drukuj    zapisz    Powrót do listy

6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f, Egzekucyjne postępowanie, Zarząd Województwa, Oddalono skargę, I SA/Gl 943/25 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2026-02-10, Centralna Baza Orzeczeń Naczelnego (NSA) i Wojewódzkich (WSA) Sądów Administracyjnych, Orzecznictwo NSA i WSA

I SA/Gl 943/25 - Wyrok WSA w Gliwicach

Data orzeczenia
2026-02-10 orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Agata Ćwik-Bury /sprawozdawca/
Mikołaj Darmosz
Piotr Pyszny /przewodniczący/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 268 art. 33 par. 2 pkt 4 w zw. z art. 15
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.)
Sentencja

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Pyszny, Sędziowie Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury (spr.), Asesor WSA Mikołaj Darmosz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 lutego 2026 r. sprawy ze skargi G. J. na postanowienie Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 30 kwietnia 2025 r. nr 345/RT/2025 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.

Uzasadnienie

1. Przedmiotem skargi G.J. (dalej: skarżący, zobowiązany) jest postanowienie Zarządu Województwa Śląskiego (dalej także: organ drugiej instancji, wierzyciel) z dnia 30 kwietnia 2025 r. nr 345/RT/2025, dotyczące zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym obejmującym należności z tytułu zobowiązań pieniężnych, objętych tzw. decyzją zwrotową (nakazującą zwrot dofinansowania z tytułu realizowanego przez beneficjenta projektu).

2. Postępowanie przed organami administracji.

2.1. Z akt sprawy wynika, że w dniu 9 sierpnia 2018 r. zawarta została umowa pomiędzy Województwem Śląskim – reprezentowanym przez Zarząd Województwa Śląskiego, pełniącym funkcję Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2014-2020 a K sp. z o.o. (obecnie: Z sp. z o.o.), dalej także: spółka, beneficjent, reprezentowaną ówcześnie przez prezesa zarządu (zobowiązany). Umowa dotyczyła dofinansowania projektu pn. "K w Z." w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020. Okres realizacji projektu obejmował termin od 1 marca 2019 r. do 12 maja 2021 r., zaś umowę dwukrotnie aneksowano – w dniu 29 marca 2019 r. i w dniu 4 maja 2020 r.

2.2. Decyzją z dnia 30 listopada 2022 r. Zarząd Województwa Śląskiego orzekł o obowiązku zwrotu przez beneficjenta udzielonego dofinansowania w kwocie 120.740,82 zł wraz z należnymi odsetkami jak dla zaległości podatkowych, z uwagi na naruszenie procedur, wymienionych w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (obecnie: t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 1483, dalej: u.f.p.). Decyzja powyższa stała się ostateczna i prawomocna.

2.3. W dniu 7 lutego 2024 r. Zarząd Województwa Śląskiego wydał decyzję o nr 513/FS/2024, orzekającą o solidarnej odpowiedzialności m.in. skarżącego (byłego prezesa zarządu spółki) za zobowiązanie beneficjenta, określone w decyzji zwrotowej. Skarżący wraz ze spółką został zobowiązany do zapłaty kwoty 120.740,82 zł z tytułu zwrotu dotacji oraz odsetek w kwocie 57.604,00 zł.

W wyniku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ decyzją z dnia 2 października 2024 r. o nr 3373/RT/2024 utrzymał w mocy decyzję o solidarnej odpowiedzialności skarżącego z dnia 7 lutego 2024 r. Powyższa decyzja drugoinstancyjna została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (skarga wpłynęła do organu w listopadzie 2024 r.), wraz ze skargą złożono wniosek o wstrzymanie wykonania tejże decyzji. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2025 r. III SA/Gl 1047/24 WSA w Gliwicach orzekł o odmowie wstrzymania wykonania decyzji w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej.

2.4. W dniu 7 listopada 2024 r. zostało do zobowiązanego skierowane upomnienie, dotyczące należności z tytułu zwrotu dofinansowania do projektu w kwocie 120.756,82 zł oraz odsetek należnych na dzień wystawienia upomnienia, tj. 70.746,00 zł. Upomnienie doręczono zobowiązanemu w dniu 18 listopada 2024 r.

