![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480, Dostęp do informacji publicznej, Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii, Uchylono zaskarżoną decyzję, II SA/Łd 64/26 - Wyrok WSA w Łodzi z 2026-04-08, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
II SA/Łd 64/26 - Wyrok WSA w Łodzi
|
|
|||
|
2026-01-29 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi | |||
|
Arkadiusz Blewązka Jarosław Czerw /sprawozdawca/ Marcin Olejniczak /przewodniczący/ |
|||
|
6480 | |||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii | |||
|
Uchylono zaskarżoną decyzję | |||
|
Dz.U. 2022 poz 902 art. 17 w zw. z art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3, art. 5 ust. 2 pkt 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. Dz.U. 2024 poz 572 art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 , art. 107 § 3 , art. 63 § 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) |
|||
|
Sentencja
Dnia 8 kwietnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marcin Olejniczak, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza Dominika Jaśkiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2026 roku sprawy ze skargi J.F. na decyzję Rektora Akademii Piotrkowskiej w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 19 grudnia 2025 r. nr 2/2025 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Rektora Akademii Piotrkowskiej w Piotrkowie Trybunalskim na rzecz skarżącego J.F. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IB |
||||
|
Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga J.F. na decyzję Rektora Akademii P. nr 2/2025 z dnia 19 grudnia 2025 r. w odmowie udostępnienia informacji publicznej wydanej na podstawie art. 17 w zw. z art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3, art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy z 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902 ze zm.), zwaną dalej u.d.i.p. oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), zwaną dalej k.p.a., art. 23 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1572 ze zm.) oraz § 33 ust. 1-3 Statutu Akademii P. (Załącznik do pisma Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...] nr [...].). Z akt sprawy wynika, że w dniu 20 października 2025 roku J.F. za pośrednictwem poczty elektronicznej roku złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej wnosząc o udostępnienie w formie elektronicznej: 1. wszystkich powołań, odwołań oraz rezygnacji dokonanych w okresie od dnia 26 września 2025 roku do dnia 20 października 2025 roku dotyczących osób pełniących następujące funkcje: Dziekana Wydziału Nauk Społecznych, Dziekana Wydziału Humanistyczno-Administracyjnego, Dziekana Wydziału Pedagogiki i Nauk o Zdrowiu, Prodziekanów Wydziału Nauk Społecznych, Prodziekanów Wydziału Humanistyczno-Administracyjnego, Prodziekanów Wydziału Pedagogiki i Nauk o Zdrowiu, Dyrektora Instytutu Nauk o Bezpieczeństwie, Dyrektora Instytutu Pedagogiki, Dyrektora Instytutu Historii, Zastępcy Dyrektora Instytutu Nauk o Bezpieczeństwie, Zastępcy Dyrektora Instytutu Pedagogiki, Zastępcy Dyrektora Instytutu Historii, 2. wszystkich powołań, odwołań oraz rezygnacji dokonanych w okresie od dnia 26 września 2025 roku do dnia 20 października 2025 roku dotyczących osób pełniących następujące funkcje: Kierownika Zakładu Bezpieczeństwa, Kierownika Zakładu Ekonomii i Finansów, Kierownika Zakładu Pielęgniarstwa, Kierownika Zakładu Pedagogiki, Kierownika Zakładu Zarządzania i Logistyki, Kierownika Zakładu Administracyjno-Prawnego, Kierownika Zakładu Przedsiębiorczości i Procesów Biznesowych, 3. wszystkich powołań, odwołań oraz rezygnacji dokonanych w okresie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku dotyczących osób pełniących następujące funkcje: Kierownika Studium Języków Obcych i Wychowania Fizycznego i Sportu oraz Rzecznika Akademickiego, 4. wszystkich powołań, odwołań oraz rezygnacji dokonanych w okresie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku dotyczących osób pełniących następujące funkcje: Prorektora ds. studenckich, Prorektora ds. współpracy środowiskowej, Kanclerza, Zastępcy Kanclerza, Kwestora, Z-cy Kwestora, 5. listy wszystkich osób, z którymi nawiązano stosunek pracy w miejscu pracy Akademia P. w P. od dnia 11 lipca 2025 roku do dnia 20 października 2025 roku ze wskazaniem: danych personalnych tych osób (imię i nazwisko); stopnia naukowego; czy dana osoba została zatrudniona jako nauczyciel akademicki czy jako pracownik niebędący nauczycielem akademickim; w jakiej grupie pracowników uczelni zostały zatrudnione osoby jako nauczyciele akademiccy (dydaktycznych, badawczych, badawczo-dydaktycznych); stanowiska, na które zostały zatrudnione osoby jako nauczyciele akademiccy (profesora, profesora uczelni, adiunkta, asystenta); stanowiska, na które zostały zatrudnione osoby jako pracownicy niebędący nauczycielami akademickimi; czasu, na który została zawarta umowa z osobami zatrudnionymi jako nauczyciele akademiccy oraz jako pracownicy niebędący nauczycielami akademickimi, 6. wszystkich wniosków o ogłoszenie konkursu na stanowisko nauczyciela akademickiego, które zostały złożone do Rektora Akademii P. przez osoby pełniące następujące funkcje: Dziekana Wydziału Nauk Społecznych, Dziekana Wydziału Humanistyczno- Administracyjnego, Dziekana Wydziału Pedagogiki i Nauk o Zdrowiu, Dyrektora Instytutu Nauk o Bezpieczeństwie, Dyrektora Instytutu Pedagogiki oraz Dyrektora Instytutu Historii w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku, 7. informacji dotyczącej wyrażenia zgody bądź odmowy wyrażenia zgody przez Rektora Akademii P. na wnioski o ogłoszenie konkursu na stanowisko nauczyciela akademickiego, o których mowa w punkcie 6 niniejszego wniosku, 8. szczegółowego regulaminu prac komisji konkursowych określonego przez Rektora Akademii P. w P. , 9. wszystkich zgłoszeń kandydatów wyrażających chęć udziału w konkursie na stanowisko nauczyciela akademickiego (dydaktycznego, badawczego, badawczo-dydaktycznego) w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku ze wskazaniem kandydatów, którzy złożyli niekompletne wnioski, 10. wszystkich sporządzonych przez funkcjonujące komisje konkursowe arkuszy szczegółowej oceny kandydatów nauczycieli akademickich w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku, 11. wszystkich protokołów z przeprowadzonych postępowań konkursowych w Akademii P. w P. w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku, 12. wszystkich rozmów kwalifikacyjnych przeprowadzonych w ramach procedur konkursowych na stanowisko nauczyciela akademickiego (dydaktycznego, badawczego, badawczo-dydaktycznego) w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku, 13. wszystkich wniosków o zatrudnienie albo niezatrudnienie w danym konkursie skierowanych przez komisje konkursowe do Rektora Akademii P. w P. , 14. listy osób, w stosunku do których Rektor Akademii P. w P. zainicjował zatrudnienie albo nie zainicjował zatrudnienia kandydata na podstawie wniosku otrzymanego od komisji konkursowej, 15. wszystkich odwołań od rozstrzygnięcia komisji konkursowej złożonych przez kandydatów do Rektora Akademii P. w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku, 16. informacji dotyczącej nauczycieli akademickich, których przydział godzin w roku akademickim 2024/2025 przekracza dwukrotność pensum dydaktycznego oraz skanów podań o zwiększenie pensum wraz uzasadnieniem, 17. skanów decyzji administracyjnych wydanych przez Dziekana Wydziału Nauk Społecznych, Dziekana Wydziału Humanistyczno-Administracyjnego oraz Dziekana Wydziału Pedagogiki i Nauk o Zdrowiu wydanych w terminie od dnia 6 lutego 2024 roku do dnia 20 października 2025 roku. Pismem z dnia 3 listopada 2025 r. Rektor Akademii P. poinformował wnioskodawcę, iż wniosek ten zostanie rozpatrzony do dnia 20 grudnia 2025 r. z uwagi na zakres żądanych danych i szczególnie skomplikowany charakter sprawy, po uprzedniej weryfikacji czy wniosek nie stanowi nadużycia prawa podmiotowego. Jednocześnie, w przypadku danych żądanych w pkt 5, 12, 14 i 16 skarżący został wezwany do wykazania szczególnie istotnego interesu prawnego w uzyskaniu przez wnioskodawcę tych informacji, gdyż są to informacje przetworzone. Skarżący w odpowiedzi na powyższe najpierw zakwestionował charakter przetworzony żądanej informacji, następnie jednak podniósł, że działanie jego mają na celu ochronę oraz realizację znaczącego interesu prawnego i publicznego w rozumieniu art. 2, art. 10 ust. 1 oraz art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Skarżący stwierdził, że