Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 9 lipca 2025 r. znak: KO.441.47.2025 w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia rodzinnego w formie zasiłku pielęgnacyjnego postanawia: odrzucić skargę. dc

Pismem z 23 lipca 2025 r. R.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem systemu e-Doręczenia skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z 9 lipca 2025 r., znak: KO.441.47.2025 w przedmiocie uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia rodzinnego w formie zasiłku pielęgnacyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na fakt, że skarga została wniesiona w trybie ustawy o doręczeniach elektronicznych, a nie w sposób przewidziany w p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia wymienionych enumeratywnie w art. 58 § 1 p.p.s.a.

W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3).

Warunkiem rozpoznania sprawy przez sąd jest skuteczne wniesienie skargi. Zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie do treści art. 54 § 1a p.p.s.a., skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio.

W rozpoznawanej sprawie skarga na decyzję została wniesiona za pośrednictwem usługi doręczenia elektronicznego (e-Doręczenia), zatem za pośrednictwem innego niż ePUAP kanału informacji elektronicznej.

Mając na względzie powyższe unormowania, w pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym istnieje możliwość wnoszenia pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jednakże konieczne jest w takim przypadku zachowanie przewidzianych przez ustawę standardów procesowych. Przede wszystkim wniesienie skargi w formie dokumentu elektronicznego jest możliwe jedynie za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu, co wynika wprost z treści ww. art. 54 § 1a p.p.s.a.

Definicja "elektronicznej skrzynki podawczej" została zawarta w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1557 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.i.d.p.". Pod tym pojęciem ustawodawca nakazuje rozumieć dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Zgodnie zaś z art. 16 ust. 1a u.i.d.p., podmiot publiczny udostępnia elektroniczną skrzynkę podawczą, spełniającą standardy określone i opublikowane na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, oraz zapewnia jej obsługę. Z kolei w myśl art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1513 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.ś.u.d.e." przez adres elektroniczny rozumieć należy oznaczenie systemu teleinformatycznego umożliwiające porozumiewanie się za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności poczty elektronicznej.

Elektroniczna skrzynka podawcza, wymagająca spełnienia standardów określonych i opublikowanych na ePUAP przez ministra właściwego do spraw informatyzacji, nie jest zatem tożsama z jakimkolwiek adresem elektronicznym, czy "urzędową skrzynką mailową", a funkcjonalność elektronicznej skrzynki podawczej zasadniczo wiąże się z dostarczaniem dokumentów do tzw. podmiotu publicznego. Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 180), powoływanego dalej jako: "r.d.e.", minister właściwy do spraw informatyzacji umożliwia podmiotom publicznym tworzenie elektronicznych skrzynek podawczych na ePUAP (skrót nazwy Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej - system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci Internet w rozumieniu art. 3 pkt 13 u.i.d.p.). Natomiast utworzenie elektronicznej skrzynki podawczej na ePUAP oznacza upoważnienie ministra do obsługi doręczeń za pomocą ePUAP do podmiotów, o których mowa w ust. 1, i doręczeń realizowanych przez te podmioty (§ 8 ust. 2 r.d.e.). Doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Za pomocą ePUAP możliwe jest przekazywanie doręczanych podmiotowi publicznemu dokumentów elektronicznych do jego systemu teleinformatycznego (§ 8 ust. 3 r.d.e.).

