![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6480, Dostęp do informacji publicznej, Inne, Uchylono zaskarżoną decyzję, III SA/Gl 871/25 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2026-01-08, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III SA/Gl 871/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
|
|
|||
|
2025-09-12 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach | |||
|
Adam Gołuch Adam Pawlyta Dorota Fleszer /przewodniczący sprawozdawca/ |
|||
|
6480 | |||
|
Dostęp do informacji publicznej | |||
|
Inne | |||
|
Uchylono zaskarżoną decyzję | |||
|
Dz.U. 2022 poz 902 art. 5 ust. 2 Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Fleszer (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi E. D. (D.), M. D. na decyzję P S.A. w K. z dnia 23 lipca 2025 r. nr 74/TMG/MGS/MGSG/PP/538/2025/3255 w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. nakazuje ściągnąć od P S.A. w K na rzecz Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem należnego wpisu od skargi, 3. zasądza od P S.A. w K na rzecz skarżących solidarnie 497 (czterysta dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. |
||||
|
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 23 lipca 2025 r. P S.A. z siedzibą w K. (dalej: P) odmówiła E. i M.D. (dalej: Skarżący) udostępnienia informacji publicznej. Rozstrzygnięcie miało miejsce w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z 10 lipca 2025r. Skarżący zwrócili się do P o udzielenie informacji publicznej poprzez wskazanie, czy Kopalnia dysponuje dokumentami mogącymi świadczyć że wpływy eksploatacji zanikły, a w konsekwencji wnieśli o udostępnienie map eksploatacji z poprzednich planów ruchu (mapy te winny stanowić załącznik do zatwierdzonych planów ruchu od 2015 r. z naniesionymi wpływami prognozowanymi eksploatacji górniczej). Swoje żądanie Skarżący oparli na art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. 2001 nr 112 poz. 1198 z późn. zm.; dalej: u.d.i.p.) w zw. z art. 5 ust. 2, art. 6 ust 1 - 2 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2023 r. poz. 1094 ze zm.; dalej: u.i.o.ś.), a także w związku z art. 23 i 144 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. 2023 poz. 633 z późn. zm.; dalej: P.g.g.) w zw. z art. 61 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego W wymienionym wniosku Skarżący zaznaczyli, że jeśli sporządzenie i przesłanie w/w dokumentacji generuje koszty to zwracają się o wskazanie ich wysokości oraz nr rachunku bankowego właściwego do uiszczenie rzeczonej opłaty. Skarżący poinformowali także, że przekazane przez P informacje dotyczące parametrów zarejestrowanych wstrząsów są nierzetelne i mijają się ze stanem faktycznym. Z danych uzyskanych z Okręgowego Urzędu Górniczego w K. wynika, iż nieruchomość Skarżących zlokalizowana jest w granicach terenu górniczego "[...]", a w tym rejonie - zgodnie z załącznikiem mapowym do planu ruchu zatwierdzonym na okres od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2026 r. (załącznik nr 2), przedstawiającym m.in. sejsmiczną prognozę drgań gruntu - możliwe jest wystąpienie wstrząsów górotworu spowodowanych działalnością górniczą, które mogą generować drgania gruntu o przyspieszeniu co najmniej 200 mm/s2, co kwalifikuje się do conajmiej I stopnia intensywności drgań zgodnie z Górniczą Skalą Intensywności Sejsmicznej GSlS-2017, jeśli nie do II stopnia intensywności. Jednocześnie Okręgowy Urząd Górniczy w K. wskazał, iż to Kopalnia dysponuje poprzednimi zatwierdzonymi planami ruchu oraz załącznikami mapowymi, o których udostępnienie wnoszą Skarżący, a które to Kopalnia winna udostępnić na podstawie przepisów o dostępie do informacji publicznej i środowisku. Nadto żądane informacje mieszczą się w zakresie art. 8 ust. 1 u.i.o.ś. Skarżący wskazali ponadto, że przepis art. 5 ust. 2 ww. ustawy, przewiduje ograniczenie prawa do informacji wyłącznie w ściśle określonych przypadkach, które nie mają zastosowania do żądanych dokumentów - tj. dokumentów związanych z prowadzoną eksploatacją górniczą, jej zakresem oraz skutkami oddziaływania na środowisko i nieruchomości. Informacje te są informacjami o środowisku, a zatem - zgodnie z zasadą nadrzędną prawa unijnego i krajowego - powinny być co do zasady udostępnione. Ponadto, zgodnie z treścią dyspozycji art. 6 ust. 1 i 2 u.i.o.