2.5. Z uwagi na brak zapłaty należności, na podstawie art. 2 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2025 r., poz. 132, dalej: u.p.e.a. albo ustawa egzekucyjna) w zw. z art. 60 pkt 6 oraz art. 66 u.f.p., wierzyciel skierował w dniu 2 grudnia 2024 r. tytuł wykonawczy do Naczelnika Urzędu Skarbowego K. (dalej: Naczelnik, organ egzekucyjny).

Do zobowiązanego oraz wierzyciela skierowane zostało następnie zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w A S.A. oraz o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej w Gminie B.

2.6. W piśmie z dnia 7 stycznia 2025 r. zobowiązany zgłosił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Wymienił w nim czynności, dokonane w toku postępowania egzekucyjnego, tj. zajęcie innej wierzytelności pieniężnej oraz zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego, uchylenie zastosowanych środków egzekucyjnych, uchylenie zaskarżonych czynności egzekucyjnych w całości albo w części, a także o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do daty rozpatrzenia zarzutów oraz zwrot pobranych kwot.

Uzasadniając zgłoszone zarzuty zobowiązany podnosił, że na podstawie art. 49 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 439, dalej: u.f.z.o.), dotacje, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32, art. 40 i art. 41, tj. dotacje oświatowe nie podlegają egzekucji. Zobowiązany zaznaczył, że na rachunku bankowym znajdują się środki, pochodzące z dotacji oświatowych i na zajętym koncie została zaksięgowana wpłata "dotacji żłobkowej" (a zatem dotacja celowa na rozliczenie wydatków związanych z funkcjonowaniem żłobka) oraz wypłaty Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego, które są zwracane rodzicom. Podnosił, że stosownie do art. 10 § 4 ustawy egzekucyjnej, nie podlegają egzekucji rodzinny kapitał opiekuńczy, a także dofinansowanie obniżenia opłaty rodzica za pobyt dziecka w żłobku, klubie dziecięcym lub u dziennego opiekuna.

Ponadto zobowiązany zarzucił, że nie przesłano mu pisemnego upomnienia w trybie art. 15 u.p.e.a. oraz iż tytuł wykonawczy dotyczył decyzji Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 2 października 2024 r. nr 3373/RT/2024 (utrzymującej w mocy decyzję z dnia 7 lutego 2024 r. nr 513/FS/2024 zł), w upomnieniu wskazano na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego o nr 812/RT/2024 utrzymującą w mocy decyzję o nr 513/FS/2024. Zaakcentował nadto, że złożona została skarga do WSA w Gliwicach na decyzję o nr 3373/RT/2024 z dnia 2 października 2024 r. wraz z wnioskiem o wstrzymanie jej wykonania w całości bądź w części. Zdaniem zobowiązanego, do czasu rozpoznania ww. wniosku, bezzasadne jest prowadzenie egzekucji administracyjnej.

2.7. Postanowieniem z dnia 5 marca 2025 r. nr [....] Zarząd Województwa Śląskiego oddalił zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 2 grudnia 2024 r. nr 15/FS/2024.

W uzasadnieniu organ przywołał mające zastosowanie w sprawie przepisy oraz opisał stan faktyczny sprawy. Następnie podnosił, że katalog zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter zamknięty, dlatego też podnoszone przez zobowiązanego okoliczności, związane z zajęciem rachunku bankowego, na którym znajdują się środki finansowe pochodzące z dotacji oświatowych oraz z rodzinnego kapitału opiekuńczego, nie mogą stanowić podstawy zarzutu. Dlatego też nie mogą podlegać ocenie wierzyciela w postępowaniu dotyczącym zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Jako podstawę zarzutu uznać zatem należało – na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 w zw. z art. 15 u.p.e.a. – brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane.

Powołując następnie przepisy, dotyczące wymagań, jakie spełniać winno upomnienie oraz warunków, w przypadku spełnienia których nie jest ono wymagane, wierzyciel zaznaczył, iż upomnienie z dnia 7 listopada 2024 r. o nr [....] zawiera wszystkie przewidziane w przepisach prawa dane. Z upomnienia tego wynika, iż wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania należności, której wysokość i okres, jakiego należność dotyczy, również została w tym upomnieniu wskazana. W upomnieniu zawarto także oznaczenie rodzaju i wysokości odsetek, stawki tych odsetek, jak również informacje o sposobie uregulowania należności i wysokości kosztów upomnienia, ponadto zawiera niezbędne pouczenia. Doręczone zostało na adres zameldowania zobowiązanego na pobyt stały, który udostępniony został z systemu pesel, na który doręczana była też korespondencja w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązanie beneficjenta, objęte decyzją zwrotową. Zwrotne potwierdzenie odbioru upomnienia znajduje się przy tym w aktach sprawy.

Organ skonstatował, że w niniejszej sprawie zostały zatem spełnione wszystkie warunki formalne, umożliwiające wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

Odnosząc się do kwestii wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji, wierzyciel zwrócił uwagę, że samo zgłoszenie takiego wniosku nie stanowi przesłanki braku wymagalności obowiązku, nadto na dzień wystawienia tytułu wykonawczego sąd administracyjny nie rozpoznał wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia 2 października 2024 r. W związku z tym, wierzyciel był uprawniony do wystawienia tytułu wykonawczego i złożenia do organu egzekucyjnego wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej. Co więcej, na dzień wniesienia pisma stanowiącego zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym nie istniało orzeczenie, które rozstrzygałoby o wstrzymaniu wykonalności ww. decyzji (dopiero w dniu 10 lutego 2025 r. WSA w Gliwicach wydał postanowienie o odmowie wstrzymania jej wykonania).

2.8. W piśmie z dnia 27 marca 2025 r. zatytułowanym "Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy" zobowiązany nie zgodził się z wydanym postanowieniem z dnia 5 marca 2025 r. We wniosku tym podniósł analogiczne argumenty jak w piśmie stanowiącym zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne.

2.9. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2025 r. o nr 345/RT/2025 wierzyciel utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 5 marca 2025 r.

Organ drugiej instancji zaznaczył następnie, że działania podjęte przez wierzyciela wynikają z ustawowych obowiązków organu, zaś faktem pozostaje to, że zobowiązany nie dokonał w wyznaczonym terminie (określonym w decyzji) zwrotu należnego zobowiązania wraz z odsetkami. Organ zwrócił w szczególności uwagę, że zgodnie z art. 60 pkt 6 u.f.p. zaległą należnością są środki publiczne, stanowiące niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym (w tym m.in. należności z tytułu zwrotów środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizację projektów finansowanych z udziałem tych środków a także odsetki od tych środków i należności). Organ drugiej instancji zauważył również, że do należności, o których mowa w art. 60 u.f.p., stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Następnie organ drugiej instancji zaakcentował, że zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu pierwszoinstancyjnym, zgodnie z którym podstawy wniesienia zarzutu nie może stanowić okoliczność tego rodzaju czy środki finansowe pozostające na zajętym rachunku bankowym zobowiązanego mogą podlegać egzekucji. Ocena, jakie środki znajdujące się na rachunku zobowiązanego mogą podlegać egzekucji należy bowiem do wyłącznej kompetencji organu egzekucyjnego, a nie wierzyciela. Zakwestionowanie przez zobowiązanego możliwości przeprowadzenia egzekucji ze środków pochodzących z wpłat rodzinnego kapitału opiekuńczego czy też dotacji żłobkowych nie oznacza, iż w sprawie zachodzi okoliczność świadcząca o braku wymagalności obowiązku.

W zakresie zarzutu braku skierowania do zobowiązanego upomnienia w trybie art. 15 u.p.e.a. organ drugiej instancji podniósł, że jak słusznie wskazywał wierzyciel, upomnienie z dnia 7 listopada 2024 r. zawiera wszystkie elementy przewidziane prawem. W tych ramach organ drugiej instancji dokonał zestawienia (na stronach 9-10 postanowienia) informacji ujętych w upomnieniu skierowanym do zobowiązanego z informacjami wymaganymi dla upomnienia, zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu (Dz.U. z 2020 r., poz. 2194, dalej: rozporządzenie). Organ ten zaznaczył jednocześnie, że pozostałe elementy wynikające z § 2 pkt 6-8 rozporządzenia ujęte zostały w treści pouczenia. Ponadto upomnienie zawiera oznaczenie i podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, stosownie do art. 15 § 1b u.p.e.a.

