drukuj    zapisz    Powrót do listy

6209 Inne o symbolu podstawowym 620 638 Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym, Inne, Inspektor Sanitarny, Oddalono skargę kasacyjną, II GSK 1723/25 - Wyrok NSA z 2026-03-10, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

II GSK 1723/25 - Wyrok NSA

Data orzeczenia
2026-03-10 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dorota Dąbek /sprawozdawca/
Gabriela Jyż /przewodniczący/
Patrycja Joanna Suwaj
Symbol z opisem
6209 Inne o symbolu podstawowym 620
638 Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II SA/Bd 795/24 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2024-12-17
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1284 art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 17
Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t. j.)
Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Dorota Dąbek (spr.) Sędzia NSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej N. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 17 grudnia 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 795/24 w sprawie ze skargi N. C. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z dnia 23 lipca 2024 r. nr NEP 906.10.1.7.2024 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w związku z niewykonaniem obowiązku szczepień ochronnych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od N. C. na rzecz Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

I

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 17 grudnia 2024 r., sygn. akt II SA/Bd 795/24, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę N. C. (dalej: skarżąca) na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z 23 lipca 2024 r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

Upomnieniem z 13 marca 2018 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. wezwał skarżącą do stawienia się z dzieckiem – F. C. w punkcie szczepień celem ustalenia indywidualnego toku obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka. Upomnienie zostało doręczone skarżącej 26 marca 2018r.

Skarżąca nie zgłosiła się na badania kwalifikacyjne i nie przedstawiła zaświadczenia z poradni specjalistycznej świadczącego o odroczeniu obowiązkowych szczepień ochronnych, w związku z tym organ inspekcji sanitarnej wystawił tytuł wykonawczy [...] listopada 2018 r. i wystąpił do Wojewody Kujawsko-Pomorskiego o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

Postanowieniem z 13 sierpnia 2021 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski nałożył na skarżącą grzywnę w wysokości 2000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych syna F. C.

Na skutek pisma skarżącej dotyczącego umorzenia postępowania egzekucyjnego z powołaniem się na zaświadczenie lekarskie wystawione 10 kwietnia 2022 r. przez lekarza specjalistę [...], w którym wskazano na konieczność zwolnienia małoletniego syna skarżącej z obowiązku szczepień w okresie do 9 kwietnia 2023 r., postanowieniami z 18 lipca 2022 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego i zawiesił postępowanie prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego.

Postępowanie zostało podjęte postanowieniem Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z 15 stycznia 2024 r., który postanowieniem z 22 stycznia 2024 r. nałożył na skarżącą kolejną grzywnę w kwocie 2000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego tytule wykonawczym.

Na skutek wniesionych przez skarżącą zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym z dnia 30 stycznia 2024 r., postanowieniem z 13 marca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało uchylone przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy postanowieniem z 27 maja 2024 r. m.in. z uwagi na upływ terminu wymagalności obowiązkowego szczepienia przeciwko Haemophilus influenzae tybu b.

Ponownie odnosząc się do zarzutów, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. postanowieniem z 24 czerwca 2024 r. oddalił zarzuty w części dotyczącej: określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku określonego przepisami prawa oraz braku wymagalności obowiązku.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy postanowieniem z 23 lipca 2024 r., rozpoznając zażalenie skarżącej, utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z 24 czerwca 2024 r.

Skarżąca złożyła skargę na powyższe postanowienie z 23 lipca 2024 r. do WSA w Bydgoszczy.

II

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił tę skargę opisanym na wstępie wyrokiem, zaskarżonym w niniejszej sprawie.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że organy administracji obu instancji trafnie uznały zarzut braku wykonalności obowiązku szczepień za niezasadny. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie syn skarżącej nie został poddany szczepieniom wymienionym w tytule wykonawczym. Skarżąca nie zgłosiła się dotychczas na badania kwalifikacyjne. W toku postępowania poprzedzającego bezpośrednio wydanie zaskarżonego postanowienia nie wskazywała, że w tym konkretnym wypadku zachodzą przeciwskazania stałe lub czasowe do wykonania szczepień u dziecka. Zdaniem Sądu argumentacja skarżącej kwestionująca obowiązujący w Rzeczpospolitej Polskiej system szczepień ochronnych jako zagrażający życiu dzieci z uwagi na zbyt dużą ilość szczepień i brak bezpieczeństwa szczepionek (które są w fazie badań pokontrolnych), pozostaje bez wpływu na ocenę wymagalności obowiązku. Sąd uznał, że - wbrew przekonaniu skarżącej - z obowiązujących w chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego i wydania zaskarżonego postanowienia przepisów prawa wynikał obowiązek poddania jej małoletniego syna szczepieniom ochronnym. Realizację obowiązku konkretyzują przepisy ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1284, ze zm.; dalej: ustawa o zapobieganiu chorobom zakaźnym lub u.z.chor.zakaź.) zamieszczone w rozdziale 4 "Szczepienia ochronne". Sąd wyjaśnił, że tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Realizacja tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie go przez zobowiązanego. Niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym jest obowiązkiem wynikającym z ustawy, a więc z powszechnie obowiązujących przepisów i jest on bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem jest przymusowe dochodzenie wykonania szczepień. Obowiązek ten zatem wynika bezpośrednio z przepisów prawa, a wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19 nie wpłynął na kwestie istnienia i wykonalności tego obowiązku.

