drukuj    zapisz    Powrót do listy

6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej, Pomoc społeczna, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, Uchylono decyzję I i II instancji, II SA/Łd 406/15 - Wyrok WSA w Łodzi z 2015-07-23, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II SA/Łd 406/15 - Wyrok WSA w Łodzi

Data orzeczenia
2015-07-23 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2015-05-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień
Jolanta Rosińska
Sławomir Wojciechowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362 art. 54
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
Sentencja

Dnia 23 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Jolanta Rosińska, , Protokolant asyst. sędz. Dominika Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2015 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej J. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS

Uzasadnienie

II SA/Łd 406/15

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania J. K. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy skierowania strony do domu pomocy społecznej, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r., póz. 267 z późn. zm.), art. 3 ust. 3 i 4, art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 54 ust. 1, art. 59 ust. 1, art. 106 ust. 1, art. 107 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej tekst jedn. Dz. U. z2015r., poz. 163) utrzymało w mocy decyzję organu l instancji.

Z akt sprawy wynika, że decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] odmówił skierowania J. K. do domu pomocy społecznej.

W uzasadnieniu organ l instancji wskazał, że strona nie korzysta z pomocy społecznej w formie usług opiekuńczych, lecz gdy zachodzi potrzeba pomaga jej sąsiadka i rodzina. Zdaniem organu skarżąca nie wymaga opieki całodobowej i korzystając ze wsparcia rodziny strona może nada! funkcjonować w miejscu zamieszkania, więc nie ma potrzeby kierowania do domu pomocy społecznej.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. K. podniosła, że właśnie ukończyła 71 lat i jest osobą chorą. Skarżąca załączyła orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 11 grudnia 2014 roku, z którego wynika, iż jest osobą trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji. Potwierdza to również zaświadczenie o stanie zdrowia strony wystawione przez lekarza neurologa załączone do odwołania. Dalej strona wyjaśniła, że mieszka sama, porusza się samodzielnie aczkolwiek z pewną trudnością, w zakresie samoobsługi wymaga pomocy przy kąpieli oraz robienia zakupów, podawania leków i przyrządzania posiłków. Córka skarżącej jest również schorowana i z uwagi na swój pogarszający się stan zdrowia nie jest w stanie zajmować się matką w takim zakresie w jakim tego wymaga. Do odwołania załączono zaświadczenie kardiologa, z którego wynika, że stan zdrowia córki skarżącej nie pozwala jej sprawować opieki nad chorą matką. Ponadto córka jest osobą pracującą jeszcze zawodowo co uniemożliwia jej opieki w ciągu dnia, choć jak tylko zdrowie i obowiązki związane z pracą i prowadzeniem domu jej pozwolą, odwiedza matkę i pomaga. Jej warunki mieszkaniowe uniemożliwiają rozwiązanie aby skarżąca przeprowadziła się do niej. Syn strony, który do niedawna odwiedzał matkę i pomagał w robieniu zakupów i sprzątaniu otrzymał propozycję pracy za granicą i będzie w stanie odwiedzać matkę raz na parę miesięcy a nawet 1-2 razy w roku. Choroba skarżącej - mimo przyjmowania zleconych leków - postępuje bardzo szybko i strona staje się coraz mniej sprawna, nasilają się lęki i poczucie zagubienia.

Wspomnianą na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie.

Kolegium ustaliło, że w dniu 10 grudnia 2014 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. wpłynął wniosek wraz z dokumentacją o skierowanie strony do domu pomocy społecznej. Zdaniem organu z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego oraz zgromadzonej dokumentacji wynika, iż strona ma 70 lat, mieszka sama i prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe.

Z osób obowiązanych do wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej strona posiada córkę oraz syna, z którymi jest w stałym kontakcie. Córka przychodzi do strony codziennie i wspiera w codziennych czynnościach, między innymi przygotowuje posiłki, dokonuje zakupów artykułów spożywczych, zaś syn odwiedza stronę dwa, trzy razy w tygodniu.

W ocenie organu aktualnie istniejące schorzenia tj. cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, otępienie w chorobie Alzheimera, nie uniemożliwiają stronie funkcjonowania w miejscu zamieszkania. Strona porusza się samodzielnie po mieszkaniu, jest sprawna w samoobsłudze, dba o higienę osobistą. Posiadane schorzenia mogą być leczone ambulatoryjnie i nie wiążą się z koniecznością korzystania ze stałej opieki instytucjonalnej. Strona nie korzysta z pomocy w formie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania, którą gmina może w pierwszej kolejności zapewnić osobie wymagającej pomocy z powodu wieku, choroby czy niepełnosprawności. Natomiast, gdy jest taka potrzeba stronie pomaga sąsiadka oraz rodzina.

Ponadto Kolegium dostrzegło, że według opinii pracownika socjalnego l Wydziału Pracy Środowiskowej obecnie strona nie wymaga umieszczenia w domu pomocy społecznej, gdyż korzystając ze wsparcia rodziny strona może dalej funkcjonować w miejscu zamieszkania.

Kolegium wyraziło zdanie, że skierowanie do domu pomocy społecznej przysługuje jedynie w sytuacji, gdy pozostałe formy pomocy okazują się niewystarczające z uwagi na obiektywnie trudną sytuację strony, co nie ma miejsca w tym przypadku. Organ podkreślił, iż z ustawy o pomocy społecznej wynikają różne formy tej pomocy, przy czym zdecydowana większość polega na świadczeniu przejściowej pomocy osobom i rodzinom, pomocy umożliwiającej im "przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych" i pozwalającej z czasem na dalsze samodzielne funkcjonowanie w rodzinie i środowisku. Jednakże pomoc ta udzielana jest tylko wtedy, gdy osoba czy rodzina wykorzystała już własne "uprawnienia, zasoby i możliwości" i nie jest w stanie sama pokonać trudnej sytuacji życiowej. Niebudzącym wątpliwości odstępstwem od zasady okresowego, przejściowego świadczenia pomocy społecznej, celem przezwyciężenia powstałej trudności życiowej jest możliwość przyznania stałej pomocy społecznej, jaką w praktyce jest skierowanie osoby do domu pomocy społecznej.

Zdaniem Kolegium z treści art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż wiek, choroba lub niepełnosprawność osoby starającej się o skierowanie musi być tego rodzaju, że uniemożliwia tej osobie prawidłowe funkcjonowanie pomimo wykorzystania innych możliwości pomocy, czyli mimo wykorzystania przez tę osobę pomocy w formie usług opiekuńczych, zwanych też pomocą "dochodzącą". Po analizie zgromadzonej dokumentacji organ uznał, iż pomoc w formie usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania, którą gmina może w pierwszej kolejności zapewnić osobie wymagającej pomocy z powodu wieku, choroby, itp. byłyby dla strony wystarczającą formą pomocy i nie występują przesłanki uzasadniające skierowanie do całodobowej placówki stacjonarnej. Wobec powyższego strona winna rozważyć możliwość skorzystania z pomocy w formie usług opiekuńczo-pielęgnacyjnych w wymiarze dostosowanym do stanu zdrowia. Dopiero po stwierdzeniu, że usługi opiekuńcze nie zapewniają niezbędnej pomocy (tj. nie są wystarczające), może być podjęta decyzja o skierowaniu do domu pomocy społecznej, jeśli będzie taka konieczność i jeśli będą zapewnione środki na pokrycie kosztów pobytu.

Jednocześnie Kolegium zaznaczyło, iż gdyby oferowane usługi opiekuńcze mogły pomóc w zaspokojeniu codziennych potrzeb, zaś osoba zainteresowana nie chciałaby z nich skorzystać, a jej stan zdrowia nie wskazywałby, że wymaga stałej całodobowej opieki, to należałoby dojść do wniosku, że nie zachodzą przesłanki do skierowania do domu pomocy społecznej.

Ponadto Kolegium wskazało, iż możliwość wydania takiego skierowania zależy od aktualnych i prognozowanych możliwości organu l instancji w przedmiocie skierowań do domów pomocy społecznej, w tym zabezpieczenia finansowego pobytu pensjonariuszy już przebywających w placówkach oraz oczekujących na umieszczenie. Kierując się zasadą praworządności i sprawiedliwości społecznej, przyznanie skierowania zgodnie z żądaniem strony, w ocenie tut. Kolegium byłoby naruszeniem interesu społecznego, ponieważ rozpatrując indywidualne wnioski, uwzględnia je w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o świadczenie z pomocy społecznej. Z uwagi na dużą liczbę osób oczekujących na skierowanie do domów pomocy społecznej oraz środki budżetowe jakimi dysponuje organ l instancji, w związku ze składanymi wnioskami obowiązuje okres oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej (tj. w pierwszej kolejności do domów pomocy społecznej kierowane są osoby z postanowieniem sądu o umieszczeniu bez wyrażenia zgody, osoby samotne u których usługi opiekuńcze w miejscu zamieszkania są niewystarczające).

Poza tym organ powołał się na art. 128 k.r.i.o i wynikający z niego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciążający krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Przez wzajemne wsparcie, o którym mowa w art. 87 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego należy rozumieć - pomoc materialną, psychiczne wsparcie w chorobie, cierpieniu i kalectwie, pomoc intelektualną przy podejmowaniu ważnych decyzji lub załatwianiu spraw życiowych oraz pomoc fizyczną przy wykonywaniu różnych czynności. Wobec powyższego rodzina - zdaniem SKO - powinna otoczyć stronę opieką z uwagi na sytuację zdrowotną w jakiej się znalazła. W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie przedwczesne jest rozpatrywanie przesłanek warunkujących konieczność skierowania skarżącej do domu pomocy społecznej.

J. K. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie przepisów procesowych mających wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie w sposób wyczerpujący sytuacji skarżącej (w szczególności związanej ze skutkami postępującej choroby Alzheimera) oraz nie wyjaśnienie sytuacji rodziny skarżącej i zupełne pominięcie części materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a naruszenia te mają istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawy do skierowania J. K. do domu pomocy społecznej;

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu l instancji, gdy zachodziły przesłanki do jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania;

oraz naruszenie prawa materialnego również mającego wpływ na wynik sprawy tj.: - art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej poprzez błędną wykładnię tego przepisu i w konsekwencji błędne przyjęcie, że warunkiem przyznania świadczenia w postaci umieszczenia w domu pomocy społecznej jest uprzednie, faktyczne skorzystanie z usług opiekuńczych, gdyż dopiero wykazanie, iż nie są one wystarczające, umożliwia ubieganie się o umieszczenie w placówce.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, a także o przeprowadzenie dowodu z dokumentów w postaci:

- karty informacyjnej leczenia szpitalnego J. K. z dnia 22 kwietnia 2015r. za okres od 26 lutego do 22 kwietnia 2015 r.; faktury VAT nr [...] z dnia 23 kwietnia 2015 r. (dowód uiszczenia opłaty za pobyt w NZOZ) - na okoliczność ciągle pogarszającego się stanu zdrowia J. K. oraz faktu, iż wymaga ona całodobowej opieki i skierowania do domu pomocy społecznej.

- dokumentacji medycznej (komplet), dotyczącej córki J. K. - M. P. - na okoliczność, iż stan zdrowia córki skarżącej uniemożliwia jej faktyczne sprawowanie opieki na chorą matką.