Organ drugiej instancji stwierdził dalej, że wymagane przepisami prawa informacje zawarte w upomnieniu pozwalały jednoznacznie zidentyfikować dokument źródłowy zapłaty należności, jakim jest decyzja z dnia 2 października 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 7 lutego 2024 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego (jako byłego prezesa zarządu spółki) za zobowiązanie określone "decyzją zwrotową" z dnia 30 listopada 2022 r.

Z ostrożności organ drugiej instancji wskazał, iż łączna wysokość należności pieniężnej, ujęta w upomnieniu na kwotę 120.756,82 zł stanowi sumę należności, o której mowa jest w decyzji w sprawie odpowiedzialności osób trzecich (120.740,82 zł) i kosztów upomnienia (16,00 zł). Z kolei różnica w wysokości odsetek, wskazanej w decyzji o odpowiedzialności osób trzecich (57.604,00 zł) a wskazanej w upomnieniu (70.746,00 zł) wynika z okresu naliczania odsetek, który zależny jest od momentu wydania tego dokumentu.

Reasumując, zdaniem organu drugiej instancji, wystawienie w dniu 2 grudnia 2024 r. tytułu wykonawczego zostało prawidłowo poprzedzone przesłaniem do zobowiązanego upomnienia z dnia 7 listopada 2024 r., zawierającego wszystkie wymagane prawem elementy i doręczonego zobowiązanemu w dniu 18 listopada 2024r. Postępowanie egzekucyjne zostało natomiast wszczęte po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, co oznacza, że wypełniona została dyspozycja art. 15 § 1 u.p.e.a.

Następnie organ drugiej instancji podnosił, że dodatkowa informacja, zamieszczona w dokumencie i dotycząca zakresu upomnienia, zawierająca błędne wskazanie numeru decyzji nie może przesądzać o bezskuteczności upomnienia lub o konieczności uznania jego wadliwości, w sytuacji, w której Zarząd Województwa Śląskiego został prawidłowo oznaczony jako wierzyciel, właściwie wskazano też osobę zobowiązanego, nadto w upomnieniu wskazano prawidłową kwotę należności pieniężnej a zobowiązanemu znane są rozstrzygnięcia, zawarte w kolejno odebranych przez niego decyzjach. Błędne podanie numeru decyzji stanowi jedynie omyłkę pisarską, która nie wpływa na merytoryczny zakres upomnienia.

Końcowo organ drugiej instancji odniósł się do zarzutu zobowiązanego, dotyczącego zgłoszenia przez niego do sądu administracyjnego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. W tych ramach organ podnosił, że od decyzji pierwszoinstancyjnej w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich wniesiony został środek odwoławczy. Dlatego też, w związku z toczącym się przed organem odwoławczym postępowaniem, nie zostały wówczas podjęte żadne czynności, zmierzające do egzekucji należności, określonych w decyzji wydanej w pierwszej instancji, a zatem wypełniona była dyspozycja art. 130 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.), gdyż przed upływem terminu na wniesienie środka odwoławczego decyzja nie ulegała wykonaniu, a wniesienie środka odwoławczego wstrzymało wykonanie decyzji. Jednakże, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wydana została decyzja organu drugiej instancji w sprawie odpowiedzialności osób trzecich, utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Decyzja organu odwoławczego, mająca walor ostateczności, została następnie zaskarżona do WSA w Gliwicach. Jednak fakt wniesienia ww. skargi do sądu administracyjnego, wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji, nie pozwalał organowi na odstąpienie od ciążących na nim obowiązków, wynikających z treści decyzji, z uwagi na związanie organu decyzją od chwili jej doręczenia, zgodnie z art. 110 § 1 k.p.a. Organ drugiej instancji zaznaczył, że ponieważ decyzja posiadała walor ostateczności, zobowiązany nie dokonał zwrotu środków wraz z odsetkami, a sąd administracyjny nie wydał jeszcze postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji, wobec zobowiązanego podjęte zostały czynności, zmierzające do wyegzekwowania należności.

