Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Agnieszka Góra - Błaszczykowska, Protokolant Referent stażysta Małgorzata Ciach, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym oddala skargę

Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 29 w zw. z art. 13 ust. 6 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) – dalej: kpa w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 28, poz. 143), po rozpoznaniu wniosku M. W. z dnia [...] lutego 2010 r., odmówił ww. przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w W.

Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. M. W. wniosła do Prezesa WAM odwołanie od decyzji z dnia [...] listopada 2011 r.

Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 z późn. zm.), decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu ww. decyzji Prezes WAM wyjaśnił, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W., został przydzielony [...] M. W. na podstawie decyzji przydziału osobnej kwatery stałej nr [...] z dnia [...] listopada 1980 r. Do wspólnego zamieszkiwania w ww. lokalu uprawnieni byli żona – M. W. oraz syn – R. W.

Pozwem z dnia [...] lipca 2002 r. Dyrektor Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. wystąpił do Sądu Rejonowego [...] o ustalenie nieistnienia stosunku najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. Z dokumentów dostarczonych przez syna M. W. – R. W. wynikało, że związek małżeński M. i M. W. został rozwiązany wyrokiem sądu z dnia [...] listopada 1885 r. M. W. wyprowadził się z ww. lokalu, w którym pozostali, bez uregulowanego tytułu prawnego, M. W. i R. W. z żoną i dzieckiem.

Sąd Rejonowy [...] wyrokiem z dnia [...] czerwca 2004 r. orzekł, że pomiędzy M. W. a WAM nie istnieje stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W. Powództwo w zakresie ustalenia nieistnienia stosunku najmu pomiędzy WAM a M. W. i R. W. zostało oddalone.

W związku z powyższym Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. zawiadomił M. i A. W. oraz R. W. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie opróżnienia ww. lokalu mieszkalnego, uiszczenia należnych opłat i odszkodowania za jego zajmowanie bez tytułu prawnego w trybie art. 37a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz. U. z 2005 r. Nr 41, poz. 398 z późn. zm.).

Pismem z dnia [...] lutego 2010 r. M. W. wystąpiła do Ministra Obrony Narodowej, za pośrednictwem Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W., z prośbą o uregulowanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego w trybie art. 29 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W swoim wniosku ww. podniosła, że w przedmiotowym lokalu zamieszkuje od [...] listopada 1980 r. – od daty otrzymania go przez męża M. W., który [...] marca 1983 r. przeniesiony został do rezerwy, w lokalu nie przebywał i nie regulował spraw z nim związanych i prawdopodobnie przebywa w K. Podniosła, że w 1999 r. ZUS odmówił przyznania jej prawa do renty, że przez pewien czas pracowała jako [...], ale ze względu na problemy zdrowotne musiała zrezygnować z zatrudnienia, a obecnie jest osobą bezrobotną.

W dniu [...] kwietnia 2011 r. M. W., składając wyjaśnienia w sprawie, oświadczyła, że w ww. lokalu mieszka sama, jest osobą bezrobotną, a jej jedyny dochód stanowi zasiłek celowy z Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości [...] zł. W celu poprawy swojej sytuacji trudni się [...], które potem sprzedaje. W piśmie z dnia [...] października 2011 r. wskazała, że w lokalu zameldowana jest tylko ona, że od [...] kwietnia 2011 r. ma orzeczony lekki stopień niepełnosprawności, nie posiada żadnego dochodu, a pomoc otrzymywana z OPS pozwala jej na zaspokojenie jedynie niezbędnych życiowych potrzeb, zaś z uwagi na nieuregulowany tytuł prawny do lokalu nie może korzystać z dodatku mieszkaniowego.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] odmówił ww. przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w W. Zdaniem organu I instancji przedstawione przez stronę okoliczności nie kwalifikują ww. do uznania jej sytuacji jako wyjątkowej.

Od przedmiotowej decyzji M. W. wniosła odwołanie do Prezesa WAM.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania podniósł, że postępowanie z wniosku M. W. o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym zostało wszczęte [...] lutego 2010 r. i niezakończone przed wejściem w życie ustawy o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 28, poz. 143), która brzmieniem przepisu art. 1 pkt 28 zmieniła dotychczasowy przepis art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (...). W związku z dyspozycją art. 18 ust. 1 tej ustawy organ I instancji rozpoznał przedmiotową sprawę na podstawie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2010 r. Zgodnie z tym przepisem w sytuacji wyjątkowej, dyrektor oddziału regionalnego WAM, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, na czas oznaczony, innej osobie niż żołnierz służby stałej. Treść ww. artykułu wskazuje, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku osoby innej niż żołnierz służby stałej jest dyrektor oddziału regionalnego WAM. Z brzmienia art. 29 wynika, iż organ rozstrzyga daną sprawę w ramach uznania administracyjnego w granicach obowiązującego prawa. Oznacza to, że organ może wydać zarówno decyzję pozytywną, przyznającą prawo zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, jak i negatywną, odmawiającą przyznania takiego uprawnienia, a do wydania decyzji pozytywnej konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: wyjątkowości sytuacji oraz zgody Ministra Obrony Narodowej.