Zdaniem skarżącej organy niedopełniały obowiązku wyjaśnienia sprawy przede wszystkim w zakresie spełnienia przez J. K. przesłanek umieszczenia w domu pomocy społecznej. Organy administracji dokonując w uzasadnieniu podejmowanych rozstrzygnięć oceny sytuacji skarżącej, ograniczyły się jedynie do wskazania miejsca formalnego zamieszkania J. K. oraz kręgu osób obowiązanych do ewentualnego wnoszenia opłat za pobyt w domu pomocy społecznej w przypadku umieszczenia Pani J. K. w domu pomocy społecznej. Organy administracji, nie odniosły się tak naprawdę, do kwestii najważniejszej, czyli do stanu zdrowia skarżącej i faktycznych możliwości jej funkcjonowania w rodzinie. Organy administracyjne nie ustaliły też, czy rodzina, na którą obowiązek opieki został całkowicie przerzucony jest w stanie zapewnić stronie właściwą i wystarczającą opiekę. Istotnym jest, że w aktach znajdują się następujące zaświadczenia lekarskie, z których wynika, iż J. K. ze względu na szybko postępującą chorobę Alzheimera wymaga stałej opieki i pomocy innych osób w zaspakajaniu podstawowych potrzeb życiowych. Pomimo tak jednoznacznego brzmienia formułowanych przez lekarzy opinii o ostanie zdrowia skarżącej, organy administracji arbitralnie stwierdziły, iż taka potrzeba umieszczenia J. K. w domu pomocy społecznej nie występuje. Powyższy sposób działania organów administracji daje podstawy do stwierdzenia, iż rozstrzygnięcie w rozpoznawanej sprawie nosi cechy dowolności. W powiązaniu z wyżej opisanym stanem zdrowia skarżącej, istotnym również elementem jest, że stan zdrowia córki skarżącej nie pozwala na sprawowanie opieki nad chorą matką. SKO w Ł. w żaden sposób nie ustosunkowało się do zgromadzonego materiału dowodowego. Organy orzekające w sprawie, zwróciły jedynie uwagę na spoczywający na najbliższej rodzinie J. K. obowiązek sprawowania opieki, nie podjęły się natomiast ustalenia, czy córka i syn (który ma aktualnie pracować za granicą Polski) tym obowiązkom są w stanie sprostać i specjalistyczną opiekę zapewnić. SKO w Ł. pominęło zupełnie, wskazywany przez J. K. fakt, iż jej córka M. P. również jest, podobnie jak skarżąca, osobą schorowaną. Podnieść należy, że sprawowanie opieki przez córkę skarżącej, jak już wcześniej wskazano, nie jest obecnie możliwe przez jej zły stan zdrowia. M. P. - córka skarżącej doznała przed kilku laty zapaści (dokładnie w 2008r.) i do tej pory nie odzyskała pełnej sprawności zdrowotnej -kardiologicznej. Przebywa sama pod stałą opieką lekarzy.

Zdaniem strony organ błędnie uznał, iż warunkiem przyznania świadczenia w postaci umieszczenia w domu pomocy społecznej jest uprzednie faktyczne skorzystanie z usług opiekuńczych, gdyż dopiero wykazanie, iż nie są one wystarczające, umożliwia ubieganie się o umieszczenie w placówce. Skarżąca podkreśliła, iż organ odmawiając umieszczenia w domu pomocy społecznej i wymagając uprzedniego skorzystania z usług opiekuńczych, nie wskazał w żaden sposób skarżącej, w jakim zakresie strona ta faktycznie mogłaby korzystać z usług opiekuńczych, nie zbadał również, czy na tle konkretnych okoliczności rodzinnych, pomoc w postaci usług opiekuńczych przyniosłaby zamierzony rezultat.

Zdaniem pełnomocnika skarżącej, wymagana przepisem art. 54 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej przesłanka niemożliwość zapewnienia niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych nie wiąże się z wymogiem faktycznego z nich korzystania i stwierdzenia ich nieadekwatności do potrzeb osoby ubiegającej się o umieszczenie w domu pomocy społecznej. Nie ma żadnych przeszkód, aby z samej analizy okoliczności faktycznych sprawy organ administracji mógł wywnioskować, czy pomoc w postaci usług opiekuńczych stwarza możliwość zaspokojenia potrzeb określonej osoby - strony. W przedmiotowej sprawie ocena przydatności usług opiekuńczych odgrywa istotną rolę, ponieważ skarżąca cierpi na postępującą chorobę Alzheimera, która sama w sobie powoduje zagrożenie dla zdrowia i życia J. K. Nieprzewidywalna utrata pamięci u skarżącej jest oczywistą konsekwencją jednostki chorobowej, dlatego też skarżąca wymaga stałej opieki. Organy orzekające jednak nie wzięły tej okoliczności w ogóle pod uwagę ani też nie wykazały, czy wsparcie samej najbliższej rodziny usługami opiekuńczymi cokolwiek zmieni (tzn. czy zapobiegnie nieprzewidywalnym sytuacjom związanym chociażby z utratą pamięci przez J. K.) przy uwzględnieniu przede wszystkim choroby Alzheimera, ale też przy uwzględnieniu istnienia innych jednostek chorobowych na które skarżąca cierpi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, póz. 1269 ze zm.) w zw. z § 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., póz. 270 ze zm.) - przywoływanej dalej w tekście jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do merytorycznego rozpoznania.

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach art. 145 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).

Po myśli art. 134 §1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Kontroli Sądu została poddana decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nr [...] z dnia [...] utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie organu l instancji z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy skierowania strony do domu pomocy społecznej.

