Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 stycznia 2025 r. sygn. akt VIII SA/Wa 50/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia 29 października 2024 r., znak: SKO.PS.4111.228.1901.2024 w przedmiocie zobowiązania do zwrotu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: oddalić zażalenie.

A.M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia 29 października 2024 r., znak: SKO.PS.4111.228.1901.2024, utrzymującą w mocy decyzję nr 1229/2024 Prezydenta Miasta Radomia z dnia 23 sierpnia 2024 r., znak: DUO.6120.100.2021.AB, na mocy której zobowiązano wyżej wymienioną do zwrotu należności w kwocie 6.399,22 zł za pobyt babki B.M. w Domu Pomocy Społecznej [...] w [...] w wyszczególnionych okresach oraz rozkładającej powyższą należność na 11 rat w następujący sposób: 10 rat po 600,00 zł miesięcznie, ostatnia rata w kwocie 399,22 zł, płatne do ostatniego dnia każdego miesiąca, począwszy od września 2024 r. W przedmiotowej skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zwany dalej "Sądem I instancji", postanowieniem z dnia 27 stycznia 2025 r., sygn. akt VIII SA/Wa 50/25, po rozpoznaniu wniosku A.M., zwanej dalej "skarżącą" lub "wnoszącą zażalenie", odmówił wstrzymania wykonania wyżej wskazanej decyzji.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wniosek skarżącej nie zawierał przekonywującej argumentacji ani odpowiedniego udokumentowania okoliczności w nim wskazanych, które mogłyby prowadzić do jego uwzględnienia. Skarżąca nie przedstawiła swojej sytuacji majątkowej, w szczególności posiadanych oszczędności czy nieruchomości. We wniosku nie wykazano, że kwota, będąca przedmiotem skargi, względem posiadanego majątku skarżącej, stanowi kwotę, która jest na tyle znacząca, że stanowić będzie dla niej wysiłek finansowy niemożliwy do udźwignięcia i sfinansowania. Zdaniem Sądu I instancji skarżąca nie wykazała, że zachodzi realna możliwość zaistnienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", jak również nie dołączyła żadnych dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, które pozwoliłyby uprawdopodobnić podnoszone okoliczności. Równocześnie podkreślono, że rodzaj nałożonego na skarżącą obowiązku, tj. zobowiązanie zwrotu opłaty, nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny. W sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu skarżącej kwoty pieniężnej orzeczonej w skarżonej decyzji.

Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 61 § 3 P.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy ewentualna egzekucja roszczenia finansowego skutkować będzie nieodwracalnymi skutkami po stronie skarżącej albowiem dojdzie do zajęcia rachunku bankowego. Mając na uwadze powyższe złożono wniosek o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu przedstawionego zarzutu podniesiono, że ewentualna egzekucja komornicza skierowana do rachunku bankowego spowoduje utrudnienie, czy wręcz uniemożliwienie, wykonywania wymagalnych płatności związanych z utrzymaniem wnoszącej zażalenie (zakup żywności, leków, opłaty czynszu, rachunków).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać

w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.

Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (m.in. postanowienie NSA z dnia 20 lutego 2025 r., sygn. akt II GZ 40/25, powoływane orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mógłby dla strony wywołać taki akt, zanim zostanie zbadany przez sąd administracyjny pod kątem legalności (m.in. postanowienie NSA z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. akt II OZ 736/24). Odnosi się ona do sytuacji szczególnego i wyjątkowego zagrożenia, która wymaga zastosowania specjalnego rodzaju tymczasowej ochrony strony postępowania. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że jego wykonanie faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (m.in. postanowienie NSA z dnia 21 stycznia 2025 r., sygn. akt III OZ 606/24).

W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo przyjął, że skarżąca nie uzasadniła w sposób wystarczający wniosku

o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu nie przedstawiła dowodów na poparcie swoich twierdzeń i tym samym nie wykazała, aby w przypadku wykonania zaskarżonego aktu zachodziło rzeczywiste ryzyko poniesienia przez nią znacznej szkody lub powstania nieodwracalnych skutków. Wskazywane przez wnoszącą zażalenie okoliczności, które w jej ocenie warunkują zasadność wstrzymania wykonania przedmiotowej decyzji nie stanowią przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wykonanie obowiązku o charakterze finansowym co do zasady jest odwracalne. W sprawie nie można zatem mówić o zaistnieniu przesłanki trudnych do odwrócenia skutków. Nie ma również podstaw od uznania, że wykonanie decyzji pociąga za sobą dla skarżącej zagrożenie poniesienia znacznej szkody. Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy wynika, że skarżąca – jak sama wskazała w skardze – uzyskuje miesięczny dochód w kwocie ok. 3.800,00 zł., natomiast łączne obciążenie wyżej wymienionej kosztami utrzymania jej babki w domu pomocy społecznej stanowi kwotę 6.399,22 zł. Powyższa kwota została rozłożona na 11 miesięcznych rat, z których 10 rat wynosi 600,00 zł, a ostatnia rata 399,22 zł. Organ administracyjny zakreślił średnie miesięczne wydatki skarżącej na 2.500,00-3.000,00 zł. Nie wdając się w ocenę zasadności podjętych przez organy administracyjne rozstrzygnięć w powyższej kwestii wskazać należy, że miesięczne raty tytułem zwrotu kosztów utrzymania babki skarżącej w domu pomocy społecznej stanowią niecałe 16 % uzyskiwanego przez skarżącą miesięcznego dochodu. Sytuacja majątkowa wnoszącej zażalenie nie wykazuje zatem na to, aby wykonanie obowiązku zapłaty kwoty wynikającej z decyzji pociągało dla niej skutki w postaci szkody, w tym przypadku w postaci uszczerbku majątkowego.

Odnosząc się natomiast do ewentualnej egzekucji z rachunku bankowego wskazać należy, że powyższa okoliczność będzie konsekwencją braku dobrowolnego wykonania zaskarżonej decyzji przez skarżącą, która nie wykazała by wykonanie obowiązku zapłaty za koszt utrzymania babki w domu pomocy społecznej przekraczało jej możliwości majątkowe. Wnosząca zażalenie nie przedstawiła żadnych dowodów, ani nie wskazała okoliczności, które dałyby szerszy wgląd w jej sytuację majątkową, a jedynie na tym tle można byłoby ocenić, czy wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wywołać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Przeprowadzona analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji potwierdza stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że wykonanie decyzji Samorządowego Kolegium w Radomiu z dnia 29 października 2024 r. nie spowoduje dla skarżącej negatywnych skutków wypełniających przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw.

z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.