Sąd stwierdził wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie choroby wymienione w tytule wykonawczym były objęte obowiązkowym szczepieniem ochronnym (poza szczepieniem ochronnym przeciwko: zakażeniom Haemophilus Influenzae typu b), a syn skarżącej - jako osoba małoletnia - podlegał obowiązkowi tych szczepień.

III

Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku WSA w Bydgoszczy, zaskarżając orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

a) art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 ze zm.) w zw. z art. 17 ust. 11 u.z.chor.zakaź. w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438; dalej: u.p.e.a.) poprzez jego naruszenie i niewłaściwe zastosowanie i wymaganie przeprowadzenia obowiązku szczepiennnego u dziecka zgodnie z komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego, który to akt nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa,

b) art. 17 ust. 10 pkt 1 i 2 u.z.chor.zakaź. w zw. z § 3 pkt 1 do 12 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 753; dalej: rozporządzenie z 2011 r.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że obowiązek szczepienny dziecka w zakresie terminu wykonania szczepienia - nie wynika z tych aktów, a z komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego,

c) art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zarzutu co do prowadzonej egzekucji, w sytuacji, gdy obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym nie jest prawidłowo uregulowany i w konsekwencji wadliwa regulacja nie może być podstawą prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji,

d) art. 33 § 2 pkt 6 lit c) u.p.e.a. tj. nieuwzględnienie zarzutu braku wymagalności obowiązku z innych przyczyn, tj. z uwagi na wydany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia z 9 maja 2023 r. w sprawie SK 81/19, w którym wskazano, że komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego nie może stanowić podstawy nałożonego na skarżącą obowiązku poddania dziecka szczepieniom w określonych przez Głównego Inspektora Sanitarnego terminach, a także brak wymagalności szczepień dziecka z uwagi na wiek dziecka w dacie wydania tytułu wykonawczego jak i aktualnie.

Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy sądowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Skarżąca oświadczyła, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

IV

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył organ, wnosząc o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie organ wskazał, że postanowieniem z 19 września 2024 r. Wojewoda Kujawsko-Pomorski umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej na podstawie wniosku Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. oraz tytułu wykonawczego z [...] listopada 2018 r., co stanowi przesłankę bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

V

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdyż skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, zaś organ nie zażądał jej przeprowadzenia.

Ponieważ umorzenie postępowania po wydaniu zaskarżonego postanowienia nie stanowi przesłanki bezprzedmiotowości sądowoadministracyjnej kontroli tego postanowienia, NSA rozpoznał niniejszą skargę kasacyjną.

W skardze kasacyjnej podniesione zostały wyłącznie zarzuty naruszenia prawa materialnego. Przedmiot tych zarzutów i kierunek argumentacji pozostają w ścisłym związku, koncentrując się zasadniczo wokół wymagalności obowiązku szczepień z powodu jego niewłaściwej, sprzecznej z Konstytucją RP regulacji, co - zdaniem skarżącej kasacyjnie - doprowadziło do niewłaściwego zastosowania wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438; dalej: u.p.e.a.) i nieuwzględnienia zarzutu egzekucyjnego. Mając na względzie powyższy związek treściowy zarzutów kasacyjnych, zostały one poddane kontroli kasacyjnej łącznie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego te zarzuty nie są zasadne, nie jest bowiem trafny pogląd skarżącej kasacyjnie, że w tej sprawie doszło do naruszenia art. 87 Konstytucji RP w zw. art. 17 ust. 11 i ust. 10 pkt 1 i 2 u.z.chor.zakaź. w zw. z § 3 pkt 1 do 12 rozporządzenia z 2011 r. oraz w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 i §2 pkt 6 u.p.e.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i wymaganie przeprowadzenia obowiązku szczepiennego u dziecka zgodnie z komunikatem Głównego Inspektora Sanitarnego, który to akt nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa (zarzuty z w pkt a-d petitum skargi kasacyjnej).

Przede wszystkim wskazać należy, że obowiązek poddania małoletniego dziecka szczepieniom ochronnym nie jest obowiązkiem, który powstaje w wyniku ogłoszenia programu szczepień, ani też jego treść normatywna nie zostaje wykreowana dopiero na skutek wydania komunikatu przez Głównego Inspektora Sanitarnego. Program Szczepień Ochronnych nie jest bowiem aktem tworzącym prawo materialne, lecz dokumentem służącym wykonywaniu przepisów ustawowych i rozporządzenia wykonawczego, które to akty normatywne wyczerpująco określają podstawę i istotę obowiązku. Ustawową normą kreującą obowiązek szczepień ochronnych jest art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b u.z.chor.zakaź., który formułuje ogólną powinność poddania się tremu obowiązkowi, a w odniesieniu do osób małoletnich – poddania dziecka temu obowiązkowi przez podmioty odpowiedzialne za sprawowanie nad dzieckiem pieczy, co wynika z art. 5 ust. 2 ww. ustawy. Obowiązek w zakresie przeprowadzania badań kwalifikacyjnych, a także zakaz przeprowadzenia szczepienia przy braku aktualnego badania kwalifikacyjnego, został z kolei precyzyjnie uregulowany w art. 17 ust. 1-6 tej ustawy oraz w przepisach rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r., które dopełniało katalog chorób, przeciwko którym szczepienia miały być prowadzone, określało sposób organizacji szczepień oraz przesłanki współdziałania lekarzy, pielęgniarek i organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. W przedmiotowych aktach normatywnych, tj. w ustawie oraz w rozporządzeniu, określono więc wszystkie elementy konieczne dla skonkretyzowania obowiązku - wskazano podmiot zobowiązany, okoliczności aktualizacji tego obowiązku, zakres zachowania oraz mechanizm przesądzania o przeciwwskazaniach zdrowotnych.

Pogląd ten wprost potwierdza wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19 (Dz. U. z 2023 r. poz. 909). TK w tym wyroku stwierdził wprawdzie, że art. 17 ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2022 r. poz. 1657, ze zm.) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2172) w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zdrowia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela jednak wyrażony w dotychczasowym orzecznictwie pogląd, że wydanie przez TK wyroku z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19, nie pozwala stwierdzić, że ustawowe obowiązki szczepień ochronnych realizowane w okresie obowiązywania powyższego Komunikatu nie były co do istoty (materialnie) legalne i wymagalne (por. m.in. wyroki NSA z: 25 listopada 2025 r., sygn. akt II GSK 1642/25; 3 września 2025 r., sygn. akt II GSK 106/25; 18 lutego 2025 r., sygn. akt II GSK 1772/21). Podważenie konstytucyjności formy określenia pewnych elementów obowiązku ustawowego nie skutkowało zakwestionowaniem jego legalności materialnej. Trybunał Konstytucyjny podważył jedynie wybór ustawodawcy w zakresie formy prawnej określenia terminu wymagalności oraz niektórych elementów treściowych obowiązku (co do liczby koniecznych dawek szczepiennych), uznając, że termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych oraz liczba dawek poszczególnych szczepień ochronnych powinny były zostać określone przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, a nie w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu. Termin wymagalności oraz liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych stanowią jednak jedynie elementy składowe obowiązku administracyjnoprawnego w zakresie szczepień ochronnych, a skoro nie została zakwestionowana jego materialna podstawa, to sama wadliwość formy aktualizacji lub dookreślenia treściowego tego obowiązku nie jest wystarczająca do podważenia legalności aktów związanych z jego przymusowym wykonaniem. Nie ma więc podstaw do podważania legalności aktów wydawanych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym w sprawach przymusowej realizacji obowiązkowych szczepień ochronnych zaktualizowanych w okresie przed wejściem w życie ww. wyroku TK w związku z jego treścią, w tym postanowień co do zarzutów egzekucyjnych lub postanowień o zastosowaniu środków egzekucyjnych.

Podkreślenia wymaga, że regulacja objęta wyrokiem TK z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19 dotyczy szczególnie istotnej ze względów społecznych i medycznych kwestii zapobiegania chorobom zakaźnym. Prawidłowa realizacja szczepień ochronnych zapewnia wysoki odsetek osób posiadających odporność przeciw chorobom zakaźnym, a tym samym zmniejsza ryzyko szerzenia się tych chorób. Na powyższe okoliczności zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny wyjaśniając, że cyt. wyrok nie odnosi się do zagadnienia zgodności z Konstytucją obowiązku poddania się szczepieniom ochronnym. Jakkolwiek w tym wyroku TK podkreślił, że komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego nie może stanowić podstawy rekonstrukcji zakresu nakazów wynikających z nałożonego na jednostkę na mocy ustawy obowiązku szczepień ochronnych, a co za tym idzie, że niedopuszczalna jest sytuacja, gdy treść obowiązku jest współkształtowana wymienionym komunikatem, który nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego, to jednak w orzeczeniu tym podkreślono również, że materia dotycząca obowiązkowych szczepień ochronnych może – ze swej istoty – ulegać potrzebie częstych zmian, co zależy od wielu czynników, w tym aktualnej wiedzy medycznej. Z tego względu wskazano na potrzebę dostosowania stanu prawnego w pierwszej kolejności poprzez zmianę rozporządzenia, co w konsekwencji spowodowało określenie innego terminu (6 miesięcy) utraty mocy obowiązującej przepisów prawa, których niezgodność z konstytucją stwierdzono, co motywowane było potrzebą zapewnienia ciągłości realizacji obowiązku szczepień ochronnych.

Podkreślić zatem należy, że ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych nie przewiduje prawa pacjenta (tu rodziców małoletniego dziecka) do odmowy wyrażenia zgody na szczepienie ochronne. Wręcz przeciwnie, statuuje ogólny obowiązek poddania się szczepieniom ochronnym, gdy brak jest przeciwwskazań. Jest to działanie w interesie ogółu. Jedynie więc w sytuacji wskazań lekarskich, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.chor.zakaź.). To więc na rodzicu małoletniego dziecka spoczywa prawny obowiązek, wynikający wprost z ustawy, zgłoszenia się z dzieckiem do lekarza sprawującego nad nim opiekę profilaktyczną na badania kwalifikacyjne w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Akta administracyjne sprawy nie zawierają żadnego uznanego prawem zaświadczenia lekarskiego o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do wykonania szczepień ochronnych, wydanego przez uprawnionego lekarza dokonującego kwalifikacji.

Ewentualne przyjęcie, że w rozpoznawanej sprawie nie mogą być stosowane zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny przepisy, których termin utraty mocy obowiązującej odroczono, byłoby równoznaczne z akceptacją postaw rodziców niezgłaszających się na szczepienia ochronne dzieci, choć szczepienia te w świetle orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego są obowiązkowe i istnieje konieczność zapewnienia ich ciągłości. Podkreślenia wymaga, że takie stanowisko Trybunału jest wyrazem ochrony nadrzędnych chronionych konstytucyjnie wartości, takich jak ochrona zdrowia publicznego oraz zwalczanie chorób zakaźnych, o których stanowi art. 68 ust. 1 i 4 Konstytucji RP.

W tym kontekście podkreślić też należy, że kontrolowane przez Sąd pierwszej instancji postanowienie zostało wydane w stanie prawnym, który w konsekwencji wyroku TK w sprawie SK 81/19 został już jednak ukształtowany rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, a co więcej - że zostało ono wydane w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a więc w procesie wykonawczym odnoszącym się do realizacji obowiązku szczepienia wynikającego wprost z przepisów prawa i wymagalnego nie tylko w okresie przed wydaniem wyroku w sprawie SK 81/19, ale także w okresie przed wszczęciem samego postępowania egzekucyjnego.

Nie można zatem zgodzić się z poglądem skarżącej kasacyjnie, że doszło do naruszenia art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., gdyż obowiązek poddania dziecka skarżącej szczepieniom ochronnym nie istniał, bo nie jest prawidłowo uregulowany.

Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a) wskazać trzeba, że w rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że syn skarżącej nie został poddany szczepieniom wymienionym w tytule wykonawczym. Skarżąca nie zgłosiła się na badania kwalifikacyjne. W toku postępowania poprzedzającego bezpośrednio wydanie zaskarżonego postanowienia nie wskazywała, że w tym konkretnym wypadku zachodzą przeciwskazania stałe lub czasowe do wykonania szczepień u dziecka. Na dzień wystawienia tytułu wykonawczego obowiązek nie został wykonany, co wynikało wprost z treści skargi i akt sprawy. Dokumenty zgromadzone w sprawie jednoznacznie wskazują, że skarżąca uchylała się od realizacji wymagalnego obowiązku poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Tym samym bezzasadne były zarzuty skargi w przedmiocie braku wymagalności obowiązku we wskazanym wyżej zakresie.

Z tych wszystkich przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej i orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 118).



Powered by SoftProdukt