podejmuje działania w interesie szerszej grupy osób, albowiem żądane dane dotyczą zasad zatrudniania pracowników Uczelni publicznej, która realizuje zadania o charakterze publicznym i jest finansowana ze środków publicznych, o czym stanowią art. 366 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 365 ustawy z dnia 20 lipca 2018 roku Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Transparentność w zakresie procesu rekrutacji i zatrudnienia nauczycieli akademickich oraz innych pracowników uczelni ma bezpośredni wpływ na zaufanie społeczne do instytucji publicznych oraz prawidłową realizację zadań publicznych. Uzyskanie tych informacji może przyczynić się do weryfikacji czy działania organów Akademii P. w P. pozostają zgodne z przepisami prawa, zasadami równego traktowania kandydatów oraz przejrzystości funkcjonowania instytucji w sferze publicznej. Skarżący wskazał ponadto, iż jego działanie służy społecznie akceptowalnym celom, w tym kontroli prawidłowości funkcjonowania procedur konkursowych, zasad przydziału obowiązków dydaktycznych oraz gospodarowania środkami publicznymi w szkolnictwie wyższym. W świetle art. 231 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny funkcjonariusz publiczny może działać jedynie w ramach obowiązującego prawa, a dostęp do informacji publicznej stanowi instrument społecznej kontroli tych działań. Skarżący stwierdził, że posiada realną możliwość wykorzystania uzyskanej informacji w sposób mający znaczenie dla ochrony interesu publicznego - opracowanie analiz dotyczących transparentności zatrudnienia w szkolnictwie wyższym oraz inicjowanie działań zmierzających do poprawy obowiązujących procedur. Takie wykorzystanie informacji wpisuje się w cel ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej jakim jest zapewnienie jawności życia publicznego i zwiększenie odpowiedzialności instytucji wykonujących zadania publiczne. W związku z powyższym skarżący podkreślił, iż wnioskowane przeze niego dane stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej, a interes, jaki stoi za ich uzyskaniem, spełnia przesłanki działania dla szerszej grupy osób, służy społecznie akceptowalnym celom oraz możliwości rzeczywistego wykorzystania informacji w sposób wpływający na sytuację publiczną (pismo z 19 listopada 2025r.) W tym stanie faktycznym i prawnym Rektor Akademii P. wydał zaskarżoną decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. W motywach decyzji organ wskazał, że po pierwsze, skarżący nie wykazał szczególnie istotnego interesu prawnego w zakresie pozyskania danych wskazanych w pkt 5, 12, 14 i 16 wniosku. W ocenie Rektora powoływanie się przez stronę na działanie dla szerszej grupy osób nie spełnia przesłanki szczególnie istotnego interesu prawnego. Po drugie, Rektor wskazał, że cały wniosek należy oddalić z uwagi na nadużycie prawa podmiotowego. Organ uznał, że skarżący nie działa w interesie społeczności akademickiej Akademii P. czy dobra ogółu, a jedynie we własnych celach wynikających przede wszystkim z nieskrywanej niechęci wobec obecnych władz Akademii P.. Wnioskodawca nie jest studentem Akademii P., nie jest mieszkańcem P. Tym samym więc przedmiotowy wniosek stanowi również nadużycie prawa podmiotowego i nie zasługuje na ochronę prawną. Choć formalnie wnioskodawca posiada legitymację do wystąpienia z wnioskami o dostęp do informacji publicznej to jednak intencje strony powodują, że organ nie jest zobowiązany do uczynienia zadość jego wnioskowi. Powołując się na orzecznictwo organ podniósł, iż z charakteru konstrukcji nadużycia publicznego prawa podmiotowego, w tym również publicznego prawa dostępu do informacji publicznej wynika, że zachowanie mające cechy nadużywania prawa nie powinno korzystać z ochrony prawnej, tak jak w przedmiotowym przypadku. W uzupełnieniu organ wyjaśnił, że nadużywanie publicznego prawa podmiotowego ma miejsce wówczas, gdy podejmuje się próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów Dalej organ zauważył, że zasadniczo w doktrynie oraz w orzecznictwie konstrukcja nadużycia prawa do informacji publicznej pojawia się w kontekście: 1. wykorzystania prawa do informacji w celu zakłócenia funkcjonowania organów administracji (do swoistego pieniactwa z wykorzystaniem prawa do informacji); 2. wykorzystania dla