drukuj    zapisz    Powrót do listy

6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz, Administracyjne postępowanie, Wojewoda, Oddalono skargę, II SA/Po 194/26 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2026-06-02, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II SA/Po 194/26 - Wyrok WSA w Poznaniu

Data orzeczenia
2026-06-02 orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-03-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Arkadiusz Skomra
Jacek Rejman
Paweł Daniel /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 1691 art. 105 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2026 poz 143 art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Daniel (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Skomra Asesor WSA Jacek Rejman Protokolant: starszy sekretarz sądowy Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Wojewody z dnia 3 lutego 2026 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę

Uzasadnienie

Decyzją nr [...] z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...], Starosta [...] (dalej jako: "Starosta" lub "organ pierwszej instancji") zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. H. (dalej jako: "inwestor") pozwolenia na przebudowę, nadbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid.[...] położonej przy ul. [...] w K. .

Następnie decyzją z dnia 26 września 2022 r. znak: [...] Wojewoda (dalej jako: "Wojewoda") stwierdził, po wszczęciu postępowania na wniosek D. D. (dalej jako: "strona"), nieważność decyzji Starosty nr [...] z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...] w zakresie zatwierdzonego projektu budowlanego w części dotyczącej budowy tarasu w granicy z działką nr ewid.[...] (pkt 1), a w pozostałym zakresie odmówił stwierdzenia nieważności (pkt 2).

Odwołanie od wyżej wymienionej decyzji w części dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...] wniosła strona, reprezentowana przez pełnomocnika.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. (dalej jako: "GINB") decyzją z dnia 19 stycznia 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody z 26 września 2022 r., znak: [...], w części odmawiającej stwierdzenia nieważność decyzji Starosty.

Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 316/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił wyżej wskazaną decyzję GINB.

Decyzją z dnia 20 października 2023 r. znak [...], [...] GINB ponownie utrzymał w mocy decyzję Wojewody z dnia 26 września 2022 r., znak: [...], w części odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Starosty.

Wyrokiem z dnia 16 lutego 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2661/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę strony na tę decyzję GINB.

Wyrokiem z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt II OSK 889/24 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną D. D. od wyżej wymienionego wyroku sądu wojewódzkiego.

Pismem z dnia 24 kwietnia 2025 r., znak [...] Starosta, po przekazaniu akt administracyjnych, zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego na skutek stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...] Równocześnie organ pierwszej instancji wezwał inwestora do złożenia wyjaśnień i przedłożenia dziennika budowy celem stwierdzenia, czy decyzja udzielająca pozwolenia na budowę nie wygasła, w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania.

Zawiadomieniem z dnia 28 kwietnia 2025 r. Starosta poinformował strony o toczącym się postępowaniu wyjaśniającym oraz o przewidywanym terminie załatwienia sprawy, który wyznaczony został na 30 czerwca 2025 r.

Pismami, które wpłynęły do organu pierwszej instancji w dniach 7 i 8 maja 2025 r. inwestor wskazał, że zlikwidowana została balustrada na dachu pomieszczenia gospodarczego oraz założone zostały tymczasowe zabezpieczenia (barierki) celem uniemożliwienia wyjścia z pomieszczenia mieszkalnego na taras, przedłożono też kopię dziennika budowy, z którego wynika, że nie była ona przerwana na okres dłuższy niż 3 lata.

Pismem z dnia 6 maja 2025 r. D. D. reprezentowana przez pełnomocnika wniosła ponaglenie na bezczynność lub przewlekłość organu w prowadzeniu postępowania.

Wojnowa postanowieniem z dnia 23 maja 2025 r., znak [...] stwierdził, że Starosta nie dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Pismem z dnia 9 czerwca 2025 r. Starosta wezwał inwestora do przedłożenia projektu budowlanego uwzględniającego likwidację spornego tarasu.

Następnie organ pierwszej instancji na wnioski inwestora przedłużał termin na przedłożenie projektu budowlanego w zakresie zmiany tarasu na dach do dnia 31 sierpnia 2025 r.

