Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 1 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 października 2025 r., nr SKO Gd/1891/25 w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego oddala skargę.

M. D. (zwany dalej także "stroną", "skarżącym") wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ze skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 17 października 2025 r. (nr SKO Gd/1891/25) w przedmiocie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w formie egzaminu państwowego.

Z akt sprawy wynika, że w dniu 5 sierpnia 2021 r. do Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w Wejherowie wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z dnia 2 sierpnia 2021 r. o skierowanie M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b/ ustawy - Prawo o ruchu drogowym (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1251 - zwanej w skrócie: "p.r.d.") w związku z przekroczeniem 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 p.r.d. za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

W wyniku przeprowadzonego postępowania, decyzją z dnia 6 września 2021 r. (nr KM.5430.6209.2021), Starosta Wejherowski skierował M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii A, B, C, T prawa jazdy w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 26 czerwca 2023 r. (nr SKO Gd/2548/23) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Wyrokiem z dnia 23 maja 2024 r. (sygn. akt III SA/Gd 547/23) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że skarżący nie brał udziału w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji. Zarówno bowiem zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, jak i decyzja wydana przez organ I instancji skierowane zostały do skarżącego pod nieaktualny adres. Skarżący zatem, nie wiedząc o toczącym się postępowaniu, nie mógł wziąć w nim udziału. W tej sytuacji za przedwczesne Sąd uznał rozpatrywanie merytorycznego stanowiska organów obu instancji.

W dniu 4 września 2024 r. Starosta Wejherowski zwrócił się z zapytaniem do Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku, czy wniosek o skierowanie M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest aktualny. Uzyskana przez organ odpowiedź potwierdziła aktualność i zasadność wniosku. Jednocześnie, pismem z dnia 28 stycznia 2025 r. Komendant Wojewódzkiej Policji w Gdańsku sprostował numer wniosku.

Dnia 27 września 2024 r. organ I instancji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie skierowania M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji zgodnie z art. 18 pkt 1 znowelizowanej ustawy.

Dnia 23 grudnia 2024 r. do organu wpłynęła odpowiedź Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku na pismo strony, którą poinformowano, że wpisu ostatecznego do ewidencji kierujących dokonuje się, jeżeli naruszenia zostaną stwierdzone prawomocnym: rozstrzygnięciem sądu, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym. Z odpowiedzi wynika, że liczba 25 punktów przypisanych M. D. w ewidencji kierujących jest prawidłowa, a wniosek o sprawdzenie kwalifikacji pozostaje aktualny i w pełni zasadny.

Jednocześnie, pismem z dnia 28 stycznia 2025 r. Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku sprostował numer wniosku.

Dnia 4 lutego 2025 r. do organu wpłynęła odpowiedź Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku, w której sprostowano pisma z dnia 19 września oraz 17 grudnia 2024 r.

Decyzją z dnia 26 lutego 2025 r. (nr KM.5430.6209.2021) Starosta Wejherowski – działając na podstawie art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 2328 ze zm. – zwana dalej także "ustawą nowelizującą"), art. 51 ust. 2, art. 99 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1210 ze zm. – dalej jako "u.k.c."), art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 572 – dalej jako "k.p.a."), § 5 ust. 4 oraz § 9 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r., poz. 231 ze zm.) - skierował M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii A, B, C, T prawa jazdy w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że przekroczenie 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego skutkuje koniecznością poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji.

Organ wskazał, że niepoddanie się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnień, zgodnie z przepisami art. 18 pkt 3 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.

Także uzyskanie negatywnego wyniku egzaminu państwowego spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami zgodnie z przepisami art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. c/ u.k.c.

W wyniku rozpoznania odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku w dniu 17 października 2025 r. wydało decyzję (nr SKO Gd/1891/25), którą utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę decyzji stanowił przepis art. 18 pkt 1 ustawy nowelizującej, stanowiący, że do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, starosta wydaje decyzję o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji. Oznacza to, że w sytuacji stwierdzenia przekroczenia przez kierującego 24 punktów karnych komendant wojewódzki Policji występuje do organu właściwego w sprawach wydawania prawa jazdy z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, jak wynika to z § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 września 2023 r. w sprawie ewidencji kierujących pojazdami naruszających przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2023 r., poz. 1897 - zwanego dalej: "rozporządzaniem"). Wniosek taki sporządza się wyłącznie na podstawie wpisów ostatecznych (§ 7 ust. 2 rozporządzenia).

W niniejszej sprawie Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku wystąpił z wnioskiem z dnia 2 sierpnia 2021 r. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji strony wobec przekroczenia 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Jak wynika ze złożonego wniosku, w okresie od 2 września 2020 r. do 17 czerwca 2021 r., strona wielokrotnie naruszała przepisy ruchu drogowego i wskutek tego łącznie otrzymała 25 punktów karnych. Skierowanie przedmiotowego wniosku do Starosty Wejherowskiego dawało podstawę do wydania decyzji na podstawie ówcześnie obowiązującego w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b, p.r.d., a obecnie art. 18 pkt 1 ustawy nowelizującej.

Organ odwoławczy zaznaczył, że organ I instancji w tym przypadku miał obowiązek ("starosta wydaje decyzję") a nie tylko prawo, skierować stronę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami. W utrwalonym orzecznictwie sądów administracyjnych trafnie wskazuje się bowiem, że decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma charakter związany. Oznacza to, że właściwy starosta (prezydent) nie ma wyboru co do możliwości skierowania lub odstąpienia od niego w przypadku złożenia wniosku przez właściwego komendanta Policji (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 12 stycznia 2017 r., sygn. akt III SA/Gd 960/16).

Zdaniem Kolegium, w rozpoznawanej sprawie nie można pominąć ratio legis regulacji zawartej w art. 18 pkt 1 ustawy nowelizującej. Kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ma bowiem na celu sprawdzenie, czy kierowca zna przepisy i czy potrafi bezpiecznie prowadzić pojazd. Przekroczenie limitu 24 punktów z powodu naruszenia przepisów ruchu drogowego oznacza powtarzające się nieprawidłowe zachowanie na drodze i stwarza potencjalne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym. Celem tej regulacji jest wyeliminowanie z ruchu drogowego kierowców, którzy stwarzają zagrożenie w ruchu drogowym. Przekroczenie liczby 24 punktów w ciągu roku od pierwszego naruszenia przepisów ruchu drogowego skutkuje obligatoryjnym skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jeżeli liczba punktów znajduje oparcie w wpisach ostatecznych istniejących na dzień sporządzenia wniosku przez komendanta Policji.

Jednocześnie Kolegium podkreśliło, że w toku prowadzonego postępowania organy administracji nie są uprawnione do badania skuteczności wpisów ostatecznych w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi bowiem Policja (§ 2 ust 1 rozporządzenia).

Z przepisu § 2 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego wynika, że ewidencję prowadzi komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Natomiast wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym: wyrokiem sądu, postanowieniem sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 ust. 2 rozporządzenia).

Zatem z przywołanych przepisów wynika w sposób jednoznaczny, że ewidencja podlega w całości wyłącznej kompetencji wskazanego organu Policji, który w przypadku przekroczenia przez kierowcę 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, w myśl art. 18 pkt 1 ustawy nowelizującej występuje z wnioskiem do właściwego organu o skierowanie kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Wpisy do ewidencji punktów muszą być przy tym ostateczne. Skoro zatem wpisy punktów za naruszenia przepisów o ruchu drogowym są dokonywane przez właściwe organy Policji w odrębnym trybie niż mający zastosowanie w niniejszej sprawie, tj. w sprawie skierowania na sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu, to prawidłowość dokonanych przez organy Policji czynności związanych z naliczeniem i wpisem punktów nie może być przedmiotem badania przez organy administracji orzekające w tym postępowaniu.

W świetle poczynionych wywodów Kolegium nie uznało za zasadne zarzutów podniesionych w odwołaniu. Prawidłowość wpisów w ewidencji kierowca może bowiem kwestionować w postępowaniu prowadzonym przed organami Policji. Co więcej organ I instancji zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji o wyjaśnienie, jakie wpisy znajdują się w ewidencji i jaki mają charakter. Pismem z dnia 17 grudnia 2024 r. wyjaśniono, jaka była podstawa dokonania wpisów i że mają one charakter ostateczny. Wobec tego, zgodnie z art. 76 § 1 i 2 k.p.a., pismo to stanowi dowód tego co zostało w nim stwierdzone. Strona natomiast nie przedstawiła żadnego kontrdowodu, który mógłby to domniemanie obalić. Trudno bowiem przyjąć za wystarczające oświadczenie jakoby podpis na mandacie nie wyglądał na podpis strony. Co więcej sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Kolegium w 2023 r. i wówczas w odwołaniu nie kwestionowano decyzji co do meritum, podnosząc jedynie uchybienia przepisów postępowania (skuteczność doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania i kolejnych pism).

M. D. zaskarżył ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzucając naruszenie przepisów:

1) art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz art. 81 k.p.a. - polegające na uznaniu za udowodnione okoliczności istotnych w sprawie (tj. przekroczenie 24 punktów) w sytuacji kwestionowania prawidłowości przypisania skarżącemu punktów w ww. ilości oraz braku dowodów potwierdzających popełnienie przez odwołującego wykroczeń skutkujących przypisaniem ww. punktów, jak również poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego zgodnie z wnioskiem zawartym w piśmie z dnia 22 października 2024 r.;

2) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji, mimo że istniały podstawy do jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji;

3) art. 2, art. 45 ust. 1 oraz art. 78 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej - poprzez przyjęcie, że kwestia zasadności przypisania skarżącemu ponad 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w sytuacji kwestionowania tej okoliczności przez skarżącego nie podlega badaniu w ramach postępowania administracyjnego, co stanowi naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego, naruszenie zasady prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy oraz prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy.

W uzasadnieniu skargi skarżący stanął na stanowisku, że organ I instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego zgodnie z wnioskiem zawartym w piśmie z dnia 22 października 2024 r., opierając swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na informacji uzyskanej od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku o przypisaniu skarżącemu 25 punktów. W przywołanym piśmie skarżący wyjaśniał, że podjął kroki w celu zweryfikowania prawidłowości przypisania mu punktów, skutkującego wpisem do ewidencji. Mianowicie, za pośrednictwem pełnomocnika, zwrócił się i ustalił w siedzibie Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego w Warszawie, że w Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym (CANARD) pod numerem PESEL M. D. zarejestrowano jedynie trzy spośród pięciu spraw dotyczących wykroczeń przypisanych mu w okresie objętym postępowaniem, tj. wykroczenie z 26 listopada 2020 r. oraz dwa wykroczenia z 11 maja 2021 r.

Skarżący wskazał, że jeden z podpisów znajdujących się w aktach spraw dotyczących ww. wykroczeń nie należy do niego, co podaje w wątpliwość prawidłowość przypisania mu punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

W ww. piśmie wyjaśniono, że w CANARD nie zarejestrowano pozostałych dwóch spraw z ww. okresu objętego postępowaniem, tj. dotyczących naruszeń z 2 września 2020 r. (W.) oraz z 17 czerwca 2021 r. (D.). Według informacji uzyskanych w CANARD, w miejscu popełnienia wykroczenia z dnia 17 czerwca 2021 r. znajdował się fotoradar zarządzany w czasie wykroczenia przez Wójta Gminy Potęgowo (Straż Gminna). Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym (CANARD) odmówiło wydania kopii akt ww. postępowań. W związku z tym, w piśmie z dnia 22 października 2024 r., skarżący złożył wniosek się o zwrócenie się przez organ I instancji do Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym (CANARD) Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego o: udostępnienie akt postępowań dotyczących wykroczeń przypisanych mu wykroczeń z 26 listopada 2020 r. oraz dwóch z 11 maja 2021 r.; udzielenie informacji, czy w CANARD zarejestrowano pozostałe dwie sprawy z ww. okresu objętego postępowaniem administracyjnym, tj. dotyczące naruszeń z 2 września 2020 r. oraz z 17 czerwca 2021 r.

