Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy Brygida Myszyńska-Guziur (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 października 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 24 maja 2022 r., nr Adm-061-43/22 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.

M. S. (dalej jako "strona", skarżący", "wnioskodawca") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w Zamościu z dnia 4 lipca 2022 r. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.

Z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wynika, że wnioskiem z dnia 15 stycznia 2022 r. skarżący zwrócił się o udostępnienie treści orzeczeń wraz z pisemnymi uzasadnieniami za lata 2017-2021 w sprawach karnych z oskarżeń o czyny z art. 197 k.k., 203 k.k. i 204 k.k.

Pismem z dnia 8 lutego 2022 r. wnioskodawca został wezwany do wykazania, że udzielenie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W odpowiedzi z dnia 15 lutego 2022 r. wnioskodawca wskazał, że informacja jest potrzebna do stworzenia propozycji poprawy działalności wymiaru sprawiedliwości

w tego rodzaju sprawach, w związku z powstaniem stowarzyszenia mającego na celu dążenie do szeroko rozumianej sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach.

Decyzją z dnia 3 marca 2022 r. Prezes Sądu Rejonowego w Biłgoraju odmówił udostępnienia żądanej informacji.

Organ I instancji wskazał, że z uwagi na brak potrzebnych danych w dostępnych Sądowi systemach informatycznych, udzielenie żądanej informacji wymagałoby dokonania stosownej kwerendy we wszystkich aktach spraw karnych za lata 2017-2021, których w systemie zarejestrowano 10. Wiązałoby się to z koniecznością zapoznania się z aktami tych wszystkich spraw. Zakres żądanej informacji, zdaniem organu I instancji należało uznać za informację publiczną przetworzoną. Do uzyskania tego rodzaju informacji jest natomiast konieczne występowanie szczególnie istotnego interesu publicznego w celu uzyskania żądanej informacji po stronie wnioskodawcy. Udzielenie żądanej informacji wymagało wykazania przez wnioskodawcę, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W ocenie organu I instancji argument wnioskodawcy podniesiony pismem z dnia 15 lutego 2022 r. nie był wystarczający do przyjęcia, że udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ I instancji stwierdził, że fakt, iż informacja jest wnioskodawcy "potrzebna do stworzenia propozycji poprawy działalności wymiaru sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach, w związku z powstanie stowarzyszenia mającego na celu dążenie do szeroko rozumianej sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach", nie stanowi o istnieniu po stronie wnioskodawcy realnego i konkretnego interesu społecznego dla udzielenia żądanych informacji.

Rozpoznając odwołanie strony od ww. decyzji Prezes Sądu Okręgowego

w Zamościu decyzją z dnia 4 lipca 2022 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, że w niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że żądana przez wnioskodawcę informacja ma walor informacji publicznej. Dotyczy bowiem udostępnienia wyroków sądów wraz z uzasadnieniami. Zgodził się także organ odwoławczy ze stanowiskiem organu I instancji, że żądana informacje należy uznać za informacje publiczną przetworzoną. Przygotowanie żądanej informacji wiązałoby się z czasochłonnymi i kosztownymi działaniami ze strony organu, wymagałoby analiz i opracowań zebranego materiału, które byłyby trudne do pogodzenia z bieżącymi działaniami zobowiązanego podmiotu i znacznie utrudniłyby wykonywanie przypisywanych mu zadań. Udostępnienie tej informacji wymagałoby bowiem zgromadzenia, a następnie dokonania przez personel organu, indywidualnej analizy treści orzeczeń wraz z pisemnymi uzasadnieniami za lata 2017-2021 w sprawach karnych z oskarżeń o czyny z art. 197 k.k., 203 k.k. i 204 k.k.

Organ odwoławczy stwierdził, że procedura wdrożona przez organ I instancji, wbrew stanowisku skarżącego, była w pełni prawidłowa, bowiem winien był on wykazać, w odpowiedzi na wezwanie organu, że żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. W ocenie odwoławczego nie można uznać, że wskazana przez wnioskodawcę okoliczność, że żądana przez niego informacja jest "potrzebna do stworzenia propozycji poprawy działalności wymiaru sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach, w związku z powstaniem stowarzyszenia mającego na celu dążenie do szeroko rozumianej sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach", jest okolicznością wykazującą, że żądana informacja jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. Zdaniem organu odwoławczego pozycja wnioskodawcy nie wskazuje, aby mógł on w swoim codziennym działaniu mieć rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych przetworzonych informacji publicznych w celu "usprawnienia" funkcjonowania odpowiednich organów. Skarżący wskazuje, że ma powstać w przyszłości stowarzyszenie, które "ma mieć na celu dążenie do szeroko rozumianej sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach". W ocenie organu odwoławczego dla samego założenia stowarzyszenia nie jest niezbędne uzyskanie tego rodzaju informacji publicznej. Powyższe przemawia za indywidulanym, a nie publicznym interesem w pozyskaniu wnioskowanej informacji przetworzonej.