Podaniem z dnia 25 sierpnia 2025 r. inwestor złożył nowy wniosek o zmianę pozwolenia na budowę (decyzja Starosty [...] nr [...] z 8 maja 2018 r., znak [...]).

Decyzją nr [...] z dnia 29 września 2025 r. Starosta zatwierdził zamienny projekt budowlany oraz zmianę pozwolenia na przebudowę, nadbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w K. , ul. [...] na działce nr [...], w zakresie dotyczącym likwidacji tarasu w granicy z działką nr [...].

Pismem z dnia 3 października 2025 r. D. D. reprezentowana przez pełnomocnika wniosła odwołanie od wyżej opisanej decyzji.

E. H. pismem z dnia 25 listopada 2025 r. złożyła oświadczenie o wycofaniu wniosku o zmianę pozwolenia na budowę z dnia 25 sierpnia 2025 r. (decyzji Starosty nr [...] z 8 maja 2018 r., znak [...]) obejmującego przebudowę, nadbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w K. , ul. [...] na działce nr [...], arkusz mapy 35.

Decyzją z dnia 5 grudnia 2025 r., znak: [...] Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w całości.

Decyzją z dnia 22 grudnia 2025 r., znak: [...] Starosta umorzył postępowanie w sprawie wniosku inwestora z dnia 5 marca 2018 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę, nadbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid.[...] położonej przy ul. [...] w K. .

Pismem z dnia 2 stycznia 2026 r. odwołanie od wyżej wymienionej decyzji wniosła strona reprezentowana przez pełnomocnika. Wskazała ona, że po stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty [...] nr [...], znak: [...] z dnia 8 maja 2018 r. w zakresie zatwierdzonego projektu budowlanego w części dotyczącej budowy tarasu w granicy z działką nr ewid.[...] (art. 37 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego) w obrocie prawnym pozostał wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę także w zakresie obejmującym budowę owego tarasu. To oznacza, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę w zakresie budowy tarasu nie stało się bezprzedmiotowe. Skoro zaprojektowany taras naruszał warunki techniczne (był niezgodny z prawem), to usunięcie nieprawidłowości w tym zakresie nie było w ogóle możliwe. A zatem w ocenie strony Starosta winien rozpatrzyć pierwotny wniosek o pozwolenie na budowę (będący podstawą wydania decyzji, która jednak później została częściowo wyeliminowana z obrotu prawnego) i odmówić wydania pozwolenia na budowę w zakresie, w jakim projekt był wadliwy. Zdaniem strony w przypadku stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę - rozpoczęcie albo wznowienie, budowy może nastąpić po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepis ten jest regulacją wyjątkową, która pozwala orzekać organom architektoniczno-budowlanym o pozwoleniu na budowę w trakcie otwartego procesu inwestycyjnego. W niniejszej sprawie art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecny tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 524) niewątpliwie znajduje zastosowanie. Poza dopuszczeniem rozstrzygania o pozwoleniu na budowę na nowo - nie zmienia on zasadniczo natury sprawy, która nadal pozostaje sprawą wszczętą wnioskiem pierwotnym (i nie załatwioną, wobec wyeliminowania dotychczasowej decyzji z obrotu prawnego).

Decyzją z dnia 3 lutego 2026 r., znak: [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 156-158 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r., poz. 1691, dalej jako: "K.p.a.") powoduje jej wyeliminowanie z obrotu prawnego ze skutkiem wstecznym od daty jej wydania. W aktualnym stanie prawnym, w przypadku stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, rozpoczęcie albo wznowienie budowy może nastąpić po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. Decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje się również w przypadku zakończenia robót budowlanych (art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego).