Skarżący zakwestionował, że wszystkie naruszenia, za które przypisano mu punkty w ww. sprawach zostały popełnione przez niego, a w związku z tym brak było podstaw do nałożenia na niego mandatów karnych i przypisania punktów za te naruszenia.

W sytuacji, w której decyzja administracyjna o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji wydawana jest wyłącznie na podstawie informacji o przypisaniu stronie ponad 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, a strona kwestionuje prawidłowość przypisania jej tych punktów, konieczne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w tym przedmiocie. Na tę okoliczność skarżący przytoczył orzecznictwo sądowe dotyczące zasady sprawiedliwości proceduralnej i wyjaśnił, że nieprawidłowe jest przyjęcie pierwszeństwa zasady prawdy formalnej.

Oparcie rozstrzygnięcia w sprawie wyłącznie na informacji przekazanej przez Komendę Wojewódzką Policji w Gdańsku w istocie doprowadziło do wyłączenia stosowania zasad ogólnych wyznaczających istotę postępowania administracyjnego (tj. zasady prawdy materialnej, zasady aktywnego udziału strony, zasady swobodnej oceny dowodów), naruszając standard sprawiedliwej i rzetelnej procedury przed organami władzy publicznej, stanowiącej element państwa prawnego w znaczeniu art. 2 Konstytucji RP.

Decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nie powinna zostać wydana, jeśli w rzeczywistości nie doszło do zrealizowania się przesłanki w postaci przekroczenia 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Decyzja organu władzy publicznej o zastosowaniu danej normy prawnej (nałożenie obowiązku poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji) powinna opierać się na prawdziwych ustaleniach faktycznych.

Co więcej, w ocenie skarżącego, przyjęcie, że kwestia zasadności przypisania skarżącemu ponad 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, w sytuacji kwestionowania tej okoliczności, nie podlega badaniu w ramach postępowania administracyjnego, stanowi naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji), zasady prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy (art. 45 ust. 1 Konstytucji) oraz prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy (art. 78 Konstytucji). Ponadto wymóg ukształtowania procedury sądowej zgodnie z wymogami sprawiedliwości stanowi niewątpliwie element prawa do sądu.

W ocenie skarżącego, niezgodne z powołanymi zasadami konstytucyjnymi jest wyłączenie możliwości kwestionowania przez stronę w ramach postępowania administracyjnego w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji faktu i zasadności przypisania stronie ponad 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego oraz wyłączenie możliwości przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie, z urzędu lub na wniosek strony. Oznacza to bowiem brak stosownych gwarancji procesowych dla strony postępowania, które ma się zakończyć dolegliwościami spowodowanymi koniecznością odbycia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w zakresie określonych kategorii prawa jazdy, a w przypadku niepoddania się egzaminowi lub w przypadku jego negatywnego wyniku - cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdami. W efekcie czyni to ewentualną późniejszą kontrolę sądowoadministracyjną w istocie pozorną.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. - zwanej w skrócie ""p.p.s.a."), uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że organ nie naruszył prawa.

Przedmiotem skargi skarżący uczynił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku utrzymującą w mocy decyzję Starosty Wejherowskiego orzekającą o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego w zakresie kategorii A, B, C i T prawa jazdy w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych.

Akta sprawy potwierdzają, że w dniu 5 sierpnia 2021 r. do organu I instancji wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z dnia 2 sierpnia 2021 r. o skierowanie M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b/ p.r.d. w związku z przekroczeniem 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 p.r.d. w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

W dniu 4 września 2024 r., w ponownie prowadzonym postępowaniu, Starosta Wejherowski zwrócił się z zapytaniem do Komendanta Wojewódzkiej Policji w Gdańsku, czy wniosek o skierowanie M. D. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest aktualny. Uzyskana przez organ odpowiedź potwierdziła aktualność i zasadność wniosku. Jednocześnie, pismem z dnia 28 stycznia 2025 r., Komendant Wojewódzkiej Policji w Gdańsku sprostował numer wniosku.

