![]() |
Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych
|
| drukuj zapisz |
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 659, Administracyjne postępowanie Cudzoziemcy, Wojewoda, stwierdzono bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania, III SAB/Kr 28/19 - Wyrok WSA w Krakowie z 2019-06-05, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA
III SAB/Kr 28/19 - Wyrok WSA w Krakowie
|
|
|||
|
2019-03-14 | |||
|
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie | |||
|
Bożenna Blitek /przewodniczący sprawozdawca/ Halina Jakubiec Hanna Knysiak-Sudyka |
|||
|
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 659 |
|||
|
Administracyjne postępowanie Cudzoziemcy |
|||
|
Wojewoda | |||
|
stwierdzono bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania | |||
|
Dz.U. 2018 poz 1302 Art. 3 par. 1, par. 2, art. 149 par. 1, par. 1a, par. 2, art. 200 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz.U. 2018 poz 2096 Art. 9 , art. 24 par. 3, art. 35 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Dz.U. 2017 poz 2206 Art. 109 ust. 1-4 Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - tekst jedn. |
|||
|
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Bożenna Blitek (spr.) Sędziowie: WSA Halina Jakubiec WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. l. na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej I. zobowiązuje Wojewodę do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 14 listopada 2018 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w terminie 14 dni od dnia zwrócenia akt, II. stwierdza, że Wojewoda dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania z wniosku skarżącej z dnia 14 listopada 2018 r., III. stwierdza, że bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. przyznaje od Wojewody na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), V. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VI. |
||||
|
Uzasadnienie
Dnia 14 listopada 2018 r. M. I., obywatelka Ukrainy, posiadająca wydane przez Wojewodę dnia 6 września 2018 r. "Zezwolenie typ A nr [...] na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej" ważne od 10.09.2018 r. do 09.09.2021 r., wystąpiła z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Jako cel pobytu wskazała wykonywanie pracy. Do wniosku załączyła wymienione we wniosku (piśmie przewodnim) załączniki. Dnia 21 listopada 2018 r. skarżąca przedłożyła druk ZUS ZUA, dokumenty potwierdzające opłacone przez pracodawcę składki ZUS, poświadczone kopie aktu urodzenia, aktu małżeństwa oraz aktu rozwiązaniu małżeństwa wraz z uwierzytelnionymi tłumaczeniami a także poświadczoną kopię umowy najmu lokalu mieszkalnego. Dnia 23 listopada 2018 r. organ wezwał skarżącą do stawienia się celem pobrania odcisków linii papilarnych. Dnia 3 grudnia skarżąca wraz z pełnomocnikiem stawiła się w siedzibie organu stosownie do wezwania z dnia 23 listopada 2018 r. Dnia 5 grudnia 2018 r. skarżąca przedłożyła do akt sprawy dowód uiszczenia dopłaty do opłaty skarbowej w kwocie 100 zł oraz kopię umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony. Dnia 6 grudnia 2018 r. został złożony wypełniony załącznik nr 1 do wniosku o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. W dniu 14 stycznia 2019 r. skarżąca złożyła ponaglenie. Pismem z dnia 15 stycznia 2019 r. (data wysłania 16 stycznia 2019 r.) skarżąca za pośrednictwem pełnomocnika została wezwana do uzupełnienia braków formalnych poprzez dostarczenie załącznika nr 1 do wniosku z poprawnie uzupełnioną cz. III pkt.7. Pismem z dnia 21 stycznia 2019 r. organ przesłał odpis akt administracyjnych wraz z ponagleniem Departamentowi Legalizacji Pobytu Urzędu ds. Cudzoziemców. Pismem z dnia 22 stycznia 2019 r., nadanym w urzędzie pocztowym w K w dniu 23 stycznia 2019 r., M. I. przedłożyła uzupełniony w cz. III pkt. 7. załącznik nr 1. Dnia 25 stycznia 2019 r. pełnomocnik skarżącej dostarczył umowę najmu lokalu mieszkalnego przy ul. L w K, zawartą przez Skarżącą w dniu 10 stycznia 2019 r. Pismem z dnia 25 stycznia 2019 r., wysłanym 28 stycznia 2019 r., organ zawiadomił pełnomocnika skarżącej o wszczęciu postępowania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, informując jednocześnie, że wydanie decyzji o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy nastąpi nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, tj. do dnia 24 marca 2019 r. Pismami z dnia 25 stycznia 2018 r. organ wystąpił ze stosownymi