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie zastosowanie będą mieć przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r. W tym stanie prawnym wskazywano zaś, że wyeliminowanie pozwolenia na budowę po zakończeniu inwestycji, której ono dotyczyło, powodowało, że z obrotu prawnego znikała podstawa prawna potwierdzająca stan legalnego istnienia określonej inwestycji. Również projekt budowlany zatwierdzony tą decyzją przestawał istnieć w obrocie prawnym, co nie pozbawiało go wartości jako aktu technicznego. W takim wypadku uznawano, że nie wydaje się ponownie pozwolenia na budowę dla zakończonej inwestycji a organ nadzoru budowlanego (powiatowy inspektor nadzoru budowlanego lub wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego) ma prowadzić postępowanie zmierzające do ustalenia, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z przepisami (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 stycznia 2017 r., sygn. II OSK1199/15). Stosowano więc przepisy Prawa budowlanego o postępowaniu naprawczym dotyczące wykonania robót budowlanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ nadzoru budowlanego mogły nakazać zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Wybór pomiędzy zastosowaniem któregoś z ww. trybów uzależniony był od stwierdzenia, czy w sprawie jest możliwe doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Nakazanie zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego mogły być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogły być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 stycznia 2007 r., sygn. II OSK 167/06).

Z obecnego brzmienia art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że nową decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje się zawsze po stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę i to niezależnie od etapu realizacji inwestycji. Organ jest zobowiązany przeprowadzić ponownie postępowanie administracyjne celem rozstrzygnięcia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Z uwagi jednak na fakt, że wniosek o pozwolenie na budowę złożony był w przedmiotowej sprawie w dniu 5 marca 2018 r. – rozwiązanie to nie może mieć zastosowania.

Wojewoda podkreślił przy tym, że nieważność decyzji Starosty nr [...] z dnia 8 maja 2018 r., znak: [...], została stwierdzona wyłącznie w części dotyczącej budowy tarasu w granicy nieruchomości. W pozostałym zakresie decyzja ta nie została wzruszona i nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, co oznacza, że inwestor legitymuje się ważnym i skutecznym pozwoleniem na budowę w tym zakresie. Rozstrzygnięcie to było zaś przedmiotem kontroli instancyjnej, a także kontroli sądowoadminstarcyjnej, co skutkuje jego ostatecznością i niewzruszalnością.

Organ odwoławczy podał dalej, że inwestor usunął elementy objęte stwierdzoną nieważnością decyzji, tj. zlikwidował istniejący taras, co jednoznacznie wynika z wpisu w dzienniku budowy nr [...] z dnia 4 czerwca 2018 r., obejmującego demontaż balustrady oraz wykonanie zabezpieczeń okien w tej części budynku. Tym samym element zamierzenia budowlanego, którego dotyczyła nieważna część decyzji, przestał istnieć w sensie faktycznym i prawnym. Postępowanie prowadzone przez organ architektoniczno-budowlany w zakresie pozwolenia na budowę dotyczy konkretnego zamierzenia budowlanego, które ma być zrealizowane. W sytuacji, gdy inwestor zrezygnował z realizacji spornego elementu inwestycji, a obiekt ten został fizycznie rozebrany, brak jest przedmiotu, co do którego organ mógłby wydać merytoryczne rozstrzygnięcie. To zaś skutkuje stwierdzeniem, że organ pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie.

Końcowo Wojewoda stwierdził, że nie dopatrzył się w niniejszym postępowaniu naruszenia przez Starostę przepisów prawa materialnego, ani też procesowego. Zdaniem organu odwoławczego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji w sposób rzetelny przedstawił zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwianiu omawianej sprawy, wyjaśniono jej stan faktyczny i prawny oraz rozpatrzono cały zgromadzony materiał dowodowy.

Pismem z dnia 9 lutego 2025 r. skargę na wyżej opisaną decyzję Wojewody wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego D. D., reprezentowana przez radcę prawnego (dalej jako: "skarżąca"), wnosząc o jej uchylenie w trybie autokontroli, na wypadek nieuwzględnienia powyższego – uchylenie zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania w kwocie 997 zł.