ś. każdy ma prawo do informacji o środowisku i jego ochronie. Ponadto, informacje te obejmują m.in. dokumenty dotyczące działań, które mogą mieć wpływ na środowisko - w tym eksploatację złóż. Nie powinno zatem w tym miejscu budzić wątpliwości, iż dokument wpływa na prawa Skarżących i środowisko (poprzez szkody górnicze, wpływ na nieruchomość). W razie odmowy wydania w/w dokumentów Skarżący wnieśli o podanie podstawy prawnej takiej decyzji. Działając na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 oraz 5 ust. 2 u.d.i.p. decyzją z 23 lipca 2025 r. P odmówiła udostępnienia informacji publicznej w całości. Z jej uzasadnienia wynika, że w oce3nie P żądane informacje objęte są tajemnicą przedsiębiorstwa. Stanowią one kluczowe dane geologiczne, górnicze i geodezyjne, które są fundamentem strategii eksploatacyjnej przedsiębiorstwa P. Dzięki tym informacjom możliwe jest optymalizowanie wydobycia, redukcja kosztów operacyjnych, minimalizowanie ryzyka geologicznego oraz skuteczne planowanie dalszej działalności. Ich ujawnienie mogłoby narazić przedsiębiorstwo na realne straty finansowe, osłabiając jego pozycję konkurencyjną, umożliwiając innym podmiotom wykorzystanie wyników kosztownych badań bez ponoszenia związanych z nimi nakładów. Dodatkowo dane takie jak mapy eksploatacji czy wyniki pomiarów geodezyjnych są efektem specjalistycznych prac badawczo-rozpoznawczych, które wymagają dużych nakładów finansowych i technicznych. Nie są to informacje powszechnie znane ani łatwo dostępne dla osób spoza przedsiębiorstwa, a ich ujawnienie mogłoby skutkować pozyskaniem przez konkurencję wartościowych danych bez konieczności ponoszenia kosztów badawczych. Tego rodzaju informacje dają przedsiębiorcy istotną przewagę konkurencyjną, umożliwiając lepsze planowanie eksploatacji złóż i ograniczanie ryzyka działalności górniczej. Udostępnienie tych informacji mogłoby zatem ograniczyć jej przewagę konkurencyjną, co w efekcie negatywnie wpłynęłoby na jej działalność. P wskazało, że dla zachowania poufności informacji zawartych w ww. dokumentach zostały podjęte konkretne działania faktyczne mające na celu ochronę ich treści przed ujawnieniem osobom do tego nieuprawnionym. W szczególności wdrożyła środki organizacyjne mające na celu zachowanie informacji w nich zawartych w tajemnicy. Wnioskowane dokumenty przechowywane są w pomieszczeniach służbowych. Ograniczony jest krąg osób uprawnionych do dostępu do tych informacji, dostępu do treści umowy oraz dokumentów związanych z jej realizacją nie posiadają osoby, które nie są pracownikami P, dostępu nie posiadają również osoby fizyczne oraz osoby prawne świadczące usługi na rzecz P. W przypadku dokumentów przechowywanych w zasobach informatycznych, dostęp do dokumentów ograniczony jest wyłącznie do osób, którym przyznane zostały prawa dostępu do konkretnych zasobów informatycznych. Przydzielanie praw dostępu następuje na podstawie przyjętej w spółce procedury, w trakcie której badane jest między innymi czy osoba wnioskująca o dostęp do zasobów powinna otrzymać taki dostęp np. ze względu na zakres jej obowiązków służbowych. P nie przydziela więc dostępu bliżej nieograniczonej liczbie pracowników, lecz podejmuje w tym zakresie zindywidualizowane decyzje. Ponadto klauzule o ochronie tajemnicy przedsiębiorcy oraz zachowaniu poufności zostały zawarte w treści przedmiotowej umowy. Ponadto żądane informacje posiadają dla Spółki wymierną wartość gospodarczą. Popierając się tezami z orzeczeń sądów administracyjnych P wskazało na przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji w zakresie definicji tajemnicy przedsiębiorstwa. Jego wykładnia w ocenie P prowadzi do wniosku, że treść żądanych dokumentów oraz fakt utrzymywania poufności wobec osób trzecich, odpowiada w pełni kryteriom informacji stanowiącej tajemnicę przedsiębiorcy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący zaskarżyli decyzję zarzucając jej: Naruszenie art. 1 ust. 1 i art. 10 ust. 1 u.d.i.p. poprzez odmowę udostępnienia żądanych dokumentów mimo ich publicznego charakteru. Naruszenie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. poprzez nieuzasadnione powołanie się na tajemnicę przedsiębiorstwa, mimo że wnioskowane załączniki mapowe nie zawierają informacji gospodarczych ani technologicznych spółki. Naruszenie art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 8 ust. 1 u.i.o.