![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
648 Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego, Dostęp do informacji publicznej, Dziekan Wydziału, Oddalono skargę kasacyjną, I OSK 449/15 - Wyrok NSA z 2016-10-25, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
I OSK 449/15 - Wyrok NSA
|
|
|||
|
2015-02-16 | |||
|
Naczelny Sąd Administracyjny | |||
|
Irena Kamińska /przewodniczący sprawozdawca/ Jacek Hyla Małgorzata Borowiec |
|||
|
648 Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego | |||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
II SAB/Bk 47/14 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2014-10-09 | |||
|
Dziekan Wydziału | |||
|
Oddalono skargę kasacyjną | |||
|
Dz.U. 2014 poz 782 art. 13 ust. 1 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity Dz.U. 2012 poz 572 art. 4 ust. 3 Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jednolity. |
|||
|
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) sędzia NSA Małgorzata Borowiec sędzia del. NSA Jacek Hyla Protokolant starszy inspektor sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 9 października 2014 r. sygn. akt II SAB/Bk 47/14 w sprawie ze skargi J.K. na bezczynność Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. |
||||
|
Uzasadnienie
J.K. wnioskiem z dnia 9 września 2013 r. zwrócił się do Rektora Uniwersytetu w Białymstoku o udostępnienie informacji publicznej poprzez wydanie kserokopii następujących dokumentów: 1) autoreferatu i wykazu osiągnięć pracy naukowej dr I.N.; 2) protokołu posiedzenia Rady Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku z dnia 25 maja 2012 r. wraz z zatwierdzonym pełnym protokołem z przebiegu kolokwium habilitacyjnego; 3) pisma Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku do Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów Naukowych wraz z załącznikami; 4) sprawozdania Komisji Habilitacyjnej dotyczącego dopuszczenia habilitantki dr I.N. do kolokwium habilitacyjnego; 5) dokumentu zawierającego wykaz członków Rady Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku biorących udział w głosowaniu dotyczącym nadania stopnia doktora habilitowanego dla dr I.N. w dniu 25 maja 2012 r. Pismem z dnia 27 września 2013r. Rektor Uniwersytetu w Białymstoku poinformował skarżącego, że złożony przez niego wniosek został przekazany do właściwego organu, tj. Dziekana Wydziału Prawa UwB. W związku z brakiem odpowiedzi ze strony Dziekana Wydziału Prawa na złożony wniosek skarżący w dniu 12 czerwca 2014 r. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność organu wnosząc jednocześnie o zobowiązanie Dziekana Wydziału Prawa do udzielenia żądanych informacji zgodnie z trybem wynikającym z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem strony skarżącej żądane dokumenty stanowią bezsprzecznie informację publiczną. W odpowiedzi na skargę Dziekan Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku wniósł o jej oddalenie wskazując, że wymienione we wniosku dokumenty nie stanowią informacji publicznej, zwłaszcza, że według obowiązujących wówczas przepisów postępowanie habilitacyjne cechowało się wewnętrzną jawnością, a kolokwium habilitacyjne odbywało się z wyłączeniem udziału publiczności w przeciwieństwie do procedur w przewodach doktorskich. Zdaniem autora odpowiedzi na skargę żądane dokumenty odnoszące się do postępowania habilitacyjnego Pani dr I.N., nie mieszczą się w pojęciu informacji "o sprawie publicznej", o której mowa w cytowanym wyżej art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Dziekan podkreślił jednocześnie, że udostępnianie informacji publicznej na gruncie powołanej ustawy, podlega ograniczeniom, albowiem nie jest dopuszczalne udostępnianie dokumentów pochodzących od osób prywatnych, choćby były związane z postępowaniem określonym w ustawie. Błędne byłoby zatem udostępnienie całych akt postępowania habilitacyjnego Pani dr hab. I.N., gdyż znajdują się w nich dokumenty pochodzące od osób niebędących funkcjonariuszami publicznymi. Uzasadniając brak podstaw do udostępnienia żądanych informacji Dziekan zwrócił też uwagę, że w każdym z żądanych dokumentów znajdują się dane osobowe Pani dr hab. I.N., podlegające ochronie na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 9 października 9 października 2014 r. o sygn. akt II SAB/Bk 47/14 zobowiązał Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku do załatwienia w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi, wniosku skarżącego J.K. z dnia 9 września 2013 roku. Ponadto Sąd stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, jak również wymierzył