Co więcej, w dniu 23 grudnia 2024 r. do organu I instancji wpłynęła odpowiedź Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku na pismo skarżącego informujące, że wpisu ostatecznego do ewidencji kierujących dokonuje się jeżeli naruszenia zostaną stwierdzone prawomocnym: rozstrzygnięciem sądu, mandatem karnym albo orzeczeniem organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym. Co istotne, z odpowiedzi organu Policji wynika, że liczba 25 punktów przypisanych skarżącemu w ewidencji kierujących jest prawidłowa, a wniosek o sprawdzenie kwalifikacji pozostaje aktualny i w pełni zasadny. Pismem z dnia 28 stycznia 2025 r. Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku sprostował numer wniosku, a kolejnym pismem, które wpłynęło do organu I instancji dnia 4 lutego 2025 r., organ Policji sprostował pisma z dnia 19 września i 17 grudnia 2024 r.

Przywołane okoliczności potwierdzają zatem, że przypisywana skarżącemu liczba punktów karnych pozostawała aktualna i prawidłowa.

Przystępując do oceny zasadności złożonej skargi i podniesionych w niej zarzutów należy zauważyć, że zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 2 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 2328 - zwanej: "ustawą zmieniającą"), do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej (tj. ustawy z dnia 9 maja 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. z 2018 r. poz. 957, dalej: "ustawa zmieniająca z 2018 r.") w art. 14, starosta wydaje decyzję:

1) o skierowaniu osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w razie przekroczenia 24 punktów - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji;

2) o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie:

a) przekroczenia, w okresie roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy, liczby 20 punktów,

b) stwierdzenia, na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć, że kierujący pojazdem silnikowym w okresie 2 lat od dnia wydania mu po raz pierwszy prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy popełnił:

- przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub

- trzy wykroczenia określone w art. 86 § 1, 1a lub 2, art. 86b § 1, art. 87 § 1, art. 92a § 2, art. 92b, art. 97a lub art. 98 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2021 r. poz. 2008, 2052, 2269 i 2328)

- przy czym decyzja o cofnięciu uprawnienia jest wydawana na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji;

3) o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w pkt 1.

Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 23 pkt 3 ustawy zmieniającej, przepis art. 18 tej ustawy wszedł w życie po upływie 9 miesięcy od dnia ogłoszenia. Ogłoszenie natomiast nastąpiło w Dzienniku Ustaw z dnia 16 grudnia 2021 r., co oznacza, że przepis art. 18 ustawy zmieniającej wszedł w życie w dniu 17 września 2022 r.

Jeżeli zatem postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte z urzędu pismem z dnia 27 września 2024 r. skutecznie doręczonym pełnomocnikowi skarżącego w dniu 15 października 2024 r. w trybie tzw. doręczenia zastępczego, a więc po wejściu w życie ustawy zmieniającej, to zastosowanie znajdują przepisy w brzmieniu nadanym właśnie ustawą zmieniającą z dnia 2 grudnia 2021 r.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy zmieniającej, do dnia wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w komunikacie ministra właściwego do spraw informatyzacji wydanym na podstawie art. 14 ust. 2 ustawy zmienianej w art. 14, Policja prowadzi ewidencję kierujących pojazdami silnikowymi, motorowerami oraz tramwajami naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu popełnionemu przez osobę uprawnioną do kierowania pojazdem silnikowym, motorowerem lub tramwajem przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 1 do 15 i wpisuje się ją do tej ewidencji. Stosownie do treści art. 14 ust. 2 ustawy zmieniającej z 2018 r., minister właściwy do spraw informatyzacji w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu ogłasza w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw informatyzacji komunikat określający termin wdrożenia rozwiązań technicznych, o których mowa w ust. 1. Komunikat ogłasza się w terminie co najmniej 3 miesięcy przed dniem wdrożenia rozwiązań technicznych określonym w tym komunikacie.

Wskazania wymaga, że w dacie wydawania decyzji przez organy obu instancji komunikat, o którym mowa w przywołanych przepisach, tj. komunikat określający termin wdrożenia wymienionych rozwiązań technicznych, nie został ogłoszony.

