Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia del. WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Dorota Onyśk po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej S. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 września 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2648/19 w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 października 2019 r. nr DZiK-II-6612-87-2/2018/DŚ w przedmiocie odmowy wpisu przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych 1. oddala skargę kasacyjną, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 września 2020r., sygn. akt VI SA/Wa 2648/19 oddalił skargę S. K. (dalej: Wnioskodawca, Strona, Skarżący) na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji (dalej: Minister, MSWiA) z 8 października 2019 r. nr DZiK-II-6612-87-2/2018/DŚ w przedmiocie odmowy wpisu do rejestru działalności regulowanej.

Z powyższym wyrokiem nie zgodził się Wnioskodawca i wystąpił ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA), którą zaskarżył orzeczenie w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.; dalej p.p.s.a.) zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a mianowicie:

1. art. 71 § 2 w zw. z art 72 § 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.; dalej: u.s.d.g), polegające na uznaniu, iż przedmiotowy przepis odnosi się również do sytuacji, gdy przedsiębiorca dobrowolnie dąży do doprowadzenia prowadzonej działalności gospodarczej do stanu zgodnego z prawem, a nie został on uprzednio, do dnia złożenia przez niego wniosku o wpis, wykreślony z rejestru ani nie wydano wobec niego decyzji o zakazie prowadzenia działalności podlegającej wpisowi do rejestru działalności regulowanej, podczas gdy, zgodnie z prawidłową wykładnią termin trzyletni, do którego nawiązuje sankcja tej normy liczy się od wykrycia stanu niezgodnego z prawem, czego wyrazem powinna być decyzja o zakazie prowadzenia działalności, tym, samym norma ta nie znajdzie zastosowania do stanu faktycznego sprawy, w chwili złożenia wniosku o wpis nie orzeczono bowiem wobec Skarżącego zakazu prowadzenia działalności gospodarczej;

na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

2. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 z późn. zm.; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 pkt a) p.p.s.a. poprzez oddalenie przez Sąd I instancji skargi na decyzję Ministra z 8 października 2019 r., pomimo, że została wydana w zaskarżonym zakresie, z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 71 § 2 w zw. z art. 72 § 1 i u.s.d.g. polegającym błędnej wykładni normy prawnej (uzasadnienie jak w pkt 1 powyżej);

3. art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 pkt c) p.p.s.a. w zw. art. 7, art. 7a § 1, art. 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.; dalej: k.p.a.) oraz art. 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu skargi zamiast uchyleniu decyzji MSWiA w punkcie 2, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału wynika, że Organ wydając zaskarżoną decyzję naruszył zasadę praworządności, nie rozstrzygając uzasadnionych wątpliwości interpretacyjnych co do treści art. 72 § 1 u.s.d.g., pominął przy wydawaniu decyzji fakt niewydania wobec Skarżącego zakazu prowadzenia działalności gospodarczej do dnia złożenia przez niego wniosku o wpis i tym samym wydał decyzję z rażącym naruszeniem zasady swobody oceny dowodów, a także zawarł w uzasadnieniu ocenę prawną rozstrzygnięcia, które nie było przedmiotem zaskarżonej decyzji (organ nie orzekał w przedmiocie zakazu prowadzenia działalności gospodarczej).

W oparciu o powyższe zarzuty Skarżący kasacyjnie wnosił o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w zakresie zaskarżonym, ewentualnie z uwagi na uznanie, iż istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; oświadczył, że zrzeka się rozprawy, a w przypadku oddalenia skargi wnosił o odstąpienie od zasądzenia od niego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, na zasadzie art. 207 § 2 p.p.s.a. Ponadto ustanowiony z urzędu pełnomocnik Strony wnosił o: przyznanie wynagrodzenia z tytułu zastępstwa prawnego w niniejszym postępowaniu w wysokości 150 % stawki maksymalnej uzasadnionej niezbędnym nakładem pracy pełnomocnika, a także charakterem sprawy i wkładem pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia, powiększonego o obowiązujący podatek VAT, zwrot niezbędnych udokumentowanych wydatków radcy prawnego, a w przypadku uwzględnienia skargi - o przyznanie od Organu zwrotu kosztów postępowania i wydatków, o których mowa powyżej oraz oświadczył, że wynagrodzenie i koszty należne radcy prawnemu nie zostały pokryte przez Skarżącego w całości ani w części.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Wnioskodawca przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

Organ – MSWiA w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Ponadto w piśmie z 15 kwietnia 2024 r. MSWiA poinformował, że Skarżący wnioskiem z 28 listopada 2022 r. ponownie wystąpił o dokonanie wpisu do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych i Minister w dniu 1 lutego 2023 r. dokonał wnioskowanego przez Stronę wpisu – pod nr RD-11/2023.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna Wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie.