Dziekanowi Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku grzywnę w kwocie 500,00 (pięćset) złotych. Wreszcie Sąd pierwszej instancji zasądził od Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku na rzecz skarżącego J.K. kwotę 400,80 zł (czterysta złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Jak wskazał WSA w Białymstoku, z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2014 r. poz. 782) dalej jako: u.d.i.p., terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2-miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej. W ocenie Sądu pierwszej instancji Dziekan Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku jest podmiotem zobowiązanym na gruncie u.d.i.p. do udostępnienia informacji mającej charakter informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu. Zgodnie z art. 60 ust. 6 ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.), organami jednoosobowymi uczelni są rektor i kierownicy podstawowych jednostek organizacyjnych (wydziałów). Kierownikiem wydziału jest dziekan. W ocenie tego Sądu nie może budzić zastrzeżeń fakt, że dziekan będący kierownikiem podstawowej jednostki organizacyjnej, jest organem, który wykonuje funkcje publiczne. Dziekan, jako organ uczelni jest jednocześnie podmiotem, który w ramach kierowania radą wydziału w zakresie przeprowadzania przewodu habilitacyjnego, wytwarza określone informacje, które podlegają ustawie o dostępie do informacji publicznej. Oznacza to zdaniem WSA w Białymstoku, że dziekan jest podmiotem wykonującym zadania publiczne w rozumieniu art. 4 pkt.5 u.d.i.p., zaś wytworzone w toku przewodu habilitacyjnego dokumenty, szczegółowo opisane we wniosku skarżącego z dnia 9 września 2013r., mają charakter informacji publicznej. Sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że powyższe stanowisko zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 czerwca 2013 r. sygn. akt I OSK 477/13 oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z 8 października 2013 r. sygn. akt II SAB/Bk 68/13 (oba dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) i Sąd ten w pełni je podziela. Zauważył on, że wprawdzie w odpowiedzi na skargę organ powołuje się okoliczność, iż obowiązujące w toku postępowania habilitacyjnego przepisy wyłączały jawność kolokwium habilitacyjnego, tym niemniej jak podkreślił NSA w przywołanym wyżej wyroku, obowiązujący obecnie przepis § 18 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 września 2011 r. wprowadza odmienną zasadę stanowiąc, że uchwalę w sprawie nadania albo odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego ogłasza się wraz z informacją o składzie komisji habilitacyjnej oraz recenzjami złożonymi w postępowaniu habilitacyjnym w Biuletynie Informacji Publicznych na stronie podmiotowej Centralnej Komisji w terminie 30 dni od dnia podjęcia uchwały. Cytowany przepis służy przejrzystości przewodu habilitacyjnego co niewątpliwie wiąże się z rangą tytułu naukowego, którego nadanie jest konsekwencją opracowania samodzielnej i nowatorskiej rozprawy naukowej. Wprawdzie przepis ten wszedł w życie w 1 października 2011 r. i nie miał zastosowania w badanej sprawie to jednak zdaniem WSA w Białymstoku niewątpliwie posiada walor interpretacyjny. Trudo bowiem uznać, że dokumenty z postępowania habilitacyjnego, którym prawodawca nadał legalnie charakter informacji publicznej z dniem 1 października 2011 r. nie miały takiego charakteru przed tą datą. Ponadto, jak stwierdził WSA w Białymstoku, skoro obowiązek zamieszczenia w Biuletynie Informacji Publicznej dotyczy danych osobowych nie tylko autora rozprawy habilitacyjnej, ale i członków komisji habilitacyjnej oraz recenzentów, to uzasadnianie odmowy udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem ochrony danych osobowych w/w osób, jest bezskuteczne. W konkluzji Sąd ten stwierdził, że Dziekan Wydziału Prawa był zobowiązany do załatwienia wniosku skarżącego w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej albo poprzez udzielenie informacji, albo poprzez wydanie przewidzianej ustawą decyzji. W związku z tym, iż do dnia rozpoznania niniejszej sprawy organ nie podjął żadnej czynności zmierzającej do jego załatwienia, Sąd pierwszej instancji skargę dotyczącą bezczynności organu uznał za zasadną i na podstawie art. 