II OSK 2305/23 - Wyrok

Data orzeczenia	2026-02-18	
Data wpływu	2023-11-03	
Sąd	Naczelny Sąd Administracyjny	
Sędziowie	Jerzy Siegień /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Broda
Roman Ciąglewicz	
Symbol z opisem	6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz	
Hasła tematyczne	Budowlane prawo	
Sygn. powiązane	VII SA/Wa 200/23	
Skarżony organ	Wojewoda	
Treść wyniku	Oddalono skargę kasacyjną	
Powołane przepisy	Dz.U. 2021 nr 0 poz 2351; art. 35 ust. 1 pkt 1; Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.	
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Siegień (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant: starszy asystent sędziego Anna Górska po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 200/23 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia 30 listopada 2022 r. nr 1099/OPON/2022 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.	
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 15 czerwca 2023 r., sygn. akt VII SA/Wa 200/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Wspólnoty Mieszkaniowej [..] w W. na decyzję Wojewody [..] z dnia 30 listopada 2022 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Zaskarżoną decyzją z 30 listopada 2022 r. Wojewoda [..], po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej [..] w W. od decyzji Prezydenta [..] z 1 września 2022 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia dla inwestora M. P. na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu na działce nr ewid. [..] z obrębu [..] przy ul. [..] w W., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy, dokonując oceny prawnej decyzji Prezydenta [..] z 1 września 2022 r., stwierdził, że odpowiada ona prawu. Wskazał, że dla przedmiotowej inwestycji, tj. budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z zagospodarowaniem terenu obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego rejonu [..] i [..] przyjęty uchwałą Nr [...] Rady Gminy [..] z [..] października 2022 r. (dalej: mpzp; plan miejscowy). Zgodnie z § 71 mpzp: Na terenach oznaczonych symbolem przeznaczenia [...] ustala się następujące szczegółowe warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu: ust. 11 - maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym.

Organ wyjaśnił, że z opisu projektu budowlanego wynika, iż budynek ma dwie kondygnacje pełne i jedną w poddaszu użytkowym oraz jego wysokość jest równa 12 m. Na parterze budynku, I piętrze oraz poddaszu znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi. W opisie części rysunkowej projektu (na str. 42), poddasze zostało określone jako kondygnacja nr III.

Odnosząc się do zarzutów Wspólnoty Mieszkaniowej zawartych w odwołaniu dotyczących kwalifikowania poddasza użytkowego jako III kondygnacji budynku objętego wnioskiem, organ wskazał, że będący źródłem wątpliwości przepis § 71 pkt 11 mpzp stanowi, że na terenach oznaczonych symbolem przeznaczenia [...] maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym. Treść analizowanej normy planistycznej wskazuje po pierwsze, że poddasze użytkowe należy kwalifikować jako kondygnację oraz po wtóre, jak można byłoby wywnioskować, że jest to kondygnacja niepełna, przy czym na gruncie przepisów mpzp, w szczególności w kontekście definicji zawartych w § 6 planu nie jest jasnym jakie kryteria miałyby decydować o "niepełności" tego rodzaju kondygnacji. Brak jest wyjaśnienia w przepisach mpzp jak należy rozumieć pojęcia "kondygnacji" oraz "poddasza użytkowego", co nakazuje sięgnąć do definicji "kondygnacji" zawartej w § 3 pkt 16 rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065) powoływanego dalej jako: "rozporządzenie".

