Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2379/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił B.S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi B.S. i M.B. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] maja 2015 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowienie z dnia [...] maja 2015 r. zostało doręczone w dniu 18 maja 2015 r., zaś skargę wniesiono dopiero w dniu 26 czerwca 2015 r. Postanowieniem z dnia 3 września 2015 r. Sąd odrzucił skargę z uwagi na wniesienie jej po terminie. Zaś w dniu 23 września 2015 r. B.S. wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Sąd podkreślił, że przedmiotowy wniosek nie zawierał uzasadnienia. Ponieważ brak uzasadnienia wniosku nie jest jego brakiem formalnym, to w ocenie Sądu nie miał on obowiązku wzywać skarżącej do jego uzupełnienia. Brak zaś, wymaganego przepisami, wskazania okoliczności uprawdopodabniających uchybienie przez skarżącą terminu do wniesienia skargi, stanowił przyczynę odmowy przewrócenia przedmiotowego terminu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła B.S. zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez niewezwanie skarżącej do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przywrócenie terminu, którym to brakiem jest brak uzasadnienia przedmiotowego wniosku oraz naruszenie art. 90 § 2 p.p.s.a. poprzez nieskierowanie przedmiotowego wniosku na posiedzenie jawne i niewyznaczenie rozprawy w celu wysłuchania wyjaśnień skarżącej, w tym wyjaśnień co do okoliczności uzasadniających wniosek.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W myśl zaś art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie zaś z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
W niniejszej sprawie jak wynika z treści wniosku o przywrócenie terminu, skarżąca poza zawnioskowaniem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, ani nie wskazała daty, w której ustała przyczyna uchybienia temu terminowi. Wniosek ten nie spełnia zatem warunków określonych w art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. W konsekwencji niemożliwym było ustalenie czy przedmiotowy wniosek wniesiony został w ustawowo określonym terminie. W tej sytuacji, przed dokonaniem merytorycznej oceny wniosku Sąd pierwszej instancji powinien był wezwać wnioskodawczynię do wskazania daty ustania przyczyny uchybienia terminu i dopiero po uzyskaniu takiej informacji dokonać oceny czy wniosek został złożony w terminie określonym w art. 87 § 1 p.p.s.a. Bowiem brak wskazania momentu ustania przyczyny w uchybieniu terminu stanowi brak formalny wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności, który podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 27 października 2015 r., sygn. akt I OZ 1330/15 www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Dodatkowo wyjaśnić należy, że brak wskazania we wniosku jakichkolwiek przyczyn uchybienie terminu do złożenia skargi "uzasadnia wezwanie do uzupełnienia braków pism, a ich nieuzupełnienie uzasadnia pozostawienie pisma bez rozpoznania" (por. B. Dauter (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Warszawa 2016, s. 435 i post. NSA z 9 grudnia 2014 r. sygn. akt I OZ 1131/14 www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Tym samym przed dokonaniem merytorycznej oceny przedmiotowego wniosku, Sąd powinien był wezwać także do uzupełnienia powyższego braku formalnego wniosku w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a..
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.