celów gospodarczych, zawodowych lub na potrzeby prowadzenia indywidualnych sporów prawnych; 3. wykorzystania dla szykanowania osób piastujących funkcje publiczne, do pozyskiwania informacji o tych osobach nie w celu społecznej kontroli, lecz dla prowadzenia sporów osobistych, zaspokojenia prywatnych animozji. Nadużycie prawa dostępu do informacji publicznej polega zatem na próbie korzystania z jego instytucji dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp. Celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest bowiem zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione. Takie informacje mogą być uzyskiwane na zasadach przyjętych dla danego rodzaju stosunków. Dalej organ podniósł, że skarżący w samym roku 2025 złożył 10 wniosków, obszernych podmiotowo wniosków o dostęp do informacji publicznej, które należy uznać za próbę paraliżu działania Akademii P., albowiem ich realizacja powoduje i powodowałaby zakłócenie pracy Uczelni, a także jest wykorzystywana dla szykanowania Rektora i prowadzenia sporów osobistych, zaspokojenia prywatnych animozji. Decyzja została doręczona skarżącemu 8 stycznia 2026 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi (pismo opatrzone datą 12 stycznia 2026 r., brak prezentaty organu, brak koperty) J.F. zarzucił Rektorowi Akademii P. naruszenie : 1) art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (dalej jako: "MPPOIP") w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji, 2) art. 61 ust. 1 i 2 w zw. z art. 61 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają przesłanki ograniczania konstytucyjnego prawa do informacji, poprzez nieprawidłowe zastosowanie, polegające na ograniczeniu konstytucyjnego prawa, które to ograniczenie nie spełnia przesłanek konieczności i proporcjonalności, a ponadto nie znajduje uzasadnienia w potrzebie ochrony wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wartości prawnie chronionych, 3) art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej jako: UDIP), w zakresie, w jakim przepis ten normuje instytucję informacji przetworzonej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że przedmiotem wniosku była informacja przetworzona, 4) ewentualnie i z daleko idącej ostrożności procesowej, w sytuacji gdyby Sąd nie uznał zarzutu wskazanego w pkt. 3, skarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 UDIP w zakresie, w jakim prawo do informacji obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, poprzez błędne zastosowanie, polegające na uznaniu, że przesłanka szczególnej istotności dla interesu publicznego nie została spełniona w niniejszej sprawie. Wobec postawionych zarzutów skarżący wniósł uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a ponadto o zwrot kosztów postepowania. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że w jej odczuciu żądane informacje publiczne miały charakter prosty, bowiem informacja istniała w chwili złożenia, a jej udostępnienie wymagało przedsięwzięcia jedynie czynności technicznych związanych z przekazaniem informacji zgodnie ze sposobem i formą wskazanymi we wniosku. Realizacja złożonego przez skarżącego wniosku nie pociąga za sobą konieczności żadnej analizy ze strony Organu oraz nie wymaga wykonania jakichkolwiek dodatkowych, ponadprzeciętnych czynności, które z wnioskowanych informacji prostych, tworzyłyby nową informację, gdyż mogą one być udostępnione w formie, w jakiej Organ je posiada. To, że Organ musi przedsiębrać określone czynności techniczne oraz "zaangażować" swoich pracowników do "odszukania" wnioskowanych dokumentów nie powoduje powstania "nowej informacji", w rozumieniu informacji przetworzonej, gdyż są to każdorazowo standardowe czynności, które trzeba podjąć, aby żądane dane/informacje zidentyfikować/wyszukać, a następnie przekazać wnioskodawcy. Zdaniem strony skarżącej, w sprzeczności z zasadą dostępu do informacji publicznej, pozostaje kwalifikowanie informacji publicznej jako informacji przetworzonej tylko z uwagi na fakt, że jest ona przygotowywana dla wnioskującego podmiotu poprzez czynności polegające na odnalezieniu odpowiednich dokumentów, sporządzeniu ich skanów, ewentualnej anonimizacji, czy też analizy pod kątem ich treści. Nawet jeżeli są one czasochłonne i wymagają zwiększonego nakładu środków osobowych, stanowią