Organ odwoławczy wskazał, że definicja kondygnacji z § 3 pkt 16 rozporządzenia poza przyznaniem, że poddasze przeznaczone na pobyt ludzi również należy kwalifikować jako kondygnację, nie określa parametrów technicznych pozwalających na wyodrębnienie tej części budynku mieszkalnego, poza tym, że jest to w przestrzeń pomiędzy najwyżej położoną warstwą podłogową a powierzchnią posadzki na stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku. Organ zaznaczył, że brak jest w przepisach mpzp oraz rozporządzenia podstaw normatywnych odnoszących się do takich parametrów technicznych jak kąt nachylenia dachu, wysokość kalenicy, czy układ połaci dachowych, co nie pozwala zakwestionować analizowanego przedsięwzięcia. W ocenie organu, brak istnienia normatywnej podstawy określającej parametry poddasza użytkowego nakazuje w przedmiotowej sprawie uznać rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji za prawidłowe. W tym wypadku jedynym kryterium ograniczającym możliwość realizacji inwestycji jest przewidziana § 71 pkt 10 mpzp wysokość zabudowy, która jak wynika z projektu budowlanego została dochowana przez inwestora.

Organ odwoławczy podniósł, że mpzp dopuszcza sytuowanie budynku bezpośrednio w granicy działki budowlanej bądź w odległości nie mniejszej niż 3 m, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeśli nie spowoduje to istotnego utrudnienia w zagospodarowaniu działki sąsiedniej. Dla planowanego przedsięwzięcia została przeprowadzona analiza obszaru oddziaływania (Tom I część 1; pkt 7), w której wnikliwie przeprowadzono badanie wpływu projektowanego budynku na sąsiednie nieruchomości, w tym na nieruchomości nr [..] z obr. [..] przy ul. [..]. Organ zaznaczył, że na potrzeby projektu została prawidłowo przeprowadzona analiza nasłoneczniania i przesłaniania w celu wykazania zgodności planowanej inwestycji z § 13 i § 60 rozporządzenia. Analizy wykazały, że projektowany budynek nie wprowadza ograniczenia na nieruchomości nr [..] z obrębu [..] przy ul. [..].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, że wbrew twierdzeniom skargi, projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd pierwszej instancji podniósł, że zgodnie z § 7 pkt 11 mpzp na terenach oznaczonych symbolem przeznaczenia [...] maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym. W przepisach mpzp brak jest wyjaśnienia jak należy rozmieć pojęcia "kondygnacji" oraz "poddasza użytkowego". Nakazuje to sięgnąć do definicji "kondygnacji" zawartej w § 3 pkt 16 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem rozporządzenia przez pojęcie "kondygnacji" należy rozumieć poziomą część budynku, zawartą pomiędzy powierzchnią posadzki na stropie lub najwyżej położonej warstwy podłogowej na gruncie a powierzchnią posadzki na stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku, przy czym za kondygnację uważa się także poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą średnią wysokość w świetle większą niż 2 m. Za kondygnację nie uznaje się nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dźwigu, centrala wentylacyjna, centrala klimatyzacyjna, obudowa wyjścia z klatki schodowej, kotłownia lub inne pomieszczenia techniczne. Zgodnie z ww. definicją "kondygnacji" zawartą w § 3 pkt 16 rozporządzenia poddasze przeznaczone na pobyt ludzi należy kwalifikować jako kondygnację.

