Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Jarosław Piątek Protokolant referent stażysta Magdalena Komar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi J.K. na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Starostę do załatwienia wniosku skarżącego J.K. z dnia [...] r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi akt wraz z prawomocnym wyrokiem, II. stwierdza, iż Starosta dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Starosty na rzecz skarżącego J.K. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W dniu 25 sierpnia 2017 r. J.K. skierował droga elektroniczną do Starosty wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci m.in. rejestru umów zawartych w 2016 roku przez Starostwo Powiatowe. Następnie również odpowiadając na zapytanie organu J.K. wyjaśnił, iż prosi o skany rejestrów umów, które organ posiada.

Pismem z dnia [...] września 2017 r. organ przekazał wnioskodawcy skan rejestru umów zawartych przez Powiat w 1016 r. w wyniku udzielonych zamówień publicznych, w którym dokonano anonimizacji danych osób fizycznych – stron umów.

W piśmie z dnia [...] września 2017 r. wnioskodawca wezwał organ do wykonania wniosku zgodnie z przepisami prawa, albowiem dokonując anonimizacji danych osób prywatnych organ powinien wydać decyzję administracyjną.

W odpowiedzi, organ poinformował, że nie jest konieczne wydanie decyzji, ponieważ istota żądanej informacji nie dotyczyła żądania udostępnienia danych objętych anonimizacją.

Pismem z dnia [...] października 2017 r. J.K., za pośrednictwem Starosty, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., wnosząc w niej o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z dnia 25 sierpnia 2017 r. oraz o zasądzenie kosztów postepowania. Skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie w jakim przepis ten stanowi normatywną gwarancję prawa do informacji publicznej przez nieuprawnione ograniczenie tego prawa;

- art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. 2016. 1764 ze zm. – dalej jako u.d.i.p.) w zw. z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przez przyjęcie, że anonimizacja danych stanowiących dane osobowe nie wymaga wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w zakresie informacji zanonimizowanych.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wskazał, że skarżący we wniosku nie wskazał wprost, że jego żądanie obejmuje dane identyfikujące osoby prywatne, które zawarły w 2016 r. umowy z Powiatem. Wobec powyższego organ wywnioskował, że skarżący chce poznać ile rejestrów umów prowadzonych jest w Starostwie, jakie umowy są w nich rejestrowane oraz ile Powiat zawarł umów w wyniku postępowań o udzielenie zamówienia publicznego. Zgodnie z zasadą ochrony dóbr chronionych, możliwe jest udostępnienie informacji publicznej w sposób nienaruszający ochrony prywatności poprzez tzw. anonimizację danych wrażliwych, i w związku z tym Starosta dokonał anonimizacji danych osobowych osób prywatnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2017.1369, dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W przypadku skarg na bezczynność kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Starosty w zakresie rozpoznania wniosku z dnia [...] sierpnia 2017 r. złożonego przez J.K. o udostępnienie informacji publicznej.

Niesporne jest, że Starosta jako organ jednostki samorządu terytorialnego stanowi organ władzy publicznej (art. 163 i nast. Konstytucji RP), a żądane informacje (rejestr umów) stanowią informacje publiczne w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 6 ust. 1 u.d.i.p.

Organ w piśmie z [...] września 2017 r. wprawdzie udzielił wnioskowanej informacji, jednak w sposób nie w pełni realizujący oczekiwania skarżącego wynikające z jego wniosku z dnia [...] sierpnia 2017 r., albowiem pomijając dane osobowe osób fizycznych – stron umów. Oznacza to, że organ nie rozpatrzył wniosku w całości, zgodnie z zawartym w nim żądaniem. Udzielenie informacji niepełnej, czy też niezgodnej z treścią żądania, należy oceniać jako bezczynność adresata wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. np. wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2015 r., I OSK 1513/14).

Skoro zatem skarżącemu nie udzielono pełnej informacji publicznej, zgodnie z żądaniem wniosku, ani też nie odmówiono jej udostępnienia w formie decyzji administracyjnej, należało uznać, że Starosta dopuścił się w niniejszej sprawie bezczynności. Jeżeli bowiem organ uważał, że żądane informacje podlegają ochronie na podstawie art. 5 u.d.i.p., to wówczas winien wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie udostępnienia informacji w tym zakresie. Nieudostępnienie pełnej treści żądanej informacji przy jednoczesnym niewydaniu decyzji odmownej stanowi o bezczynności organu.

Warto w tym miejscu zauważyć, że zasada jawności danych osobowych podmiotów będących stronami umów zawieranych z podmiotami publicznymi, korzystających z majątku publicznego - jest podkreślana w obecnie jednolitej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyroki NSA z dnia 19 grudnia 2016 r., I OSK 2060/16; z dnia 22 marca 2016 r., I OSK 2317/14; z dnia 13 kwietnia 2016 r., I OSK 2563/14; z dnia 15 czerwca 2016 r., I OSK 3217/14; z dnia 25 listopada 2016 r., I OSK 2153/14; z dnia 4 lutego 2015 r., I OSK 531/14; z dnia 9 października 2014 r., I OSK 267/14 i I OSK 546/14).

Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Wobec powyższego na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. należało zobowiązać Starostę do załatwienia wniosku skarżącego – i to w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, natomiast na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności. Jednocześnie na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził, że nie nastąpiło to z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja rażącej bezczynności nie zaistniała, albowiem uwzględnienie wniosku skarżącego tylko w części, nie wynikało ze złej woli organu, lecz było wynikiem błędnej interpretacji przepisów. W związku z tym nie było też uzasadnione wymierzenie organowi grzywny.

Wobec uwzględnienia skargi, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 206 p.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w postaci opłaty w wysokości 100 zł.