Nie zgadzając się z powyższą decyzją w skardze do tut. Sądu skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. 61 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP

w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają przesłanki ograniczenia konstytucyjnego prawa do informacji, poprzez nieprawidłowe zastosowanie, polegające na ograniczeniu konstytucyjnego prawa, które to ograniczenie nie spełnia przesłanek konieczności i proporcjonalności, a ponadto nie znajduje uzasadnienia w potrzebie ochrony wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wartości prawnie chronionych;

2. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r., o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako "u.d.i.p." lub "ustawa") w zakresie

w jakim przepis ten normuje instytucję informacji przetworzonej, poprzez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przedmiotem wniosku była informacja przetworzona;

3. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że przesłanka szczególnej istotności dla interesu publicznego nie została spełniona

w niniejszej sprawie oraz poprzez zaniechanie zbadania tego przez organ I instancji;

4. art. 138 §1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji co narusza prawo.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

W uzasadnieniu skargi powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazał, że żąda jedynie kopii wyroków wraz z uzasadnieniami, jak ustalono 10 spraw i wymaga to jedynie anonimizacji. Realizacja wniosku nie wymaga w ocenie skarżącego wytworzenia nowej jakościowo informacji i błędne jest przyjęcie, że jest to informacja przetworzona. Zdaniem skarżącego potrzeby czas na zrealizowanie wniosku to maksymalnie 2-3 godziny pracy jednego pracownika. Niezrozumiałe jest postępowanie organów obu instancji, bowiem czas sporządzenia decyzji jest porównywalny do czasu udostępnienia informacji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem stosując środki określone w ustawie.

W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę (art. 151 p.p.s.a.).

Z tych przepisów wynika, że sądy administracyjne badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron, oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie jest zasadna.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r., o dostępie do informacji publicznej, która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania. Ustawa ta jest zarazem rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, wyrażonego w art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W rozpoznawanej sprawie organy administracji uznały, że żądana przez skarżącego informacja publiczna jest informacją przetworzoną, zaś skarżący nie wykazał, że za jej udostępnieniem przemawia szczególny interes publiczny.

Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji, według art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne,

a w szczególności organy władzy publicznej. Uznać zatem należy, że Prezes Sądu Rejonowego jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Na podstawie art. 173 Konstytucji RP sądom przyznano przymiot władzy publicznej. Stosownie zaś do treści art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 365 ze zm.), organem sądu rejonowego jest prezes tego sądu.

W niniejszej sprawie bezsporny pozostaje także publiczny charakter informacji objętych wnioskiem skarżącego z dnia 15 stycznia 2022 r., w którym skarżący domagał się od Prezesa Sądu Rejonowego w Biłgoraju udostępnienia informacji publicznej w zakresie odpisów orzeczeń wraz z uzasadnieniami wydanych w sprawach w sprawach karnych o czyny z art. 197 k.k., 203 k.k. i 204 k.k. wydanych w latach 2017-2021.

Wskazać należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi żadnych wątpliwości, że wyroki sądowe są jawne i wraz z uzasadnieniami (jako integralną ich częścią) stanowią informację publiczną. Nie ulega zatem wątpliwości, że wnioskowana informacja obejmująca udostępnienie kopii wyroków wraz z uzasadnieniami, stanowi informację publiczną podlegającą udostępnieniu na podstawie omawianej ustawy. Treść orzeczenia sądu stanowi nie tylko informację o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., ale stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. jest także rodzajem informacji dotyczącej treści i postaci dokumentu urzędowego. Dlatego też orzeczenia sądowe z uzasadnieniem, jako wydane przez sąd w ramach jego działalności orzeczniczej opartej na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, podlegają udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w u.d.i.p. (zob. wyroki NSA z 11 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 933/11; z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 784/16, CBOSA).