Należy dodatkowo zauważyć, że zgodnie z art. 96 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 1045 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.d.e." w p.p.s.a. wprowadzono zmiany dotyczące możliwości wnoszenia pism w postaci elektronicznej. Zgodnie z art. 12b § 1 p.p.s.a., w brzmieniu nadanym art. 96 pkt 1 u.d.e, określony w ustawie warunek pisemności uważa się za zachowany, jeżeli pismo zostało utrwalone w postaci elektronicznej i podpisane w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a, jak stanowi zaś § 2 art. 12b p.p.s.a., w postępowaniu pisma utrwalone w postaci elektronicznej wnosi się do sądu administracyjnego na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. poz. 2320), zwany dalej "adresem do doręczeń elektronicznych", a sąd doręcza takie pisma stronom na adres do doręczeń elektronicznych na zasadach określonych w art. 65a. Powyższe przepisy będą jednak obowiązywały dopiero w 2029 r. Stosownie bowiem do treści art. 155 ust. 7 u.d.e., sądy i trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i Służba Więzienna są obowiązane stosować przepisy ustawy w zakresie doręczania korespondencji z wykorzystaniem publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego lub publicznej usługi hybrydowej od dnia 1 października 2029 r. Dopiero od tej daty wejdzie w życie art. 96 pkt 8 u.d.e., na mocy którego dojdzie do znowelizowania brzmienia art. 54 § 1a p.p.s.a., który otrzyma następujące brzmienie: "Skargę w postaci elektronicznej wnosi się na adres do doręczeń elektronicznych tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio." i nastąpią zmiany dotyczące m. in. możliwości wnoszenia skargi do sądu administracyjnego.

W chwili obecnej jedyną drogą skutecznego wniesienia skargi w formie dokumentu elektronicznego jest wniesienie jej za pośrednictwem platformy ePUAP. Takie stanowisko dominuje aktualnie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. postanowienia: NSA: z 12 czerwca 2025 r., sygn. akt III OZ 294/25; z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II FSK 672/25; WSA w Gliwicach: z 31 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 244/25; z 14 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 297/25; WSA w Kielcach z 18 marca 2025r., sygn. akt I SA/Ke 67/25; WSA we Wrocławiu z 26 lutego 2025 r., sygn. akt II SAB/Wr 201/25; WSA w Bydgoszczy z 29 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Bd 173/25; WSA w Poznaniu z 15 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Po 234/25; WSA w Łodzi: z 5 czerwca 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 293/25, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako: "CBOSA"), a Sąd je w pełni podziela.

Wobec powyższego należy wyjaśnić, że wnoszenie pism do elektronicznej skrzynki podawczej oraz na adres do doręczeń elektronicznych – to odmienne sposoby wnoszenia korespondencji. Ich utworzenie i funkcjonowanie regulują odrębne przepisy, a ustawodawca posługuje się w odniesieniu do każdego z nich odmienną terminologią. W aktualnym stanie prawnym brak jest możliwości skutecznego wniesienia skargi na adres do doręczeń elektronicznych organu, co w okolicznościach tej sprawy uczynił skarżący. Jedyną drogą skutecznego wniesienia skargi w formie dokumentu elektronicznego jest wniesienie jej za pośrednictwem platformy ePUAP

Dodatkowo podkreślić należy, że zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie dotyczące sposobów wniesienia skargi do sądu administracyjnego, albowiem wyraźnie w niej zaznaczono, że strona ma prawo do wniesienia skargi w formie papierowej bądź w postaci dokumentu elektronicznego poprzez elektroniczną skrzynkę podawczą organu na adres /SKO_PT/SkrytkaESP).

Tym samym w świetle wymogów z art. 54 § 1a zdanie pierwsze p.p.s.a., brak było podstaw do uznania, że skarżący skutecznie wniósł skargę do sądu administracyjnego, skoro wniesienie nastąpiło za pośrednictwem systemu e-Doręczenia, a nie za pośrednictwem elektronicznej skrzynki podawczej organu udostępnionej na elektronicznej platformie usług administracji publicznej (ePUAP).

Jednocześnie wskazać należy, że powyższe stanowisko nie narusza prawa skarżącego do sądu, albowiem nie jest to prawo absolutne, które musi zostać w każdym jednostkowym przypadku bezwzględnie zrealizowane. Strona decydując się na wszczęcie postępowania sądowego, musi liczyć się z koniecznością podjęcia pewnej aktywności procesowej, respektując zasady i tryb wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, zaś w przypadku niedopełnienia tych obowiązków musi liczyć się z odrzuceniem środka zaskarżenia (por. postanowienie NSA z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II FSK 672/25, CBOSA).

Z uwagi na niedopuszczalność wniesienia skargi, Sąd odstąpił od wzywania skarżącego do uzupełnienia jej braków formalnych.

Z powyższych względów Sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. o czym orzekł jak w postanowieniu.

dc