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku strony skarżącego z dnia 9 września 2014 r., w terminie 14 dni, od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. WSA w Białymstoku stwierdził również, że bezczynność Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał, wniosek skarżącego, mimo upływu 13 miesięcy od jego złożenia nie został rozpatrzony i organ nie przedstawił żadnej uzasadnionej przyczyny tak znacznego opóźnienia w jego załatwieniu. Ponadto przedstawione w odpowiedzi na skargę stanowisko organu przeczy wykładni zaprezentowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 czerwca 2013 r. I OSK 477/13 oraz WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 8 października 2013r. II SAB/Bk 68/13, którymi to orzeczeniami organ był związany. Takie postępowanie organu świadczy o rażącym naruszeniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W zaistniałej sytuacji zasadnym było w ocenie WSA w Białymstoku wymierzenie organowi grzywny w kwocie 500 złotych, o czym orzeczono na podstawie art. 149 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Sądu orzeczona kwota jest wystarczająca dla zdyscyplinowania organu i powinna spowodować wyeliminowanie w takim stopniu niewłaściwego działania z jego praktyki. Skargę kasacyjną od całości powyższego wyroku wywiódł Dziekan Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku. Postawił w niej orzeczeniu siedem zarzutów. Po pierwsze, naruszenie art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez orzeczenie nie tylko w kwestii bezczynności, ale także co do sposobu przyszłego rozstrzygnięcia w sprawie. Po drugie, naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zawarcie w wyroku błędnej oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, wskutek niewłaściwego zastosowania i błędnej wykładni § 18 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjny oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 204, poz. 1200). Po trzecie, naruszenie art. 153 p.p.s.a. przez błędne uznanie, że w przedmiotowej sprawie Sąd I instancji jest związany wyrokiem NSA z dnia 13 czerwca 2013 r. o sygn. akt I OSK 477/13, podczas gdy wyrok o tożsamej sygnaturze dotyczy zupełnie innego stanu faktycznego, a mianowicie stwierdzenia nieważności porozumienia zawartego pomiędzy organami samorządowymi oraz wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 8 października 2013 r. o sygn. akt II SAB/Bk 68/13, pomimo że wyrok ten został wydany wprawdzie w sprawie tego samego skarżącego, jak w przedmiotowej sprawie, ale w związku z innym stanem faktycznym i odnosił się do wniosku z dnia 5 maja 2012 r. o udostępnienie kserokopii recenzji z przewodu habilitacyjnego. Po czwarte, naruszenie art. 149 § 1 p.p.s.a. przez niewskazanie, jaki konkretnie przepis prawa został rażąco naruszony przez organ administracyjny. Po piąte, naruszenie art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. przez uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co powinno skutkować wymierzeniem grzywny w wysokości 500 złotych, pomimo że Dziekan Wydziału Prawa na podstawie obowiązujących przepisów nie mógł udostępnić żądanych przez stronę danych, z uwagi na obowiązek ochrony danych osobowych autora rozprawy habilitacyjnej. Po szóste, naruszenie art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z § 18 rozporządzenia Ministra nauki i szkolnictwa wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 204, poz. 1200), przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, polegające na uznaniu, że żądane przez J.K. kserokopie dokumentów stanowią informację publiczną w rozumieniu wyżej powołanych przepisów ustawy i rozporządzenia. Po siódme, naruszenie art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 84, poz. 455), poprzez niezastosowanie tego przepisu. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Dziekan Wydziału Prawa UwB wskazał, że Sąd pierwszej instancji wyszedł poza granice sprawy, skoro stwierdził, że organ nie może odmówić udostępnienia informacji publicznej z uwagi na konieczność ochrony danych osobowych, a przecież kwestia ta może być dopiero przedmiotem decyzji. Kolejno skarżący kasacyjnie podniósł, że § 18 rozporządzenia Ministra nauki i szkolnictwa wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora nie mógł mieć w sprawie zastosowania, gdyż postępowanie habilitacyjne objęte wnioskiem oraz związana z nim dokumentacja żądana przez wnioskodawcę – prowadzone było na tzw. "starych zasadach". Wskazany przepis rozporządzone nie ma zatem do nich zastosowania z uwagi na art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Skarżący kasacyjnie zaznaczył też, że nie był związany orzeczeniami podanymi przez Sąd pierwszej instancji, gdyż nie zapadły w niniejszej sprawie. Zarzucił wreszcie, że WSA w Białymstoku nie wskazał przepisów, które organ miał rażąco naruszyć. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Analizowana pod tym kątem skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych zarzutów. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wbrew ocenie skarżącego kasacyjnie nie doszło do naruszenia art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez orzeczenie przez Sąd pierwszej instancji nie tylko w kwestii bezczynności, ale także co do sposobu przyszłego rozstrzygnięcia w sprawie. Skarżący kasacyjnie upatruje takiego naruszenia w stwierdzeniu zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że "skoro obowiązek zamieszczenia w Biuletynie Informacji Publicznej dotyczy danych osobowych nie tylko autora rozprawy habilitacyjnej, ale i członków komisji habilitacyjnej oraz recenzentów, to uzasadnianie odmowy udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem ochrony danych osobowych w/w osób, jest bezskuteczne." Odnosząc się do powyższego zarzutu wskazać należy, że organ w odpowiedzi na skargę podniósł, iż w żądanych dokumentach znajdują się dane osobowe I.N., podlegające ochronie na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, wobec czego organ uznaje, iż udostępnienie tych dokumentów stanowiłoby naruszenie przepisów tej ustawy. Skoro zatem stanowisko organu polegające na nierozpoznaniu wniosku J.K. zasadzało się na argumentacji opartej na ochronie danych osobowych, to Sąd pierwszej instancji nie tylko mógł, ale miał wprost obowiązek odnieść się do niej w uzasadnieniu swojego wyroku, stosownie do art. 141 § 4 p.p.s.a. Przy tym została ona sformułowana przez organ na gruncie niniejszej sprawy (potwierdza to zresztą piąty zarzut skargi kasacyjnej), niezrozumiałe jest wobec tego wywodzenie przez niego, że odniesienie się do argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę w przedmiotowej sprawie stanowi wykroczenie poza granice sprawy w rozumieniu art. 134 § 1 p.p.s.a., zwłaszcza że sentencja wyroku rozstrzyga wyłącznie o sprawie dotyczącej bezczynności organu. Prawidłowo zaś WSA w Białymstoku wyjaśnił w uzasadnieniu swojego orzeczenia, że ochrona danych osobowych nie może stanowić uzasadnienia dla bezczynności organu stanowiącej w niniejszej sprawie faktyczną odmowę udostępnienia żądanej informacji publicznej. Z powyższym wiąże się także niezasadność zarzutów naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zawarcie w wyroku błędnej oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania, wskutek niewłaściwego zastosowania i błędnej wykładni § 18 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjny oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora (Dz. U. Nr 204, poz. 1200), jak również naruszenia art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z § 18 ww. rozporządzenia, przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie, polegające na uznaniu, że żądane przez J.K. kserokopie dokumentów stanowią informację publiczną w rozumieniu wyżej powołanych przepisów ustawy i rozporządzenia, a wreszcie naruszenia art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 84, poz. 455), poprzez niezastosowanie tego przepisu. Należy bowiem wskazać, że wbrew ocenie Dziekana Wydziału Prawa UwB Sąd pierwszej instancji nie przyjął, że § 18 rozporządzenia Ministra nauki i szkolnictwa wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjnym oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora znajduje w sprawie bezpośrednio zastosowanie, lecz wykazał, że skoro przepis ten stanowi, iż "Uchwałę w sprawie nadania albo odmowy nadania stopnia doktora habilitowanego ogłasza się, wraz z informacją o składzie komisji habilitacyjnej oraz recenzjami złożonymi w postępowaniu habilitacyjnym, w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Centralnej Komisji, w terminie 30 dni od dnia podjęcia uchwały" – to nie sposób uznać, że wymienione w nim materiały nie stanowią w ocenie prawodawcy informacji publicznej. Odwołanie się do wskazanego przepisu ma zatem walor argumentacyjny. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd, że przepis ten jedynie potwierdził charakter opisanych w nim informacji jako informacji publicznych, określając ich sposób udostępnienia w BIP, a zatem informacje związane z przewodem habilitacyjnym posiadają walor informacji publicznej z uwagi na swoją istotę, która pozostaje niezmienna. W rezultacie informacją publiczną są informacje dotyczące przewodów w przedmiocie nadania stopnia lub tytułu naukowego niezależnie od zasad, na których przewód ten się toczy lub toczył, gdyż informacje te dotyczą sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy o dostępie do informacji jaką jest sprawa nadania stopnia lub tytułu naukowego. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że kwestie te wyjaśnił już dokładnie i jasno w swoim wyroku z dnia 13 czerwca 2013 r. o sygn. akt I OSK 477/13, który zapadł pomiędzy tymi samymi stronami co wyrok w niniejszej sprawie tj. między J.K. i Dziekanem Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku. Wyrok ten został doręczony stronom postępowania, a ponadto jest dostępny w Internecie (http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Musi być zatem znany stronie skarżącej kasacyjnie. Kompletnie niezrozumiały jest wobec tego zarzut skargi kasacyjnej, że rzeczony wyrok NSA z 13 czerwca 2013 r. dotyczy stwierdzenia nieważności porozumienia zawartego pomiędzy organami samorządowymi, skoro jego przedmiotem była bezczynność Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku w zakresie udostępnienia informacji publicznej w postaci kserokopii recenzji autorstwa prof. E.P., prof. T.B., prof. T.G. i prof. J.R., sporządzonych w trakcie przewodu habilitacyjnego I.N. W wyroku tym NSA nie tylko przesądził status dziekana wydziału uczelni jako podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, ale wyjaśnił też znaczenie ww. § 18 rozporządzenia Ministra nauki i szkolnictwa wyższego z dnia 22 września 2011 r. względem informacji żądanych przez J.K. w związku z przewodem naukowym. Sąd ten stwierdził mianowicie, że "Cytowany przepis służy przejrzystości przewodu habilitacyjnego co niewątpliwie wiąże się z rangą tytułu naukowego, którego nadanie jest konsekwencją opracowania samodzielnej i nowatorskiej dysertacji naukowej. Wprawdzie przepis ten wszedł w życie 1 października 2011 r. i nie miał zastosowania w badanej sprawie to jednak niewątpliwie posiada walor interpretacyjny. Trudo bowiem uznać, że recenzje pracy habilitacyjnej, którym prawodawca nadał legalnie charakter informacji publicznej z dniem 1 października 2011 r. nie miały takiego charakteru przed tą datą." Pogląd ten został podzielony w niniejszej sprawie przez Sąd pierwszej instancji, aprobuje go także skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego. Warto zaznaczyć, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przepis ten nie zawęża mocy wiążącej oceny prawnej i wskazań wyłącznie do sprawy, na gruncie której orzeczenie zapadło, jakkolwiek ogranicza do występującego w niej organu. A zatem skoro przytoczony wyrok NSA o sygn. akt I OSK 477/13 zapadł również w przedmiocie bezczynności Dziekana Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku, to jakkolwiek dotyczył sprawy żądania innych (choć podobnych materialnie) informacji publicznych, to wiązał organ w niniejszej sprawie w takim zakresie, w jakim problemy prawne obu spraw są tożsame. Był on zatem związany zapatrywaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego na charakter żądanych informacji jako informacji publicznych, jak również na znaczenie argumentacyjne § 18 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 22 września 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu i warunków przeprowadzania czynności w przewodach doktorskich, w postępowaniu habilitacyjny oraz w postępowaniu o nadanie tytułu profesora. Niezasadny jest zatem zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 153 p.p.s.a. Prawidłowo bowiem w zaskarżonym wyroku Sąd ten podkreślił związanie organu oceną prawną wyrażoną w wyroku NSA o sygn. akt I OSK 477/13. Niezastosowanie się do niej przez organ – jej całkowite pominięcie – stanowiło niepodlegające akceptacji naruszenie art. 153 p.p.s.a. Warto zaznaczyć, że w wykonaniu powyższego wyroku NSA zapadł przytoczony w sprawie prawomocny wyrok WSA w Białymstoku z dnia 8 października 2013 r. o sygn. akt II SAB/BK 68/13, również wiążący organ w sprawie i potwierdzający powyższe ustalenia. Ocena prawna zawarta w tych orzeczeniach, odnosząca się do norm prawnych mających zastosowanie również względem wniosku J.K. o informację publiczną analizowanego w niniejszej sprawie, powinna była zatem zostać uwzględniona przez organ, wyjaśnia wszak ona treść i stosowanie przepisów wiążących organ, a zatem określa normy praworządnego postępowania w sprawie. Kolejno nie sposób podzielić zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a., do czego miało dojść przez niewskazanie przez Sąd pierwszej instancji, jaki konkretnie przepis prawa został rażąco naruszony przez organ administracyjny. Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie pozostawia wszak wątpliwości, że organ dopuścił się rażącej bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku J.K., którego przedmiotem była informacja publiczna, nie rozpatrując go w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej, w tym w terminach w niej określonych. Sąd pierwszej instancji wprost wskazał w uzasadnieniu orzeczenia, że "Bezczynność w zakresie dostępu do informacji publicznej występuje wyłącznie wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia. Ma ona miejsce wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2014 r. poz. 782) dalej jako: u.d.i.p., terminie zobowiązany podmiot nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w maksymalnym 2-miesięcznym terminie, albo wreszcie nie wyda na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej." A zatem konkretnie podał przepis prawa, który został rażąco naruszony – w postaci ww. art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Niezasadny jest wreszcie zarzut naruszenia art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. przez uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, co skutkowało wymierzeniem grzywny w wysokości 500 złotych, pomimo że zdaniem skarżącego kasacyjnie Dziekan Wydziału Prawa na podstawie obowiązujących przepisów nie mógł udostępnić żądanych przez stronę danych, z uwagi na obowiązek ochrony danych osobowych autora rozprawy habilitacyjnej. Dotychczasowe rozważania potwierdzają, że bezczynność wskazanego organu administracji miała charakter rażącego naruszenia prawa, a jej usprawiedliwieniem nie może być wola ochrony danych osobowych osoby, do której przewodu habilitacyjnego odnoszą się żądane informacje. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wymierzenie grzywny organowi było w pełni zasadne, zaś jej wysokość uznać należy – zwłaszcza w świetle postępowania organu – za symboliczną. Wypada bowiem wskazać, że w sprawie po stronie organu nie powinny były wystąpić istotne wątpliwości prawne co do prawidłowego w świetle prawa sposobu załatwienia sprawy, gdyż – jak była mowa – powinny być one już rozwiane przez ocenę prawną zawartą w wyroku NSA o sygn. akt I OSK 477/13 oraz wyroku WSA w Białymstoku z dnia 8 października 2013 r. o sygn. akt II SAB/BK 68/13. Orzeczenia te były doręczone Dziekanowi Wydziału Prawa Uniwersytetu w Białymstoku, a zatem są mu znane. W tej sytuacji bezczynność organu, jak również wniesienie przez niego skargi kasacyjnej, można w istocie poczytywać jako faktyczną próbę przewleczenia przez Dziekana Wydziału Prawa w Białymstoku załatwienia wniosku J.K. Jest ona biegunowo odległa od wytkniętego przez Sąd pierwszej instancji obowiązku prawnego ciążącego na tym Dziekanie z mocy ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak również od wyrażonego w preambule Konstytucji założenia o zapewnieniu instytucjom publicznym sprawności i rzetelności działania. Potwierdza tym samym rażący charakter bezczynności w sprawie, jak również zasadność wymierzenia grzywny, która winna zrealizować swoją funkcję dyscyplinującą, represyjną oraz prewencyjną. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie końcowo zwrócić uwagę, że sprawa dotyczy organu szkoły wyższej, a stosownie do art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.), uczelnie, pełniąc misję odkrywania i przekazywania prawdy poprzez prowadzenie badań i kształcenie studentów, stanowią integralną część narodowego systemu edukacji i nauki. Jak wskazał na tle tej regulacji NSA w wyroku z dnia 21 października 2016 r. o sygn. akt I OSK 357/15, "uniwersytet i jego organy powinny zatem stanowić wzór prawidłowego, praworządnego postępowania. Dotyczy to także postępowania z wpływającymi do organów uczelni wnioskami o informację publiczną. Taka postawa pozwala bowiem kształtować autorytet potrzebny dla odpowiedniego kształcenia studentów i realizacji przez uczelnie funkcji społecznej odkrywania i przekazywania prawdy." Uwaga ta ma tym bardziej zastosowanie w niniejszej sprawie. Dziekan Wydziału Prawa to kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni, której misją jest kształcenie studentów prawa. Autorytet tego organu wymaga zatem, aby jego postępowanie cechowało się najwyższymi standardami poszanowania prawa oraz prawomocnego orzecznictwa sądowego, stanowiąc godny wzór dla studentów mających w przyszłości wykonywać zawód prawnika. Standardy te nie mogą nie rzutować również na ocenę postępowania organu dokonywaną przez sąd administracyjny, w tym także przy badaniu bezczynności dziekana wydziału prawa w zakresie rozpatrzenia wniosku o informację publiczną. Ich naruszenie potwierdza zasadność oceny Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie co do kwalifikacji bezczynności organu jako rażąco naruszającej prawo oraz co do zasadności wymierzenia grzywny. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. |
||||