Zarządzeniem z 9 marca 2026 r., III SA/Po 359/26, Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał R. P. (dalej: skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego 23 stycznia 2026 r. nr WOA.7722.186.2025.RD w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości, w kwocie 100 zł, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535; dalej: rozporządzenie), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości. W treści pisma zawarto wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.) strony ponoszą koszty postępowania związane z udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Natomiast stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W przypadku braku opłaty przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania.
W rozpoznawanej sprawie po wpłynięciu przedmiotowej skargi Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu prawidłowo zastosował powyższe przepisy i wezwał skarżącego do uiszczenia od niej wpisu w wysokości 100 złotych, powołując § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Stosownie bowiem do treści ww. przepisu, wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, wynosi 100 zł. Tym samym należało uznać, że zaskarżone zarządzenie nie narusza przepisów prawa.
Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć również wpływu argumenty zażalenia odwołujące się do sytuacji finansowej skarżącego. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji osobistej, badane w toku postępowania dotyczącego przyznania prawa pomocy, nie mają więc znaczenia dla treści niniejszego rozstrzygnięcia. Będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowania incydentalnego w zakresie prawa pomocy zainicjowanego wnioskiem zawartym w zażaleniu, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla skarżącego. W niniejszej sprawie wniosek taki został złożony wraz z zażaleniem i zostanie rozpatrzony w odrębnym postępowaniu. Jednakże okoliczność ta nie czyni wadliwym zaskarżonego zarządzenia i nie ma wpływu na ocenę prawidłowości wezwania skarżącego do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