ś. poprzez odmowę udostępnienia informacji o charakterze środowiskowym, do których dostęp jest powszechny i których ujawnienia nie można ograniczać powołując się na tajemnicę przedsiębiorstwa. Wobec tak skonstruowanych zarzutów Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji i zobowiązanie P do udostępnienia żądanych informacji publicznych, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych na rzecz Skarżących. W uzasadnieniu skargi Skarżący podnieśli, że P w decyzji ograniczył się do powtórzenia ustawowej przesłanki tajemnicy przedsiębiorstwa nie wykazując, aby żądane dokumenty rzeczywiście spełniały kryteria określone w art. 5 ust. 2 u.d.i.p. W szczególności w decyzji nie wykazano, jakie elementy załączników mapowych miałyby mieć wartość gospodarczą ani dlaczego ich ujawnienie mogłoby wywołać negatywne skutki ekonomiczne dla spółki. Brak jest jakichkolwiek dowodów lub konkretnych argumentów uzasadniających, że dokumenty te posiadają charakter gospodarczy. Tymczasem załączniki mapowe do planów ruchu zakładu górniczego nie dokumentują strategii handlowej czy rozwiązań technologicznych przedsiębiorcy, lecz przedstawiają wpływ eksploatacji na teren górniczy i jego otoczenie. Informacje tego rodzaju mają charakter publiczny i środowiskowy, a nie gospodarczy. W ocenie Skarżących stanowisko P pozostaje w sprzeczności z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę P podtrzymując swoje stanowisko w sprawie wniosło o oddalenie skargi. Następnie w piśmie procesowym z 6 października 2025r. Skarżący odnosząc się do argumentów P przedstawionych w odpowiedzi na skargę zwrócili uwagę na uwzględnienie w sprawie przepisów ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, do których dostęp jest powszechny i których ujawnienia nie można ograniczyć powołując się na tajemnicę przedsiębiorstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. Natomiast na gruncie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji (postanowienia) następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Natomiast według art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Stosownie do treści art. 21 u.d.i.p. przepisy p.p.s.a. stosuje się także do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej. Mając powyższe na uwadze Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że została ona wydana z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy, co uzasadniało wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli Sąd uczynił decyzję P z 23 lipca 2025r. o odmowie Skarżącym udostępnienia informacji publicznej. Została ona wydana na podstawie art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 oraz 5 ust. 2 u.d.i.p. Trzeba w tym miejscu zwrócić uwagę na fakt, że Skarżący w swoim wniosku powołali się alternatywnie na dwa obowiązujące akty prawne dotyczące udostępniania informacji, a mianowicie ustawę o dostępie do informacji publicznej oraz ustawę o udzielaniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Tymczasem zgodnie z art. 1 ust. 2 u.d.i.p. przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Przepis ten jest normą kolizyjną, która wyłącza stosowanie przepisów u.d.i.p. tylko w sytuacji, w której inna ustawa reguluje ten sam zakres. Pozwala to na wyodrębnienie dwóch grup informacji podlegających udostępnieniu tj. na zasadach i w trybie określonym w u.d.i.p. oraz takich, które ujawnia się na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawach szczególnych. W przypadku kolizji przepisy zawarte w ustawach odrębnych mają pierwszeństwo i wyłączają też stosowanie u.d.i.p. (por. wyrok NSA z 26 lutego 2020 r., sygn. akt I OSK 3322/18).Taką ustawą szczególną jest u.i.o.ś., która w art. 1 pkt 1 lit. a określa zasady i tryb postępowania w sprawach udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie. Oznacza to, że przepisy u.d.i.p. nie znajdują zastosowania w takim zakresie, w jakim zasady i tryb dostępu do żądanych informacji określa u.i.o.ś. (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 462/15).Tym samym u.i.o.ś. stanowi lex specialis w stosunku do u.d.i.p. co oznacza, że żądania związane z informacjami dotyczącymi środowiska podlegają rozpatrzeniu w ramach prawnych wyznaczonych przepisami u.i.o.ś. - tak w zakresie udostępnienia tego rodzaju informacji, jak i odmowy ich udostępnienia. Przepisy u.d.i.p. nie znajdują zastosowania w takim zakresie, w jakim zasady i tryb dostępu do żądanych informacji określa u.i.o.ś. Nie ma również znaczenia podstawa prawna, na którą powołał się wnioskodawca, gdyż nie może ona podważać stosowania normy ustawowej z art. 1 ust. 2 u.d.i.p. (wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 462/15). Oznacza to tym samym, że nie istnieje dualizm prawny w zakresie udostępniania informacji objętych dyspozycją art. 8 i art. 9 u.i.o.