Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Sygn. [...] II SAB/Ke 55/22 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 września 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Armański Sędzia WSA Agnieszka Banach (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 września 2022 r. sprawy ze skargi S. T. na bezczynność Rady Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.

Wnioskiem z 21 marca 2022 r. S. T. zwrócił się do Rady Miasta o: "informację i udostępnienie w formie poświadczonych kserokopii złożonych oświadczeń o stałym zamieszkaniu i pobycie w miejscowościach, okręgach wyborczych na terenie Miasta i Gminy O., przez radnych K. K., B. M., M. O. w czasie wyborów do Rady Miasta VIII Kadencji i nadal. Do złożenia takich oświadczeń przez ww. Radnych zobowiązała Rada Miasta postanowieniem w czasie XVII Sesji w dniu 6 listopada 2019 r. w sprawie stosownego postępowania i wyjaśnienia wygaszania mandatów." Wskazał, że wniosek dotyczy udzielenia informacji publicznej.

Pismem z 30 marca 2022 r. Przewodniczący Rady Miasta udzielił odpowiedzi na powyższy wniosek. W odpowiedzi na wniosek Przewodniczący poinformował, że w związku z przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w sprawie wygaszenia mandatów radnych K. K., M. O. i B. M., Rada Miejska nie zobowiązywała wskazanych radnych do składania pisemnych oświadczeń o miejscu zamieszkania. Dodatkowo podniesiono, że jak wynika z pism z dnia 11 i 15 listopada 2019 r. radni zostali zobowiązani do złożenia wyjaśnień i dokumentów w niniejszej sprawie. Rada Miejska nie ma kompetencji do nałożenia na radnych obowiązku złożenia oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej. Składane przez radnych dokumenty stanowią o ich sytuacji rodzinnej, osobistej i majątkowej i nie podlegają udostępnieniu jako informacja publiczna.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na bezczynność Rady Miasta w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej S. T. zarzucił naruszenie:

- art. 61 ust. 1 w zw. z art. 61 ust. 3 i art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zakresie, w jakim z przepisów tych wynikają zasady ograniczenia prawa do informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieuzasadnionej odmownie udzielenia informacji, niespełniającej warunków proporcjonalności i konieczności dokonanego ograniczenia, nieznajdującej podstaw ochrony wartości prawnie chronionych wskazanych w art. 61 ust. 3 Konstytucji RP;

- art. 5 ust. 2 z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (w skardze jako "UDIP") w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej, poprzez błędne zastosowanie polegające na niepoprawnym przyjęciu, że udostępnienie żądanej informacji naruszyłoby prywatność osób fizycznych.

W oparciu o te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie decyzji (pism) wymienionych w części wstępnej skargi, w tym pisma z 30 marca 2022 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał w szczególności, że Rada Miejska w sposób nieprawidłowy ograniczyła prawo do informacji publicznej. Błędnie uznano, że udostępnienie przedmiotowej informacji publicznej powodowałoby naruszenie prywatności osoby fizycznej. Informacja, o udostępnienie której zwrócił się skarżący, nie odnosi się bowiem do sfery prywatnej osoby, której dotyczy, a ma ścisły związek z publiczną, służbową sferą jej działalności. Osoba podejmująca współpracę z podmiotem, które wykonuje zadanie publiczne i dysponuje środkami publicznymi, ma (lub powinna mieć) świadomość, że działalność tego podmiotu podlega zasadzie jawności. Nawet gdyby uznać, że udostępnienie informacji publicznej będącej przedmiotem wniosku może prowadzić do naruszenia prywatności osoby fizycznej, to organ zaniechał zastosowania art. 5 ust. 2 zdanie drugie UDIP. Zgodnie z tym przepisem ograniczenie prawa do informacji ze względu na prywatność osoby fizycznej nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne.

