Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Referent stażysta Kinga Górka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 lutego 2018 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę.

W dniu [...] października 2016 r. A. S. i J. K. złożyli w Urzędzie Miasta C. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta C. (dalej także: organ pierwszej instancji) z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku gospodarczo-garażowego na działkach nr [...] i [...] położonych w C. przy ul. [...] oraz o uchylenie decyzji i wstrzymanie budowy. Jako podstawę żądania wskazali przepis art. 145 § 4 i § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; dalej także: k.p.a.) Podnieśli, że nie zapewniono im udziału w postępowaniu na prawach strony w sytuacji, gdy ich działka znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wskazali na hałas samochodowy, spaliny, przesłanianie naturalnego światła słonecznego oraz nielegalne podniesienie poziomu terenu prowadzące do spływu wód opadowych na ich działkę.

Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r., znak: [...], organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania, wskazując na brak możliwości uznania wnioskodawców za strony postępowania.

Wojewoda postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...], uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, który postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r., znak: [...], wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej wskazaną wyżej decyzją własną z dnia [...] sierpnia 2016 r.

Następnie organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r., znak: [...], odmówił uchylenia kwestionowanej przez wnioskodawców decyzji o pozwoleniu na budowę, z uwagi na to, że wnioskodawcom nie przysługuje przymiot strony postępowania zakończonego tą decyzją, w rozumieniu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.; dalej także: Prawo budowlane).

Po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawców od tej decyzji, Wojewoda decyzją z dnia [...] września 2017 r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewoda podzielił stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wskazał, że kwestie dostępu do usług telekomunikacyjnych oraz usuwania ścieków w tym wypadku dotyczą omawianego budynku gospodarczo-garażowego i w ocenie organu odwoławczego omawiana decyzja nie doprowadziła do naruszenia wskazanych przez odwołujących przepisów. Skoro przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422; dalej także: rozporządzenie) ustalają warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 Prawo budowlane, to ochrona interesów osób trzecich jest zapewniona przez zgodność zamierzeń inwestycyjnych z przepisami rozporządzenia.

W skardze na powyższą decyzję Wojewody J. K. zarzucił organowi naruszenie: art. 7, 8, 9, 10, 12, 28, 35, 77 § 1, 78 § 1, 84, 107 § 3 oraz 136 k.p.a., art. 3 pkt 20, 5 ust. 1 pkt 9, pkt 2 lit. b i pkt 2a Prawa budowlanego, art 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2017 r. poz. 2101) oraz § 29 rozporządzenia. Skarżący podkreślił, że jego działka znajduje się w strefie oddziaływania opisanego obiektu, co potwierdza wyrok WSA w Lublinie z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 316/17, uchylający decyzję Prezydenta Miasta C. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. wydane w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych przez właściciela sąsiedniej nieruchomości. Wskazał, że Prezydent jako organ prowadzący państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny powinien był z urzędu przeprowadzić postępowanie dotyczące naruszenia przepisów w zakresie prawidłowości do dołączonej do projektu mapy. Zarzucił, że organy nie rozważyły należycie oddziaływania budynku inwestora polegającego na zakłócania pracy urządzeń elektronicznych należących do skarżącego. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, nakazanie organom przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych z zakresu: geodezji i geologii – na okoliczność nawiezienia przez sąsiada ziemi oraz informatyki – na okoliczność zakłócania pracy urządzeń elektronicznych skarżącego przez budynek sąsiada. W piśmie z dnia [...] lutego 2018 r. (data nadania) skarżący wniósł o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 316/17.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu jest, czy skarżącemu przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego opisaną wyżej decyzją Prezydenta Miasta C. z dnia [...] sierpnia 2016 r. o pozwoleniu na budowę.

Przede wszystkim wymaga podkreślenia, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie nadzwyczajnym – wznowienia postępowania. To oznacza, że kwestionowana przez skarżącego decyzja korzysta z ochrony trwałości jako decyzja ostateczna, a jej uchylenie może nastąpić jedynie w razie zaistnienia przesłanek enumeratywnie określonych w art. 145 § 1 k.p.a.

Stosownie do art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. podstawa wznowienia postępowania zachodzi, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Wskazać należy, że krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. W świetle tego przepisu, stronami postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przyjmuje się w związku z tym, że dla wykazania interesu prawnego dającego legitymację do występowania w tym postępowaniu, należy podać przepisy odrębne wprowadzające związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu (art. 3 pkt. 20 Prawa budowlanego).

Zauważyć należy, że zgodnie z § 12 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jeżeli z przepisów § 13, § 60 i § 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż: 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy bądź 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy Sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2). Ustęp 3 omawianego przepisu wskazuje na możliwość sytuowania budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jeżeli będzie on przylegał swoją ścianą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce oraz jego wysokość będzie zgodna z obowiązującym na danym terenie planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Przepis ustępu 4 paragrafu 12 rozporządzenia stanowi, że usytuowanie budynku na działce budowlanej w sposób, o którym mowa w ust. 2 i 3, powoduje objęcie sąsiedniej działki budowlanej obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego.

Niekwestionowane jest, że przedłożony przez inwestora projekt zagospodarowania terenu przewiduje budowę budynku gospodarczo-garażowego w odległości 4,52 m od granicy działki nr [...]. Zgodnie z unormowaniem przedstawionym powyżej samo usytuowanie budynku nie prowadzi do uznania wnioskodawców za strony postępowania. W tym miejscu należy zauważyć, że wbrew twierdzeniom strony skarżącej, na wynik sprawy nie może mieć wpływu zarzut, że inwestor niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym wybudował wskazany obiekt w innej odległości od granicy działki skarżącego. Okoliczność ta bowiem nie podlega ocenie w toczącym się przed organami administracji architektoniczno-budowlanej postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę.

Niewątpliwie też, w świetle zatwierdzonego kwestionowaną decyzją projektu budowlanego, najmniejsza odległość pomiędzy budynkiem mieszkalnym skarżącego a omawianym budynkiem gospodarczo-garażowym wynosi 10,0 m. Mając na uwadze, że maksymalna wysokość budynku gospodarczego w kalenicy wynosi około 6 m, oczywiste jest, że brak jest potrzeby szczegółowego rozważania spełnienia wymagań § 13 rozporządzenia. Jak trafnie bowiem wskazał organ odwoławczy, niezależnie od umiejscowienia i szerokości okien w budynku mieszkalnym wysokość przesłaniania (mierzy się ją od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części) będzie ona mniejsza od odległości między budynkami. Prawidłowo też organ odwoławczy ocenił, że spełnione zostały w tym przypadku wymagania określone w § 60 i § 271-273 rozporządzenia, dotyczących nasłonecznienia pokoi mieszkalnych (w mieszkaniu wielopokojowym, a takie występuje w budynku mieszkalnym jednorodzinnym dopuszcza się ograniczenie wymagania określonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju) oraz warunków przeciwpożarowych.

Nie budzi przy tym wątpliwości, że wskazywany w toku postępowania przez skarżącego komin jest kominem wentylacyjnym, a nie spalinowym czy dymowym, nie może zatem – z istoty rzeczy – stanowić źródła zadymienia nieruchomości skarżącego (zob. k. 11, część C.6 projektu architektoniczno-budowlanego).

W ocenie Sądu, bezzasadne są też zarzuty skargi dotyczące naruszenia § 29 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem, zabronione jest dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Zatwierdzony kwestionowaną decyzję projekt budowlany nie daje podstaw do stwierdzenia, że w wyniku projektowanych robót budowlanych zmianie ulegnie kierunek spływu wód opadowych, albowiem – jak wskazał organ odwoławczy – odpowiada on naturalnemu ukształtowaniu terenu przed budową. Nie budzi zarazem wątpliwości, że projekt zagospodarowania działki, który nie przewiduje zmian ukształtowania kierujących wody opadowe na działkę skarżącego, został sporządzony przez uprawnionego geodetę na aktualnej mapie do celów projektowych, przyjętej do zasobu geodezyjno-kartograficznego, co potwierdza stosowna adnotacja na tej mapie. Prawidłowo wskazały organy, że nie mogą one – co do zasady – kwestionować mocy prawnej takiej mapy pochodzącej od właściwego organu administracji geodezyjnej i kartograficznej. W przypadku bowiem, gdy inwestor spełnia wymogi określone w przepisach ustawy Prawo budowlane oraz w przepisach wykonawczych, dotyczące sporządzenia projektu zagospodarowania terenu na kopii mapy zasadniczej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, co stwierdza klauzula właściwego organu, nie ma podstaw do tego, by organy administracji architektoniczno-budowlanej podważały przebiegu zaznaczonych na mapie granic i to jedynie w oparciu o twierdzenia strony skarżącej, sprzeciwiającej się realizacji planowanej inwestycji.