Organ II instancji wyjaśnił, że M. W. jest osobą bezrobotną, o lekkim stopniu niepełnosprawności, mającym charakter tymczasowy (do [...] maja 2013 r.), pozwalającym na podjęcie pracy, za wyjątkiem ciężkich prac fizycznych i na wysokości. Strona korzysta z opieki społecznej, a z uwagi na nieuregulowaną sytuację prawną zajmowanego lokalu mieszkalnego ww. nie może pobierać dodatku mieszkaniowego.

Prezes WAM wskazał, iż podnoszony przez stronę fakt długotrwałego zamieszkiwania i zameldowania w lokalu mieszkalnym nie może przesądzać o wyjątkowości jej sytuacji. Wyjaśnił, że strona była osobą uwzględnioną w nakazie przydziału osobnej kwatery stałej nr [...] z [...] listopada 1980 r. do wspólnego zamieszkiwania z M. W., co oznacza, że mogła zamieszkiwać w przedmiotowym lokalu do czasu kiedy M. W. posiadał do niego tytuł prawny. M. W. z lokalu wyprowadził się, a wyrokiem z [...] czerwca 2004 r. Sąd Rejonowy [...] orzekł, iż między M. W., a Wojskową Agencją Mieszkaniową nie istnieje stosunek najmu.

Organ II instancji, odnosząc się do kwestii zameldowania na pobyt stały w lokalu, stwierdził, iż fakt zameldowania jest wyłącznie odzwierciedleniem faktycznego pobytu osoby w lokalu, ma charakter rejestracyjny, natomiast nie stanowi źródła powstania jakichkolwiek praw do lokalu.

Prezes WAM podniósł, że strona już w 2003 r. wiedziała, że stan prawny lokalu mieszkalnego jest nieuregulowany, a [...] września 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie opróżnienia lokalu mieszkalnego, należnych opłat i odszkodowania za jego zajmowanie bez tytułu prawnego w trybie art. 37a ustawy o zakwaterowaniu (...).

W ocenie organu II instancji, za wyjątkowością sytuacji strony nie przemawia argumentacja, że nie stać ją na wynajęcie jakiegokolwiek lokalu, albowiem zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych gospodarstw domowych o niskich dochodach należy do zadań własnych gminy.

Dodatkowo Prezes WAM zwrócił uwagę na fakt niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych żołnierzy zawodowych uprawnionych do otrzymania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalach w miejscu pełnienia służby, tj. w W., podnosząc, iż w pierwszej kolejności, na podstawie ustawy o zakwaterowaniu (...), uprawnieni do lokalu mieszkalnego z zasobu WAM są żołnierze zawodowi.

Organ II instancji podniósł, iż według stanu na dzień 31 października 2011 r. na wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w W. oczekuje [...] żołnierzy służby stałej i [...] służby kandydackiej z rodzinami oraz [...] żołnierzy służby stałej i [...] służby kontraktowej samotnych.

Tym samym, mając powyższe na względzie, organ odwoławczy uznał rozstrzygnięcie organu I instancji za słuszne.

Pismem z dnia 06 lutego 2012 r. M. W. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Prezesa WAM z dnia [...] stycznia 2012 r., zarzucając zaskarżonej decyzji, że jest dla niej krzywdząca.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podzielając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Analizując przedmiotową skargę według powyższych przesłanek tutejszy Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należało wskazać, iż organ w sposób prawidłowy procedował w niniejszej sprawie w oparciu o przepis art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy, przeprowadzonej ustawą z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (...) (Dz. U. z 2010 r. Nr 28, poz. 143).

Zgodnie z treścią art. 18 wyżej powołanej normy prawnej, do spraw wszczętych a niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy najmu, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało zaś wszczęte wnioskiem skarżącej z dnia [...] lutego

2010 r., zaś nowelizacja ustawy weszła w życie dopiero w dniu 01 lipca 2010 r.

Zgodnie z brzmieniem art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu sprzed nowelizacji tej ustawy, w sytuacji wyjątkowej dyrektor oddziału regionalnego agencji, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym na czas oznaczony, innej osobie niż żołnierz służby stałej.