W uzasadnieniu skarżąca podała, że po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt II OSK 889/24, w obrocie prawnym pozostaje decyzja GINB z dnia 20 października 2023 r. znak: [...]; [...] utrzymująca w mocy decyzję Wojewody z dnia 26 września 2022 r., znak: [...], którą to decyzją organ ten stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] nr [...] znak: [...] z dnia 8 maja 2018 r. w zakresie zatwierdzonego projektu budowlanego w części dotyczącej budowy tarasu w granicy z działką nr ewid.[...], a w pozostałym zakresie odmówił stwierdzenia nieważności decyzji.

W tych okolicznościach zastosowanie w ocenie skarżącej powinien mieć przepis art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego. Treść tej regulacji jednoznacznie wskazuje, że Starosta powinien był wydać decyzję merytoryczną. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania było prawnie niedopuszczalne w świetle art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w powołanym orzeczeniu wprost wskazano, "w pierwszej kolejności wymagane jest zastosowanie przez organ architektoniczno-budowlany art. 37 ust. 2 pkt 2 P.b. Aktualnie ustawa – Prawo budowlane nie pozostawia wątpliwości co powinno nastąpić po stwierdzeniu nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Otóż w zakresie w jakim nastąpiło stwierdzenie nieważności wymagane jest uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art. 28 ust. 1 P.b.; a nadto decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje się również w przypadku zakończenia robót budowlanych. To zatem oznacza, że na aktualnym etapie procesu inwestycyjnego, w związku ze stwierdzeniem nieważności w części ww. decyzji o pozwoleniu na budowę z 2018 r., organ nadzoru budowlanego nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie oceny legalności budowy tarasu, ponieważ to dopiero po wydaniu pozwolenia na budowę będzie mógł podjąć, ale z urzędu (patrz: art. 53a ust. 1 P.b.), działania zmierzające do ustalenia, czy istniejący stan budowy co do tarasu jest zgodny z pozwoleniem na budowę".

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując jednocześnie stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.; dalej jako: "P.p.s.a.") sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, obowiązującymi w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszej sprawie pozostaje decyzja Wojewody, który utrzymał w mocy decyzję Starosty w sprawie wniosku inwestora z dnia 5 marca 2018 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przebudowę, nadbudowę i rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ewid.[...] położonej przy ul. [...] w K. .

W pierwszej kolejności zauważyć należy, że jak zasadnie wyjaśnił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 19 września 2020 r., a więc do momentu wejścia w życie ustawy z dnia z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 471). I tak, w obowiązującym wówczas stanie prawnym wyeliminowanie pozwolenia na budowę po zakończeniu inwestycji, której ono dotyczyło, powodowało, że z obrotu prawnego znikała podstawa prawna potwierdzająca stan legalnego istnienia określonej inwestycji. Co więcej, również projekt budowlany zatwierdzony tą decyzją przestawał istnieć w obrocie prawnym, co nie pozbawiało go wartości jako aktu technicznego. W takiej sytuacji nie prowadzono postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę dla zakończonej inwestycji, a legalizacja takiej inwestycji mogła mieć miejsce przed organami nadzoru budowlanego. Innymi słowy, w takiej sytuacji stosowano przepisy Prawa budowlanego o postępowaniu naprawczym dotyczące wykonania robót budowlanych bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Natomiast z obecnego brzmienia art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego wynika, że nową decyzję o pozwoleniu na budowę wydaje się zawsze po stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę i to niezależnie od etapu realizacji inwestycji. Organ jest zobowiązany przeprowadzić ponownie postępowanie administracyjne celem rozstrzygnięcia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Z uwagi jednak na fakt, że wniosek o pozwolenie na budowę złożony był w przedmiotowej sprawie w dniu 5 marca 2018 r. – rozwiązanie to nie może mieć zastosowania w niniejszej sprawie.