W niniejszej sprawie osoby, których dotyczyła żądana informacja, pełnią funkcję publiczną, zatem ograniczenie prawa do informacji nie powinno mieć miejsca.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i przeprowadzenie rozprawy także pod nieobecność przedstawiciela organu. Wyjaśniono, że wniesienie niniejszej skargi poprzedziło złożenie przez skarżącego kilku pism. W pierwszym piśmie z 13 grudnia 2021 r. skarżący domagał się przekazania uchwał w sprawie odmowy wygaszenia mandatów radnych z 4 grudnia 2019 r. oraz kserokopii wszelkich dokumentów zgromadzonych w sprawie oraz odpisu decyzji Wojewody Ś., na które to pismo otrzymał odpowiedź. Skarżący 16 lutego 2020 r. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w odpowiedzi otrzymał uchwały oraz pismo Wojewody zobowiązujące radnych do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i zajęcia stanowiska w sprawie. Następnie złożył pisma z 21 marca 2022 r. oraz 5 kwietnia 2022 r. w tej samej sprawie. Na przedmiotowe pisma została mu udzielona odpowiedź. Organ dodatkowo wyjaśnił, że podczas prowadzenia postępowania dotyczącego wygaszenia mandatów radnych, zostali oni zobowiązani do złożenia wyjaśnień i dokumentów w niniejszej sprawie. Dokumenty, jakie złożyli radni są dokumentami wewnętrznymi, które same w sobie nie stanowią informacji publicznej, odnoszą się przede wszystkim do ich sytuacji majątkowej, rodzinnej, osobistej i nie są skierowane na zewnątrz. Pisma, które stanowiły informację publiczną i były w dyspozycji Przewodniczącej Rady zostały skarżącemu udzielone (uchwały, pismo Wojewody). Ponadto organ wskazał, że jeśli podmiot nie jest w posiadaniu informacji żądanej we wniosku o udzielenie informacji publicznej lub posiada ją tylko w pewnym zakresie (części), to odpowiedź udzielona pismem (czynność materialno-techniczna) z podaniem wyjaśnienia, że podmiot nie jest w posiadaniu informacji, względnie nie dysponuje pełną informacją, stanowi udzielenie informacji publicznej. Skarżący żądał poświadczonych kserokopii oświadczeń radnych o stałym zamieszkaniu i pobycie w miejscowościach, okręgach wyborczych, na terenie Gminy O.. Oświadczeń takich w związku z prowadzonym postępowaniem o wygaszenie mandatu radni nie składali, zaś oświadczenia składane podczas kandydowania zostały dołączone do protokołu listy kandydatów na radnych i zarchiwizowane. Skarżący wielokrotnie zarówno ustnie jak i pisemnie informowany był, że złożone przez radnych dokumenty (rachunki, akty notarialne, pisma mieszańców) nie stanowią informacji publicznej, a ponadto zawierają dane osobiste, prywatne dotyczące ich sytuacji osobistej, rodzinnej, majątkowej, która nie jest związana z wykonywaną funkcją radnego.

Zarządzeniem z 9 czerwca 2022 r. rozdzielono skargi S. T. zawarte w jednym piśmie z 28 kwietnia 2022 r. i sprawę ze skargi na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z 21 marca 2022 r. zarejestrowano pod sygn. akt II SAB/Ke 55/22.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 120 i art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) dalej "p.p.s.a.". Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W postępowaniu toczącym się na podstawie u.d.i.p. nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej "k.p.a.") – z wyjątkiem, o którym mowa w art. 16 ust. 2 u.d.i.p. – wobec czego przed wniesieniem skargi nie ma obowiązku wyczerpania trybu przewidzianego w art. 53 § 2b P.p.s.a., a zatem nie zachodziła konieczność wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 K.p.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 4 marca 2020 r., sygn. akt I OSK 1917/18 i z 21 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 4287/18, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zaskarżona w niniejszej sprawie bezczynność polegała na nieudzieleniu informacji publicznej, o którą skarżący zwrócił się we wniosku z 21 marca 2022 r., choć skarżący formułując przedmiot zaskarżenia zdaje się traktować odpowiedź organu z 30 marca 2022 r. jako decyzję odmawiającą udostępnienia informacji publicznej.

W postępowaniu wywołanym skargą na bezczynność kognicja sądu administracyjnego ogranicza się do badania, czy organ miał wynikający z przepisów prawa obowiązek wydania aktu lub dokonania czynności i czy zrobił to w zakreślonym przez ustawodawcę terminie. W postępowaniu tym sąd nie bada natomiast sprawy pod kątem merytorycznym i nie ocenia przyczyn niepodjęcia przez organ czynności lub aktu, do którego był zobowiązany na mocy odpowiednich przepisów prawa materialnego – jest to badane przez sąd dopiero w przypadku wytoczenia skargi na określone rozstrzygnięcie organu (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1721/11, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W kontrolowanej sprawie nie doszło do wydania decyzji administracyjnej, o jakiej mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Z tej przyczyny nie mogły być przedmiotem rozważań Sądu zawarte w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 5 ust. 2 u.d.i.p.