Całkowicie nieuzasadnione są również twierdzenia skarżącego, że jego stanowisko co do tego, że należąca do niego działka znajduje się w strefie oddziaływania opisanego obiektu, potwierdza wyrok WSA w Lublinie z dnia 12 października 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 316/17. Wskazać trzeba, że wyrok ten wydany został w odrębnej sprawie, rozstrzyganej w trybie przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 2019 ze zm.; dalej: Prawo wodne), przez odrębne organy administracji. Niezależnie od tego, że opisany wyrok nie jest prawomocny, zauważyć należy, że w uzasadnieniu tego wyroku nie zostało przesądzone, że działania podjęte na działce nr [...] doprowadziły do zmiany stanu wody na gruncie, a jedynie wskazano na konieczność wnikliwego wyjaśnienia tej kwestii. Nie było zatem podstaw do powoływania w niniejszej sprawie dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji i geologii, na okoliczność nawiezienia ziemi na sąsiedniej nieruchomości.

Z tych względów niezasadny był wniosek strony skarżącej o zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 316/17.

Zdaniem Sądu, na nieporozumieniu opiera się argumentacja skarżącego, który podnosi, że uznanie go za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, uzasadnia to, że realizacja projektowanego parterowego budynku gospodarczo-garażowego, z garażem jednostanowiskowym oraz pomieszczeniami gospodarczymi, o wymiarach i konstrukcji wskazanych w projekcie budowlanym, stanowić będzie źródło zakłóceń pracy należących do skarżącego urządzeń elektronicznych. Niewątpliwie tego rodzaju oddziaływanie, o ile realnie miałoby miejsce, nie może być kwalifikowane jako podstawa do stwierdzenia, że projektowany obiekt wprowadza ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącego. Całkowicie bezzasadne było więc żądanie skarżącego dotyczące obowiązku przeprowadzenia z urzędu dowodu z opinii biegłego z zakresu informatyki, na okoliczność zakłócania – przez budynek sąsiada – pracy urządzeń elektronicznych skarżącego.

Niezasadne są więc zarzuty co do naruszenia przepisów art. 5 Prawa budowlanego stanowiącego, że obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: możliwość dostępu do usług telekomunikacyjnych (w szczególności w zakresie szerokopasmowego dostępu do Internetu), warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu (w szczególności w zakresie usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów) oraz poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej.

Trzeba zarazem pamiętać, że w wyniku zmiany art. 35 tej ustawy przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. nr 80, poz. 718), która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r. do Prawa budowlanego wprowadzono zasadę wyłącznej odpowiedzialności za projekt architektoniczno-budowlany projektanta oraz osoby sprawdzającej. Uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej, który prowadzi postępowanie w sprawie o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, ewentualnie o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, zostały ograniczone wyłącznie do kompetencji obejmującej zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, a także wymogami ochrony środowiska. Sprawdzenie zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, zostało natomiast ograniczone do projektu zagospodarowania działki - art. 35 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 940/07, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Po 658/06, wyrok WSA w Łodzi z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Łd 972/09).

Wbrew zarzutom skarżącego, organy obu instancji wyjaśniły w sprawie wszystkie istotne okoliczności sprawy, zgodnie z wymogami określonymi w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., a organ odwoławczy – również zgodnie z art. 136 k.p.a. W ocenie Sądu, uzasadnienia decyzji tych organów odpowiadają wymaganiom art. 107 § 3 k.p.a.

Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu, że o ile inwestor zrealizowałby obiekt budowlany o innych parametrach aniżeli wynika to z zatwierdzonego projektu budowlanego, to okoliczność ta podlegałaby ocenie z urzędu przez właściwe miejscowo organy nadzoru budowlanego, w odrębnym postępowaniu. Kwestia ta nie może mieć jednak wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Prawidłowo zatem stwierdziły organy, że brak jest przepisów, z których wynikałyby ograniczenia dla zabudowy i użytkowania działki nr [...] przewidzianego w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego wynikające z inwestycji objętej przedmiotowym pozwoleniem na budowę. Obszar oddziaływania projektowanej inwestycji, określony w decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak: [...], nie obejmuje działki nr [...], a więc skarżący, jako jej współwłaściciel, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem tej decyzji, co uzasadniało odmowę uchylenia kwestionowanej decyzji, na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Niezasadne są również pozostałe zarzuty skargi. Organy zapewniły skarżącemu prawo do czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 k.p.a.). Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organy administracji innych przepisów postępowania, w tym zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady zaufania (art. 8 k.p.a.), zasady informowania (art. 9 k.p.a.), zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.) i zasady szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.), w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), skargę oddalił.