Należy na wstępie wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od szczegółowego przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zgodnie bowiem z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca szczególny charakter, wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie 1 p.p.s.a. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny ma swobodę co do zakresu przedstawienia ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podanej przez organy administracji i Sąd I instancji.

Przed oceną zarzutów skargi kasacyjnej wymaga wyjaśnienia, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu, których nie stwierdzono w rozpatrywanej sprawie. Skargę kasacyjną, w granicach której działa Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek jednoznacznego wskazania, które przepisy prawa zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem.

Ponadto na mocy art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna także zawierać uzasadnienie podstaw kasacyjnych, w którym należy rozwinąć zarzuty kasacyjne przez wyjaśnienie, na czym naruszenie polegało i w odniesieniu do przepisów prawa materialnego - przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni przepisu, niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu, umotywowanie "niewłaściwego zastosowania" przepisu, a w odniesieniu do uchybień przepisom procesowym wykazanie, że zarzucane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega bowiem zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.

W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma, że prawomocnym wyrokiem z 22 maja 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 2039/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA) uchylił decyzję Ministra z 13 sierpnia 2018 r., utrzymującą w mocy wcześniejszą decyzję MSWiA z 19 czerwca 2018 r., na mocy której odmówiono Stronie wpisu do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych, gdyż decydujące znaczenie, według organu, miała mieć data wpływu kompletnego wniosku, co nastąpiło 12 czerwca 2018 r. Sąd zauważył, że w sytuacji, gdy Minister wezwał Skarżącego do uzupełnienia braków wniosku, to datą wszczęcia postępowania winna być data złożenia niekompletnego wniosku w sytuacji, gdy doszło do jego uzupełnienia zgodnie z wezwaniem. W konsekwencji wniosek ,,powinien zostać rozpatrywany w oparciu o przepisy prawa obowiązujące przed dniem 30 kwietnia 2018 r., kiedy to weszły w życie - na mocy ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej (Dz. U. z 2018 r. poz. 650)".

Sąd I instancji, kierując się treścią art. 153 p.p.s.a., że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie oraz mając na uwadze ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w wyroku WSA o sygn. akt VI SA/Wa 2039/18 podniósł, że WSA w tamtym orzeczeniu rozstrzygnął kwestię, jakie przepisy prawa powinien zastosować Minister przy rozpoznawaniu wniosku Strony z 26 marca 2018r. o wpis do rejestru działalności regulowanej. Należało zastosować przepisy obowiązujące przed dniem 30 kwietnia 2018 r., kiedy to weszły w życie, na mocy ustawy zmieniającej, przepisy ustawy - Prawo przedsiębiorców i były to przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (por. art. 192 ustawy zmieniającej). Przepisy u.s.d.g. zatem, na mocy art. 196 ust. 1 ustawy zmieniającej, powinny były mieć zastosowanie do wniosku Strony, skoro postępowanie to zostało wszczęte na podstawie przepisów dotychczasowych i nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej.

Sąd I instancji stwierdził, że organ się do ww. oceny prawnej i zaleceń zastosował, i jako podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji zasadnie powołał art. 72 ust. 1 i 2 u.s.d.g.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, przede wszystkim należy zauważyć, że Skarżący kasacyjnie nie zgłosił w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 153 p.p.s.a., co oznaczało, że aktualna pozostała ocena prawna oraz wskazania wyrażone w wyroku WSA w sprawie VI SA/Wa 2039/18.