Mając na uwadze powyższe ustalenia, przy dokonywaniu analizy zakresu wniosku skarżącego, należy wyjaśnić, że pojęcie informacji publicznej na gruncie u.d.i.p. – wobec braku jego definicji legalnej – jest rozumiane w judykaturze w ujęciu potocznym z uwzględnieniem stanu faktycznego konkretnej sprawy. Przedmiotem udostępnienia mogą być bowiem zarówno informację proste, jak i przetworzone.

W razie takiej kwalifikacji żądanej informacji, rozpatrzenie wniosku każdorazowo wymaga uprzedniej weryfikacji istnienia po stronie wnioskodawcy szczególnego interesu publicznego – jako określonego w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. warunku uzyskania dostępu do informacji publicznej przetworzonej. W ramach tej weryfikacji organ zobowiązany jest wezwać wnioskodawcę do wykazania szczególnego interesu publicznego, albowiem ten – składając wniosek – może nie mieć świadomości, że żąda informacji przetworzonej. Dopiero zaś po dokonaniu weryfikacji spełnienia przesłanki szczególnego interesu publicznego, w zależności od jej wyniku adresat wniosku zobowiązany jest udostępnić żądaną informację publiczną po jej uprzednim przetworzeniu, bądź odmówić jej udostępnienia w drodze decyzji wydanej na zasadzie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 2011 r. sygn. akt I OSK 3/11, LEX nr 1079760; wyroki WSA we Wrocławiu: z dnia 18 maja 2012 r. sygn. akt IV SAB/Wr 12/12, LEX 1271502 oraz z dnia 29 sierpnia 2017 r. sygn. akt IV SAB/Wr 109/17, LEX nr 2364529).

Informacja prosta jest przy tym definiowana jako taka informacja, której treść nie ulega zmianie przed jej udostępnieniem. Ze względu jednak na treść żądania, udostępnienie wnioskodawcy konkretnej informacji publicznej nawet o prostym charakterze, może się wiązać z potrzebą usuwania danych chronionych prawem, przeprowadzenia odpowiednich analiz, zestawień lub wyciągów, a takie zabiegi czynią informacje proste - informacją przetworzoną.

Informacja przetworzona z kolei to taka informacja, na którą składa się pewna suma tak zwanej informacji publicznej prostej, dostępnej bez wykazywania przesłanki interesu publicznego (wyrok NSA z dnia 17 października 2006r., I OSK 1347/05, Lex 281369). W judykaturze pojęcie informacji przetworzonej ujmowane jest jednakże

w dwu ujęciach, sprowadzających się do dwóch grup takich stanów faktycznych. Jedno rozumienie przetworzenia uwzględnia aspekt jakościowy zmian wprowadzanych w odniesieniu do informacji prostych, drugie zwraca uwagę na aspekt techniczny i ilościowy, traktując przetworzenie informacji prostych w kategoriach czynności, jakim muszą zostać poddane, aby uzyskać dane podlegające udostępnieniu. Oba te rozumienia "przetwarzania" informacji prostych nie stoją jednakże w sprzeczności z potocznymi intuicjami językowymi, nie wprowadzają zatem jakiegoś sztucznego rozumienia informacji przetworzonej. Nie stanowią też rozumień wzajemnie konkurencyjnych i wykluczających się, ale uzupełniają się, tworząc dwa kryteria uznawania informacji publicznej za informację przetworzoną. Posługując się niejednoznacznym terminem, ustawodawca dopuścił tę dwuznaczność. W pierwszym rozumieniu informacja przetworzona to informacja jakościowo nowa, nieistniejąca dotychczas w ostatecznej treści i postaci, jej wytworzenie wymaga podjęcia przez podmiot zobowiązany określonych czynności analitycznych, porządkujących w odniesieniu do posiadanego zbioru danych. Przetworzeniem jest zebranie, często na podstawie różnych kryteriów, informacji prostych i ich następne zanalizowanie, zredagowanie, opracowanie w postaci nowego dokumentu i nowej informacji o treści, która do tej pory w takiej postaci nie istniała.