proste czynności kancelaryjno-biurowe o charakterze technicznym. Ponadto skarżący uznał, iż błędnie stwierdzono, że nie została spełniona przesłanka "szczególnej istotności dla interesu publicznego", o której stanowi art. 3 ust. 1 pkt 1 in fine UDIP. Uzyskanie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, o czym skarżący poinformował organ za pośrednictwem pisma z dnia 19 listopada 2025 roku, bowiem jej uzyskanie pozwoli poznać istotną sferę życia publicznego, co jest niezbędne do publicznej dyskusji o jej funkcjonowaniu i ewentualnie zmiany praktyki. Dodatkowo skarżący podniósł, że jest osobą zaangażowaną w działalność obywatelską o charakterze społecznym mającą na celu zapewnienie prawidłowego funkcjonowania uczelni wyższych. Sformułowanie zastosowane przez Rektora Akademii P. w Decyzji 2/2025 w postaci twierdzenia, iż "wnioskodawca nie działa w interesie społeczności akademickiej Akademii P. czy dobra ogółu, a jedynie we własnych celach wynikających z nieskrywanej niechęci wobec obecnych władz Akademii P.. Wnioskodawca nie jest studentem Akademii P., nie jest mieszkańcem P. Tym samym, więc przedmiotowy wniosek stanowi również nadużycie prawa podmiotowego i nie zasługuje na ochronę prawną" jest błędne. Kryteria takie jak miejsce zamieszkania wnioskodawcy, jego relacja z uczelnią czy wykonywany zawód nie znajdują jakiegokolwiek oparcia w przepisach Konstytucji RP ani ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Odwoływanie się do tego rodzaju okoliczności prowadzi do wprowadzenia pozaustawowych ograniczeń prawa do informacji oraz do niedopuszczalnego różnicowania sytuacji prawnej obywateli korzystających z konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej w tym w szczególności naruszenia art. 61 ust. 1 Konstytucji RP, który stanowi, iż "Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa". Skarżący jako wnioskodawca jest absolwentem Akademii P. oraz obywatelem RP i jak wskazał powyżej posiada rzeczywistą możliwość realizacji interesu publicznego poprzez podejmowane działania. Oświadczył również, że nie wykorzystuje składanych wniosków o udostępnienie informacji publicznej do szykanowania Rektora Akademii P., prowadzenia sporów osobistych bądź zaspokojenia prywatnych animozji. W ocenie skarżącego osoba pełniąca funkcję publiczną, tj. Rektor Uczelni nie ma kompetencji do arbitralnego oceniania intencji wnioskodawcy, decydowania jaki podmiot posiada prawo do działania na rzecz społeczności akademickiej oraz nie może ograniczać konstytucyjnego prawa do informacji na podstawie przypuszczeń lub domniemanych motywacji, niezależnie od osobistych relacji z wnioskodawcą, które w przedmiotowej sprawie nie zachodzą, czy częstotliwości jego wystąpień. Skarżący stwierdził, że należy zauważyć, że Rektor Akademii P. w Decyzji 2/2025 w sposób niezgodny ze stanem faktycznym wskazał, iż skarżący złożył w samym 2025 roku "10 obszernych przedmiotowo wniosków o dostęp do informacji publicznej". W rzeczywistości skierował bezpośrednio do Rektora Akademii P. wnioski o udostępnienie informacji publicznej o zróżnicowanym zakresie przedmiotowym, w zależności od potrzeb wnioskodawcy, w następujących terminach: 16 czerwca 2025 roku, 11 lipca 2025 roku, 14 września 2025 roku, 26 września 2025 roku, 20 października 2025 roku. Pozostałe złożone przeze skarżącego wnioski o udostępnienie informacji publicznej znajdujące się w aktach sprawy zostały skierowane do oddzielnych Organów Akademii P., tj. Przewodniczącego Rady Uczelni Akademii P., Przewodniczącego Senatu Akademii P., Przewodniczącego Samorządu Studentów Akademii P. oraz Prezesa Studenckiego Koła Naukowego "[...]". Wyżej wspomniane Organy posiadają ściśle odrębne kompetencje wskazane w ustawie z dnia 20 lipca 2018 roku Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce i nie należy utożsamiać ich z funkcją Rektora Uczelni. Skarżący podniósł również, iż gdy Organ korzystał z prolongaty w zakresie udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej przewidzianej w art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej była ona przez skarżącego w pełni respektowana. Zważając na zaistniały stan faktyczny w ocenie strony skarżącej nie doszło do nadużycia przez wnioskodawcę prawa podmiotowego. Organ również w jakikolwiek sposób