ś. Nie ma podstaw, by wskazywać na wybrane elementy podlegające udostępnianiu na podstawie u.i.o.ś., a pozostałe w oparciu o przepisy u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2257/14). Tym samym Sąd podziela w tym względzie pogląd wyrażony przez tutejszy Sąd w wyroku z 8 marca 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 515/23. Wobec tego w rozpoznawanej sprawie kluczową kwestią jest ustalenie mającego zastosowanie w niej reżimu prawnego. W ocenie Sądu prawidłowo P procedowało w sprawie w trybie określonym przepisami u.d.i.p. z dwóch powodów. Po pierwsze, według art. 108 ust. 1 P.g.g. plan ruchu zakładu górniczego sporządza przedsiębiorca, odrębnie dla każdego zakładu górniczego. Natomiast jego ust. 11a stanowi, że informacja zawarta w planie ruchu zakładu górniczego wydobywającego węglowodory ze złoża oraz w planie ruchu dla wykonywania robót geologicznych związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złoża węglowodorów, dotycząca składu płynu szczelinującego, nie stanowi:1) tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2022 r. poz. 1233); 2) tajemnicy przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902); 3) informacji, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Wobec tego, a contrario, informacja o planie zakładu ruchu górniczego o innym niż wskazany w art. 108 ust. 11a ww. ustawy profilu może stanowić zarówno informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. jak i informację o środowisku i jego ochronie w rozumieniu u.i.o.ś. Taki sam pogląd wyraził tutejszy Sąd w wyroku z 27 września 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 599/18. Po drugie zaś, według art. 8 u.i.o.ś. obowiązek udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie ciąży na organie władzy publicznej. zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 15a u.i.o.ś przez władze publiczne rozumie się Sejm, Senat, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, organy administracji, sądy, trybunały oraz organy kontroli państwowej i ochrony prawa. Z kolei organy administracji – w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 9 u.i.o.ś - to: a) ministrowie, centralne organy administracji rządowej, wojewodowie, działające w ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy administracji rządowej, organy jednostek samorządu terytorialnego; b) inne podmioty wykonujące zadania publiczne dotyczące środowiska i jego ochrony; c) Pełnomocnika Rządu do spraw Centralnego Portu Komunikacyjnego - w zakresie określonym w art. 5 pkt 8 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (Dz.U. z 2023 r. poz. 892). P nie jest żądnym z wymienionych podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji o środowisku. Jest natomiast osobą prawną, spółką prawa handlowego, której – co wynika z wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego nr. [...] - jedynym wspólnikiem jest Skarb Państwa – Ministerstwo Aktywów Państwowych. Przedmiotem jej działalności jest m.in. wydobywanie węgla kamiennego (Dział 3 Rubryka 1 Przedmiot działalności). Przystępując do rozpatrzenia sprawy nie ulega natomiast wątpliwości, że P jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia posiadanej informacji publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Wynika z niego, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Z przytoczonej regulacji prawnej wynika, że organem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej nie jest wyłącznie organ władzy publicznej, lecz każdy podmiot wykonujący zadania publiczne tj. zadania realizowane powszechnie i użyteczne dla ogółu, służące zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach, lub dysponujący majątkiem publicznym (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 851/10). Podmiotem takim może być więc np. spółka prawa handlowego, która zajmuje się wykonywaniem zadań publicznych (zob. wyrok NSA z 8 czerwca 2016 r., sygn. akt I OSK 3156/14). Takim podmiotem, co wyżej wykazano, jest P. Przed przystąpieniem do rozpatrzenia skargi Skarżących trzeba podkreślić, że co do zasady udostępnienie informacji publicznych stanowi czynność materialno-techniczną. Natomiast – co wynika z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. – odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Stosownie