Sąd pierwszej instancji zaznaczył, że przepisy Prawa budowlanego ani inne akty wykonawcze nie zawierają definicji poddasza użytkowego, a mpzp nie zawiera definicji pełnej kondygnacji. Brak jest także parametrów technicznych pozwalających na wyodrębnienie poddasza jako części budynku mieszkalnego, poza tym, że jest to przestrzeń pomiędzy najwyżej położoną warstwą podłogową a powierzchnią posadzki stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku. Zarówno w przepisach rozporządzenia, jak i mpzp brak jest podstaw normatywnych odnoszących się do takich parametrów technicznych jak kąt nachylenia dachu, wysokość kalenicy, czy układ połaci dachowych, co jak słusznie stwierdził organ nie pozwala na zakwestionowanie przedsięwzięcia. Nie istnieje żadna normatywna podstawa określająca parametry poddasza użytkowego. A zatem jedynym kryterium ograniczającym możliwość realizacji inwestycji jest przewidziana w § 71 pkt 10 mpzp wysokość zabudowy. Jak wynika natomiast z projektu budowlanego wynosi ona 12 m i została dochowana przez inwestora.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, odnosząc się do użytego w mpzp przepisu, że "maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym" oznacza, że w sumie maksymalna liczba kondygnacji wynosi 3, przy czym jedna z kondygnacji ma znajdować się w poddaszu użytkowym. Ponadto, wbrew twierdzeniom skarżącej z treści powyższego przepisu mpzp nie wynika, że kondygnacja w poddaszu użytkowym ma się różnić od dwóch pozostałych, ma być inna, np. mniejsza czy niepełna. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, przepis ten w żaden sposób nie określa jaka ma być kondygnacja w poddaszu, a zatem może to być zarówno kondygnacja pełna, jak i niepełna.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, z uwagi na brak istnienia normatywnej podstawy określającej parametry poddasza użytkowego prawidłowo organy uznały, że jedynym kryterium ograniczającym możliwość realizacji inwestycji jest przewidziana w § 71 pkt 10 mpzp wysokość zabudowy (12 m), która w niniejszej sprawie została zachowana przez inwestora. Brak w przepisach mpzp oraz rozporządzenia podstaw normatywnych odnoszących się do parametrów technicznych poddasza powoduje, że nie występują inne kryteria ograniczające możliwość realizacji inwestycji.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego możliwości sytuowania budynków bezpośrednio w granicy działki budowlanej bądź w odległości nie mniejszej niż 3 m, lecz nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, Sąd pierwszej instancji wskazał, że przepis mpzp dopuszcza takie usytuowanie, jeśli nie spowoduje to istotnego utrudnienia w zagospodarowaniu działki sąsiedniej. W celu sprawdzenia, czy takie usytuowanie obiektu nie spowoduje utrudnień w zagospodarowaniu działki sąsiedniej dla planowanego przedsięwzięcia została przeprowadzona analiza obszaru oddziaływania, w której przeprowadzono badanie wpływu projektowanego budynku na sąsiednie nieruchomości. Z dokonanej analizy oddziaływania wynika, że projektowany budynek nie wprowadza ograniczeń na nieruchomości nr [..] z obrębu [..] przy ul. [..]. Ponadto, na potrzeby projektu została przeprowadzona analiza nasłoneczniania i przesłaniania w celu wykazania zgodności planowanej inwestycji z § 13 i § 60 rozporządzenia. Analiza ta wykazała, że projektowany budynek nie wprowadza ograniczeń na nieruchomości nr [..] z obrębu [..] przy ul. [..]. Wskazane przez skarżącą w skardze ograniczenia, w postaci konieczności zachowania odległości wynikających z przepisów rozporządzenia przy ewentualnym sytuowaniu na nieruchomości Wspólnoty miejsc postojowych, miejsc gromadzenia odpadów stałych, czy placów zabaw dla dzieci są ograniczeniami wynikającymi z przepisów rozporządzenia, a nie ograniczeniami wynikającymi z usytuowania projektowanego budynku.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła Wspólnota Mieszkaniowa [..] w W., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351) w zw. z § 71 ust. 11 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [..] i [..] przyjętego uchwałą nr [..] Rady Gminy [..] z dnia [..] października 2002 r. poprzez ich błędną wykładnię w zakresie, w jakim Sąd pierwszej instancji przyjął, że kondygnacja obejmująca poddasze nie musi odróżniać się od niższych pełnych kondygnacji, a co za tym idzie jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest łączna maksymalna wysokość budynku określona w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z § 71 ust. 12 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez ich błędną wykładnię i dopuszczenie usytuowania budynku w odległości 1,5 metra od granicy nieruchomości, pomimo że z przepisów prawa wprost wynika, że jego budowa będzie ograniczała możliwość zagospodarowania nieruchomości zarządzanej przez Wspólnotę.

Wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie wyroku, rozpoznanie skargi na decyzję Wojewody [..] z dnia 30 listopada 2022 r. oraz uchylenie tej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania. Strona skarżąca zrzekła się przeprowadzenia rozprawy w tej sprawie.

W piśmie z dnia 14 września 2023 r. uczestnicy postępowania M. P. oraz L. P. wnieśli o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, M. P. wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu natomiast bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z § 71 pkt 11 planu miejscowego, na terenach oznaczonych symbolem przeznaczenia [...] maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym. Treść analizowanej normy planistycznej pozwala przyjąć po pierwsze, że poddasze użytkowe należy zakwalifikować jako kondygnację. Z opisu projekt budowlanego wynika zaś, że budynek ma dwie kondygnacje pełne i jedną w poddaszu użytkowym. W opisie części rysunkowej projektu na str. 42 poddasze zostało określone jako kondygnacja nr III. Na parterze budynku, I piętrze oraz poddaszu znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi.

Rację mają orzekające w sprawie organy oraz Sąd pierwszej instancji, że brak wyjaśnienia w przepisach planu miejscowego jak należy rozumieć pojęcia "kondygnacji" oraz "poddasza użytkowego" nakazuje sięgnąć do definicji "kondygnacji" zawartej w § 3 pkt 16 rozporządzenia, jako interpretacyjnego punktu odniesienia przy wykładni planów miejscowych. Stosownie do tego przepisu rozporządzenia, przez pojęcie kondygnacji należy rozumieć poziomą część budynku, zawartą pomiędzy powierzchnią posadzki na stropie lub najwyżej położonej warstwy podłogowej na gruncie a powierzchnią posadzki na stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku, przy czym za kondygnację uważa się także poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi (...). Zgodnie z tym przepisem, poddasze przeznaczone na pobyt ludzi należy zatem zakwalifikować jako kondygnację. Kondygnacja ze swej istoty zakłada bowiem powstanie określonych, nowych pomieszczeń (wyr. NSA z 17 listopada 2020 r., sygn. akt II OSK 1526/20).

Słuszny jest wywód Sądu pierwszej instancji, że przepisy Prawa budowlanego ani inne akty wykonawcze nie zawierają definicji poddasza użytkowego, a plan miejscowy nie zawiera definicji pełnej kondygnacji. Prawdą jest, że brak jest także parametrów technicznych pozwalających na wyodrębnienie poddasza jako części budynku mieszkalnego, poza tym, że jest to przestrzeń pomiędzy najwyżej położoną warstwą podłogową a powierzchnią posadzki na stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku. Zarówno w przepisach rozporządzenia, jak i planu miejscowego brak jest podstaw normatywnych odnoszących się do takich parametrów technicznych jak kąt nachylenia dachu, wysokość kalenicy, czy układ połaci dachowych, co jak słusznie stwierdził organ nie pozwala na zakwestionowanie przedsięwzięcia. Rację ma Sąd pierwszej instancji akcentując, że nie istnieje żadna normatywna podstawa określająca parametry poddasza użytkowego. A zatem słuszna jest konkluzja Sądu pierwszej instancji, że jedynym kryterium ograniczającym możliwość realizacji inwestycji jest przewidziana w § 71 pkt 10 planu miejscowego wysokość zabudowy. Jak wynika natomiast z projektu budowlanego, wynosi ona 12 m i została dochowana przez inwestora.

