub znacznym. Skarżący podkreślił, że program 500 Plus mówi o dzieciach z ważnym orzeczeniem o niepełnosprawności i dochodzie do 1200 zł na członka rodziny, podczas gdy w jego rodzinie dochód na członka rodziny nie przekracza 800 zł na członka rodziny. Jednocześnie autor skargi wyjaśnił, że na dochód rodziny składają się renty z ZUS – renta chorobowa i renta rodzinna po zmarłej matce. W konkluzji skargi M. P. wniósł o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta Ł. w całości i przyznanie prawa do świadczenia wychowawczego na córkę P.P.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014r. poz. 1647) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli działalności administracji publicznej sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego określających prawa i obowiązki stron oraz przepisów postępowania regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. orzekającą o odmowie przyznania M.P. prawa do świadczenia wychowawczego na córkę P.P. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ww. ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która reguluje warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia.

Podkreślić trzeba, że celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (art. 4 ust. 1 ustawy). Przysługuje ono matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia (art. 4 ust. 2 i 3 ustawy) w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie (art. 5 ust. 1 ustawy). Świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3 ustawy). Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1.200,00 zł (art. 5 ust. 4 ustawy), przy czym przez niepełnosprawne dziecko ustawa rozumie dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności określonym w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 2 pkt 9 ustawy). Należy również wyjaśnić, że przez dochód ustawa rozumie dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych (art. 2 pkt 1 ustawy), zaś dochód członka rodziny, to przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1 – 3; zaś dochód rodziny oznacza sumę dochodów członków rodziny (art. 2 pkt 2 i 4 ustawy).

Wyjaśnić również należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2016r. poz. 1518 ze zm.) dochód stanowią, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób, przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne; deklarowany w oświadczeniu dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, pomniejszony o należny zryczałtowany podatek dochodowy i składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne; inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że M. P. jako ojciec dziecka, które nie ukończyło 18. roku życia, spełnia przesłanki określone w art. 4 ust. 2 i 3 ustawy, uprawniające do wnioskowania o przyznanie świadczenia wychowawczego. Jednocześnie stwierdzić trzeba, że skarżący nie spełnia przesłanki kryterium dochodowego, o której mowa w art. 5 ust. 3 ustawy, warunkującej nabycie prawa do świadczenia na pierwsze dziecko.

W dalszej kolejności zauważyć trzeba, że z orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] lutego 2016r. znajdującego się w aktach sprawy wynika, że dziecko P. P. zalicza się do osób niepełnosprawnych o lekkim stopniu niepełnosprawności. Stwierdzić zatem należy, że na gruncie ustawy stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia, P. P. nie może być uznana za dziecko niepełnosprawne, przy którym obowiązuje kryterium dochodowe w wysokości 1.200,00 zł. Ustawa o pomocy państwa w wychowaniu dzieci wprowadza bowiem własną definicję dziecka niepełnosprawnego. W świetle art. 2 pkt 9 omawianej ustawy, za dziecko takie uważa się dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności określonym w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności. Z brzmienia art. 2 pkt 9 ustawy nie można wywieść, iż dzieckiem niepełnosprawnym w rozumieniu tejże ustawy jest dziecko, które legitymuje się orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności, gdyż taki stopień niepełnosprawności nie został wymieniony przez ustawodawcę w tymże przepisie obok stopnia umiarkowanego i znacznego. Zaś użyte w treści art. 2 pkt 9 ustawy sformułowanie "orzeczenie o niepełnosprawności określone w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych" dotyczy wyłącznie orzeczenia, o którym mowa w art. 4a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2011r. Nr 127, poz. 721 ze zm.) wydawanym dla osób, które nie ukończyły 16 roku życia mających naruszoną sprawność fizyczną lub psychiczną o przewidywanym okresie trwania powyżej 12 miesięcy, z powodu wady wrodzonej, długotrwałej choroby lub uszkodzenia organizmu, powodującą konieczność zapewnienia im całkowitej opieki lub pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych w sposób przewyższający wsparcie potrzebne osobie w danym wieku. Niewątpliwe gdyby ustawodawca miał zamiar objęcia rodzin, w których znajduje się dziecko legitymujące się lekkim stopniem niepełnosprawności, wyższym kryterium dochodowym, o którym mowa w art. 5 ust. 4 ustawy, wymieniłby wprost tenże stopień niepełnosprawności, definiując w art. 2 pkt 9 ustawy pojęcie niepełnosprawnego dziecka. Ponieważ jednak tego nie uczynił, nie można dokonywać wykładni rozszerzającej przepisu art. 2 pkt 9 ustawy, bowiem byłoby to niezgodne z intencją ustawodawcy. Tym samym uznać należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy prawidłowo organ rozpoznający sprawę rozpatrzył wniosek M.P. z uwzględnieniem kryterium dochodowego określonego w art. 5 ust. 3 ustawy, a nie art. 5 ust. 4 ustawy.

Jednocześnie należy stwierdzić, że organ prawidłowo wyliczył dochód rodziny skarżącego składającej się z dwóch osób. Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że w 2014 roku będącym rokiem kalendarzowym stanowiącym podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego skarżący uzyskał łączny dochód w kwocie 22.384,90 zł. Po odliczeniu, stosownie do art. 2 pkt 1 ustawy pomocy państwa w wychowywaniu dzieci w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, należnego podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne; dochód rodziny skarżącego wyniósł 20.429,44 zł. Powyższe oznacza, że miesięczny dochód rodziny skarżącego wyniósł 1.702,45 zł, zaś miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł 851,23 zł. Stwierdzić więc należy, że kryterium dochodowe wynoszące – zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy – 800 zł zostało w niniejszej sprawie przekroczone.

Podsumowując uznać trzeba, że organy orzekające w sprawie wypełniły zawarty w art. 7 K.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w przepisie art. 77 § 1 K.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Prawidłowo dokonały również subsumpcji tego stanu faktycznego do norm prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Tym samym zasadna jest konkluzja organów o braku podstaw do przyznania M. P. wnioskowanego świadczenia, wobec przekroczenia kryterium dochodowego przewidzianego w art. 5 ust. 3 ustawy.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

DC