Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Alicja Polańska, Protokolant Bernadetta Pręgowska, po rozpoznaniu w dniu 12 września 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 stycznia 2017 r. sygn. akt I SAB/Go 15/16 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w W. na bezczynność Dyrektora Izby Celnej w R. w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych oddala skargę kasacyjną.

,U Z A S A D N I E N I E

Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2017 r., sygn. akt I SAB/Go 15/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę A. sp. z o.o. w W. na bezczynność Dyrektora Izby Celnej w R. w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych.

Sąd pierwszej instancji wskazał, że A. Sp. z o.o. (dalej zwana spółką lub skarżącą) wniosła skargę na czynności Dyrektora Izby Celnej w R. polegające na zaniechaniu wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 22 października 2015 r. o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych i braku zwrotu nienależnie pobranych kosztów egzekucyjnych w kwocie 101.295,60 zł, w związku z dokonanymi przez Dyrektora Izby Celnej w R. w dniu 2 lutego 2015 r. czynnościami w postaci zajęcia innych wierzytelności pieniężnych na podstawie zawiadomienia nr [...] z dnia 27 stycznia 2015 r.

Sąd podał, że postanowieniem z 19 listopada 2015 r. Dyrektor Izby Celnej w R. odmówił zwrotu pobranych należności egzekucyjnych powstałych w trakcie prowadzenia postepowania egzekucyjnego. Postanowienie to w wyniku rozpoznania zażalenia zostało uchylone przez organ odwoławczy. Ponownie rozpatrując sprawę organ pierwszej instancji postanowieniem z 23 maja 2016 r. odmówił wszczęcia postepowania w sprawie wydania postanowienia o wysokości kosztów egzekucyjnych powstałych i pobranych w toku postepowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z 23 stycznia 2015 r. Nadto pismem z dnia 24 maja 2015 r. poinformował spółkę o braku podstaw do zwrotu ww. kosztów egzekucyjnych wskazując, że przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej jako: "u.p.e.a.") nie przewidują postanowień w przedmiocie zwrotu wyegzekwowanych kwot.

Zdaniem Sądu, już z tych przyczyn nie można postawić organowi zarzutu bezczynności.

Sąd za zasadne uznał czynienie rozważań odnośnie do możliwości wydania w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowienia w przedmiocie kosztów postępowania egzekucyjnego. W ich wyniku doszedł do wniosku, że w niniejszej sprawie postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych, o którym mowa w art. 64c § 7 u.p.e.a., może być wydane dopiero po zakończeniu postępowania egzekucyjnego.

Od wyroku Sądu pierwszej instancji skargę kasacyjną wywiodła spółka. Zarzuciła w niej zgodnie z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.") naruszenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z przepisami procedury administracyjnej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 151 i art. 145 § 2 P.p.s.a. w zw. art. 17 § 1, art. 18, art. 64 § 1 pkt 4, § 6, art. 64b § 1 pkt 1 oraz § 3-5 u.p.e.a. poprzez błędną ich wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez Sąd pierwszej instancji w ślad za organami, iż w niniejszej sprawie nie można na obecnym etapie postępowania wydać rozstrzygnięcia w przedmiocie złożonego wniosku o zwrot nienależnie pobranych kosztów egzekucyjnych w związku z dokonanymi przez Dyrektora Izby Celnej w R. czynnościami egzekucyjnymi, uznając przy tym, iż organ egzekucyjny prawidłowo obliczył i pobrał koszty egzekucyjne.

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została złożona.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Przez wzgląd na podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty oraz ich uzasadnienie przypomnieć należy, iż przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji była skarga na bezczynność Dyrektora Izby Skarbowej w R. Przedmiot skargi zdeterminował zakres kontroli Sądu pierwszej instancji, co oznacza, iż badał on, czy zgodnie z zarzutami skargi organ dopuścił się bezczynności. W wyniku tak zakreślonej kontroli Sąd uznał, że skarga na bezczynność jest niezasadna i zaskarżonym wyrokiem oddalił ją.

W tym miejscu wskazać należy, że stosownie do postanowień art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy. Rozprzęgniecie "w granicach danej sprawy" oznacza, iż sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy niż ta, w której wniesiono skargę.

W skardze kasacyjnej nie podważono w żaden sposób prawidłowości stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym stwierdzenia, iż organ nie dopuścił się bezczynności. Natomiast poprzez wniesione zarzuty skarżąca kwestionuje wyłącznie zasadność wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wysokość kosztów egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie organu w przedmiocie kosztów egzekucyjnych. Żadna z tych kwestii nie mieści się w granicach niniejszej sprawy. Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej uchylają spod kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Sąd pierwszej instancji wypowiedział się odnośnie do możliwości wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych w toku postępowania egzekucjnego, ale w ten sposób wykroczył poza granice sprawy. Rolą Sądu była wyłącznie kontrola postępowania w przedmiocie zarzucanej przez spółkę bezczynności organu, zaś wydanie postanowienia na skutek wniosku skarżącej oznacza jego załatwienie, co jest przeciwieństwem bezczynności. Prawidłowość wydanego postanowienia pozostaje bez wpływu na wynik sprawy w przedmiocie bezczynności organu. Na postanowienie odmawiające wszczęcia postępowania skarżącej przysługiwały odrębne środki zaskarżenia.

W warunkach niniejszej sprawy owo błędne wykroczenie przez Sąd pierwszej instancji poza granice sprawy pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, dlatego nie mogło stać się ono przyczyną uchylenia zaskarżonego wyroku (art. 184 P.p.s.a.).

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.