Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.) NSA Anna Szkodzińska Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi J.P. na bezczynność Wojewody skargę oddala

W skardze do WSA w Krakowie J. P. zarzuciła Wojewodzie [...] bezczynność i niezałatwienie w terminie ustawowym przez Wojewodę sprawy [...], a konkretnie - nierozpoznanie, po kolejnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 grudnia 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 1042/10, odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości składającej się z części działek nr "1", "2’, "3" obręb [...] jedn. ewid. [...] gmina K., w granicach wywłaszczonych działek nr "4", "5" obręb [...] b. dz. adm. [...]

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że Wojewoda [...] zawiadomieniem z dnia 14 lipca 2011 r. poinformował ją, iż nie jest możliwe zakończenie w ustawowym terminie sprawy rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2011 r. i powołując art. 36 § 2 ustawy kpa wyznaczył nowy termin załatwienia tej sprawy do 30 września 2011 roku. Pismem z dnia 21 lipca 2011 roku skarżąca złożyła do Ministra Infrastruktury zażalenie na bezczynność i niezałatwienie w terminie ustawowym przedmiotowej sprawy przez Wojewodę [...].

Następnie skarżąca opisała przebieg postępowania administracyjnego zainicjowanego jej wnioskiem o zwrot nieruchomości złożonym w dniu 15 maja 2000 roku i podała m.in., że Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] maja 2011 roku odmówił zwrotu nieruchomości. W dniu 6 czerwca 2011 roku złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta K. do Wojewody [...], który zawiadomieniem z dnia 14 lipca 2011 roku poinformował, że nie jest możliwe zakończenie postępowania w terminie ustawowym ponieważ nie zakończył postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie. Skarżąca uznała, że działanie Wojewody [...] jest niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa oraz wynika z intencji dalszego opóźniania załatwienia sprawy. Zdaniem skarżącej, mając na względzie aktualnie obowiązujące przepisy regulujące terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym, podane w zawiadomieniu argumenty nie mogą stanowić dla strony postępowania administracyjnego podstawy do rezygnacji z prawa przysługującego jej z przepisu art.37 § 1 kpa. Wg skarżącej, przyczyny zwłoki wymienione w art.36 § 1 kpa mogą mieć charakter obiektywny lub subiektywny. W obu przypadkach przyczyny zwłoki powinny zostać określone precyzyjnie, zwłaszcza w pierwszym z nich. Art.35 § 5 kpa określa, że do obowiązujących terminów załatwiania spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla: dokonania określonych czynności; okresów zawieszenia postępowania; okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. W zawiadomieniu Wojewody [...] żadne z wymienionych przyczyn nie występują. Wojewoda nie podał żadnej, prawnie dopuszczalnej, przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie ustawowym ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że nie zakończono postępowania wyjaśniającego. Termin rozpatrzenia odwołania wyznaczony przedmiotowym zawiadomieniem, do dnia 30 września 2011 roku, nie ma również żadnego prawnego i faktycznego uzasadnienia. Nie może nim być powołany art.36 § 2 kpa. Przepis ten zobowiązuje bowiem organ administracji państwowej do zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art.35 kpa z podaniem przyczyn zwłoki i wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy. Ale ten nowy termin załatwienia sprawy nie może wynikać jedynie z samego przepisu art.36 kpa, a w szczególności nie może być terminem ustalanym przez organ administracyjny w sposób dowolny. Nowy termin załatwienia sprawy może być dłuższy od terminów określonych w art.35 kpa jedynie wtedy, gdy organ administracyjny powoła konkretne, inne przepisy prawa regulujące czas dokonywania określonych czynności niezbędnych do załatwienia sprawy. Zdaniem skarżącej, Wojewoda żadnych czynności przewidzianych w przepisach prawa, uzasadniających przedłużanie terminów określonych w art.35 kpa nie podał. Czynnością taką nie może być w sposób oczywisty niezakończenie postępowania wyjaśniającego. Skarżąca stwierdziła, że Wojewoda [...] nie zamierza załatwić tej sprawy i aktualnie organ ten pozostaje w bezczynności w jej załatwieniu.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uznanie skargi za uzasadnioną, zobowiązanie Wojewody [...] do wydania aktu administracyjnego w terminie 30 dni, orzeczenie o wymierzeniu Wojewodzie [...] grzywny i zasądzenie od Wojewody [...] kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że skargę wniesioną przed upływem wyznaczonego terminu tj. 30 września 2011r., należy uznać za przedwczesną. Podniósł, że opóźnienie przy wydaniu decyzji spowodowane było faktem, iż przedmiotowa sprawa należy do spraw o znacznym stopniu złożoności. Wymaga ona przeprowadzenia szczególnie wnikliwego i dokładnego, w konsekwencji bardzo czasochłonnego postępowania wyjaśniającego. Zaskarżona decyzja jest bowiem wynikiem postępowania administracyjnego prowadzonego od roku 2000, a akta liczą ponad 500 kart zgromadzonych w trzech tomach. Okoliczności te uniemożliwiły wydanie przez Wojewodę decyzji administracyjnej w ustawowym terminie, gdyż zgodnie z ugruntowanym poglądem sądów administracyjnych, realizowanie zawartej w art. 12 kpa zasady szybkości działania organów administracji publicznej, nie może odbywać się kosztem naruszenia zawartej w art. 7 zasady prawdy obiektywnej, która ma w tym kontekście charakter nadrzędny.