Reasumując, organ drugiej instancji uznał rozstrzygnięcie wierzyciela o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej za prawidłowe.

3. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji.

3.1. Na powyższe postanowienie organu drugiej instancji skarżący, działając osobiście, wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, zaskarżając ww. postanowienie w całości.

Wydanemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 49 u.f.z.o.;

- art. 10 i art. 15 ustawy egzekucyjnej;

- art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.).

Skarżący wniósł w pierwszej kolejności o uwzględnienie skargi przez organ w ramach autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. W przypadku nieuwzględnienia przez organ skargi, wnosił o uchylenie przez Sąd w całości zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a., a także na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesione zostały te same argumenty, które skarżący zaprezentował już uprzednio w ramach zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym i w ramach wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Akcentował, że na zajętym koncie zostały zaksięgowane środki, które nie podlegają egzekucji administracyjnej, tj. dotacja żłobkowa oraz wypłaty Rodzinnego Kapitału Opiekuńczego. Zarzucił, iż nie przesłano mu pisemnego upomnienia, ponadto wskazywał, że wystawiony tytułu wykonawczy oraz upomnienie zawierają wskazanie innej decyzji. Akcentował, iż do czasu rozpoznania przez sąd administracyjny wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, prowadzenie egzekucji administracyjnej jest bezzasadne.

Końcowo wskazywał, że obowiązek wyjaśnienia, czy środki pieniężne podlegają zajęciu, spoczywa na organie egzekucyjnym.

3.2. Odpowiadając na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację, zaprezentowaną w zaskarżonym postanowieniu.

4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

4.1. Skarga okazała się niezasadna.

4.2. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Ponadto zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który to wyjątek nie ma w niniejszej sprawie zastosowania).

4.3. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora uznające za nieuzasadnione zarzuty egzekucyjne.

4.4. W tych ramach wskazać przyjdzie, że instytucja zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym służy ochronie zobowiązanego, a ta wyraża się w tym, że właściwy organ bada, czy egzekucja zasadnie jest prowadzona, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2019 r. II FSK 22/17), a treść art. 33 § 1 pkt 1-10 ustawy egzekucyjnej, który zawiera enumeratywne wyliczenie przyczyn, mogących stanowić podstawę prawną zarzutu zgłoszonego przez zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. I tak zgłoszony przez skarżącego zarzut nieistnienia obowiązku mieści się w punkcie 1 art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej, zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku.

4.5. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ono prawa, a zarzuty Skarżącego okazały są bezzasadne.

W tych ramach przypomnieć należy, że Skarżący złożył zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, wskazując na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia jeżeli jest wymagane.

Katalog zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter zamknięty, dlatego też podnoszone przez zobowiązanego okoliczności, związane z zajęciem rachunku bankowego, na którym znajdują się środki finansowe pochodzące z dotacji oświatowych oraz z rodzinnego kapitału opiekuńczego, nie mogą stanowić podstawy zarzutu. Dlatego też nie mogą podlegać ocenie wierzyciela w postępowaniu dotyczącym zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Jako podstawę zarzutu uznać zatem należało – na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 w zw. z art. 15 u.p.e.a. – brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane.

Z akt sprawy wynika, że upomnienie z dnia 7 listopada 2024 r. o nr [...] zawiera wszystkie przewidziane w przepisach prawa dane. Z upomnienia tego wynika, iż wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania należności, której wysokość i okres, jakiego należność dotyczy, również została w tym upomnieniu wskazana. W upomnieniu zawarto także oznaczenie rodzaju i wysokości odsetek, stawki tych odsetek, jak również informacje o sposobie uregulowania należności i wysokości kosztów upomnienia, ponadto zawiera niezbędne pouczenia. Doręczone zostało na adres zameldowania zobowiązanego na pobyt stały, który udostępniony został z systemu pesel, na który doręczana była też korespondencja w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązanie beneficjenta, objęte decyzją zwrotową. Zwrotne potwierdzenie odbioru upomnienia znajduje się przy tym w aktach sprawy.