Przywołany przepis nie wprowadza ścisłych przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie prawa do zamieszkiwania. To zaś oznacza, iż organ, orzekając w oparciu o taką regulację prawną, porusza się w granicach uznania administracyjnego. Sąd administracyjny badając decyzję wydaną w omawianym stanie prawnym jest więc zobligowany do tego, aby ustalić, czy organ w sposób jasny zaprezentował swoje stanowisko odnośnie wniosku strony oraz czy w sposób pełny i przejrzysty uzasadnił swój pogląd wyrażony w skarżonej decyzji.

W ocenie tutejszego Sądu organ, rozstrzygając w przedmiocie wniosku strony, nie naruszył norm prawnych. W sposób wyczerpujący wyjaśnił powody, dla których nie wyraził zgody na zamieszkiwanie skarżącej w spornym lokalu.

Przede wszystkim organ prawidłowo uwypuklił cel, dla jakiego powołana została Wojskowa Agencja Mieszkaniowa i który Agencja ta ma realizować. Jest nim zaś zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych żołnierzy zawodowych w miejscowości, w której pełnią oni służbę wojskową. Stąd, przyznanie prawa zamieszkiwania osobom spoza kręgu żołnierzy zawodowych, zwłaszcza w sytuacji istnienia zawodowej służby wojskowej, jawi się jako odstępstwo od realizacji głównego celu działania Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Powyższe sprawia zaś, że użytego w przepisie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych zwrotu "sytuacja wyjątkowa", nie należy interpretować w sposób rozszerzający, ograniczając jego stosowanie do sytuacji szczególnych.

Przechodząc do meritum sprawy podnieść należy, iż organ w sposób poprawny ocenił stan faktyczny sprawy i nie dopatrzył się po stronie skarżącej istnienia sytuacji wyjątkowej, uzasadniającej przedłożenie interesu skarżącej nad realizację ustawowego celu utworzenia Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Zasadnie organ wskazał, iż o wyjątkowości sytuacji skarżącej nie może świadczyć fakt, że nie posiada zasobów finansowych umożliwiających zakup innego mieszkania. Jak bowiem wynika z akt sprawy skarżąca nie należy do kategorii osób trwale niezdolnych do pracy. Stąd ocena wyjątkowości sytuacji, w jakiej się znajduje skarżąca, przez pryzmat wyżej podniesionej okoliczności, nie prowadzi do konkluzji zbieżnych z wnioskami skargi.

O znajdowaniu się strony w wyjątkowej sytuacji nie świadczy również fakt, iż skarżąca leczy się [...] i jest na etapie diagnozowania. Nie wyklucza to jej bowiem z grona ludzi, które mogą być czynne zawodowo. Nie została bowiem orzeczona w stosunku do skarżącej całkowita niezdolność do pracy. Skarżąca nie wykazała też, aby leczenie to wpływało na pogorszenie jej atrakcyjności na rynku pracy.

Podnieść również należy, iż w postępowaniu administracyjnym nie znajdują zastosowania zasady współżycia społecznego. W myśl art. 7 kpa organy administracji winny kierować się jedynie interesem społecznym i słusznym interesem obywateli. Zasady współżycia społecznego nie mogą zaś zniwelować zasad ustawowych. Nie mogą więc doprowadzić do skutku polegającego na tym, iż organ administracji nie będzie realizował celu, do którego został powołany, a więc nie będzie zabezpieczać żołnierzom zawodowym możliwości zamieszkania w lokalu służbowym. Realizacja ustawowego celu, w jakim powołano Wojskową Agencję Mieszkaniową, jest zaś o tyle istotna w niniejszej sprawie, iż, jak wykazał organ, w W. na wydanie decyzji o przydziale kwatery lub innego lokalu mieszkalnego oczekuje [...] żołnierzy zawodowych służby stałej i [...] służby kontraktowej z rodzinami oraz [...] żołnierzy służby stałej i [...] żołnierzy służby kontraktowej nieposiadających rodzin.

Na marginesie podkreślić także należy, iż o wyjątkowości sytuacji, w jakiej znajduje się skarżąca nie świadczy też to, że nie jest ona osobą samotną. Ma bowiem matkę, która posiada mieszkanie. Ma również syna, na którym, zgodnie z zasadami wprowadzonymi przez Kodeks rodzinny i opiekuńczy, ciąży obowiązek opieki nad rodzicami.

Uwypuklenia wymaga także okoliczność istnienia po stronie skarżącej zaległości w opłatach czynszowych w wysokości [...] zł. Organ nie jest zaś umocowany do tego, aby świadczyć na rzecz osób potrzebujących pomoc natury społecznej.

W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dopatrując się w skarżonej decyzji uchybień przepisów prawa, orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

-----------------------

7