nie wykazał, iż wnioskowana informacja publiczna stanowi informację przetworzoną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł w pierwszej kolejności o odrzucenie skargi z uwagi na nieskorzystanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zaś w drugiej kolejności o oddalenie skargi, motywując swoje stanowisko tak jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określony jest przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz.143 ze zm.) (dalej: p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracyjnych, kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie postanowienia następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji organu stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902) (dalej: u.d.i.p.). Jak stanowi art. 16 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (ust. 1). Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji (ust. 2). Z kolei zgodnie z art. 17 u.d.i.p. do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio (ust. 1). Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania (ust. 2). Jak stanowi art. 52 § 3 zd. drugie p.p.s.a. jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję lub postanowienie, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję lub to postanowienie bez skorzystania z tego prawa, co miało miejsce w kontrolowanej sprawie. W kontrolowanej sprawie wnioskiem z 20 października 2025 roku (przesłanym drogą elektroniczną, jednak niezawierającym podpisu) skarżący wniósł o udostępnienie (w 17 punktach) szeregu informacji o różnorodnych charakterze. Z uwagi na to, że organ zbiorczo potraktował wszystkie zadane pytania należy rozważania rozpocząć od najbardziej ogólnego zagadnienia. Odnosząc się zatem do argumentu odmowy udostępnienia informacji publicznej przez organ ze względu na nadużycie informacji publicznej należy stwierdzić, że w ocenie Sądu, takie stanowisko organu nie było niczym uzasadnione. Zgodnie z art. 61 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo do informacji dotyczy informacji o działalności wszystkich organów władzy publicznej oraz wszystkich osób pełniących funkcje publiczne, Konstytucja RP nie przewiduje w tym zakresie żadnych wyłączeń. Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu: nie tylko obywatelom Rzeczypospolitej Polskiej (tak jak w powoływanym wyżej art. 61 ust. 1 zdaniu pierwszym przewiduje to Konstytucja RP), ale także obywatelom innych państw oraz bezpaństwowcom. Jak słusznie zwróciła uwagę K. Tarnacka "Konstytucja przyznaje prawo do informacji publicznej jedynie obywatelom, natomiast ustawa o dostępie do informacji publicznej przyznaje to prawo "każdemu", a od osoby wykonującej prawo do informacji nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 2) - oznacza to, że każda osoba zarówno obywatel polski, jak i cudzoziemiec może domagać się udostępnienia informacji publicznej, nie uzasadniając w żaden sposób swego żądania." (K. Tarnacka, Prawo do informacji w Polsce, Państwo i Prawo 2003, nr 5, s. 69-81). Podkreślił to także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 11 marca 2020 r. stwierdzając, że "Używając w art. 2 ust. 1 u.d.i.p. pojęcia "każdemu", ustawodawca precyzuje zastrzeżone w Konstytucji RP obywatelskie uprawnienie, wskazując, że każdy może z niego skorzystać na określonych w tej ustawie zasadach." (wyrok WSA w Gliwicach z 11 marca 2020 r., III SA/Gl 813/19, LEX nr 2977158, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Określony przez ustawodawcę zakres podmiotowy prawa dostępu do informacji publicznej jest bardzo szeroki: prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje zarówno osobom fizycznym jak i osobom prawnym (por. D. Fleszer, Zasada powszechności prawa do informacji publicznej, Czas Informacji 1/2011). Od osoby korzystającej z prawa do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.), występujący o udostępnienie informacji publicznej nie musi uzasadniać swojego żądania, nie musi podawać powodu, dla którego występuje o udostępnienie określonej informacji publicznej (por. K. Tarnacka, Prawo do informacji w polskim prawie konstytucyjnym, Warszawa 2009, s. 69-81). Oznacza to, że dla udzielenia informacji publicznej (poza informacją publiczną przetworzoną) obojętne jest w sensie prawnym cel lub