Z zaprezentowanego stanu prawnego wynika, że organ I instancji był właściwy i zobowiązany do wydania decyzji na podstawie art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej. Skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nastąpiło bowiem na wniosek uprawnionego podmiotu, tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku, który wskazał, że skarżący otrzymał łącznie 25 punkty karne za naruszenie przepisów ruchu drogowego. W okresie od 2 września 2020 r. do dnia 17 czerwca 2021 r. skarżący wielokrotnie bowiem naruszył przepisy ruchu drogowego, przekraczając liczbę 24 punktów karnych. Organ zobligowany był uwzględnić wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku, a następnie, po wszczęciu postępowania, orzec na podstawie powołanego przepisu art. 18 pkt 1 ustawy zmieniającej, o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w przepisanej formie. Stanowczego podkreślenia wymaga bowiem, że organy w kontrolowanej sprawie związane były informacją organu Policji co do liczby punktów karnych zgromadzonych przez skarżącego.

Wyjaśnienia w tym kontekście wymaga, że prowadząc postępowanie w sprawie dotyczącej kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji kierowcy organy nie mają kompetencji do samodzielnego ustalania ilości punktów przypisanych kierowcy ze względu na naruszenie przez niego przepisów ruchu drogowego czy prowadzenia w tym zakresie jakichkolwiek czynności wyjaśniających. Nie jest też rolą organów administracji występowanie do organów Policji za strony postępowania. To Komendant Wojewódzki Policji jest organem, który dokonuje wpisów do ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznych ujawnia w niej punkty karne przyznane poszczególnym kierowcom i dokonuje ich wykreśleń. Komendant dokonuje wpisów w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy w związku z poczynionymi ustaleniami dotyczącymi popełnionych przez kierowców wykroczeń. Zainteresowany kierowca może zaskarżyć do sądu administracyjnego powyższe czynności, jednakże kwestia prawidłowości takich wpisów, a co za tym idzie, ilości punktów karnych przyznanych danemu kierowcy, może być rozważana w sprawie ze skargi na taką czynność złożoną w trybie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W postępowaniu w sprawie o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy organy związane są liczbą punktów wskazanych przez organ Policji. Skoro punkty we wskazanej ilości w ewidencji widniały, tak jak w niniejszej sprawie, to organ związany był wnioskiem Komendant Wojewódzki Policji w zakresie ich ilości.

Kwestionowanie przez kierowcę prawidłowości stanu ewidencji - czy to w związku z zarzutem niezasadności przyznania części punktów karnych czy też w związku z brakiem dostępu do części akt, na podstawie których przypisano skarżącemu niektóre z punktów karnych wykracza poza ramy prowadzonego przez organy w niniejszej sprawie postępowania. Wobec tego, że postępowanie przed organem Policji nie zostało przez skarżącego skutecznie zainicjowane, w konsekwencji nie doszło do wiążących organy zmian w przedmiotowej ewidencji, a zarzuty skargi w tym zakresie nie mogły odnieść skutku. Okoliczności te nie podlegały badaniu w niniejszym postępowaniu bowiem, jak już wskazano, zmniejszenia liczby punktów karnych dokonać może jedynie komendant wojewódzki Policji a nie organ administracji.

Wobec tego, że w systemie prawa ustawodawca przewidział drogę prawną służącą weryfikacji zasadności przyznawania kierowcom punktów karnych zarzuty skargi dotyczące naruszenia norm konstytucyjnych nie zasługiwały na uwzględnianie.

Rozstrzygnięcie i argumentacja zawarta w zaskarżonej decyzji jest zatem w ocenie Sądu prawidłowa. W tym stanie rzeczy, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Organy zgodnie z przepisami prawa (art. 6 k.p.a.), w oparciu o całokształt wystarczająco zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącego (art. 7 k.p.a.). Na tej podstawie, zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a. słusznie ustaliły, że w sprawie zaistniały podstawy do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, ze względu na przekroczenie liczby 24 punktów karnych, co znalazło wyczerpujące wyjaśnienie w uzasadnieniach decyzji obu instancji, odpowiadających wymogom art. 107 § 3 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).