Prawidłowe jest także stanowisko Sądu pierwszej instancji, który odnosząc się do użytego w planie miejscowym przepisu, że "maksymalna liczba kondygnacji nie może być większa niż 2 kondygnacje pełne i jedna w poddaszu użytkowym" stwierdza, że oznacza to, iż w sumie maksymalna liczba kondygnacji wynosi 3, przy czym jedna z kondygnacji ma znajdować się w poddaszu użytkowym. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, z treści tego przepisu planu nie wynika, że kondygnacja w poddaszu użytkowym ma się różnić od dwóch pozostałych, ma być inna, np. mniejsza lub niepełna. Słusznie Sąd pierwszej instancji stwierdza, że przepis ten w żaden sposób nie określa, jaka ma być kondygnacja w poddaszu, a zatem może to być zarówno kondygnacja pełna, jak i niepełna. W ocenie NSA, stanowisko to jest prawidłowe, gdyż do wykładni tego przepisu planu znajduje zastosowanie podstawowa reguła wykładni językowej - lege non distinguente nec nostrum est distinguere (tam gdzie rozróżnień nie wprowadza sam prawodawca, tam nie jest wolno ich wprowadzać interpretatorowi) (L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2014, s. 123). Wobec tego, że wspomniany przepis planu nie precyzuje, czy kondygnacja w poddaszu ma być pełna, czy niepełna, przyjąć należy, że dopuszczalna jest jedna i druga. Niedopuszczalne byłoby zatem zawężenie zakresu stosowania tego przepisu planu do kondygnacji niepełnej. W odróżnieniu od użytego w początkowym fragmencie przepisu § 71 pkt 11 planu pojęcia "dwóch kondygnacji pełnych", pojęcie "kondygnacji w poddaszu użytkowym" jest pojęciem ogólnym, szerokim, i obejmuje nie tylko kondygnację niepełną, ale także pełną, gdyż lege non distinguente (por. także L. Morawski, op. cit).

W rozpoznawanej sprawie postulowany przez stronę skarżącą kasacyjnie sposób rozumienia definicji poddasza nie wynika z żadnych rozstrzygnięć normatywnych o charakterze powszechnym, jak również nie wynika z przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro zaś plan miejscowy nie wprowadził żadnych charakterystycznych parametrów technicznych, przesądzających o uznaniu ostatniej kondygnacji budynku za poddasze, ani też nie przewiduje on żadnych wymagań szczególnych dotyczących geometrii dachu, brak jest podstaw do dowolnego zawężania pojęcia poddasza z powoływaniem się na bliżej nieokreślone leksykalne znaczenie tego terminu (wyr. NSA z 26 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 771/14). Jeśliby wolą lokalnego prawodawcy, uchwalającego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, było wprowadzenie wskazywanych przez stronę skarżącą kasacyjnie ograniczeń w zakresie swobodnego kształtowania zabudowy (przy zachowaniu wspomnianego wyżej ograniczenia wysokości budynku do dwóch kondygnacji pełnych oraz jednej w poddaszu użytkowym) oraz swoistego rozumienia pojęcia "poddasza użytkowego" - to wola ta powinna być wyraźnie wyartykułowana w konkretnych przepisach planu. Jeżeli takich ograniczeń i szczególnych wymogów nie wprowadzono - nie mogą tego uczynić organy administracji budowlanej na etapie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Zwraca się na to uwagę w orzecznictwie sądowym, w którym wyrażono pogląd, że przepis art. 35 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależało by wydanie tego pozwolenia (por. wyrok WSA w Warszawie z 28 kwietnia 2005 r., VII SA/Wa 1363/04). Powoływany przepis wyraźnie stanowi, że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (wyr. WSA we Wrocławiu z dnia 29 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Wr 48/09).