intencje wnioskodawcy (por. wyrok NSA z 22 czerwca 2023 r., III OSK 763/22, LEX nr 3573752, CBOSA). W związku z tym niedopuszczalna jest ocena zamiarów, w jakich złożony został wniosek (por. P. Szustakiewicz, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 maja 2020 r. (sygn. akt I OSK 833/19) [dot. udostępnienia dokumentów, które wnioskodawca chce wykorzystać w procesie cywilnym], Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego 2023, nr 1, s. 167-174). Jak słusznie podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 11 stycznia 2023 r. "W art. 2 ust. 2 u.d.i.p. prawodawca wyraźnie podkreślił, że od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Oznacza to równocześnie, że cele, dla których z wnioskiem wystąpiono winny znajdować się poza zakresem zainteresowania podmiotu publicznego w aspekcie kwalifikacji przedmiotu żądania do informacji publicznej." (wyrok WSA w Rzeszowie z 11 stycznia 2023 r., II SAB/Rz 216/22, LEX nr 3502318, CBOSA). Biorąc powyższe pod uwagę, uznanie przez organ posiadania przez skarżącego indywidualnego, subiektywnego interesu w uzyskaniu informacji publicznej nie może wpływać na pozbawienie go dostępu do informacji publicznej. W świetle art. 2 ust. 2 u.d.i.p. posiadanie interesu prawnego lub faktycznego w uzyskaniu informacji publicznej jest obojętne wobec obowiązku organu udostępnienia informacji publicznej. Nie ulega wątpliwości, że z treści u.d.i.p. nie wynika, aby cel prywatny stanowił przesłankę ograniczającą dostęp do informacji publicznej. Nie wynika to w szczególności z treści art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Odmowa zastosowania wymienionych przepisów wyłącznie w oparciu o ustalenie, iż zamiarem wnioskodawcy jest ich wykorzystanie w celu prywatnym, byłaby odmową ich stosowania w oparciu o nieznane kryterium ustawowe. Rozpatrując wniosek o udostępnienie informacji publicznej właściwy podmiot nie jest upoważniony do badania interesu prawnego, ani nawet faktycznego wnioskodawcy (art. 2 ust. 2 u.d.i.p.). Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie. Jeżeli zatem konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony wówczas, gdy jego udostępnienie, zdaniem podmiotu zobowiązanego, mogłoby służyć dla celu prywatnego czyli do celu który nie jest celem publicznym (por. wyrok WSA w Krakowie z 26 października 2023 r., II SAB/Kr 122/23, LEX nr 3632165, CBOSA). Przechodząc do dalszych rozważań należy przypomnieć, że w niniejszej sprawie organ uznał, że żądania informacja ma w zakresie dotyczącym danych wskazanych w pkt 5, 12, 14 i 16 charakter przetworzony, jednak organ w żaden sposób nie uzasadnił swego stanowiska. Przypomnieć więc w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Brak natomiast wykazania przesłanki, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., czy to z uwagi na brak udzielenia odpowiedzi na wezwanie do wykazania czy też w sytuacji, gdy udzielona odpowiedź nie wskazuje na wystąpienie takiego interesu jest brakiem merytorycznym, tzn. uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku. W orzecznictwie podnosi się, że niewskazanie okoliczności, które potwierdziłyby istnienie szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu takiej informacji, może być uzasadnioną podstawą do wykazania przez organ braku takiego interesu w drodze decyzji (por. wyrok NSA z 24 maja 2024 r., III OSK 1408/22, CBOSA). Sąd podkreśla, iż organ nie uzasadnił na czym opiera swoje stanowisko o przetworzonym charakterze części wnioskowanej informacji publicznej, chociaż na tej tezie oparł rozstrzygnięcie. Tym samym wydając decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej organ naruszył także art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 17 ust. 1 w zw. 16 ust. 1 i u.d.i.p. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd stwierdził także, że kontrolowana decyzja została wydana z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 107 § 6 k.p.a., decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak stanowi art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Decyzja organu nie zawiera takiego uzasadnienia. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym zasady przekonywania, określonej w art. 11 k.p.a. Zgodnie z zasadą przekonywania uzasadnienie decyzji powinno stanowić uzewnętrznienie motywów kierujących organem przy podejmowaniu decyzji, powinno być pokazaniem rozumowania organu, a nie tylko wykazem zebranych faktów i norm. Uzasadnienie powinno stanowić odpowiedź na pytanie: "dlaczego?", a nie tylko stwierdzać "że". Uzasadnienie ma nie tylko przekonać adresata decyzji o słuszności rozstrzygnięcia, ale umożliwić pogłębioną kontrolę i ocenę rozumowania organu (por. wyrok NSA z dnia 25 października 2016 r., II OSK 110/15, LEX nr 2258826, CBOSA). W rozpatrywanej sprawie uzasadnienie decyzji nie spełnia powyższych wymogów, co przesądza o wskazanym już wyżej naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 11 k.p.a., w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy. Sąd ponadto zwraca uwagę, że przedmiotowa sprawa dotyczy wniosku z dnia 20 października 2025 r., który został złożony do organu za pośrednictwem wiadomości e-mail. Jak wynika z akt sprawy, wniosek ten nie został podpisany. Warto zatem zaznaczyć, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone. Tym samym wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny co jest jego przedmiotem. Z przepisów u.d.i.p. nie wynika bowiem konieczność pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, a to z tego względu, że żądając udostępnienia informacji publicznej nie musi się on wykazać jakimkolwiek interesem prawnym lub faktycznym, aby informację taką otrzymać. Dlatego dopuszczalne jest złożenie wniosku za pośrednictwem poczty elektronicznej i to nawet w sytuacji, w której do autoryzacji tego zapytania nie zostanie użyty bezpieczny podpis elektroniczny. Brak autoryzowanego podpisu na wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie stanowi jego braku formalnego. Jednocześnie należy zauważyć, że wszystkie przypadki, w których ma dojść do podjęcia przez organ aktu administracyjnego, w tym zwłaszcza kwalifikowanego, jakim jest decyzja administracyjna (odmowna oraz o umorzeniu postępowania), bezwzględnie wymagać będą własnoręcznego podpisu wnioskodawcy bądź podpisu elektronicznego na wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jego brak powinien być usuwany w postępowaniu naprawczym, regulowanym w art. 64 § 2 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z 11 stycznia 2018 r., II SA/Wa1631/17, CBOSA). Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji odmownej oraz o umorzeniu postępowania stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, w świetle orzecznictwa, że Kodeks ten ma zastosowanie do całego procesu wydawania decyzji, a więc także do kwestii usuwania braków formalnych wniosku o dostęp do informacji publicznej, o ile zobowiązany organ zmierza do wydania takiej decyzji. Tym samym podjęcie decyzji administracyjnej w sytuacji niepodpisania wniosku wykazuje cechy działania organu z urzędu (por. wyrok NSA z 16 grudnia 2009 r., I OSK 1002/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie organ nie wezwał skarżącego, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., do podpisania wniosku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, tylko wydał zaskarżoną decyzję. Tym samym w ocenie Sądu wydanie decyzji wobec braku podpisu pod wnioskiem o udzielenie informacji publicznej stanowiło naruszenie przepisów art. 16 u.d.i.p. w zw. z art. 64 k.p.a., bowiem wniosek o udostępnienie informacji publicznej musi spełniać wymogi formalne określone w k.p.a. (art. 63 k.p.a.). Zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego. Natomiast jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 K.p.a.). Mając na uwadze wszystkie wskazane powyżej okoliczności Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. o uchyleniu zaskarżonej decyzji, stwierdzając przede wszystkim, że wydając powyższą decyzję organ naruszył wskazane wyżej przepisy prawa materialnego. Organ naruszył także przepisy prawa procesowego w tej sprawie, a mianowicie: art. 7, art. 8 § 1, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., a naruszenia te co najmniej mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań Sądu oraz oceny prawnej i wiążą organy w niniejszej sprawie stosownie do art. 153 p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ przeprowadzi prawidłowo postępowanie w związku z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. IB |
||||