zapytaniami do: - Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, - Komendanta Wojewódzkiego Policji, - Wydziału Zamiejscowego Delegatury Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Pismem z 28 stycznia 2019 r. organ zawiadomił M. I., że postępowanie nie może być zakończone w podanym 3 dni wcześniej terminie i o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy – do dnia 24 maja 2019 r. Dnia 5 lutego 2019 r. Wojewoda zwrócił się do [...] Oddziału Straży Granicznej o ustalenie - w trybie art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2018 r. poz. 2094 z późn. zm.) – czy M. I. przebywa i zamieszkuje pod adresem ul. L w K, a jeżeli tak to z kim i od kiedy, podając że właścicielem lokalu jest J. S., jak często tam przebywa, czy jest znana sąsiadom, z czego się utrzymuje oraz ile osób mieszka pod tym adresem i kim są dla cudzoziemki. Dnia 14 lutego 2019 r. do Wydziału Spraw Obywatelskich wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącej o wgląd do akt sprawy. Pismem z dnia 25 lutego 2019 r. organ zwrócił się do pełnomocnika skarżącej V. K. o osobiste zgłoszenie się w dniu 22 marca o godz. 13:00 w celu złożenia stosownych wyjaśnień w charakterze strony, w związku z wnioskiem o udzielenie zezwolenia ma pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dnia 14 lutego 2019 r. M. I. wniosła skargę na bezczynność oraz prowadzenie postępowania w sposób przewlekły przez Wojewodę. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 8, art. 12 § 1, art. 35, art. 36 § 1 i 2, art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego i w oparciu o tak sformułowane zarzuty wniosła na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o zobowiązanie organu do niezwłocznego załatwienia sprawy oraz na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. o stwierdzenie prowadzenia przez Wojewodę postępowania w sposób przewlekły. Ponadto, na podstawie art. 119 pkt 2 oraz pkt 4 p.p.s.a. wniosła o rozpoznanie skargi w trybie uproszczonym, a na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca opisała dotychczasowy przebieg postępowania i wskazała, iż postępowanie zostało skutecznie wszczęte w dniu 14 listopada 2018 r. co oznacza, iż maksymalny, wynikający z art. 35 § 3 k.p.a. termin do rozpoznania wniosku upływał 14 stycznia 2019 r. Skarżąca przyznała, że w dniu złożenia wniosek mógł zawierać braki formalne, jednak zostały uzupełnione kolejno w dniu 3 grudnia 2018 r. oraz dnia 6 grudnia 2018 r. Podała, że działania organu, mające bezpośredni związek z załatwieniem sprawy nastąpiły dopiero w dniu 15 stycznia 2019 r., a więc dopiero po otrzymaniu ponaglenia strony oraz po upływie ustawowego terminu załatwienia sprawy poprzez wezwanie pełnomocnika do przedłożenia Załącznika nr 1. Skarżąca zaznaczyła, że organ przez prawie dwa i pół miesiąca nie wykonał czynności nakierowanych na załatwienie wniosku i wydanie rozstrzygnięcia, po czym wydłużył postępowanie do 24 maja 2019 r. Zarzuciła, że wątpliwości odnośnie terminów zatrudnienia cudzoziemca powinny być częścią postępowania wyjaśniającego, a nie "machinalnym nadużyciem" trybu z art. 64 § 2 k.p.a. na tak zaawansowanym etapie postępowania. Podkreśliła, iż strona ma prawo oczekiwać, że postępowanie zainicjowane jej wnioskiem - zgodnie z zasadą szybkości i ograniczonego formalizmu - rozpoznane zostanie bez zbędnej zwłoki, przy użyciu najprostszych środków prowadzących do załatwienia sprawy (art. 12 k.p.a.). Zasada ta nie może doznawać ograniczenia z przyczyn leżących po stronie organu, którego zadaniem jest taka organizacja pracy, która umożliwi dostosowanie jego struktury do zmieniających się warunków, zwłaszcza, że znaczny wpływ wniosków o przyznanie pobytu czasowego na terenie RP nie ma charakteru incydentalnego, a jest efektem szerszego zjawiska - dużego zapotrzebowania rynku pracy. Skarżąca podniosła, że w toku postępowania to ona przedłożyła organowi z własnej inicjatywy wszystkie możliwe dowody i zaznaczyła, że posiada już zezwolenie na pracę wydane przez ten sam organ, a pracodawca podpisał z nią umowę o pracę na czas nieokreślony. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Jednocześnie, "z ostrożności" organ wniósł o stwierdzenie, że ewentualna bezczynność i przewlekłość nie miały charakteru rażącego naruszenia prawa. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podniesiono, że postępowanie w przedmiotowej sprawie było prowadzone w okresie wpływu dużej liczby wniosków cudzoziemców ubiegających się o legalizację pobytu, który doprowadził do postępującego spiętrzenia się spraw rozpatrywanych przez organ, co utrudniło niezwłoczne przystąpienie do rozpatrzenia wniosku oraz prowadzenie postępowania. Podkreślono, iż sprawa udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP ma charakter skomplikowany, a zbierane w trakcie postępowania materiały dowodowe oraz informacje wymagają poddania ich szczegółowej analizie. Realizacja spraw z zakresu cudzoziemców nie ogranicza się wyłącznie do czynności technicznych, a identyfikowane nadużycia, próby obejścia przepisów i podawanie przez cudzoziemców fałszywych informacji oraz aktualna sytuacja międzynarodowa i rosnące zagrożenie terroryzmem, nakładają na urząd obowiązek wnikliwego przeprowadzenia postępowań, mających na celu stwierdzenie czy wjazd i pobyt cudzoziemca na terytorium RP nie zagraża porządkowi i bezpieczeństwu wewnętrznemu kraju. Zintensyfikowaniu uległy również zjawiska związane z nielegalną migracją i próbami wyłudzeń zezwoleń pobytowych, co nakłada na organ konieczność dochowania najwyższej staranności. Wskazano, iż obowiązkiem strony wnoszącej o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy, uzasadnionego wykonywaniem pracy jest załączenie do wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy prawidłowo wypełnionego załącznika również w części dotyczącej okresu pracy - niezależnie od tego, czy strona wnosząca o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy posiada inny tytuł do wykonywania pracy na terytorium RP. Organ przyznał, że czynności uzupełniające braki formalne nie zostały dopełnione niezwłocznie po wpływie wniosku do organu, jednak miał na to wpływ lawinowy wzrost liczby wniosków cudzoziemców o legalizację pobytu na terenie RP. W piśmie z dnia 17 kwietnia 2019 r. organ podał, że postępowanie w przedmiocie zezwolenia M. I. na pobyt czasowy na terytorium RP nie zostało zakończone z uwagi na złożone przez stronę zażalenie na postanowienie Wojewody z dnia 2 kwietnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przeglądania dokumentów zawierających informacje niejawne, którym została nadana klauzula "zastrzeżone", które to zażalenie jest rozpatrywane przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. W piśmie z dnia 30 maja 2019 r., które wpłynęło do tut. Sądu w dniu 4 czerwca 2019 r., skarżąca zaznaczyła, że do chwili obecnej nie wydano decyzji w sprawie z jej wniosku z dnia 14 listopada 2019 r. Nadto wniosła o stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wniosła o przyznanie jej od organu sumy pieniężnej lub wymierzenie organowi grzywny w wysokościach pozostawionych do uznania Sądu. W obszernym piśmie skarżąca podniosła, że – jej zdaniem – zarzucana organowi bezczynność i przewlekłość "mogła być prostą konsekwencją prowadzenia i/lub nadzorowania przedmiotowego postępowania przez osoby, które podlegały wyłączeniu od udziału w postępowaniu z urzędu, na podstawie art. 24 § 3 k.p.a.", przy czym skarżąca podała, że kierowała skargi na postępowanie pracowników Urzędu Wojewody, które nie spowodowały wszczęcia wobec nich postępowania dyscyplinarnego, ale – zdaniem skarżącej – wobec złożenia przez nią skarg powodowały wszczęcie przeciwko nim dochodzeń służbowych, a to z kolei powoduje wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zakres kontroli działalności administracji publicznej i stosowania przez wojewódzkie sądy administracyjne środków przewidzianych w p.p.s.a. określa art. 3 tej ustawy. Zgodnie z § 2 tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; (...) 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody w rozpatrzeniu wniosku obywatelki Ukrainy M. I. z dnia 14 listopada 2018 r. o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Należy zauważyć, że bezczynność organu administracji występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty, lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem organu, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana wyrażającym się np. w odmowie wydania decyzji w związku z błędnym przekonaniem organu, że załatwienie sprawy nie wymaga jej wydania (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 11 marca 2015 r., I OSK 934/14, LEX nr 1667851) . O przewlekłości postępowania można natomiast mówić wówczas, gdy organ nie podejmuje żadnych działań, uwzględniając czas niezbędny do ich podjęcia, a więc, gdy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne z przyczyn leżących po stronie