Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Sawczuk po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. K. na bezczynność Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie bezczynności organu w zakresie rozpatrzenia podania z [...] kwietnia 2021 r. postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z 10 lipca 2021 r. L. K. (dalej jako skarżąca) wniosła skargę na bezczynność Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie bezczynności organu w zakresie rozpatrzenia podania z [...] kwietnia 2021 r., w którym skarżąca informuje o sprawowanej nad nią "kontroli operacyjnej".

W odpowiedzi na skargę Kancelaria Sejmu załączyła pismo Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych z [...]maja 2021 r., którym zwrócono się do zastępcy Komendanta Głównego Policji o wskazanie czy w stosunku do skarżącej są prowadzone przez Policję jakiekolwiek działania, które mogą powodować poczucie zagrożenia jej życia i zdrowia oraz naruszania praw obywatelskich.

W kolejnym załączonym piśmie zastępcy Komendanta Głównego Policji z [...]maja 2021 r. wyjaśniono, że wobec skarżącej nie podjęto żadnych działań, jednocześnie wskazując na znaczną ilość podobnych spraw inicjowanych przez skarżącą na przestrzeni kilku ostatnich lat.

Dalej jak wynika z akt sprawy analogiczną prośbę w związku z pismem skarżącej przekazał Przewodniczący Komisji do Spraw Służb Specjalnych w piśmie z [...]lipca 2021 r. Ministrowi Koordynatorowi Służb Specjalnych. W odpowiedzi z [...]sierpnia 2021 r. wyjaśniono, że "pozostaje ona (skarżąca) poza obszarem kompetencji służb podległych Ministrowi Koordynatorowi Służb Specjalnych". Także w tej korespondencji wskazywano na dużą aktywność skarżącej dotyczącą angażowania organów państwowych w zakresie odczuwanej przez nią kontroli operacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1) decyzje administracyjne;

2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;

3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;

4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;

6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;

7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;

8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;

9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Na gruncie cytowanego wyżej art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. rozszerzono kontrolę sądu administracyjnego poza sferę decyzji lub postanowień, co jest związane z umożliwieniem sądowej kontroli również takich działań administracji publicznej, które dotyczą praw i obowiązków obywateli i innych podmiotów w sferze publicznej oraz z potrzebą zapewnienia im gwarancji procesowych w ich relacjach z organami administracji publicznej i w zakresie zadań realizowanych przez te organy (por. Woś Tadeusz. Art. 3. [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI. Wolters Kluwer, 2016). Tym samym obywatele i inne podmioty konkretnych uprawnień lub obowiązków mają zapewnioną ochronę w drodze sądowej w sytuacji, gdy odnoszący się do nich akt lub czynność ma cechy określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Mogą bowiem zaskarżyć do sądu administracyjnego takie akty i czynności organu administracji publicznej, a także bezczynność organu w tych sprawach, jak również żądać, aby sąd administracyjny orzekł o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Równocześnie użyte w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kryteria stanowią akty lub czynności, które:

a) mają charakter władczy, chociaż nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 – 3 p.p.s.a.,

b) są podejmowane w sprawach indywidualnych,

c) mają charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana kontroli sądów administracyjnych,

d) dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa (por. postanowienie NSA z 4 marca 2020 r., sygn. akt I OSK 341/20, LEX nr 3027153).

Równocześnie zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn (niż te wymienione w pkt 1 - 5) wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Odrzucenie skargi następuje w formie postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym (§ 3 omawianego przepisu).

Analizując przedmiotową sprawę Sąd stwierdził, że nie wyczerpuje ona żadnego z kryteriów określonych powyżej oraz nie dotyczy spraw poddanych kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. Przedmiotem niniejszej skargi jest bowiem bezczynność Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie odpowiedzi na pismo skarżącej z [...]kwietnia 2021 r., w którym skarżąca informuje o sprawowanej nad nią "kontroli operacyjnej". Zgodnie zaś z art. 110 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483 ze zm.), Sejm powołuje komisje stałe oraz może powoływać komisje nadzwyczajne. Komisje są złożonymi z posłów organami wewnętrznymi Sejmu, powołanymi do wykonywania zadań pomocniczych na rzecz izby, w szczególności przygotowywania różnego rodzaju dokumentów oraz wyrażania opinii w sprawach przekazanych pod ich obrady przez Sejm, Marszałka Sejmu lub Prezydium Sejmu. W zakresie określonym prawem komisje są również organami kontroli sejmowej. Wynika stąd, że komisje – w tym Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych i Komisja do Spraw Służb Specjalnych - jako organy Sejmu nie wykonują działalności z zakresu administracji publicznej, a zatem nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. W ocenie Sądu wniesienie skargi na bezczynność Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej powołującego ww. komisje jest więc niedopuszczalne.

Dodatkowo należy wyjaśnić, że wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, a bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest więc przede wszystkim ustalenie, że bezczynności dopuścił się organ właściwy i zobowiązany na gruncie odpowiednich przepisów do podjęcia stosownego działania (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 12 lipca 2019 r., sygn. akt III SAB/Łd 15/19, LEX nr 2695426). W świetle przedstawionych ustaleń Sąd stwierdził, że taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie, stąd zasadnym jest odrzucenie skargi.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.