Stosownie do treści art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1257) stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Z kolei w myśl art. 32 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi.
Przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Powyższe oznacza, że skarżący musi mieć w złożeniu skargi interes prawny pojmowany jako istnienie związku między sferą jego indywidualnych praw i obowiązków a zaskarżonym aktem lub czynnością.
Zaskarżoną przez L.P. i E.P. decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia należności z tytułu składek obciążających L.P. W ocenie Sądu istotne jest zatem ustalenie istnienia po stronie skarżących, szczególnie E.P., interesu prawnego, tj. przymiotu strony uprawniającego do wniesienia skargi.
Wniosek o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązań złożyła L.P. To ją bowiem obciąża zadłużenie wobec ZUS w kwocie 81.033,67 zł z racji prowadzenia przez nią działalności gospodarczej i zatrudniania pracowników. Jak wynika z zaskarżonej decyzji są to należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne jej pracowników w części finansowanej przez płatnika za okresy od 12.2005 r. do 8.2009 r., z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne jej pracowników w części finansowanej przez płatnika za okres od 12.2005 r. do 8.2009 r., z tytułu składek jej pracowników na FP i FGŚP za okres od 12.2005 r. do 8.2009 r., oraz należności z tytułu nieopłaconych składek należnych za L.P. jako płatnika na ubezpieczenie społeczne za okres od 12.2005 r. do 8.2009 r., ubezpieczenie zdrowotne za okres od 12.2005 r. do 8.2009 r. oraz na FP za okres od 12.2005 r. do 8.2009 r. Zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja ZUS z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] zostały wydane jedynie w stosunku do L.P. Są to akty indywidualne władczo rozstrzygające o sytuacji prawnej L.P. w odniesieniu do jej regulowanego prawem (ustawą z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych) obowiązku opłacania składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej i zatrudniania pracowników. W świetle regulacji zawartej w art. 50 § 1 p.p.s.a. to właśnie L.P. legitymację skargową, czyli jest uprawniona do wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
Brak jest natomiast podstaw, aby w stosunku do E.P. zastosować art. 50 § 1 p.p.s.a., który uprawniałby go do wniesienia skargi na decyzję ZUS z dnia [...] października 2017 r. Żadna z ww. należności z tytułu składek nie obciąża bezpośrednio E.P., gdyż to nie on prowadził zadłużoną działalność gospodarczą. Nie wydano wobec niego również decyzji orzekającej o jego solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania składkowe L.P. W odniesieniu do E.P. można mówić jedynie o interesie faktycznym, gdyż jako małżonek L.P. prowadzący wspólnie z nią gospodarstwo domowe jest zainteresowany pozytywnym rozpatrzeniem jej wniosku. Nie jest to jednakże tożsame z posiadaniem przez E.P. interesu prawnego do wniesienia skargi w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a sąd odrzuca skargę m.in. jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej. Brak zdolności sądowej to brak posiadania przez dany podmiot cechy pozwalającej na skuteczne przeprowadzenie ważnego postępowania przed sądem administracyjnym z jego udziałem w charakterze strony, tj. zgodnie z art. 32 p.p.s.a. skarżącego lub organu, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi, a także uczestnika postępowania. Taka cechą jest, jak wyjaśniono wyżej, interes prawny, którym E.P. się nie legitymuje.
Z wyłożonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 i § 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