Drugie rozumienie informacji przetworzonej – co ma miejsce w rozpatrywanej sprawie - dotyczy przypadków, gdy żądanie udostępnienia istniejącej informacji publicznej ma taki zakres i rozmiar, że wymaga od podmiotu zobowiązanego podjęcia działań poza zakresem jego rutynowych czynności, a nakierowanych na przygotowanie żądanej informacji i nadanie jej formy umożliwiającej udostępnienie, albowiem proste udostępnienie w formie posiadanej przez podmiot zobowiązany nie jest możliwe. W tym drugim rozumieniu suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich wyselekcjonowaniem i przygotowaniem nakładem koniecznej pracy i środków, może być traktowana jako informacja przetworzona (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r., I OSK 977/11; wyrok NSA z dnia 5 marca 2015r., I OSK 863/14; wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2015r., I OSK 1645/14; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2017r., I OSK 1362/17; wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2019r., I OSK 1056/18; wyrok NSA z dnia 18 maja 2020r., I OSK 4369/18, wszystkie w/w orzeczenia dostępne w CBOSA, oraz I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, wyd. III, Wolters Kluwer 2016, komentarz do art. 3, teza 1).

Wobec tego ustalenie charakteru wnioskowanej informacji – prostej czy przetworzonej wymaga uwzględnienia okoliczności danego przypadku i ich oceny przez pryzmat zakresu i rodzaju czynności koniecznych do przygotowania informacji o treści i zakresie żądanym przez wnioskodawcę (por. wyrok NSA z dnia 17 września 2020 r., I OSK 396/20, dostępny w CBOSA).

Szeroki zakres i rozmiar informacji publicznej (informacji prostej), wymagający zgromadzenia, zanonimizowania i sporządzenia kserokopii wielu stron dokumentów, podjęcia szeregu działań organizacyjnych, zaangażowania środków osobowych, które zakłócają działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań – w konsekwencji oznacza, że żądanie dotyczy w istocie informacji o charakterze przetworzonym.

W niniejszej sprawie zakres wniosku i czasochłonność związana

z przygotowaniem wnioskowanej informacji, powoduje że zachodzi przypadek informacji przetworzonej. Wskazać bowiem należy, że udostępnienie żądanej informacji wiązałoby się nie tylko z wykonaniem kserokopii lub skanów dokumentów, usunięcia danych prawnie chronionych – anonimizacją, ale co należy podkreślić poprzedzone musiałoby być wnikliwą analizą treści uzasadnień, w tym wykreślenia nie tylko elementów formalnych, ale także fragmentów co do okoliczności danego zdarzenia – popełnienia przestępstwa. Anonimizacja musiałaby skutkować modyfikacją treści uzasadnień w stopniu znacznym, a taka ingerencja w treść uzasadnienia orzeczenia sądowego, przekraczająca typową anonimizację, wymaga zwiększonego nakładu czasowego i znacznej ostrożności, by nie pozbawić dokumentu kompletności i zachować logikę rozumowania sądu. Zdaniem Sądu taki skutek mogłoby wywołać uwzględnienie wniosku, wymagający do jego uwzględnienia kilkudniowego zaangażowania oddelegowanego specjalnie w tym celu pracownika organu zobowiązanego, co z oczywistych względów czyniłoby niemożliwym podejmowanie przez niego zwykłych czynności służbowych, zakłócając tym samym prawidłowe działanie sądu. Okoliczności te powodują, że żądana informacja stanowi w istocie informację przetworzoną, a to wymaga zaistnienia przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego.

W rozpatrywanej sprawie, w szczególności należy podkreślić, że nie bez znaczenia pozostaje kategoria spraw, o udostępnienie której wnioskował skarżący. Sprawy te dotyczą przestępstw przeciwko wolności seksualnej i obyczajowości (art. 197 k.k. – przestępstwo zgwałcenia lub wymuszenia czynności seksualnej, art. 203 k.k. - przestępstwo zmuszenia do uprawiania prostytucji, 204 k.k. – przestępstwo stręczycielstwa, sutenerstwa i kuplerstwa). Zdaniem Sądu anonimizacja wyroków i ich uzasadnień w sprawach tej kategorii nie mogłaby przyjąć prostego technicznego charakteru, gdyż celem uniemożliwienia jakiejkolwiek identyfikacji występujących tam stron postępowania, a także ze względu na okoliczności popełnienia czynów mogłoby okazać się konieczne usunięcie całych fragmentów, co prowadziłoby w istocie do wytworzenia nowego dokumentu o odmiennej od pierwotnej treści. Anonimizacja musiałaby skutkować modyfikacją treści uzasadnień w stopniu znacznym, a taka ingerencja w treść uzasadnienia orzeczenia sądowego, przekraczająca typową anonimizację, wymaga zwiększonego nakładu czasowego i znacznej ostrożności. W konsekwencji udostępnienie wyroków i uzasadnień w tego typu sprawach wymaga bardziej niż zwykle zaawansowanego procesu anonimizacji. Wiąże się to z wnikliwą, szczegółową analizą treści tych orzeczeń, co nie tylko stanowi o znaczącym nakładzie pracy, ale i prowadzi do powstania nowej pod względem jakości informacji (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia z dnia 6 października 2020r., II SA/Łd 425/20, CBOSA). Uwzględnienie wniosku wymagałoby uwzględnienia kilkudniowego zaangażowania oddelegowanego specjalnie w tym celu pracownika organu zobowiązanego, co z oczywistych względów czyniłoby niemożliwym podejmowanie przez niego zwykłych czynności służbowych, zakłócając tym samym prawidłowe działanie tego sądu.

