Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 25 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Rz 137/26 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Kolbuszowej z dnia 24 kwietnia 2025 r. nr [...] w sprawie ze skargi D.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia 13 listopada 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 25 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Rz 137/26, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), odmówił D.L. wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Kolbuszowej z dnia 24 kwietnia 2025 r. nr [...].

W uzasadnieniu ww. postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił, że na podstawie przepisu art. 61 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie powoduje, co do zasady, wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże po przekazaniu skargi, zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeśli w wyniku wykonania aktu lub czynności zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Jednocześnie Sąd I instancji przypomniał, że z treści wniosku skarżącej wynikało, że dotyczył on wstrzymania decyzji organu I instancji, a zatem Sąd, mając na uwadze treść art. 61 § 3 p.p.s.a., rozpoznał wniosek w tym zakresie.

Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie, pod kątem przytoczonych wyżej przepisów, Sąd doszedł do przekonania, że wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. W tym zakresie WSA w Rzeszowie podkreślił, że skarżąca poza złożeniem wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie przedstawiła żadnej argumentacji czy dowodów wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków

Dodatkowo Sąd I instancji wyjaśnił, że decyzja środowiskowa, w tym stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wydawana jest na wstępnym etapie całego procesu inwestycyjnego i nie tylko nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót, ale nie przesądza też o realizacji inwestycji. Jednocześnie nie wywołuje skutków prawnorzeczowych, w tym nie ogranicza przysługujących stronom ograniczonych praw rzeczowych. Nie wywołuje ona zatem bezpośrednich skutków prawnych, które mogłyby spowodować wyrządzenie znacznej szkody.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, reprezentowana przez adwokata. Zaskarżyła postanowienie w całości.

Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, względnie jego uchylenie w całości. Wystąpiła również o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W zażaleniu zamieściła również wniosek dowodowy o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z: - decyzji o warunkach zabudowy z dnia 15 maja 2025 roku znak [...];- kserokopii wniosku o ustalenie warunków zabudowy;- kserokopii - wydruków — z dokumentacji inwestycji, zawierających informację że planowane przedsięwzięcie leży w obszarze korytarza ekologicznego Puszczy Sandomierskiej i w obrębie jednolitych wód podziemnych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła "naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść wydanego postanowienia, tj. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisu prowadzi do przekonania, że brak wstrzymania wykonania decyzji, pozwoli inwestorowi na wszczęcie postępowania w przedmiocie uzyskania pozwolenia na budowę, a następnie na rozpoczęcie prac, a zatem istnieje możliwość spowodowania trudnych do odwołania skutków w przypadku braku wstrzymania wykonania decyzji".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, postanowienie Sądu I instancji mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu (art. 184 in fine w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.)

W ocenie NSA w sprawie prawidłowo odmówiono wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy przedmiotem wniesionej skargi było postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tejże decyzji, jednak prawidłowość odmowy wstrzymania tego aktu administracyjnego wynikała z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Oto bowiem w dniu 13 listopada 2023 r., sygn. II GPS 2/22 (publ. ONSA i WSA 2024 nr 1, poz. 3, str. 56), Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podjął następującą uchwałę: "W postępowaniu sądowoadministracyjnym, zainicjowanym skargą na postanowienie: a) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, b) o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, c) stwierdzające niedopuszczalność odwołania, - nie jest dopuszczalne, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji."

Uchwała ta dotyczy zatem stanu prawnego, który zaistniał w sprawie rozpoznawanej przez Sąd I instancji, tzn. wniesiono w niej skargę na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, natomiast wnioskiem o wstrzymanie wykonania objęto decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu przytoczonej uchwały NSA wyjaśnił, że "utrata mocy postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności nastąpi wówczas, gdy sąd uwzględni skargę na akt lub czynność. Inaczej ujmując postanowienie o wstrzymaniu wykonania może dotyczyć takich aktów lub czynności, które zgodnie z art. 135 p.p.s.a. wydane lub podjęte zostały we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Tym samym nie można wydać postanowienia o wstrzymaniu wykonania określonego aktu, jeżeli w wyniku rozpoznania i uwzględnienia skargi - zgodnie z art. 135 p.p.s.a. - sąd nie może uchylić tego aktu. Czyli rozpoznając i uwzględniając skargę na postanowienie: stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, stwierdzające niedopuszczalność odwołania, sąd może uchylić zaskarżone postanowienie, co umożliwi rozpoznanie odwołania przez organ drugiej instancji, nie może jednak uchylić decyzji organu pierwszej instancji, a to oznacza, że nie może również wstrzymać wykonania decyzji organu pierwszej instancji".

NSA w składzie rozpoznającym niniejsze zażalenie w pełni podziela stanowisko zajęte w ww. uchwale składu siedmiu sędziów, co w konsekwencji oznaczało, że złożony wniosek o wstrzymanie był w świetle wiążącej (por. art. 269 § 1 p.p.s.a.) sentencji tej uchwały wnioskiem od początku niezasadnym.

Z tej także przyczyny nie podlegały rozpoznaniu zgłoszone w zażaleniu wnioski dowodowe.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji