Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2629/20 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z dnia 26 stycznia 202 r., sygn. akt VI SA/Wa 2629/20 odmówił J.G. wstrzymania wykonania objętej jej skargą decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2020 r., w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że J.G. we wniesionej na powołaną decyzję skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie. Strona w uzasadnieniu podniosła, że wykonanie kwestionowanej przez nią decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków.

Sąd pierwszej instancji przywołując treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), stwierdził, że skarżąca pomimo ciążącego na niej obowiązku, nie wykazała zaistnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

J.G., zażaleniem zaskarżyła w całości postanowienie Sądu pierwszej instancji, zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania decyzji, pomimo wykazania przez skarżącą, że wykonanie przedmiotowej decyzji może doprowadzić do niepowetowanej straty po stronie skarżącej polegającej na konieczności pokrycia wielotysięcznych wydatków na uregulowanie kary pieniężnej pomimo nierozstrzygnięcia skargi, co do istoty sprawy, a przede wszystkim w sytuacji braku podstaw faktycznych i prawnych do nałożenia kary. Skarżąca podkreśliła, że w związku z epidemią COVID-19 jej sytuacja ekonomiczna uległa pogorszeniu i cała jej energia jest nakierowana na utrzymanie prowadzonej przez nią działalności w stabilnym stanie, nie zwolnieniu pracowników, regulowanie bieżących opłat oraz niedoprowadzenia do powstania zaległości. W załączeniu do zażalenia dołączono jako dowód dokument "lista przypadków pomocy publicznej za 2020 r." jakie otrzymała skarżąca w związku z rekompensatą negatywnych konsekwencji ekonomicznych związanych z COVID-19.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.

Wprawdzie rozpoznając wniosek o zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym sąd uwzględnia - w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. - okoliczności wynikające z akt sprawy, jednak z uwagi na to, że sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to przede wszystkim na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Jak trafnie stwierdził WSA, dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji nakładającej na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] zł.

W zaskarżonym postanowieniu WSA uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienia w tej sprawie którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Dokonana przez WSA ocena jest prawidłowa. WSA nie mógł zastosować ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, skoro skarżąca nie przedstawiła dowodów, które wskazywałyby na wystąpienie w tej sprawie okoliczności uprawdopodabniających istnienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a okoliczności takie nie wynikają także z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy.

Aby ocenić, czy rzeczywiście egzekucja kwoty [...] zł może wyrządzić skarżącej znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie tej kwoty do sytuacji majątkowej skarżącej. Bez porównania tych dwóch wartości (wysokości nałożonej kary i majątku, jakim dysponuje skarżąca) nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia, że w przypadku skarżącej zapłata wspomnianej kwoty może rzeczywiście doprowadzić np. do utraty bieżących środków utrzymania. Bez przedłożenia przez skarżącą stosownych dokumentów źródłowych nie jest w istocie możliwe zweryfikowanie zarówno wysokości uzyskiwanego przez nią dochodu, regularności tegoż dochodu, wartości środków majątkowych należących do niej. Złożony przez skarżącą wniosek o wstrzymanie decyzji przed sądem pierwszej instancji nie został w ogóle uzasadniony, nie zostały również załączone żadne dokumenty, które potwierdzałyby, iż wyegzekwowanie kwoty [...] zł mogłoby skutkować wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w działalności prowadzonej przez skarżącą. Dopiero, prawidłowo umotywowany wniosek wraz z dokumentami stanowiącymi potwierdzenie prawdziwości twierdzenia strony, stanowić może uprawdopodobnienie istnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do treści zażalenia, trzeba również zaznaczyć, że uiszczenie kary pieniężnej zawsze niesie ze sobą "negatywne skutki ekonomiczne". Ustalenie, czy skutki te kwalifikują się jako znaczna szkoda, o której stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., wymaga kontekstu, którego – jak już wyżej wskazano – skarżąca zaniechała przedstawić.

Wnioskodawczyni w zażaleniu wskazała również na sytuację epidemiologiczną związaną z pandemią COVID-19. Skarżąca ograniczyła się jednak jedynie do stwierdzenia, że ryzyko związane z epidemią negatywnie wpływa na jej działalność, a sytuacja ta może się pogorszyć, gdyż nie można przewidzieć sytuacji ekonomicznej, w związku z rozwojem pandemii. Należy jednak podkreślić, że powyższe tłumaczenie oraz jedyny przedstawiony wraz z zażaleniem dokument zatytułowany "lista przypadków pomocy publicznej za 2020r.", nie może stanowić podstawy do wstrzymania zaskarżonej decyzji. Sam fakt, bowiem uzyskania pomocy od Państwa w związku z pandemią, co jak już wskazywano, nie obrazuje faktycznej sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej, co uniemożliwia zbadanie wpływu stanu epidemii na możliwości finansowe skarżącej i jej sytuację egzystencjalną. Co więcej, stwierdzić należy, że epidemia spowodowała powszechne trudności w działalności gospodarczej, które objęły swym zasięgiem cały kraj i znaczną część przedsiębiorców. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego samo powoływanie się na tę okoliczność jako sytuację uzasadniającą wstrzymanie wykonania decyzji jest niewystarczające w sytuacji, gdy wnioskodawczyni nie przedstawiła danych, ani też dokumentów, pozwalających zobrazować jej aktualną zdolność finansową.

Odnosząc się zaś do podniesionej w zażaleniu argumentacji strony, iż "w pierwszej kolejności konieczne jest bowiem merytoryczne zbadanie zasadności nałożonego na Skarżącą obowiązku zapłaty kary pieniężnej. Zapłata należności bez zbadania przez Sąd zasadności nałożonego obowiązku może doprowadzić Skarżącą do niepowetowanej szkody." stwierdzić należy, że badanie zasadności nałożenia na stronę kary jest przedmiotem postępowania głównego i pozostaje bez wpływu na rozpoznanie wniosku w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, które co już wskazano, dotyczy oceny możliwości zaistnienia jednej bądź obu przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z wykonaniem podanego kontroli sądu administracyjnego rozstrzygnięcia.

Podsumowując, brak wiedzy WSA w zakresie rzeczywistej (dającej się zweryfikować) sytuacji majątkowej skarżącej nie pozwalał na ocenę spełnienia w tej sprawie przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W takiej sytuacji WSA prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.