Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA P. Kiss, Sędziowie NSA A. Cudak, A. Świderska (spr.), Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2004 r. sprawy ze skargi M.Ś. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi na rzecz skarżącej kwotę 70 (siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

I SA/Łd 1451/02

Uzasadnienie.

Decyzją z dnia [...] Pierwszy Urząd Skarbowy Ł. określił M.Ś. wysokość zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 rok w wysokości 46,80 złotych, zaległość podatkową w tej samej wysokości oraz należne odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji w kwocie 15,90 złotych.

Na skutek odwołania wniesionego przez podatniczkę Izba Skarbowa w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W toku postępowania podatkowego ustalono następujący stan sprawy.

Skarżąca w 2001 roku prowadziła działalność gospodarczą i była wspólniczką spółki cywilnej PPHU A, w której posiadała 25% udziałów. Przychody spółki za rok podatkowy 2000 wyniosły 81.137,84 złote. Kwota ta była niższa, niż ustawowy próg, którego przekroczenie z mocy prawa zobowiązywało podatnika do opodatkowania się na zasadach ogólnych. Dlatego podatniczka w dniu 22.01.2001 roku złożyła oświadczenie, że w 2001 roku będzie opłacać podatek dochodowy na zasadach ogólnych i od 1.01.2001 roku zaprowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów.

W oparciu o tak ustalony stan faktyczny organy podatkowe uznały, że z uwagi na wysokość osiągniętego przychodu w 2000 roku obowiązkową formą opodatkowania spółki cywilnej A ze 2001 rok był ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. W tym celu winna być prowadzona dokumentacja podatkowa w formie ewidencji przychodów. Chcąc zrzec się tej formy opodatkowania wspólnicy, w tym skarżąca, winni w terminie do 20-go stycznia roku podatkowego złożyć na piśmie oświadczenia o zrzeczeniu się opodatkowania w formie ryczałtu.

Ponieważ podatniczka takiego oświadczenia nie złożyła niezbędnie stało się wydanie decyzji o określeniu wysokości zobowiązania i zaległości podatkowej skarżącej w zryczałtowanym podatku dochodowym za 2001 rok.

W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatniczka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu swego stanowiska strona skarżąca podniosła, iż składając oświadczenie o zamiarze opodatkowania się na zasadach ogólnych i prowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów tym samym dokonała zrzeczenia się opodatkowania w formie ryczałtu. Jednocześnie podniosła, iż składając to oświadczenie posiłkowała się drukiem wzoru sporządzonego przez II Urząd Skarbowy Ł. i działała w zaufaniu do organów skarbowych.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Ł. wniosła o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie dodatkowo wskazano, że opisany przez skarżącą wzór oświadczenia jest prawidłowy, ale dla swojej skuteczności wymagał on dokonania stosownego skreślenia i złożenia oświadczenie o wyborze opodatkowania na zasadach ogólnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zasadniczą kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie była ocena skutków prawnych złożonego przez podatniczkę oświadczenia woli z dnia 15 stycznia 2001 roku. W dokumencie tym strona zawiadomiła organ podatkowy o kontynuowaniu działalności gospodarczej w kolejnym roku podatkowym i zamiarze opłacania podatku dochodowego z tego tytułu na zasadach ogólnych. Jednocześnie poinformowała o zaprowadzeniu od 1.01.1002 roku podatkowej księgi przychodów i rozchodów.

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144 poz. 930 z późn. zm.) opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w tym również, gdy działalność ta jest prowadzona w formie spółki cywilnej osób fizycznych.

Zgodnie natomiast z przepisem art. 9 ust. 1 - 4 cyt. ustawy podatnik może zrzec się opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za dany rok podatkowy. Zrzeczenie może być dokonane nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego lub do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności, jeżeli podatnik rozpoczyna działalność w ciągu roku. Zrzeczenia, o którym mowa podatnik dokonuje przez złożenie urzędowi skarbowemu właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika pisemnego oświadczenia. W wypadku prowadzenia działalności w formie spółki wszyscy wspólnicy składają wspólne oświadczenie urzędom skarbowym właściwym według miejsca zamieszkania każdego ze wspólników. Jeżeli podatnik wybierze opłacanie podatku dochodowego na zasadach ogólnych, jest obowiązany w terminie siedmiu dni od dnia złożenia oświadczenia o zrzeczeniu złożyć zawiadomienie o założeniu właściwych ksiąg od dnia 1 stycznia roku podatkowego lub od dnia rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego. Zawiadomienie to może być również złożone w tym samym oświadczeniu, w którym podatnik zrzeka się opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Rozliczanie się z tytułu podatku dochodowego na zasadach ogólnych oraz w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych to dwie formy opodatkowania wzajemnie się wykluczające. Biorąc pod uwagę treść pisma złożonego przez skarżącą w urzędzie skarbowym w dniu 15.01.2001 roku o zamiarze opłacania podatku dochodowego na zasadach ogólnych i zaprowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów należy uznać, iż podatniczka dokonała wyboru jednej z możliwych form opodatkowania. Deklarując chęć płacenia podatku dochodowego od osób fizycznych na zasadach ogólnych, jednocześnie wyraziła swoją wolę zrezygnowania z dotychczas stosowanego opodatkowania w formie ryczałtu. W ocenie Sądu każde oświadczenie wskazujące jednoznacznie na zamiar rezygnacji z prawa do opodatkowania w formie ryczałtowej jest prawnie skuteczne. W rozpoznawanej sprawie pismo podatniczki skierowane do właściwego organu nie pozostawiało wątpliwości co do woli i zamiaru strony.

Gdyby jednak urząd skarbowy uznał oświadczenie za nieprecyzyjne lub niepełne był zobowiązany, w myśl zasad ogólnych zawartych w Dziale IV rozdziale I Ordynacji podatkowej do wezwania podatniczki w celu wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości.

Ponadto w ocenie Sądu nie można zgodzić się z twierdzeniem Izby Skarbowej, że skoro załączony wzorzec oświadczenia, którym posłużyła się strona został opracowany w innym urzędzie skarbowym, niż urząd skarbowy właściwy dla skarżącej, to nie może on stanowić dowodu w niniejszej sprawie. Taka wykładnia prowadziłaby do niejednolitego traktowania podatników i uzasadniała zarzut naruszenia zasady zaufania wobec organów państwa. Pozbawione podstaw prawnych jest również stanowisko organu odwoławczego, iż przedstawiony wzorzec oświadczenia jest prawidłowy, a dla pełnej skuteczności wymagane są jedynie odpowiednie skreślenia i jego złożenie łącznie z oświadczeniem o rezygnacji z ryczałtu. Ta ostatnia informacja nie wynika z treści druku, ani też nie została zawarta w pouczeniu. Tymczasem podkreślić należy, że skorzystanie z urzędowego wzoru opracowanego przez organ podatkowy, którego treść może wprowadzić podatnika w błąd powodując niekorzystne dla niego skutki nie może być interpretowana na niekorzyść podatnika. Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 9.01. 2002 sygn. akt I SA/Lu 574/01(LEX nr 53630), a skład orzekający w niniejszej sprawie stanowisko to w pełni podziela.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 135 i 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono w myśl art.200 powołanej ustawy.