W niniejszej sprawie zostały zatem spełnione wszystkie warunki formalne, umożliwiające wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

4.6. Odnosząc się do kwestii wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji, wierzyciel zwrócił uwagę, że samo zgłoszenie takiego wniosku nie stanowi przesłanki braku wymagalności obowiązku, nadto na dzień wystawienia tytułu wykonawczego sąd administracyjny nie rozpoznał wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia 2 października 2024 r. W związku z tym, wierzyciel był uprawniony do wystawienia tytułu wykonawczego i złożenia do organu egzekucyjnego wniosku o wszczęcie egzekucji administracyjnej. Co więcej, na dzień wniesienia pisma stanowiącego zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym nie istniało orzeczenie, które rozstrzygałoby o wstrzymaniu wykonalności ww. decyzji (dopiero w dniu 10 lutego 2025 r. WSA w Gliwicach wydał postanowienie o odmowie wstrzymania jej wykonania).

Podkreślić należy, że działania podjęte przez wierzyciela wynikają z ustawowych obowiązków organu, zaś faktem pozostaje to, że zobowiązany nie dokonał w wyznaczonym terminie (określonym w decyzji) zwrotu należnego zobowiązania wraz z odsetkami. Zgodnie z art. 60 pkt 6 u.f.p. zaległą należnością są środki publiczne, stanowiące niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publicznoprawnym (w tym m.in. należności z tytułu zwrotów środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich oraz inne należności związane z realizację projektów finansowanych z udziałem tych środków a także odsetki od tych środków i należności). Organ drugiej instancji zauważył również, że do należności, o których mowa w art. 60 u.f.p., stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Podstawy wniesienia zarzutu nie może stanowić okoliczność tego rodzaju, czy środki finansowe pozostające na zajętym rachunku bankowym zobowiązanego mogą podlegać egzekucji. Ocena, jakie środki znajdujące się na rachunku zobowiązanego mogą podlegać egzekucji należy bowiem do wyłącznej kompetencji organu egzekucyjnego, a nie wierzyciela. Zakwestionowanie przez zobowiązanego możliwości przeprowadzenia egzekucji ze środków pochodzących z wpłat rodzinnego kapitału opiekuńczego czy też dotacji żłobkowych nie oznacza, iż w sprawie zachodzi okoliczność świadcząca o braku wymagalności obowiązku.

4.7. W zakresie zarzutu braku skierowania do zobowiązanego upomnienia w trybie art. 15 u.p.e.a. zasadnie organ drugiej instancji podniósł, że jak słusznie wskazywał wierzyciel, upomnienie z dnia 7 listopada 2024 r. zawiera wszystkie elementy przewidziane prawem. W tych ramach organ drugiej instancji dokonał zestawienia (na stronach 9-10 postanowienia) informacji ujętych w upomnieniu skierowanym do zobowiązanego z informacjami wymaganymi dla upomnienia, zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu (Dz.U. z 2020 r., poz. 2194, dalej: rozporządzenie). Organ ten zaznaczył jednocześnie, że pozostałe elementy wynikające z § 2 pkt 6-8 rozporządzenia ujęte zostały w treści pouczenia. Ponadto upomnienie zawiera oznaczenie i podpis osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela, stosownie do art. 15 § 1b u.p.e.a.

Wymagane przepisami prawa informacje zawarte w upomnieniu pozwalały jednoznacznie zidentyfikować dokument źródłowy zapłaty należności, jakim jest decyzja z dnia 2 października 2024 r. utrzymująca w mocy decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 7 lutego 2024 r. orzekającą o solidarnej odpowiedzialności skarżącego (jako byłego prezesa zarządu spółki) za zobowiązanie określone "decyzją zwrotową" z dnia 30 listopada 2022 r.