do art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Do innych podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, niebędących organami władzy publicznej, zastosowanie ma art. 17 u.d.i.p. Zgodnie z ust. 1 tego artykułu do rozstrzygnięć podmiotów niebędących organami władzy publicznej przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Stosownie zaś do art. 17 ust. 2 u.d.i.p. wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania. Zauważyć należy także, że warunkiem wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, co do zasady jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Stosownie jednak do treści art. 52 § 3 p.p.s.a. jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa. W niniejszej sprawie Skarżący skorzystali z uprawnienia zawartego w przytoczonym art. art. 52 § 3 p.p.s.a poprzez rezygnację z wykonania prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Oznacza to zatem, że skarga jest dopuszczalna. W badanej sprawie P odmawiając udostępnienia żądanej informacji publicznej – powołał się na tajemnicę przedsiębiorstwa. Ten argument nie znajduje uznania Sądu. W treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p. przewidziana została wprawdzie możliwość ograniczenia dostępu do informacji publicznej ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, ale w regulacjach u.d.i.p. nie została zawarta legalna definicja tego pojęcia. Okoliczność ta nie wyklucza – na co słusznie zwrócił uwagę WSA w Poznaniu - możliwości posiłkowania się przy ustalaniu jego zakresu zdefiniowanym ustawowo pojęciem "tajemnica przedsiębiorstwa". (por. wyrok WSA w Poznaniu z 12 sierpnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 324/15). Mowa tu o art. 11 ust. 2 ustawy z 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2022 poz.1233 z późn. zm.). Z jego brzmienia wynika, że przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Z analizy treści tego przepisu wynika zatem, że na tajemnicę przedsiębiorcy składają się dwa elementy: materialny (np. szczegółowy opis dokonanej czynności przez podmiot, jej koszt) oraz formalny - wola utajnienia danych informacji (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 193/13; wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 190/13). Jednocześnie SN w wyroku z 5 września 2001 r. sygn. akt I CKN 1159/00 wyraźnie wskazał, że przepis art. 11 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji wyklucza objęcie tajemnicą informacji, które osoba zainteresowana może uzyskać w zwykłej i dozwolonej drodze (por. wyrok SN z 5 września 2001 r. sygn. akt I CKN 1159/00). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym kilkakrotnie dokonywano wykładni pojęcia technologicznego charakteru informacji, o którym mowa w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Przyjmuje się, że informacja ma charakter technologiczny, kiedy dotyczy najogólniej rozumianych sposobów wytwarzania, formuł chemicznych, wzorów i metod działania. Za informację organizacyjną przyjmuje się całokształt doświadczeń i wiadomości przydatnych do prowadzenia przedsiębiorstwa, niezwiązanych bezpośrednio z cyklem produkcyjnym. Informacja handlowa obejmuje najogólniej, całokształt doświadczeń i wiadomości przydatnych do prowadzenia przedsiębiorstwa, niezwiązanych bezpośrednio z cyklem produkcyjnym (por. wyroki WSA w Warszawie z 18 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1328/12; z 15 marca 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 128/12; wyrok SN z 3 października 2000 r. sygn. akt I CKN 304/00). Informacje, o których udostępnienie wnieśli Skarżący muszą być zatem ocenione samodzielnie przez P z uwzględnieniem przesłanek składających się na tajemnicę przedsiębiorstwa. Nie jest wystarczającym samo przekonanie P, że posiadane dane mają charakter poufny. Sąd w składzie orzekającym w sprawie podziela przy tym pogląd wyrażony przez tutejszy Sąd w wyroku z 16 maja 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 116/18 według którego na gruncie art. 5 ust. 2 u.d.i.p. nie jest dopuszczalna taka wykładnia pojęcia "tajemnica przedsiębiorcy", która prowadziłaby do wypaczenia zakładanego przez ustawodawcę celu wprowadzonego w tym przepisie, czyli ograniczenia zasady jawności. W sprawie nie było sporne, że żądane przez Skarżących mapy eksploatacji z poprzednich planów ruchu zakładu górniczego od 2015 r. z naniesionymi wpływami prognozowanymi eksploatacji górniczej stanowią element planu ruchu zakładu górniczego. Według art. 105 ust. 1 p.g.g. ruch zakładu górniczego prowadzi się w sposób zgodny z przepisami prawa, w szczególności na podstawie planu ruchu zakładu górniczego, a także zgodnie z zasadami techniki górniczej. Z kolei art. 108 ust. 1 p.g.g. stanowi, że plan ruchu zakładu górniczego sporządza przedsiębiorca, odrębnie dla każdego zakładu górniczego. Wymagane elementy planu ruchu zakładu górniczego określone zostały w art. 108 ust. 2 p.g.g. Wśród nich uwzględnione zostały w pkt. 1a granice zakładu górniczego. Natomiast żądane przez Skarżących mapy są załącznikami do planu ruchu, co wynika z załącznika 1 do Rozporządzenia Ministra Środowiska z 8 grudnia 2017 r. w sprawie planów ruchu zakładów górniczych (Dz.U. z 2017 poz. 2293). Dodatkowo przyjdzie ponownie przywołać treść art. 108 ust. 11a p.g.g. według którego wyłącznie informacja zawarta w planie ruchu zakładu górniczego wydobywającego węglowodory ze złoża oraz w planie ruchu dla wykonywania robót geologicznych związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złoża węglowodorów, dotycząca składu płynu szczelinującego, nie stanowi: 1) tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. poz. 1503, z późn. zm.); 2) tajemnicy przedsiębiorcy, o której mowa w art. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r. poz. 1764 oraz z 2017 r. poz. 933); 3) informacji, o której mowa w art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Analiza przytoczonych regulacji prawnych nie pozwala przyjąć, bez szczegółowego badania poszczególnych elementów Planu ruchu, czy są tam w istocie treści zasługujące na poufność w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. W ocenie Sądu P w zaskarżonej decyzji w istocie nie dokonała analizy przesłanki materialnej tajemnicy przedsiębiorcy, tj. w jaki sposób ujawnienie żądanych we wniosku danych miałoby wpłynąć na jej pozycję na rynku. W tym zakresie uzasadnienie decyzji jest ogólnikowe, wręcz sztampowo wykorzystuje argumentację odwołująca się do treści art. 5 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Nie można z niej wywieść, dlaczego dane, których żądają Skarżący są objęte tajemnicą przedsiębiorcy. P nie wyjaśnia powodów, dla których wyjawienie informacji w postaci mapy eksploatacji z poprzednich planów ruchu zakładu górniczego od 2015 r. z naniesionymi wpływami prognozowanymi eksploatacji górniczej może wpłynąć na jej strategię eksploatacyjną i w jaki sposób osłabiłoby to jej pozycję. Poza ogólnie sformułowanymi stwierdzeniami P nie zawarło żadnych konkretnych danych, które pozwalałyby ocenić słuszność jej twierdzeń. Nie ma także wyjaśnienia, w jaki sposób ujawnienie przedmiotowych map mogłoby negatywnie wpłynąć na pozycję P. Ze względu na treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Sąd podkreśla, że uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy powinno zawierać argumentację polegającą na przytoczeniu okoliczności wskazujących, iż informacja zasługująca na ochronę ma dla przedsiębiorcy wartość gospodarczą i że przedsiębiorca podjął odpowiednie kroki zapewniające zachowanie jej poufności. Ponownie rozpatrując wniosek Skarżącego w zakresie udostępnienia spornej informacji publicznej P dokona szczegółowej jego analizy z uwzględnieniem zaprezentowanej wyżej oceny prawnej, a następnie ustali, czy udostępnieniu żądanej informacji publicznej sprzeciwiają się powołane wyżej przepisy odnoszące się do tajemnicy przedsiębiorcy. W przypadku poczynienia pozytywnych ustaleń, organ wyczerpująco umotywuje swoje stanowisko w decyzji, odwołując się do zastosowanych przepisów. W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji (pkt. 1 sentencji wyroku). Orzeczenie o ściągnięciu od P 200 (dwieście) złotych na rzecz Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Sąd wydał w oparciu o art. 223 § 2 p.p.s.a. i wynika ona z faktu, że należny od sprawy wpis od skargi nie został uiszczony. W związku z tym powinna go ponieść strona, na którą spada ciężar poniesienia kosztów postępowania. Wysokość wpisu określona została w § 2 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2021. poz.535) (pkt. 2 sentencji wyroku) O kosztach postępowania orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2023r., poz. 1935 ze zm.). Zasądzona kwota 497 zł stanowi zwrot wynagrodzenia pełnomocnika Skarżącego w wysokości 480 zł oraz opłata skarbowa za złożone pełnomocnictwo w wysokości 17 zł. |
||||