Dokonując oceny działań podjętych przez Prezesa Sądu Rejonowego w Biłgoraju w sprawie wniosku skarżącego, stwierdzić należy, że wniosek został załatwiony prawidłowo w świetle przedstawionych wyżej reguł postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Ocena ta wymaga przede wszystkim podkreślenia, że organ prawidłowo zakwalifikował żądane przez skarżącego informacje jako informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Jak już była o tym mowa wyżej, przetworzenie informacji publicznej może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Prowadzi to do wniosku, że suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników - może być traktowana jako informacja przetworzona. Zdaniem Sądu przygotowanie żądanej informacji zdeterminowanej zakresem wniosku, będzie wymagało przekształcenia - zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną. Zakres czynności koniecznych do wykonania w celu realizacji wniosku skarżącego, który niewątpliwie wiąże się z ponadnormatywną pracą osób wykonujących obwiązki służbowe, nie może być uznany za proste czynności kancelaryjno-biurowe o charakterze technicznym, które nie wymagają wysiłku intelektualnego. Powyższa selekcja i analiza dokumentów źródłowych nie stanowi zwykłych czynności podmiotu obowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Wytworzenie owej informacji wymagałoby podjęcia działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłóciłyby normalny tok działania Sądu i utrudniły wykonywanie przypisanych mu zadań. Również z powyższego względu wnioskowaną informację, pomimo że może składać się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, należy uznać za informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

W świetle powyższych rozważań nie budzi wątpliwości, że udostępnienie żądanej przez skarżącego informacji w postaci zbioru kopii wyroków z uzasadnieniami wydanych we wskazanym Sądzie w okresie 2017 – 2021, dotyczących przestępstw z art. 197 k.k., 203 k.k. i 204 k.k. wymagałoby uprzedniego przetworzenia takiej informacji na potrzeby wniosku.

Jak wynika z akt sprawy, Prezes Sądu Rejonowego w reakcji na wniosek skarżącego z dnia 15 stycznia 2022 r. – zasadnie uznając, że objęte tym wnioskiem informacje stanowią informację publiczną przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W odpowiedzi na wezwanie skarżący w piśmie z dnia 15 lutego 2022 r. wskazał, że informacja jest potrzebna do stworzenia propozycji poprawy działalności wymiaru sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach, w związku z powstaniem stowarzyszenia mającego na celu dążenie do szeroko rozumianej sprawiedliwości w tego rodzaju sprawach.

W niniejszej sprawie należy zwrócić uwagę na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 2306/19, w uzasadnieniu którego wskazano, że "proces przetworzenia informacji publicznej w celu jej udostępnienia musi znajdować uzasadnienie w tej szczególnej przesłance. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., będący podstawą do uzyskania informacji publicznej przetworzonej, w istocie ogranicza do niej dostęp. Nie chodzi przy tym o to, by udzielenie informacji publicznej było jedynie "istotne" dla interesu publicznego, lecz ma być dla tegoż interesu publicznego "szczególnie istotne". Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym, nie ulega jednak wątpliwości, że obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), a nie jedynie interesy indywidualne. Każde działanie w interesie ogółu jako określonej wspólnoty publicznoprawnej jest zatem działaniem w interesie publicznym, a wobec tego działanie "szczególnie istotne" musi charakteryzować się podwójnie dodatkową kwalifikacją z punktu widzenia interesu ogółu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano już na tle analizy unormowań u.d.i.p., że interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych z funkcjonowaniem Państwa oraz innych ciał publicznych jako prawnej całości, zwłaszcza, jeżeli związane jest ono z gospodarowaniem mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, a z brzmienia art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że nie wystarczy, aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego, lecz ma być szczególnie istotne, co stanowi dodatkowy kwalifikator, przy ocenie, czy dany wnioskodawca ma prawo do jej uzyskania (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10). Działanie wnioskodawcy nie tylko