Słusznie akcentuje się w odpowiedzi na skargę kasacyjną, że wykładnia dokonana przez Sąd pierwszej instancji uwzględnia jedną z podstawowych zasad interpretacji planów miejscowych, jaką jest zasada ochrony uprawnień właścicielskich oraz wynikający z niej zakaz rozszerzającej interpretacji formułowanych w planach miejscowych ograniczeń prawa własności. Wedle Konstytucji RP, niedopuszczalna jest sytuacja, w której właściwy organ, stosując rozszerzającą wykładnię postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, doprowadza do ograniczenia prawa zabudowy przysługującego inwestorowi, tym samym ograniczając jego prawo własności. Można więc stwierdzić, że wszelka rozszerzająca wykładnia planu miejscowego na niekorzyść właścicieli nieruchomości byłaby sprzeczna z konstytucyjną zasadą ochrony prawa własności i stanowiłaby naruszenie ustaleń tego planu (por. M. Cherka, Zasady wykładni miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [w:] Prawne aspekty procesu inwestycyjnego, red. M. Cherka, F. Elżanowski, K. Wąsowicz, Warszawa 2009, s. 63; S. Zwolak, Wykładnia miejscowego planu zagospodarowania miejscowego, ST 2020/5/ 44 – 53, Lex/el). Ponadto zastosowanie rozszerzającej wykładni postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego prowadziłoby do naruszenia podstawowych zasad obowiązujących w polskim systemie prawnym, reglamentacją w zakresie procesu inwestycyjno-budowlanego i potraktowania wyników tego rodzaju wykładni jako przesłanki dla odmowy udzielania pozwolenia na budowę (M. Cherka, op. cit. s. 64; S. Zwolak, op.cit.). W polskim systemie prawnym przepisy o charakterze reglamentacyjnym powinny charakteryzować się nie tylko określonością i precyzją, ale także być interpretowane w sposób zawężający, z wykluczeniem wykładni rozszerzającej (D. R. Kijowski, Pozwolenia w administracji publicznej, Białystok 2000, s. 177 – 178, S. Zwolak, op. cit.). Słusznie w tym zakresie podnosi się w odpowiedzi na skargę kasacyjną, że argumentacja prezentowana przez stronę skarżącą kasacyjnie stanowi w istocie zaprzeczenie wyżej opisanych zasad interpretacyjnych, gdyż prowadzi do wywiedzenia ograniczenia, które z planu nie wynika, na podstawie dowolnego rozumienia przez stronę skarżącą pojęcia "poddasza użytkowego".

W odpowiedzi na skargę kasacyjną słusznie akcentuje się, że cytowane w skardze kasacyjnej wyroki zapadły na tle odmiennych stanów faktycznych i pozostają nierelewantne dla niniejszej sprawy. Trafnie podnosi się także, że niezasadne jest stanowisko strony skarżącej kasacyjnie, iż pomiędzy kondygnacją poddasza, a kondygnacjami I i II nie występują różnice. Kondygnacja poddasza posiada mniejszą powierzchnię użytkową od pozostałych kondygnacji. Jak wynika z pkt 2.1.3. projektu architektoniczno – budowlanego (s. [...]) poddasze posiada mniejszą powierzchnię użytkową ([...] m2) w stosunku do kondygnacji II ([...] m2) oraz kondygnacji I ([...] m2). Trafnie zatem akcentuje się, że poddasze nie jest tym samym kondygnacją "pełną" w porównaniu do kondygnacji I i II, ponieważ jest kondygnacją od nich mniejszą oraz zauważa się, że kondygnacja poddasza użytkowego jest cofnięta w głąb budynku w stosunku do bryły na kondygnacjach niższych.