Nadto, organ podniósł, że pismem z dnia [...] września 2011 r. Wydział Skarbu Państwa i Nieruchomości MUW zwrócił się do Sądu Okręgowego Wydział I Cywilny w K. o udzielenie informacji dotyczących zakresu i przedmiotu powództwa J. P. przeciwko [...] Fundacji [...] w likwidacji i innym. Z otrzymanego pisma wynika, iż pełnomocnik powódki cofnął pozew wobec zawarcia ugody pozasądowej, a Sąd umorzył postępowanie.

Organ podniósł również, że w dniu 30 września 2011r. została wydana decyzja w niniejszej sprawie - utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] maja 2011r. nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. u. nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako p.p.s.a.), jak również na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1 - 4a art. 3 § 2 ppsa, gdy organ w ustalonym w przepisach prawa terminie nie wydał decyzji administracyjnej lub postanowienia, bądź innego aktu albo nie podjął innej czynności z zakresu administracji publicznej.

Uwzględniając skargę na bezczynność w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, sąd administracyjny, na mocy art. 149 § 1 ppsa, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Podkreślić należy, że jedna z podstawowych zasad postępowania administracyjnego została zawarta w art. 7 kpa, zgodnie z którym organy administracji są zobowiązane do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Niewątpliwe zaś w słusznym interesie obywateli leży, by organy administracji publicznej działały wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami do załatwienia sprawy, co nakazuje art. 12 § 1 kpa ustanawiający zasadę szybkości postępowania. W celu zapewnienia ochrony tej zasadzie ustawodawca ustanowił wymogi proceduralne, które należy dochować w przypadku, gdy dana sprawa nie może być załatwiona w ustawowym terminie. Należy tu wskazać przede wszystkim art. 35-38 kpa zawierające reguły postępowania w zakresie terminowości załatwiania spraw. Rację ma jednak organ odwoławczy, że realizowanie zawartej w art. 12 kpa zasady szybkości działania organów administracji publicznej, nie może odbywać się kosztem naruszenia zawartej w art. 7 zasady prawdy obiektywnej.

W przedmiotowej sprawie skarżąca zarzuciła organowi m.in. bezczynność w rozpoznaniu jej odwołania i to pomimo wydania przez organ zawiadomienia z dnia 14 lipca 2011 r.

W odpowiedzi na skargę organ poinformował ponadto o wydaniu decyzji II – instancyjnej w dniu 30 września 2011 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny przy ocenie zasadności skargi na bezczynność (szczególnie po zmianie art.149 ppsa wprowadzającego rozróżnienie bezczynności od przewlekłości postępowania) uznał, że w dniu wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności wobec zawiadomienia strony o przedłużeniu terminu rozpoznania odwołania do dnia 30 września 2011 r., w którym to terminie wydał decyzję. Wobec wydania i wysłania zawiadomienia z 14 lipca 2011 r., zgodnie z przepisem art.36 § 2 kpa organowi nie można zarzucić, że nie podjął żadnej czynności, a w związku z tym pozostawał w bezczynności (pomijając ocenę samego zawiadomienia w postępowaniu ze skargi na bezczynność oraz ocenę innych czynności w postępowaniu odwoławczym).

W związku z powyższym Sąd uznał, że skargę na bezczynność w niniejszej sprawie należy uznać za nieuzasadnioną i orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.