organu. O ile podjęcie przez organ czynności procesowych powoduje, iż ustaje stan ewentualnej bezczynności organu, co uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność organu, o tyle nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowego dotyczącego skargi strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Przewlekłość postępowania jest bowiem stanem sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ podejmował czynności w sprawie. O przewlekłości mówimy, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1956/12). A contrario, nie sposób przypisać organowi przewlekłego prowadzenia postępowania w sytuacji, gdy podejmuje on wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania działania, które jednakże z przyczyn niezależnych od organu nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia postępowania administracyjnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 kwietnia 2019 r., III SAB/Kr 16/19, LEX nr 2647377). Należy również wskazać, iż "skorzystanie przez organ z uprawnień wynikających z art. 36 k.p.a. i zawiadomienie strony o przesunięciu terminu rozpatrzenia sprawy samo przez się nie wyłącza zarzutu, że postępowanie prowadzone jest przewlekle, gdyż nie powoduje, że zwłoka w stosunku do terminów kodeksowych przestaje istnieć. Wskazane bowiem przez organ przyczyny zwłoki, jak i poprawność ustalenia nowego terminu rozpoznania sprawy podlegają ocenie sądu administracyjnego. Sam fakt powiadomienia o nowym terminie załatwienia sprawy nie może oznaczać dla organu zwolnienia z zarzutu przewlekłego prowadzenia postępowania, o ile nie przemawiają za tym ważkie argumenty" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 29 stycznia 2015 r., II SAB/Op 86/14, LEX nr 1634881). Jak wynika z akt i pisma strony skarżącej z daty wpływu 4 czerwca 2019 r. organ do chwili obecnej, pomimo upływu pół roku i upływu nie tylko terminów przewidzianych prawem, ale także terminów przez siebie wyznaczonych, nie rozstrzygnął wniosku obywatelki Ukrainy M. I. z dnia 14 listopada 2018 r. o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy. Powoduje to stwierdzenie Sądu, że Wojewoda dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu tego wniosku. W konsekwencji powyższego stwierdzenia Sąd zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 14 listopada 2018 r. w terminie 14 dni od dnia zwrócenia akt, orzekając w tym zakresie – jak w pkt I i pkt II wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 p.p.s.a., który stanowi: "Art. 149. § 1. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; (...) 3 ) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania." Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie Wojewoda dopuścił się także przewlekłego prowadzenia postępowania, o czym mowa w przytoczonym wyżej przepisie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., albowiem; - po pierwsze: w okresie ponad miesiąca, bo od dnia 6 grudnia 2018 r., kiedy został złożony przez skarżącą wypełniony załącznik nr 1 do dnia 15 stycznia 2019 r. (w dniu 14 stycznia 2019 r. skarżąca złożyła ponaglenie) organ nie podjął żadnej czynności w sprawie; - po drugie: pismem z dnia 25 stycznia 2019 r., wysłanym 28 stycznia 2019 r., organ zawiadomił pełnomocnika skarżącej o wszczęciu postępowania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, podczas gdy taka czynność była zbędna, gdyż postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek M. I. z dnia 14 listopada 2018 r.; - po trzecie: nie jest zrozumiałe, dlaczego w dniu 25 stycznia 2019 r. organ wyznaczył do załatwienia sprawy tak odległy termin, jak 24 marca 2019 r., a więc ponad 4 miesiące od dnia złożenia wniosku przez skarżącą, - po czwarte: wobec wyznaczenia przez organ w dniu 25 stycznia 2019 r. terminu "nie później niż do dnia 24 marca 2019 r." brak jest nie tylko podstawy prawnej, ale zwykłej logiki, w kierowaniu 3 dni później do skarżącej informacji o wyznaczeniu dłuższego o kolejne 2 miesiące terminu załatwienia sprawy – "do dnia 24 maja 2019 r.", - po piąte: nie jest zrozumiałe, dlaczego i na jakiej podstawie organ wezwał nie skarżącą do osobistego stawiennictwa a jej pełnomocnika V. K. o osobiste zgłoszenie się w dniu 22 marca 2019 r. o godz. 13:00 "w celu złożenia stosownych wyjaśnień w charakterze strony". Wobec wskazanego wyżej postępowania organu w niniejszej sprawie Sąd dostrzega brak skoncentrowania czynności organu i stwierdza, że działania organu w prowadzonym postępowaniu były wyrywkowe, chaotyczne, pozbawione profesjonalizmu i mogące być postrzegane przez stronę jako działania pozorowane, zmierzające z niewiadomych stronie powodów do świadomego przewlekania postępowania, a w konsekwencji do negatywnej decyzji. Postępowanie organu w stosunku do skarżącej jest o tyle niezrozumiałe, że skarżąca w chwili złożenia wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy już posiadała wydane przez Wojewodę dnia 6 września 2018 r. "Zezwolenie typ A nr [...] na pracę cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej "ważne od 10.09.2018 r. do 09.09.2021 r." Pomimo wskazania przez Sąd powyższych uchybień i stwierdzenia przez Sąd bezczynności organu oraz przewlekłego prowadzenia niniejszego postępowania Sąd stwierdza, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, albowiem wniosek strony zawierał braki formalne, czego skarżąca nie kwestionuje, a po uzupełnieniu przez skarżącą wniosku organ dokonał wielu czynności w sprawie, do czego był zobowiązany art. 109 ust. 1 – 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2017 r., poz. 2206), który stanowi: "Art. 109. 1. Przed wydaniem decyzji o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy wojewoda zwraca się do komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji, Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a w razie potrzeby także do konsula właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania cudzoziemca za granicą lub do innych organów z wnioskiem o przekazanie informacji, czy wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i jego pobyt na tym terytorium mogą stanowić zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. 2. Komendanci, o których mowa w ust. 1, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub konsul przekazują informację, o której mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku. 3. W szczególnie uzasadnionych przypadkach termin 30-dniowy może być przedłużony do 60 dni, o czym organ obowiązany do przekazania informacji zawiadamia wojewodę. 4. Jeżeli organ obowiązany do przekazania informacji, o której mowa w ust. 1, nie przekaże informacji w terminach, o których mowa w ust. 2 lub 3, uznaje się, że wymóg uzyskania informacji został spełniony. Sąd stwierdza, że skarżąca złożyła w niniejszej sprawie skargę 4 miesiące od daty złożenia wniosku i 3 tygodnie od daty uzupełnienia wniosku podczas, gdy zgodnie z art. 35 § 3 k.p.a., załatwienie sprawy wymagającej postepowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Nie sposób też przyjąć, aby skarżąca nie wiedziała o znaczącym wzroście wpływu tego rodzaju spraw do organu z wniosków obywateli Ukrainy i innych państw Europy Środkowo-Wschodniej, związanym ze zniesieniem wiz dla tych obywateli w połowie 2017 r. Nadto Sąd zauważa, że z pisma skarżącej z dnia 30 maja 2019 r. wynika, iż działania samej skarżącej doprowadzały do dalszej przewlekłości postępowania, albowiem skarżąca pozostaje w niesłusznym przekonaniu o prowadzeniu i nadzorowaniu postępowania "przez osoby, które podlegały wyłączeniu od udziału w postępowaniu z urzędu, na podstawie art. 24 § 3 k.p.a." i w związku z tym kierowała skargi na postępowanie pracowników Urzędu Wojewody. Jest oczywistym, że każda skarga na prowadzenie czy nadzorowanie postepowania administracyjnego przez pracowników powoduje niejako konieczność wyjaśnienia zarzutów kierowanych pod adresem pracownika administracji i tym samym "automatyczne" poniekąd wstrzymanie dokonywania czynności w sprawie przez tego pracownika i ewentualne zapoznawanie się ze sprawa kolejnego pracownika. Stwierdzony przez Sąd brak słuszności w postępowaniu strony skarżącej w tym zakresie wynika z informacji samej skarżącej zawartej w powyższym piśmie do Sądu z dnia 30 maja 2019 r. o nie spowodowaniu wszczęcia wobec tych pracowników postępowania dyscyplinarnego. Nie ma racji skarżąca uznając, że kierowane przez nią zarzuty pod adresem pracowników powodują automatycznie wszczęcie wobec tych pracowników "dochodzeń służbowych", o jakich mowa art. 24 § 3 k.p.a. i takiej mocy sprawczej żadne prawo nie przewiduje, gdyż mogłoby to doprowadzić do paraliżu każdego postepowania, nie tylko administracyjnego. Kierowane przez strony zarzuty wobec pracowników inicjują jedynie postepowanie wyjaśniające, które nie jest "dochodzeniem służbowym" w rozumieniu art. 24 § 3 k.p.a., jak chce tego skarżąca, albowiem ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej (Dz.U. z 2018 r., poz. 1559) takiego nie przewiduje. Ustawa ta przewiduje wobec pracowników korpusu służby cywilnej możliwość wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, jednak wszczęcie to nie należy do strony postepowania, a do właściwego organu na zasadach przewidzianych w tej ustawie. Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, orzekając w tym zakresie – jak w pkt III wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. (Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa). Sąd, mając na względzie uwzględnienie skargi na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. przyznał od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 500 zł – jak w pkt IV wyroku w oparciu o przepis art. 149 § 2 p.p.s.a., który stanowi: "Art. 149. § 2. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6." Przyznając od organu na rzecz skarżącej powyższą sumę pieniężną Sąd miał na względzie to, że do chwili obecnej, a więc przez ponad pół roku od wpływu wniosku skarżącej, organ nie wydał decyzji w sprawie, co powoduje, że pomimo aktualnego zezwolenia na pracę skarżącej na terenie Polski i posiadania przez nią umowy o pracę sytuacja skarżącej jest niepewna w związku z brakiem zezwolenia na pobyt czasowy na terenie RP. Kwota ta stanowi więc pewnego rodzaju zadośćuczynienie za doznaną krzywdę skarżącej, polegającą na niestabilnej sytuacji prawnej skarżącej na terenie Polski, pomimo niewątpliwego przyczynienia się samej skarżącej do powiększenia przewlekłości organu w załatwieniu sprawy składanymi przez nią niezasadnymi skargami na pracowników organu. Oceny Sądu, co do zasadności przyznania skarżącej nawet stosunkowo niewysokiej kwoty nie zmieniają argumenty organu podniesione w odpowiedzi na skargę, tj. duża liczby wniosków cudzoziemców ubiegających się o legalizację pobytu i spiętrzenie się spraw w tym przedmiocie. Należy bowiem podkreślić, iż problemy wewnętrzne organu mogą być wprawdzie od niego niezależne, jednak nie mogą rodzić negatywnych skutków dla strony i wpływać na ograniczenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, w postępowaniu prowadzonym w sposób wnikliwy i szybki. Jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 stycznia 2014 r., II OSK 2338/13, II OSK 2338/13, LEX nr 1452851), co do zasady problemy braków obsady urzędu stanowiącego aparat pomocniczy organu rozpatrującego daną sprawę, nie stanowią przesłanki "przyczyn niezależnych od organu". Są to przyczyny pozostające wewnątrz aparatu administracyjnego jako całości i związane przede wszystkim z władczym wykonywaniem zwierzchniej władzy Państwa. Pogląd ten Sąd orzekający podziela w całości. Sąd przyznał skarżącej sumę pieniężną pomimo stwierdzenia, że bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania nie miały miejsca z rażącym naruszeniem prawa, albowiem - po pierwsze: Sąd podziela w pełni stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 1 sierpnia 2018 r. sygn. akt II OSK 1216/18: "Mając zatem na uwadze, że to od uznania Sądu zależy przyznanie stronie skarżącej odpowiedniej sumy pieniężnej, nie można przyjąć, że skorzystanie z tej instytucji ograniczone zostało przez ustawodawcę wyłącznie do przypadków stwierdzenia kwalifikowanego naruszenia prawa" i - po drugie: rzeczą organu jest sprawne prowadzenie postępowania, koncentracja materiału, dokonywanie usprawnień organizacyjnych, profesjonalne reagowanie na nieuzasadnione wnioski strony i rzetelne informowanie strony działającej bez zawodowego pełnomocnika poprzez udzielanie niezbędnych wyjaśnień i wskazówek, zgodnie z art. 9 k.p.a., a tego w niniejszej sprawie zabrakło. W związku z pismem skarżącej z dnia 30 maja 2019 r. zawierającym wnioski 1. o stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz 2. o przyznanie skarżącej od organu sumy pieniężnej lub wymierzenie organowi grzywny w wysokościach pozostawionych do uznania Sądu, a więc w zakresie, w którym Sąd orzeka lub może orzec z urzędu, Sąd uznał, że doręczenie odpisu tego pisma organowi nie jest konieczne dla rozpatrzenia sprawy, gdyż organ powinien liczyć się z rozstrzygnięciami Sądu tym zakresie "z urzędu", a więc niezależnie od wniosku strony. Nadto Sąd zauważa, że w piśmie tym zawarta była informacja, iż do chwili obecnej nie wydano decyzji w sprawie z wniosku skarżącej z dnia 14 listopada 2019 r. O kosztach postępowania (obowiązku zwrotu skarżącej przez organ wysokości uiszczonego wpisu) Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. – jak w pkt V wyroku. |
||||