w interesie indywidualnym, lecz także w interesie "ponadindywidualnym" nie jest samoistnie wystarczające dla przyjęcia "szczególnej istotności dla interesu publicznego" takiego działania. Należy przyjąć, że zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który będzie przeważał nad szeroko rozumianymi kosztami wytworzenia informacji przetworzonej. Innymi słowy, korzyści z upublicznienia tej informacji muszą być większe niż konsekwencje zaabsorbowania środków osobowych, rzeczowych i czasowych organu na jej przetworzenie. Nie chodzi tu jednak o udowodnienie takich możliwości, lecz co najmniej o ich przekonujące uprawdopodobnienie. O szczególnie istotnym charakterze interesu decydują czynniki natury podmiotowej i funkcjonalnej (por. A. Jakubowski, Prowadzenie badań naukowych jako podstawa żądania udzielenia informacji publicznej, "Kwartalnik Prawa Publicznego" 2012, nr 2, s. 153–154). Zatem poza funkcją odpowiedzi na wniosek o informację przetworzoną, należy uwzględnić właściwości podmiotu o nią występującego. W doktrynie wyrażony został pogląd, że charakter lub pozycja podmiotu żądającego udzielenia informacji publicznej,

a zwłaszcza realna możliwość wykorzystania uzyskanej informacji mają wpływ na ocenę istnienia szczególnego interesu publicznego uzasadniającego uwzględnienie wniosku. Przykładem takiego podmiotu może być poseł zasiadający w komisji ustawodawczej Sejmu, radny w jednostce samorządu terytorialnego lub też minister nadzorujący działalność podległego mu resortu. Osoby te w swoim codziennym działaniu mają rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych informacji publicznych w celu usprawnienia funkcjonowania odpowiednich organów (por. wyroki NSA: z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1870/10; z dnia 17 maja 2012 r., sygn. akt I OSK 416/12). Do kategorii podmiotów mających możliwość efektywnego wykorzystania informacji przetworzonej w celu realizacji szczególnego interesu publicznego zaliczyć można także jednostki sfery nauki: szkoły wyższe, Polską Akademię Nauk, państwowe instytuty badawcze, a nawet grupy badawcze czy pojedynczych naukowców – jeżeli dana informacja wiąże się ściśle z przedmiotem ich badań naukowych wspieranych przez sferę publiczną, np. grantem. Wskazane wyżej przykłady podmiotów spełniających przesłankę uzyskania dostępu do informacji publicznej przetworzonej nie oznaczają oczywiście automatycznego wyeliminowania z tego katalogu innych podmiotów, które nie pełnią wymienionych wyżej funkcji. Byłby to wniosek zbyt daleko idący, a takie rozumienie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. bezzasadnie ograniczałoby obywatelskie prawo do uzyskania informacji publicznej, o którym mowa zarówno w art. 61 Konstytucji RP, jak i w u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 9 listopada 2011 r., sygn. akt I OSK 1365/11). Inne podmioty również mogą być w stanie wykazać swoje możliwości wykorzystania przetworzonej informacji publicznej w sposób przynoszący ogółowi korzyści przeważające nad kosztami publicznymi wytworzenia tej informacji."

W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji trafnie uznały, że skarżący, pomimo wezwania ze strony organu pierwszej instancji, nie wykazał, ażeby udostępnienie żądanej informacji publicznej było szczególnie istotne dla interesu publicznego. Prawidłowo uznano, że pozycja wnioskodawcy nie wskazuje, aby mógł on w swoim codziennym działaniu mieć rzeczywistą możliwość wykorzystywania uzyskanych przetworzonych informacji publicznych w celu "usprawnienia" funkcjonowania odpowiednich organów. Dla samego założenia stowarzyszenia nie jest niezbędne uzyskanie tego rodzaju informacji publicznej. Zdaniem Sądu, organy obu instancji prawidłowo oceniły, że wniosek skarżącego nie służy jakiemukolwiek dobru publicznemu.

Podsumowując, Sąd stwierdził, że wydane w sprawie decyzje odpowiadają prawu i brak jest podstaw do usunięcia ich z obrotu prawnego. W ocenie Sądu

w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów u.d.i.p. oraz przepisów Konstytucji RP. W świetle przedstawionych okoliczności stwierdzić należy, że wniosek skarżącego został prawidłowo załatwiony w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p., co czyni wniesioną skargę bezzasadną.

Mając powyższe na uwadze, nie znajdując podstaw do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.