Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia V. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 23 października 2020 r.; sygn. akt I SA/Bk 655/20 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi V. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 października 2020 r., sygn. akt I SA/Bk 655/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odmówił V. S. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] czerwca 2020 r. w przedmiocie określenia kwoty długu celnego.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sprowadza się do wymienienia ogólnikowych, hipotetycznych następstw wykonania zaskarżonego aktu oraz wzmianki o swojej trudnej sytuacji materialnej. Wskazał, że jako obywatel Białorusi miałby znacznie utrudnioną możliwość odzyskania uiszczonej kwoty, nie wskazał jednak, na czym miałaby owa trudność polegać. Sąd podkreślił, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Brak przy tym podstaw, aby żądać od sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę. Wobec powyższego Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. 2019 poz. 2325; dalej: p.p.s.a.).

W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżący wniósł o jego uchylenie. Wskazał, że od [...].02.2019 r. jest osobą bezrobotną i razem z dwójką małoletnich dzieci jest na utrzymaniu żony. Do zażalenia skarżący załączył kopię - jak twierdzi - historii zatrudnienia na potwierdzenie faktu bezrobocia. Pismo to jest w języku białoruskim.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Jak zatem wynika z treści cytowanego przepisu, przesłankami do wstrzymania wykonania decyzji przez sąd są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym zaznaczyć należy, iż szkoda nie musi mieć charakteru materialnego, natomiast trudne do odwrócenia skutki to skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków.

Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy.

W piśmiennictwie i judykaturze zgodnie przyjmuje się, że art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę wnioskującą o udzielenie ochrony tymczasowej na jego podstawie do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Na wnioskodawcy spoczywa więc obowiązek jedynie uprawdopodobnienia istnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności (por. M. Jagielska, pkt 7 komentarza do art. 61 § 3 p.p.s.a. [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, pod red. Romana Hausera i Marka Wierzbowskiego, 5. wyd. zmienione i uzupełnione, wyd. C.H.BECK, Warszawa 2017, str. 406-407 oraz powołane tam orzecznictwo).

Poza tym – jak wskazywano już w judykaturze wielokrotnie – skutki wykonania decyzji zobowiązującej stronę do zapłaty określonej kwoty pieniężnej są z natury rzeczy odwracalne (por. np. postanowienie NSA z 27 października 2016 r. o sygn. akt II GZ 1099/16 i powołane tam orzecznictwo; dostępne w CBOSA). Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. Taką okolicznością nie jest wyłącznie sama wysokość należności.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, objęte kontrolą postanowienie Sądu o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest zgodne z prawem i nie podważa go nietrafna argumentacja zażalenia.

Przede wszystkim zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, że wnioskodawca nie wykazał sytuacji majątkowej i materialnej, gdyż nie przedłożył żadnych dokumentów na poparcie zgłoszonych twierdzeń, a zatem dokonanie ustalenia, jaki konkretnie wpływ mogłoby wywrzeć wykonanie zaskarżonej decyzji na skarżącego (tj. czy wykonanie decyzji mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki i/lub znaczną szkodę w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.), okazało się niemożliwe. Oznacza to, że pozytywna ocena, gołosłownego w istocie wniosku, była wykluczona. Zażalenie, powołujące analogiczne co wniosek, jak też niczym niepoparte twierdzenia, nie pozwala na podważenie prawidłowej oceny Sądu I instancji w tym zakresie. Trudno bowiem uznać, że ogólne twierdzenia skarżącego, że "kwota długu celnego jest na tyle wysoka, że jej uiszczenie stanowi obciążenie znaczenie przekraczającego możliwości finansowe skarżącego" oraz, że skarżący "jest osobą bezrobotną i razem z dwójką małoletnich dzieci jest na utrzymaniu żony", stanowią uprawdopodobnienie wystąpienia w sprawie okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Powyższe prowadzi do wniosku, że skarżący tak we wniosku, jak i w zażaleniu nie uprawdopodobnił przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wskazanych w treści art. 61 § 3 p.p.s.a.

Nadto, w odpowiedzi na zarzuty skarżącego dotyczące wwożenia paliwa w zbiorniku prywatnego środka transportu, należy stwierdzić, że argumenty dotyczące prawidłowości wydania zaskarżonej decyzji nie mogą zostać uwzględnione na etapie badania przez sąd, czy zostały spełnione przesłanki uzasadniające wstrzymanie jej wykonania określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. W toku postępowania wpadkowego dotyczącego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie dokonuje się kontroli legalności tej decyzji. Wobec tego bez znaczenia dla rozpoznania zażalenia, jak i bez znaczenia dla kwestii zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym są okoliczności podniesione w zażaleniu jak i subiektywne przekonanie skarżącego o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do złożonej przez skarżącego wraz z zażaleniem kopii "historii zatrudnienia" (na potwierdzenie - jak twierdzi skarżący - faktu bezrobocia) należy stwierdzić, że dokument ten nie jest przetłumaczony na język polski, który w Rzeczypospolitej Polskiej jest językiem urzędowym. Jednak nawet gdyby przyjąć, że ten dokument świadczy o tym, że skarżący jest bezrobotny to i tak nie jest wystarczający do uwzględnienia zażalenia. Nadal bowiem nie jest jasne, jakimi środkami skarżący dysponuje, jaka jest jego rzeczywista sytuacja finansowa i majątkowa. Z akt sprawy wynika jedynie, że skarżący jest na utrzymaniu żony. Niemniej jednak na podstawie powyższego nie można jednoznacznie stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia w czasie trwania postępowania sądowoadministracyjnego znacznej szkody lub spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Wnioskowanie takie uznać należy, za co najmniej przedwczesne wobec nieznajomości pełnej sytuacji finansowej skarżącego.

Przeprowadzona przez Naczelny Sąd Administracyjny analiza akt sprawy w aspekcie okoliczności mających związek ze złożonym wnioskiem również nie dała uzasadnionych podstaw do uwzględnienia zażalenia.

Podsumowując, zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Sąd I instancji, prawidłowo wskazał, że nie mógł ocenić aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej skarżącego, wobec braku wyczerpującego uzasadnienia wniosku.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.