Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska-Wawrzon Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. J. na uchwałę Rady Gminy w K. z dnia [...] 2000 r. nr [...] w przedmiocie przyjęcia regulaminu wynagradzania nauczycieli szkół i placówek oświatowych 1. stwierdza, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa, 2. zasądza od Rady Gminy w K. na rzecz skarżącej 300 (trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

I. J. zaskarżyła w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591,ze zmianami ) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uchwałę Rady Gminy w K. z dnia [...] 2000 r. nr [...] w sprawie przyjęcia regulaminu wynagradzania nauczycieli szkół i placówek, dla których organem prowadzącym jest Gmina K. w części dotyczącej dodatków za trudne warunki pracy określonych w § 8 regulaminu.

Przedmiotowa uchwała podjęta została na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74, ze zmianami ) , art. 30 ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela ( Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357, ze zmianami ) oraz przepisami rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego za jedną godzinę przeliczeniową, wykazu stanowisk oraz dodatkowych zadań i zajęć uprawniających do dodatku funkcyjnego, ogólnych warunków przyznawania dodatku motywacyjnego, wykazu trudnych i uciążliwych warunków pracy stanowiących podstawę przyznania dodatku za warunki pracy oraz szczególnych przypadków zaliczania okresów zatrudnienia i innych okresów uprawniających do dodatku za wy6sługę lat ( Dz. U. Nr 39, poz. 455 ).

Kwestionując przedmiotową uchwałę w sprawie wynagradzania nauczycieli w części dotyczącej dodatków za warunki pracy, skarżąca wniosła aby "nakazano Radzie Gminy K. zmianę regulaminu wynagradzania w tej części z mocą wsteczną od 3 października 2000 r."

W uzasadnieniu skargi I. J. podniosła, że w przedmiotowej uchwale wbrew dyspozycji art. 30 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 oraz art. 34 ust. 1 Karty Nauczyciela nie zawarto w regulaminie dodatków przysługujących za trudne warunki pracy, jakim jest prowadzenie indywidualnego nauczania dziecka zakwalifikowanego do kształcenia specjalnego, pozbawiając tym samym nauczycieli pracujących w szkole podstawowej i gimnazjum w książkach prawa do otrzymywania powyższego dodatku.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy w K. wniosła o oddalenie skargi, wskazując iż na podstawie art. 94 w związku z art. 101 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym nie stwierdza się nieważności uchwały po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia, a przedmiotowa uchwała nie została zakwestionowana przez organ nadzoru, tym bardziej że jest ona zgodna z przepisami prawa. Ponadto Rada Gminy w K. późniejszym pismem z dnia 16.02.2005 r. powołując się na uchwałę z dnia [...] 2005 r. Nr [...] w sprawie regulaminu wynagradzania nauczycieli, mocą której uchylono uchwałę Nr [...] z dnia [...]2000 r. będącą przedmiotem skargi wniosła o umorzenie postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W myśl art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami ), legitymowanym do wniesienia skargi jest "każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej". Legitymacja ta opiera się na twierdzeniu danego podmiotu, że uchwała narusza jego interes prawny lub uprawnienie i stanowi podstawę zaskarżenia danej uchwały podjętej przez jednostkę samorządu terytorialnego.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić kwestię formalną, związaną z podniesionym w odpowiedzi na skargę zagadnieniem ograniczenia w czasie możliwości stwierdzania nieważności uchwały organu gminy (art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.). Przepis ten został zmieniony na mocy art. 4 ustawy z dnia 12 maja 2000 r. o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 48, poz. 552) w ten sposób, że do jego wcześniejszego brzmienia dodano wyrazy "albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego". Tym samym w odniesieniu do aktów prawa miejscowego, stanowiących zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji część systemu źródeł prawa powszechnie obowiązującego, zniesiono czasowe ograniczenie wykluczające możliwość wyeliminowania ich z obiegu prawnego po upływie roku od dnia podjęcia. Właśnie ze względu na powszechnie obowiązujący charakter tych aktów standardy związane z ich kontrolą zostały zrównane z zakresem oceny aktów normatywnych obowiązujących na terenie całego kraju, które są poddane kontroli Trybunału Konstytucyjnego.

Zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela ( Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357, ze zmianami ) wynagrodzenie nauczycieli, składa się m. in. z dodatków: za wysługę lat, motywacyjnego, funkcyjnego oraz za warunki pracy, a w myśl ust. 6 organ prowadzący szkołę będący jednostką samorządu terytorialnego, uwzględniając przewidywaną strukturę zatrudnienia, określa corocznie dla nauczycieli poszczególnych stopni awansu zawodowego, w drodze regulaminu obowiązującego od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia:

1) wysokość stawek dodatków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oraz szczegółowe warunki przyznawania tych dodatków, z zastrzeżeniem art. 33 i 34,

2) szczegółowe warunki obliczania i wypłacania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe i godziny doraźnych zastępstw, z zastrzeżeniem art. 35 ust. 3,

3) wysokość i warunki wypłacania składników wynagrodzenia, o których mowa w ust. 1 pkt 4, o ile nie zostały one określone w ustawie lub w odrębnych przepisach

- w taki sposób, aby średnie wynagrodzenia nauczycieli, składające się ze składników, o których mowa w ust. 1, odpowiadały na obszarze działania danej jednostki samorządu terytorialnego co najmniej średnim wynagrodzeniom nauczycieli, o których mowa odpowiednio w ust. 3 i 4.

Art. 34 ust. 1 i 2 cytowanej Karty Nauczyciela stanowi, iż nauczycielom pracującym w trudnych, uciążliwych lub szkodliwych dla zdrowia warunkach przysługuje z tego tytułu dodatek za warunki pracy, zaś zgodnie z delegacją zawartą w ust. 2 minister właściwy do spraw oświaty i wychowania, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określa, w drodze rozporządzenia, wykaz trudnych i uciążliwych warunków pracy, stanowiących podstawę do przyznania z tego tytułu dodatku, o którym mowa w ust. 1, biorąc pod uwagę w szczególności stopień trudności zajęć realizowanych w warunkach trudnych i uciążliwych.

Obowiązujące w dniu podjęcia uchwały będącej przedmiotem skargi rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 maja 2000 r. w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, sposobu obliczania wysokości stawki wynagrodzenia zasadniczego za jedną godzinę przeliczeniową, wykazu stanowisk oraz dodatkowych zadań i zajęć uprawniających do dodatku funkcyjnego, ogólnych warunków przyznawania dodatku motywacyjnego, wykazu trudnych i uciążliwych warunków pracy stanowiących podstawę przyznania dodatku za warunki pracy oraz szczególnych przypadków zaliczania okresów zatrudnienia i innych okresów uprawniających do dodatku za wysługę lat ( Dz. U. Nr 39, poz. 455 ) - uchylone rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2005 r.w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za pracę w dniu wolnym od pracy ( Dz. U. Nr 22, poz. 181 ) - w § 6 określało co uznaje się za pracę prowadzoną przez nauczycieli w trudnych warunkach (w tym pkt 6 odnosił się do zajęć dydaktycznych i wychowawczych w specjalnych przedszkolach - oddziałach, szkołach - klasach specjalnych oraz prowadzenia indywidualnego nauczania dziecka zakwalifikowanego do kształcenia specjalnego).

Zatem wbrew stanowisku prezentowanemu przez Radę Gminy w K., zaskarżona uchwała podjęta została z naruszeniem przepisów prawa - art. 30 i 34 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela ( Dz. U. z 1997 r. Nr 56, poz. 357, ze zmianami ) poprzez wyeliminowanie w przyjętym regulaminie jednego ze składników wynagrodzenia przysługującego nauczycielom jakim jest dodatek za pracę prowadzoną przez nauczycieli w trudnych warunkach uregulowanego przepisami wykonawczymi obowiązującymi w tym czasie tj. cytowanym wyżej rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 maja 2000 r.

Marginalnie zauważyć należy, iż Rada Gminy w K. dostrzegając powyższe uchybienia uchwałą z dnia [...] 2005 r. Nr [...] w sprawie regulaminu wynagradzania nauczycieli, uchylając uchwałę Nr [...] z dnia [...]2000 r. będącą przedmiotem skargi ustaliła regulamin wynagradzania nauczycieli obejmujący dodatek do wynagrodzenia za pracę w trudnych warunkach.

Konsekwencją przyjęcia, iż wniesiona skarga jest uzasadniona w odniesieniu do zaskarżonej uchwały uchwała jest stwierdzenie, że została ona wydana z naruszeniem prawa.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że uchwała będąca przedmiotem skargi została wydana z naruszeniem prawa na podstawie art. 147 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270) prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.