Tytułem wstępu wskazać należy, że zgodnie z zasadą praworządności, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Stosownie do zasady pogłębiania zaufania wynikającej z art. 8 k.p.a., organy prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zobowiązane są one także do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 k.p.a.). W końcu, w uzasadnieniu decyzji organ winien w szczególności wskazać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś w uzasadnieniu prawnym organ ma obowiązek wyjaśnić podstawę prawną decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 k.p.a.).

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej stanowił przepis art. 54 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 175, póz. 1362 ze zm.), przywoływanej dalej w tekście jako "ustawa", w myśl którego, osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej (ust. 1). Osobę taką kieruje się do domu pomocy społecznej odpowiedniego typu, zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, z zastrzeżeniem ust. 2a, chyba że okoliczności sprawy wskazują inaczej, po uzyskaniu zgody tej osoby lub jej przedstawiciela ustawowego na umieszczenie w domu pomocy społecznej (ust. 2). W przypadku gdy przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie w domu pomocy społecznej danego typu zlokalizowanym najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej wynosi ponad 3 miesiące, osobę wymagającą całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności kieruje się, na jej wniosek, do domu pomocy społecznej tego samego typu zlokalizowanego jak najbliżej miejsca zamieszkania osoby kierowanej, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż 3 miesiące (ust. 2a).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, iż skierowanie do domu pomocy społecznej wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest uzależnione od możliwości finansowych organu. Organ nie przedstawił też i nie rozważył konkretnego planu pomocy "dochodzącej" dla skarżącej (rozmiaru godzinowego i zakresu), a więc nie mógł też ocenić czy taka pomoc byłaby wystarczająca dla skarżącej dla zabezpieczenia jej potrzeb. Skarżąca natomiast załączyła orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 11 grudnia 2014 roku, z którego wynika, iż jest osobą trwale niezdolną do samodzielnej egzystencji. Potwierdza to również zaświadczenie o stanie zdrowia strony wystawione przez lekarza neurologa załączone do odwołania. J. K. mieszka sama, porusza się jeszcze samodzielnie aczkolwiek z pewną trudnością, w zakresie samoobsługi wymaga pomocy przy kąpieli oraz robienia zakupów, podawania leków i przyrządzania posiłków. Córka skarżącej jest również schorowana i z uwagi na swój pogarszający się stan zdrowia nie jest w stanie zajmować się matka w takim zakresie w jakim tego wymaga. Do odwołania załączono zaświadczenie kardiologa, z którego wynika, że stan zdrowia córki skarżącej nie pozwala jej sprawować opieki nad chorą matką. Ponadto córka jest osobą pracującą jeszcze zawodowo co uniemożliwia jej opiekę ciągu dnia. Syn strony otrzymał propozycję pracy za granicą i nie będzie w stanie świadczyć pomocy matce. Choroba skarżącej - mimo przyjmowania zleconych leków - postępuje bardzo szybko i strona staje się coraz mniej sprawna, nasilają się lęki, poczucie bezradności i zagubienia.

Przytoczone wyżej okoliczności podnoszone w toku postępowania administracyjnego nie zostały poddane gruntownej ocenie i analizie przez organ, co czyni zasadnym zarzut skargi o nierozważeniu wszechstronnie materiału dowodowego przez ustalenie rzeczywistego stanu zdrowia skarżącej i jej krewnych zobowiązanych do alimentacji. Organ zaś błędnie powołał się na pomoc udzielaną przez sąsiadkę, która wszak nie jest osobą objętą obowiązkiem alimentacyjnym.

Również sugestie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż najpierw trzeba wyczerpać pomoc w formie usług opiekuńczych i dopiero, gdy okażą się niewystarczające, to będzie można rozważyć skierowanie do DPS nie znajduje oparcia w przepisach. Ustawa nie wymaga faktycznego wykorzystania opieki i stwierdzenia jej nieadekwatności, aby otrzymać dalej idąca pomoc.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z rozważań zawartych w treści niniejszego uzasadnienia.

Mając na uwadze powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. i lit. c. w zw. z art. 135 p.p.s.a.) orzekł, jak w pkt 1 sentencji wyroku, o kosztach postępowania orzeczono w pkt. 2 na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy.

LS



Powered by SoftProdukt