W odniesieniu do drugiego zarzutu kasacyjnego należy przywołać § 71 pkt 12 planu miejscowego, zgodnie z którym dopuszcza się sytuowanie budynków bezpośrednio w granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej niż 3 m., lecz nie mniejszej niż 1,5 m. od tej granicy, jeśli nie spowoduje to istotnego utrudnienia w zagospodarowaniu działki sąsiedniej. Z pkt 7.1 projektu budowlanego wynika, że została przeprowadzona gruntowna analiza ewentualnego oddziaływania projektowanego budynku na istniejący budynek wielorodzinny na dz. nr [..] z obrębu [..]. Przeprowadzona analiza wykazała, że nowy budynek w żaden sposób nie wpływa na pogorszenie warunków nasłonecznienia oraz przesłaniania dla istniejącego obiektu. Istniejący budynek znajduje się w odległości od 8,5 m. od granicy z dz. [..] z obr. [..]. Dodatkowo projektowany obiekt odsunięty jest od granicy z dz. [..] o 1,6 m. Wysokość zacieniania dla okna budynku istniejącego, znajdującego się na parterze, w odniesieniu do projektowanego budynku wynosi 8,35 m. Zatem w konkluzji przeprowadzona analiza stwierdza, że biorąc pod uwagę poprawkę na kąt padania promieni słonecznych w okresie równonocy, projektowany budynek w żaden sposób nie może wpłynąć na pogorszenie warunku opisanego w § 60 i 13 rozporządzenia. Z wniosków analizy wynika, że poddano jej takie elementy jak zacienianie, nasłonecznienie, odległości od granicy z działką budowlaną budynku, jak również towarzyszących mu elementów, w tym lokalizacji miejsca składowania odpadów, parkowania pojazdów, spływ wód opadowych, obsługa komunikacyjna, a także lokalizacja i sposób prowadzenia przyłączy. W zaskarżonym wyroku słusznie wskazano zatem, że z analizy obszaru oddziaływania wynika, iż projektowany budynek nie wprowadza ograniczeń dla działki nr [..]. Na potrzeby projektu wykonano również analizy nasłonecznienia i przesłaniania, które potwierdziły brak oddziaływania budynku w zakresie przewidzianym przez § 13 i 60 rozporządzenia.

Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich wskazana w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351) to ochrona przed ograniczeniem możliwości zabudowy działki sąsiedniej w sposób wykraczający poza możliwości wynikające z projektowanej zabudowy. Ochrona ta nie może sięgać tak daleko, by uniemożliwiać inwestorowi realizację zamierzenia budowlanego, gdy jest ono zgodne z przepisami prawa. Zatem o braku poszanowania interesu osób trzecich można mówić jedynie wówczas, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy, a tak nie stało się w sprawie niniejszej. Zakresem pojęcia interesów osób trzecich nie mogą być obejmowane jakiegokolwiek rodzaju utrudnienia, jakie powodują realizowane przez inwestora roboty budowlane, ponieważ znaczenie może być przypisane jedynie takim utrudnieniom, czy też innego rodzaju uwarunkowaniom prowadzonych robót budowlanych, które stanowią o naruszeniu interesu prawnego, a nie wyłącznie interesu faktycznego innego podmiotu ujawniającego swoje zainteresowanie określoną inwestycją budowlaną (wyr. WSA w Krakowie z 3 października 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 897/25). W tej sprawie prawidłowo Sąd pierwszej instancji akcentuje, że wskazywane przez stronę skarżącą ograniczenia w postaci konieczności zachowania odległości wynikających z przepisów rozporządzenia przy ewentualnym sytuowaniu na nieruchomości Wspólnoty miejsc postojowych, miejsc gromadzenia odpadów stałych, czy placów zabaw dla dzieci są ograniczeniami wynikającymi z rozporządzenia, a nie ograniczeniami wynikającymi z usytuowania projektowanego budynku. To nie usytuowanie projektowanego budynku w planowanej odległości od działki Wspólnoty staje się podstawą do stosowania wymogów, o których mowa w powołanych w skardze kasacyjnej przepisach rozporządzenia (§ 19, 23 i 40 ust. 3 rozporządzenia), ale zaistnienie innych stanów faktycznych opisanych w ich treści. Słusznie także konkluduje organ odwoławczy, że w zasadzie każda inwestycja powoduje uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Niemniej jednak, decyzja o pozwoleniu na budowę nie ma charakteru uznaniowego, co wynika z art. 35 ust. 4 ustawy – Prawo budowlane. Zatem skoro inwestor spełnił w niniejszej sprawie wszystkie wymagania konieczne do udzielenia pozwolenia na budowę, to organ pierwszej instancji nie mógł odmówić jego wydania.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.