W niniejszym postępowaniu spór zaś sprowadzał się do kwestii, czy zasadnie Stronie odmówiono wpisu do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych, co, w myśl art. 72 ust. 1 i 2 u.s.d.g., wynikało z zakazu uzyskania przez Wnioskodawcę wpisu do ww. rejestru działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych przez okres 3 lat od dnia podjęcia działalności detektywistycznej (2 stycznia 2017 r.), w sytuacji, gdy Skarżący najpierw rozpoczął wykonywanie działalności w zakresie usług detektywistycznych (od 2 stycznia 2017r.), a dopiero potem wystąpił (26 marca 2018 r.) o wpisanie jego działalności, będącej działalnością regulowaną (bezsporne), do rejestru działalności regulowanej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Ministra w rezultacie odmawiającej wpisu przedsiębiorcy (Strony) do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych, skoro Wnioskodawca najpierw zaczął wykonywać działalność gospodarczą w zakresie usług detektywistycznych, co potwierdziły: wpis w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, że przeważającą działalnością gospodarczą przedsiębiorcy są usługi detektywistyczne (od 2 stycznia 2017 r.) oraz zawarcie polisy ubezpieczenia odpowiedzialności zawodowej przez D. (począwszy do 10 stycznia 2017 r.), a dopiero w dalszej kolejności wystąpił z wnioskiem o wpis do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych (26 marca 2018 r.). Odmowa odmowy wpisu Wnioskodawcy jako przedsiębiorcy do rejestru działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych była wynikiem sankcji - braku możliwości uzyskania przez Stronę wpisu jej działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych do ww. rejestru, wobec wykonywania omawianej działalności gospodarczej bez wpisu do rejestru działalności regulowanej.

Skarżący kasacyjnie zaś nie tyle podważał zasadność odmowy wpisu jego działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych do rejestru działalności regulowanej, co decydujący o omawianej odmowie trzyletni zakaz uzyskania wpisu rejestru działalności regulowanej działalności w zakresie usług detektywistycznych, tutaj – od chwili podjęcia omawianej działalności gospodarczej przez Stronę. Wnioskodawca bowiem uważał, że dobrowolnie dążył co doprowadzenia prowadzonej działalności gospodarczej do stanu zgodnego z prawem (por. zarzut z pkt 1.petitum skargi kasacyjnej), a nie została wydana decyzja zakazująca prowadzenia ww. działalności gospodarczej.

Nie mógł zamierzonego skutku odnieść zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 71 ust. 2 w zw. z art. 72 ust. 1 u.s.d.g. (należy zaznaczyć, że w u.s.d.g. artykuły nie dzieliły się na §, a na ustępy) wskutek ich błędnej wykładni, a następnie niewłaściwego zastosowania, ujęty w pkt 1.petitum skargi kasacyjnej i powiązany z nim zarzut - zgłoszony w pkt 2 petitum skargi kasacyjnej -naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 71 ust. 2 i art. 72 ust. 1 u.s.d.g.

W tak zgłoszonym kształcie zarzutów występowała niespójność między wskazywanymi przepisami prawa materialnego, które miały zostać naruszone (art. 71 ust. 2 i art. 72 ust. 1 u.s.d.g.), a przedstawieniem w tych zarzutach, na czym miał polegać błąd sądu. i w rezultacie powołane przepisu u.s.d.g. byłyby nietrafne, gdyż wobec Strony nie wydano decyzji o wykreśleniu z rejestru działalności regulowanej. Przepis art. 71 ust. 2 u.s.d.g. stanowi bowiem, że decyzja, o której mowa w ust. 1

(o zakazie wykonywania przez przedsiębiorcę działalności objętej wpisem) podlega natychmiastowemu wykonaniu. Z kolei art. 72 ust. 1 u.s.d.g. mówi, że przedsiębiorca, którego wykreślono z rejestru działalności regulowanej, może uzyskać ponowny wpis do rejestru w tym samym zakresie działalności gospodarczej nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 71 ust. 1.

Przepis art. 71 ust. 2 u.s.d.g nie był w ogóle stosowany w kontrolowanej sprawie. Natomiast art. 72 ust. 1 u.s.d.g. miał zastosowanie w sprawie, ale poprzez odwołanie z art. 72 ust. 2 zd. pierwsze u.s.d.g., że przepis ust. 1 stosuje się do przedsiębiorcy, który wykonywał działalność gospodarczą bez wpisu do rejestru działalności regulowanej.

Jednakże w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazywał już na naruszenie art. 72 ust. 2 u.s.d.g. i Sąd odwoławczy przyjął, że nastąpiła w zarzutach z pkt 1 i 2. omyłka, którą dało się wyjaśnić na podstawie opisu naruszenia prawa w tych zarzutach i uzasadnienia skargi kasacyjnej.

