Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdzejko po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 28 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Bk 682/24 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] września 2024 r., nr [...] w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 28 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Bk 682/24, odrzucił skargę M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 3 września 2024 r., w przedmiocie potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.

Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z 3 września 2024 r. o nr: [...], [...], [...] i [...].

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II skargi na ww. decyzje zostały rozdzielone i prowadzone w odrębnych aktach sądowych. Przedmiotowa sprawa dotyczy skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z [...] września 2024 r. nr [...] przedmiocie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Powyższą decyzję SKO doręczono skarżącemu 6 września 2024 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach postępowania administracyjnego), z kolei skarga na tę decyzję została złożona przez skarżącego osobiście w siedzibie organu 8 października 2024 r.

WSA odrzucił powyższą skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a.) uznając ją za spóźnioną. Wskazał, że 30 dniowy termin do jej wniesienia upływał z końcem dnia 7 października 2024 r. Skarżący zaś, składając skargę osobiście w siedzibie organu w dniu 8 października 2024 r., nie dochował ustawowego terminu do jej wniesienia.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowaniem, ponieważ strona uchybiła nieznacznie, bo o 1 dzień terminowi przy złożeniu skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Wniesienie skargi w terminie stanowi podstawową przesłankę dopuszczalności skargi, czyli warunek prawidłowego zaskarżenia określonego aktu lub czynności. Termin do wniesienia skargi jest terminem ustawowym, a więc niedopuszczalne jest jego skrócenie lub przedłużenie przez sąd. Jest to również termin prekluzyjny w tym znaczeniu, że jego upływ sąd uwzględnia z urzędu i z tej przyczyny odrzuca wniesioną skargę (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 95/12; dostępny w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuci skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.

W zaskarżonym postanowieniu WSA prawidłowo ustalił – a skarżący tego nie kwestionuje, że zaskarżoną decyzję SKO doręczono skarżącemu 6 września 2024 r. Trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi od powyższej decyzji organu rozpoczął swój bieg od dnia następnego czyli od 7 września 2024 r. i upływał 6 października 2024 r. (niedziela), a z powodu dnia wolnego termin na złożenie skargi w tym przypadku upłynął 7 października r. (poniedziałek). Zatem skarga, którą skarżący złożył osobiście w siedzibie organu w dniu 8 października 2024 r., niewątpliwie została złożona z uchybieniem terminu. Tym samym uprawniona była ocena WSA, że skarga została złożona po terminie, przez co podlegała ona odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W tej sprawie skarga była niewątpliwie spóźniona, a zatem WSA miał obowiązek skargę tę odrzucić.

Okoliczności podnoszone przez skarżącego w zażaleniu, dotyczące przyczyn uchybienia terminu, nie mogły być brane pod uwagę w tej sprawie. Przedmiotem kontroli instancyjnej w niniejszym postępowaniu jest bowiem postanowienie odrzucające skargę z powodu jej wniesienia z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zatem jedynie, czy rzeczywiście nie został dochowany ustawowy termin do wniesienia skargi, a w konsekwencji - czy sąd pierwszej instancji zasadnie skargę odrzucił. W toku tego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie bada natomiast tego, z jakich powodów doszło do ewentualnego uchybienia terminowi do złożenia skargi i tego czy zaskarżona decyzja była zgodna z prawem.

W rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, że skarżący wniósł skargę po terminie. Ta okoliczność sprawiła, że nie było możliwe merytoryczne rozpoznanie przez WSA złożonej przez niego skargi i przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonego dokumentu prawa jazdy.

Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny nie odniósł się natomiast do wniosku pełnomocnika skarżącego o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, bowiem orzeka o tym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w drodze odrębnego postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym referendarz sądowy albo sąd w składzie jednego sędziego (zob. postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2014 r. sygn. akt I FPS 3/13