Pismo organu z 30 marca 2022 r. nie posiada cech decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 107 § k.p.a. w zw. z art. 16 u.d.i.p. Organ udzielił jedynie pisemnej odpowiedzi na wniosek skarżącego z 21 marca 2022 r.

Nie było bowiem w niniejszej sprawie kwestionowane to, że Rada Miasta jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej "u.d.i.p."). Należy podkreślić, że Rada Miasta jako organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego posiada podmiotowość publicznoprawną związaną z wykonywaniem powierzonych jej zadań publicznych, a wobec tego jest ona zobowiązana do rozpoznania kierowanych do niej wniosków w trybie przepisów u.d.i.p.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli zaś informacja nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Co do zasady, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonymi we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.).

Pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej oznacza więc niepodjęcie stosownych czynności w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. Bezczynność polega zasadniczo na nieudostępnieniu informacji (zaniechaniu rozpatrzenia wniosku), względnie na niewydaniu decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), jak też na niepoinformowaniu wnioskodawcy, że organ nie dysponuje żądaną informacją lub też, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej.

Z kolei w stosunku do informacji, która ze względu na swój charakter jest informacją publiczną i może być udostępniona, stan bezczynności ustaje w sytuacji, gdy organ udostępni żądaną informację w zakresie i w formie określonej we wniosku przez podmiot zainteresowany jej uzyskaniem.

Wniosek o udzielenie informacji publicznej, o który chodzi w tej sprawie, dotyczył udostępnienia dokumentów, które miały zostać złożone (wytworzone) w postępowaniu dotyczącym wygaszenia mandatów radnych wymienionych we wniosku tj. K. K., B. M., M. O.. W opinii skarżącego, radni ci mieli być zobowiązani przez Radę Miasta postanowieniem z 6 listopada 2019 r. do złożenia oświadczeń o stałym zamieszkaniu i pobycie w miejscowościach, okręgach wyborczych na terenie Miasta i Gminy O.. Zatem przedmiot żądania wniosku o udostepnienie informacji publicznej został bardzo konkretnie określony. Organ w odpowiedzi na powyższy wniosek poinformował, że Rada Miejska nie zobowiązywała wskazanych radnych do składania pisemnych oświadczeń o miejscu zamieszkania w związku z prowadzeniem postępowania wyjaśniającego w sprawie wygaszenia mandatów radnych.

Zdaniem Sądu, organ załatwił więc powyższy wniosek w sposób zgodny z przepisami prawa. Jeżeli organ nie dysponuje informacją, o jaką wnioskuje obywatel, to wystarczające jest w świetle ustawy o dostępie do informacji publicznej pisemne powiadomienie o tym wnioskodawcy. Z odpowiedzi organu wynika, że w postępowaniu w sprawie wygaszenia mandatów radnych – o które chodzi we wniosku - wymienieni we wniosku radni nie składali oświadczeń o miejscu zamieszkania.

Wypada zauważyć, że sąd administracyjny nie kontroluje prawdziwości udzielonej przez organ informacji. Nie jest rolą sądu rozstrzyganie w postępowaniu ze skargi na bezczynność co do udzielenia informacji publicznej - czy organ ponad to, co udostępnił, posiada jeszcze jakieś informacje publiczne i powinien je udostępnić (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 18 maja 2022 r., sygn. akt II SAB/Po 82/22, lex nr 3347569). Jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyrok WSA w Łodzi z 21 lipca 2022 r., sygn. akt II SAB/Łd 60/22, lex nr 3371389), powiadomienie wnioskodawcy o braku żądanych danych uwalnia adresata wniosku od zarzutu bezczynności w sprawie. Nie można bowiem oczekiwać od podmiotu zobowiązanego udzielenia informacji niebędącej w jego dyspozycji.

Nie zmienia powyższej oceny okoliczność, że w odpowiedzi z 30 marca 2022r. organ udzielił dodatkowych informacji, o innych jeszcze kwestiach niż dotyczył tego wniosek z 21 marca 2022 r.

Niezasadne okazały się zatem podniesione w skardze zarzuty, skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej został rozpoznany.

Z tych powodów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., nie znajdując ani podstaw faktycznych ani prawnych do jej uwzględnienia.