Należy stwierdzić, że również przy przyjęciu, że w pkt 1 i 2. skargi kasacyjnej jej Autor zarzucał naruszenie art. 72 ust. 2 w zw. z art. 72 ust. 1 u.s.d.g., zarzuty te należało uznać za nieusprawiedliwione.

Przede wszystkim należy zauważyć, że w art. 64 ust. 1 u.s.d.g. wprowadzono zasadę, że jeżeli przepis odrębnej ustawy stanowi, że dany rodzaj działalności jest działalnością regulowaną w rozumieniu niniejszej ustawy, przedsiębiorca może wykonywać tę działalność, jeżeli spełnia szczególne warunki określone przepisami tej odrębnej ustawy i po uzyskaniu wpisu w rejestrze działalności regulowanej, z zastrzeżeniem art. 75 (wyszczególniono w nim przypadki, na podstawie jakich przepisów, należy uzyskać zezwolenie na wykonywanie działalności gospodarczej).

Powyższą regułę potwierdzono także w art. 3 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 556 z późn. zm.), mówiącym, że wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych jest działalnością regulowaną w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu do rejestru działalności detektywistycznej.

Z przepisów tych wynikał więc, w przypadku działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych, obowiązek uzyskania wpisu w rejestrze działalności regulowanej przed rozpoczęciem wykonywania tej działalności.

Opisaną kolejność działań w przypadku podejmowania działalności gospodarczej w zakresie działalności regulowanej (w tym - w zakresie usług detektywistycznych) potwierdzał m.in. art. 67 u.s.d.g., który w ust. 1 stanowił, że organ prowadzący rejestr działalności regulowanej jest obowiązany dokonać wpisu przedsiębiorcy do tego rejestru w terminie 7 dni od dnia wpływu do tego organu wniosku o wpis wraz z oświadczeniem o spełnieniu warunków wymaganych do wykonywania działalności gospodarczej, dla której rejestr jest prowadzony,

a w ust. 2, że jeżeli organ prowadzący rejestr działalności regulowanej nie dokonałby wpisu w terminie, o którym mowa w ust. 1, a od dnia wpływu wniosku do tego organu upłynęło 14 dni, przedsiębiorca mógł rozpocząć działalność, chyba że organ wezwał przedsiębiorcę do uzupełnienia wniosku o wpis nie później niż przed upływem 7 dni od dnia jego otrzymania, to w takiej sytuacji termin, o którym mowa w zdaniu pierwszym, biegł odpowiednio od dnia wpływu uzupełnienia wniosku o wpis.

Przy odczytywaniu powołanych przepisów w przedstawiony sposób, co też prawidłowo uczynił Sąd I instancji, zasadna jest wykładnia przepisu art. 72 ust. 2 zd. pierwsze u.s.d.g., że określona w ust. 1 sankcja - możliwość uzyskania wpisu do rejestru w tym samym zakresie działalności gospodarczej nie wcześniej niż po upływie 3 lat dotyczy przedsiębiorcy, który wykonywał działalność gospodarczą bez wpisu do rejestru działalności regulowanej. Zdanie drugie art. 72 ust. 2 u.s.d.g, że sankcji tej nie stosuje się w sytuacji określonej w art. 67 ust. 2 u.s.d.g. (przedsiębiorca rozpoczął działalność po upływie 14 dni od daty wpływu wniosku do organu wpisowego, gdyż organ prowadzący rejestr działalności regulowanej nie dokonał wpisu w terminie 7 dni od dnia wpływu do niego wniosku o wpis, jak i nie wezwał przedsiębiorcy o uzupełnienie wniosku) tylko potwierdza przyjętą interpretację regulacji art. 72 ust. 1 i 2 u.s.d.g.

Wobec powyższego podnoszone przez Skarżącego "dążenie do doprowadzenia wykonywanej działalności do stanu zgodnego z prawem", nie miało w okolicznościach sprawy znaczenia, skoro Skarżący nie dochował kolejności działań, wymaganej przez przytoczone uregulowania, przy podejmowaniu działalności regulowanej w zakresie usług detektywistycznych, to jest zaczął wykonywać tę działalność bez uzyskania wcześniejszego wpisu tej działalności w rejestrze działalności regulowanej. Nie było też sporne, że nie wystąpiła sytuacja objęta treścią art. 67 ust. 2 u.s.d.g. ani, że Skarżący był wcześniej wpisany do omawianego rejestru i następnie z niego wykreślony wskutek decyzji o zakazie wykonywania działalności objętej wpisem.