Reasumując, wystawienie w dniu 2 grudnia 2024 r. tytułu wykonawczego zostało prawidłowo poprzedzone przesłaniem do zobowiązanego upomnienia z dnia 7 listopada 2024 r., zawierającego wszystkie wymagane prawem elementy i doręczonego zobowiązanemu w dniu 18 listopada 2024 r. Postępowanie egzekucyjne zostało natomiast wszczęte po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia, co oznacza, że wypełniona została dyspozycja art. 15 § 1 u.p.e.a.

Dodatkowa informacja, zamieszczona w dokumencie i dotycząca zakresu upomnienia, zawierająca błędne wskazanie numeru decyzji nie może przesądzać o bezskuteczności upomnienia lub o konieczności uznania jego wadliwości, w sytuacji, w której Zarząd Województwa Śląskiego został prawidłowo oznaczony jako wierzyciel, właściwie wskazano też osobę zobowiązanego, nadto w upomnieniu wskazano prawidłową kwotę należności pieniężnej a zobowiązanemu znane są rozstrzygnięcia, zawarte w kolejno odebranych przez niego decyzjach. Błędne podanie numeru decyzji stanowi jedynie omyłkę pisarską, która nie wpływa na merytoryczny zakres upomnienia.

4.8. Odnosząc się do zarzutu zobowiązanego, dotyczącego zgłoszenia przez niego do sądu administracyjnego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wskazać należy, że od decyzji pierwszoinstancyjnej w przedmiocie odpowiedzialności osób trzecich wniesiony został środek odwoławczy. Dlatego też, w związku z toczącym się przed organem odwoławczym postępowaniem, nie zostały wówczas podjęte żadne czynności, zmierzające do egzekucji należności, określonych w decyzji wydanej w pierwszej instancji, a zatem wypełniona była dyspozycja art. 130 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.), gdyż przed upływem terminu na wniesienie środka odwoławczego decyzja nie ulegała wykonaniu, a wniesienie środka odwoławczego wstrzymało wykonanie decyzji.

Jednakże, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wydana została decyzja organu drugiej instancji w sprawie odpowiedzialności osób trzecich, utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Decyzja organu odwoławczego, mająca walor ostateczności, została następnie zaskarżona do WSA w Gliwicach. Jednak fakt wniesienia ww. skargi do sądu administracyjnego, wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji, nie pozwalał organowi na odstąpienie od ciążących na nim obowiązków, wynikających z treści decyzji, z uwagi na związanie organu decyzją od chwili jej doręczenia, zgodnie z art. 110 § 1 k.p.a. Ponieważ decyzja posiadała walor ostateczności, zobowiązany nie dokonał zwrotu środków wraz z odsetkami, a sąd administracyjny nie wydał jeszcze postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji, wobec zobowiązanego podjęte zostały czynności, zmierzające do wyegzekwowania należności.

Mając na uwadze powyższe Sąd nie podzielił zarzutów skargi dotyczących naruszenia prawa procesowego i materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 49 u.f.z.o.; art. 10 i art. 15 ustawy egzekucyjnej; art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.).

4.9. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie doszło do zarzucanego w piśmie procesowym pełnomocnika strony skarżącej naruszenia art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 i art. 80 k.p.a. Jak już wskazano obowiązek wynikał ze złożonych przez stronę skarżącą deklaracji, a prowadzenia działalności gospodarczej skarżąca nie wyrejestrowała. Nie było zatem potrzeby prowadzenia jakiegokolwiek postępowania celem ustalenia czy strona skarżąca rzeczywiście tą działalność prowadzi, co już wskazano wcześniej.

W realiach rozpoznawanej sprawy organy egzekucyjne, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy, co obrazuje uzasadnienie zaskarżonego postanowienia. Również dokonana w granicach art. 80 k.p.a. ocena nie budzi zastrzeżeń. Dyrektor wydał rozstrzygnięcie na podstawie całego zgromadzonego materiału dowodowego, oceniając czy dana okoliczność została udowodniona, co potwierdza uzasadnienie zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Powołane w uzasadnieniu wyroki sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

4.10. Mając na uwadze powyższe, Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił, uznając ją za bezzasadną.



Powered by SoftProdukt