Idąc dalej, zauważyć należy, że podstawę prawną rozstrzygnięć organów stanowił art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza obiektywny brak któregoś z konstytutywnych elementów stosunku administracyjnoprawnego (podmiotu lub przedmiotu), co czyni wydanie decyzji załatwiającej sprawę co do istoty prawnie i faktycznie niemożliwym.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stanowczo podkreślić, że zaistniały przesłanki wprost obligujące organy do zakończenia sprawy poprzez jej umorzenie. Jak trafnie ustaliły organy i co wynika z akt sprawy, po pierwsze – strona dokonała skutecznego cofnięcia wniosku, który to wniosek inicjował przedmiotowe postępowanie. Po drugie, w toku sprawy doszło do rozebrania spornej części obiektu.

Wobec cofnięcia wniosku oraz fizycznego rozebrania spornej części, procesowanie, co do istoty sprawy stało się trwale i obiektywnie niemożliwe. Przestał bowiem istnieć sam przedmiot sporu (na skutek rozbiórki), a nadto ustała wola strony do domagania się rozstrzygnięcia (na skutek cofnięcia wniosku). W tej sytuacji kontynuowanie postępowania stanowiłoby rażące naruszenie przepisów procedury administracyjnej. Tym samym organ nie miał innej możliwości prawnej i konieczne było umorzenie postępowania.

Należy jednocześnie podkreślić, że prawidłowość stanowiska organów administracji znajduje swoje pełne uzasadnienie również na gruncie przepisów prawa materialnego, tj. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Postępowania prowadzone w oparciu o przepisy tej ustawy – niezależnie od tego, czy dotyczą legalizacji samowoli budowlanej, postępowania naprawczego czy też oceny zgodności wykonanych robót budowlanych z prawem – ze swojej istoty dotyczą fizycznie istniejących obiektów budowlanych lub ich części, bądź też trwających robót budowlanych. Skoro w realiach niniejszej sprawy, jak trafnie wywiodły organy, doszło do rozebrania spornej części obiektu to z punktu widzenia przepisów Prawa budowlanego oznacza to, że stan ewentualnego naruszenia prawa, który wymagałby autorytatywnej ingerencji organów nadzoru budowlanego, przestał istnieć w przestrzeni fizycznej. Tym samym odpadł materialnoprawny przedmiot postępowania. Przepisy Prawa budowlanego nie dają podstaw do procedowania i wydawania decyzji merytorycznych (np. nakazów, zakazów czy decyzji legalizacyjnych) w stosunku do obiektów (lub ich części), które w dacie orzekania przez organ już nie istnieją, a co więcej, co do których inwestor nie chce już ich realizować.

Idąc dalej, zauważyć należy, że postępowanie w przedmiocie pozwolenia na budowę jest postępowaniem wnioskowym, w którym inwestor decyduje o realizacji inwestycji. Skoro postępowanie jest wszczynane wyłącznie na wyraźny wniosek inwestora, to dysponuje on tym postępowaniem również w trakcie jego trwania. Oznacza to, że inwestor ma pełne prawo do cofnięcia swojego wniosku na każdym etapie – aż do momentu, w którym decyzja o pozwoleniu na budowę stanie się ostateczna.

Przenoszą powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że skoro sporna część inwestycji została rozebrana, a inwestor skutecznie cofnął wniosek o wydanie pozwolenia, to organy utraciły możliwość zastosowania jakichkolwiek instrumentów prawnych przewidzianych w ustawie Prawo budowlane, w odniesieniu do tej części inwestycji, która była objęta decyzją z dnia z 26 września 2022 r. o stwierdzeniu nieważność. Sąd podkreśla raz jeszcze, że rozbiórka spornej części inwestycji, w powiązaniu z faktem cofnięcia wniosku przez stronę, spowodowała, że organy obu instancji prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy Prawa budowlanego, uznając, że w zaktualizowanym stanie faktycznym jedynym zgodnym z prawem działaniem było zastosowanie przepisu art. 105 § 1 K.p.a. i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi oraz nie dostrzegając naruszeń prawa branych pod uwagę z urzędu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.



Powered by SoftProdukt