Przedstawiana przez Stronę wykładnia powołanych przepisów oznaczałaby w praktyce brak podstaw do zastosowania sankcji w oparciu o art. 72 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.s.d.g. w sytuacji, gdy przedsiębiorca zaczyna wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych bez uzyskania wpisu w rejestrze działalności regulowanej, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji.

Należy podnieść, że przywoływane przez Stronę orzeczenie WSA w Szczecinie w sprawie II SA/Sz 550/15 dotyczyło zupełnie innego stanu faktycznego, gdyż ocenie podlegała decyzja o wykreśleniu podmiotu z rejestru działalności regulowanej, gdy została także wyeliminowana z obrotu decyzja o zakazie wykonywania tejże działalności.

W tej sytuacji zarzuty określone w pkt 1. i 2.petitum skargi kasacyjnej należało uznać za nieusprawiedliwione.

Niezasadny okazał się także zarzut zgłoszony w pkt 3. petitum skargi kasacyjnej – naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Zarzut ten został sformułowany w wyniku dokonania błędnej interpretacji przez Stronę przepisów art. 72 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.s.d.g., a w konsekwencji niewłaściwego – jej zdaniem - zastosowania uregulowań materialnoprawnych, co wynika także z uzasadnienia skargi kasacyjnej (s. 6-7). Interpretacja zastosowanych uregulowań materialnoprawnych przyjęta przez Ministra i pogłębiona przez WSA była prawidłowa i jednoznaczna, nie dawała podstaw do różnych wyników jej rozumienia. Również ustalenia faktyczne, których granice wyznaczały przepisy materialne, były kompletne i nie były sporne, co wyłączało naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., czyli przepisów dotyczących gromadzenia i oceny materiału dowodowego. W uzasadnieniu decyzji znalazły się wszystkie elementy wymagane przez art. 107 § 3 k.p.a.

Dlatego nie było podstaw do zastosowania art. 7a § 1 k.p.a. Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, wynikająca z art. 7a § 1 k.p.a., jest dyrektywą interpretacyjną dotyczącą wykładni zarówno przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. Jednakże zastosowanie art. 7a § 1 k.p.a. i rozstrzyganie na jego podstawie na korzyść strony winny mieć miejsce wówczas, gdy wystąpią niedające się usunąć wątpliwości, co do wykładni przepisów stosowanego prawa (por. wyrok NSA z 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt II GSK 1063/20, Lex nr 3634078), co nie wystąpiło w kontrolowanej sprawie.

Nie doszło także do naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., co Strona zarzuciła w pkt 2. i 3. petitum skargi kasacyjnej. O naruszeniu wspomnianych uregulowań można by mówić w przypadku, gdyby sąd administracyjny zaniechał wykonania kontroli decyzji administracyjnej, odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, lub wykonując tę kontrolę zastosowałby inne kryteria niż kryterium zgodności z prawem. Nie może uchybić tym przepisom sąd administracyjny dokonując kontroli, nawet gdy jej wynik i zastosowany środek nie odpowiadają prawu (por. wyrok NSA z 20 września 2023 r., sygn. akt II OSK 1069/22, Lex nr 3633503). Żadnego z opisanych naruszeń WSA się nie dopuścił.

Wobec powyższego skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw na mocy art. 184 p.p.s.a. oddalono.

Na mocy art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia od Skarżącego na rzecz Ministra kosztów postępowania kasacyjnego, które objęłyby wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego Ministra (art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z uchwałą składu 7 sędziów NSA z 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12), mając na względzie sytuację życiową i majątkową Skarżącego, któremu przyznano prawo pomocy w pełnym zakresie, jak i postawę pełnomocnika organu, nieobecnego na rozprawie, a żądającego przeprowadzenia rozprawy przed NSA mimo oświadczenia Skarżącego o zrzeczeniu się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu Skarżącemu. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 254 § 1 i art. 258-261 p.p.s.a.