Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty cła podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.

W złożonej skardze pełnomocnik skarżącego zwrócił się m.in. z wnioskiem o przyznanie skarżącemu prawa pomocy obejmującego zwolnienie od opłat sądowych. Na wezwanie referendarza pełnomocnik skarżącego nadesłał wypełniony urzędowy formularz "PPF", w którym skarżący zaznaczył, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.

W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że z uwagi na wszczęte przeciwko niemu liczne postępowania egzekucyjne zajęty został jego majątek, w tym rachunki bankowe. Stwierdził, że obecnie nie ma żadnych środków pieniężnych na dokonanie należnych opłat, ponieważ uzyskiwane dochody wystarczają zaledwie na wyżywienie. Dodał, że stan blokad na rachunkach bankowych przekracza [...] zł. W dalszej części urzędowego formularza skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a w skład jego majątku wchodzi samochód osobowy marki [...] (r. prod. [...]), poza tym nie posiada żadnego majątku nieruchomego, ani zasobów finansowych. Dochody uzyskiwane z prowadzenia działalności gospodarczej w kwocie do [...] zł miesięcznie przeznacza na koszty związane z najmem mieszkania i opłatami ([...] zł) oraz koszty wyżywienia ([...] zł).

Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 ( 3 p.p.s.a.).

Ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące i rzetelne wykazanie swojej sytuacji majątkowej, finansowej i rodzinnej.

Oświadczenie skarżącego złożone na urzędowym formularzu okazało się niewystarczające do oceny możliwości poniesienia przez niego w przedmiotowej sprawie kosztów sądowych. Dokładnego ustalenia wymagała kondycja finansowa prowadzonej przez skarżącego firmy w okresie bezpośrednio poprzedzającym złożenie wniosku o prawo pomocy (wielkość przychodów i wydatków, majątek posiadany w związku z prowadzoną działalnością, stan salda i przepływ środków finansowych na rachunkach bankowych skarżącego). Należało również wyjaśnić, jaki majątek skarżącego został zajęty w toku wszczętych postępowań egzekucyjnych. Ponadto w związku z uzyskanymi przez referendarza sądowego informacjami z akt sprawy I SA/Lu 1086/15 i III SA/Lu 1470/15 (czego skarżący nie wyjawił we wniosku o przyznanie prawa pomocy składanym w sprawie niniejszej) ustalenia wymagało również, czy skarżący osiąga wynagrodzenie jako Prezes Zarządu [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], w której to spółce posiada [...] udziałów, w jaki sposób wykorzystuje należącą do niego nieruchomość o pow. [...] m2, położoną w [...], a także w jaki sposób rozdysponował środki pieniężne ze sprzedaży należącego do niego lokalu mieszkalnego położonego w [...]. Ustalenie tych okoliczności miało bowiem bezpośredni wpływ na ocenę możliwości płatniczych skarżącego.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 255 w związku z art. 258 § 2 pkt 5 p.p.s.a., w dniu 8 lutego 2016 r. wezwano pełnomocnika strony do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, mających służyć pełnemu zobrazowaniu sytuacji materialnej skarżącego. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 14 marca 2016 r. (potwierdzenie odbioru) i pozostało bez odpowiedzi (zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III WSA w Lublinie z dnia 3 czerwca 2016 r.).

W ocenie referendarza, niewykonanie wezwania z dnia 8 lutego 2016 r. w zakresie pełnego ujawnienia stanu majątkowego i dochodowego, powoduje negatywne konsekwencje dla strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Niedopełnienie przez stronę obowiązku złożenia dokumentów źródłowych, bądź dodatkowych oświadczeń, które pozwoliłyby na dokładną analizę jej sytuacji majątkowej i finansowej, uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2013 r. , sygn. I OZ 292/13; postanowienie NSA z 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12; postanowienie NSA z 9 grudnia 2011 r., sygn. I OZ 987/11). W świetle powyższego uznać należy, że wbrew obowiązkowi zachowania należytej staranności, skarżący nie przedstawił swojej sytuacji materialnej w sposób rzetelny i wyczerpujący. Tym samym skarżący nie wykazał przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Z tych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak na wstępie.